bµi 1 phßng gi¸o dôc hng hµ trêng thcs thþ trên hng hµ bµi 7 v¨n b¶n kiòu ë lçu ngng bých tuçn 07 ngµy so¹n 159 tiõt 31 ngµy d¹y a môc tiªu cçn ®¹t gióp häc sinh qua t©m tr¹ng c« ®¬n buån t

Tuy nhiªn, trong thùc tÕ rÊt Ýt cã mét kiÓu VB nµo ® îc sö dông thuÇn nhÊt... TiÕt trêi thËt trong s¸ng, m¸t mÎ.[r]

Trang 1

Bài 7 - -Văn bản. Kiều ở lầu Ngng Bích

A Mục tiêu cần đạt:

Giúp học sinh:

- Qua tâm trạng cô đơn, buồn tủi & nỗi niềm thơng nhớ của Kiều, cảm nhận đợc tấm lòng thuỷ chung, hiếu thảo của nàng

- Thấy đợc nghệ thuật miêu tả nội tâm nhân vật của Nguyễn Du: diễn biến tâm trạng đợc thể hiện qua ngôn ngữ độc thoại & nghệ thuật tả cảnh ngụ tình

B Chuẩn bị:

1) Giáo viên:

- Nghiên cứu tài liệu, dự kiến tình huống, thiết kế các hoạt động của HS

- Dự kiến tích hợp:

+ Với tác phẩm “Truyện Kiều” ;

+ Với văn tả cảnh, tả ngời; với ý và lời

- Đồ dùng: Bảng phụ, phiếu học tập,…

2) Học sinh:

- Đọc kĩ đoạn trích, suy nghĩ trả lời câu hỏi

- Tích cực hoạt động cá nhân, tổ nhóm

C Tiến trình lên lớp:

* ổn định tổ chức (1 phút):

Kiểm diện

* Kiểm tra bài cũ (4 phút):

H: Đọc thuộc lòng đoạn trích “Chị em Thuý Kiều”!

H: Qua đoạn trích, chân dung Thuý Kiều hiện lên ntn?

* Bài mới:

Hoạt động 1 (2 phút): Giới thiệu bài

Nhà thơ đa tài Nguyễn Đình Thi sau khi đọc xong kiệt tác văn ch ơng dân tộc của Nguyễn Du đã thốt lên: “Tiếng nói Việt Nam trong “Truyện Kiều” nh làm bằng ánh sáng vậy, nó trong suốt nh dòng suối, một dòng suối “Long lanh đáy nớc in trời” Trong cái toàn lâu đài pha lê ngôn ngữ ấy,

đoạn trích “Kiều ở lầu Ngng Bích” là một trong những đoạn tả cảnh ngụ tình hay vào loại bậc nhất Giờ học hôm nay, chúng ta cùng thởng thức cái hay, cái đẹp ấy

hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng

Hoạt động 2 (10 phút)

GV: Đây là đoạn đầy tâm trạng,

khi đọc cần thể hiện giọng tình

cảm sâu lắng

GV đọc mẫu một đoạn & yêu

cầu HS đọc

L: Xác định vị trí của đoạn trích

trong tác phẩm!

H: Đoạn trích có bố cục ntn?

Hoạt động nhóm

HS nghe

 1 HS đọc – Lớp nghe

 HS bộc lộ

 Khung cảnh trớc lầu NB

Tâm trạng nhớ nhung của Kiều

Ngoại cảnh nhìn qua tâm trạng

I Đọc - tìm hiểu chung

1/ Đọc:

2/ Vị trí: Nằm ở phần hai: “Gia biến & lu lạc” 3/ Bố cục: 3 phần

- 6 câu đầu:

- 8 câu giữa:

- 8 câu cuối:

GV sử dụng tranh vẽ Kiều ở lầu Ng ng Bích và diễn giảng:

Đây là bức tranh thiên nhiên nhng lại chứa đầy tâm trạng của T.Kiều,

đợc XD nên bởi ngôn ngữ đối thoại & NT tả cảnh ngụ tình đặc sắc.

Ngôn ngữ nhân vật có hai hình thức tồn tại: Ngôn ngữ độc thoại

(th-ờng là lời nói thầm bên trong, nhân vật tự nói với mình – ý) và ngôn

ngữ đối thoại (lời nhân vật đợc bộc lộ ra bên ngoài, đối thoại với nhân

Trang 2

vật khác – Lời)

NT tả cảnh ngụ tình là mợn cảnh vật để gửi gắm tâm trạng Cảnh ở

đây là phơng tiện miêu tả còn tâm trạng là mục đích miêu tả.

II Đọc – Hiểu văn bản:

1/ Cảnh thiên nhiên nơi lầu Ngng Bích:

- Cảnh: khoáng đạt, vắng lặng

- Tâm trạng: ngổn ngang, cô đơn, buồn tủi

2/ Nỗi nhớ của nàng Kiều:

- Nhớ ngời yêu:

+ Độc thoại nội tâm

+ Thuỷ chung trong tình yêu

- Nhớ cha mẹ:

+ Điển cố VH Trung Hoa

+ Hiếu thảo với cha mẹ

3/ Cảnh vật nhìn qua tâm trạng:

- Nghệ thuật: điệp ngữ…

- Hi vọng đoàn tụ mong manh

L: Đọc lại 6 câu thơ đầu!

H: Em hiểu “khoá xuân” là gì?

H: Từ trên lầu, nàng quan sát

thấy cảnh vật hiện lên với những

nét nào?

H: Em có NX gì về cảnh này?

H: Cảnh đó có tác động tới tâm

trạng Kiều ra sao?

H: Từ ngữ nào trực tiếp diễn tả

tâm trạng của nàng?

H: Em đã đi xa bao giờ cha?

Trong hoàn cảnh xa nhà ngời ta

thờng có t/c gì?

H: Kiều có tâm trạng đó không?

Đợc thể hiện qua những câu thơ

nào? Đọc lại!

H: Nàng nhớ tới những ai?

H: Nhớ Kim Trọng, nàng hình

dung ra những gì?

(Vầng trăng vằng… song song)

H: Trong h/c cô đơn một mình

nơi đất khách quê ngời, càng

nhớ chàng Kim, nàng càng thấm

thía điều gì?

H: ở đây, N.Du đã s.dụng thủ

pháp NT gì để m.tả nội tâm nhân

vật?

H: Cho ta cảm nhận đợc ở nàng

một ngời con gái ntn?

H: Sau đó là nỗi nhớ ai? Hãy

đọc những câu thơ đó!

H: Khi nghĩ về cha mẹ, Kiều

hình dung ra điều gì?

H: Nàng có tâm trạng ra sao?

H: “sân Lai”, “gốc tử” còn cho

thấy điều gì?

H: Đó là do N.Du đã sử dụng

thủ pháp gì?

H: Em thấy Kiều là ngời con

ntn?

GV: Thuỷ chung, tình nghĩa là

phẩm chất truyền thống của

ng-ời phụ nữ VN Trong VH cổ, còn

có những t.phẩm nào nói về điều

này?

H: Từ nỗi nhớ trong tâm tởng,

Kiều trở về với điều gì?

H: Đọc lại 8 câu thơ cuối và cho

biết t.giả s.dụng biện pháp tu từ

gì nổi bật ở đây?

H: Cặp câu thứ nhất là cảnh gì?

Nó gợi trong lòng Kiều điều gì?

GV: Đỗ Phủ xa cũng nói lên

tâm trạng tha hơng của mình:

Hoạt động cá nhân

 HS đọc

 Khoá kín tuổi trẻ  bị giam lỏng

 non xa – trăng gần; bát ngát, cát vàng, bụi hồng, mây sớm, đèn khuya,…

 HS bộc lộ

 Ngổn ngang (cát nọ), cô đơn.…

 Bẽ bàng  buồn tủi

 Nhớ nhà

 HS bộc lộ

 Nhớ ngời yêu và cha mẹ

 Lời hẹn ớc trăm năm

Tình cảnh và tâm trạng chờ đợi của Kim Trọng

 Tình cảnh bơ vơ trơ trọi của mình

Tấm lòng son sắt với chàng Kim

 Đối diện với chính mình  Độc thoại nội tâm

 HS bộc lộ

 HS thực hiện

 Xót xa cảnh cha mẹ tựa cửa trông tin con mòn mỏi

 Lo lắng không ai phụng dỡng song thân đang ngày một già yếu

 Cha mẹ đã già

 HS bộc lộ

 Lại bài viếng Vũ Thị – Lê.T.Tông

.Chuyện ngời con gái NX – N.Dữ

Bánh trôi nớc – H.X.H

 HS bộc lộ

Trang 3

Nghìn năm tuyết núi song in

“

sắc – Muôn dặm thuyền Ngô

cửa dập dình ”

H: Hai câu tiếp theo là cảnh gì?

Gợi tâm trạng nào?

H: “Buồn trông… xanh” là cảnh

gì? Gợi lên điều gì?

H: Hai câu cuối là cảnh gì? Gợi

trong Kiều điều gì?

H: 8 câu thơ này còn có gì đặc

sắc về cách sử dụng từ ngữ? Tác

dụng của cách dùng ấy?

H: Ngòi bút m.tả của N.Du ở

đoạn này, những tín hiệu NN

còn cho ta dự cảm gì về số phận

c/đ Kiều sau này?

H: Tả cảnh mà cho thấy t/c ở

trong Đó là bút pháp gì?

 Điệp ngữ “buồn trông”

Thảo luận nhóm

 Nhóm 1:

Cửa bể chiều hôm, cánh buồm, con thuyền,…  Nhớ quê nhà

 Nhóm 2:

Ngọn nớc mới sa, hoa trôi,… lênh đênh, tan tác

 Nhóm 3:

Nội cỏ dầu dầu, chân mây, mặt

đất,…  mờ mịt

 Nhóm 4:

Gió cuốn, mặt duềnh, tiếng sóng kêu  dữ dội

 Từ láy: thấp thoáng, xa xa, man mác, dầu dầu, xanh xanh  tạo độ nhoà khiến cảnh nh đợc nhìn qua

đau thơng và nớc mắt

 Dự báo trớc số kiếp lênh đênh vô

định, mịt mờ, đau thơng suốt 15 năm

đoạn trờng

 HS bộc lộ

- Thân phận chìm nổi, vô định

- Nỗi bi thơng vô vọng kéo dài

- Lo sợ hãi hùng

… từ láy

- Bức phúng dụ về cuộc

đời Kiều

=> Tả cảnh ngụ tình

III Tổng kết:

1/ Nghệ thuật:

2/ Nội dung:

1/ Em đồng ý với những ý kiến nào sau đây?

A Tả cảnh hay và đặc sắc nhất

x B Tả cảnh ngụ tình

x C Ngôn ngữ độc thoại, điển cố, điệp ngữ, từ láy

D Ngôn ngữ đối thoại, hình ảnh tợng trng ớc lệ

2/ Hai đoạn trích đã thể hiện:

x A Bức tranh phong phú & sinh động về ngoại cảnh & tâm cảnh

B Cảnh đẹp thiên nhiên nơi lầu Ngng Bích

x C Tâm trạng tràn ngập niềm chua xót về mối tình đầu tan vỡ, da diết

đau buồn vì cách biệt cha mẹ, lo sợ hãi hùng trớc cơn tai biến dữ dội lúc

nào cũng chực đổ ụp xuống cuộc đời nàng

D Buồn thơng oán trách cho số kiếp đen bạc

L: Đọc đoạn tham khảo trong

phần Đọc thêm trang 96.  HS đọc

* Củng cố - Dặn dò (3 phút):

- Khái quát:

Ngôn ngữ đối thoại  bản chất MGS  lên án + cảm thông  nhân đạo…

Ngôn ngữ độc thoại + NT tả cảnh ngụ tình  cảnh ngộ cô đơn; tấm lòng hiếu thảo…

- Hớng dẫn về nhà:

+ Học bài: Thuộc đoạn “Kiều ở lầu Ngng Bích”; nắm nét chính về ND & NT

+ Soạn “Miêu tả trong văn bản tự sự”

Xem lại về văn miêu tả ở lớp 6

Đọc kĩ, suy nghĩ trả lời câu hỏi trong SGK

Trang 4

+ Chuẩn bị: “Chơng trình địa phơng” (Thực hiện ở tuần 9 – tiết 42)

Su tầm những tác phẩm viết về địa phơng (Thị trấn Hng hà  Hng Hà  Thái Bình Đ.B.B.Bộ) từ sau 1975 của các tác giả là ngời địa phơng hay những tác giả ở nơi khác viết về địa phơng em

 Tham khảo, liên hệ:

 “Đây là đoạn tả cảnh ngụ tình thành công nhất trong Truyện Kiều Với quan niệm thẩm mỹ

truyền thống, Nguyễn Du luôn luôn lấy khung cảnh thiên nhiên làm nền cho sự hoạt động nội tâm nhân vật… Đoạn thơ nói lên hiện tại lẻ loi và báo hiệu ngày mai đầy khủng khiếp của nàng.”

(Đặng Thanh Lê – Tài liệu bồi dỡng giáo viên – 1989-1990)

- -Văn bản. Miêu tả trong văn bản tự sự

Giúp học sinh:

- Thấy đợc vai trò của yếu tố miêu tả hành động, sự việc, cảnh vật & con ngời trong văn bản tự sự

- Rèn luyện kĩ năng vận dụng các phơng thức biểu đạt trong một văn bản

B Chuẩn bị:

1) Giáo viên:

- Đọc, nghiên cứu thiết kế hệ thống bài

+ Với văn bản “Hoàng Lê nhất thống chí”, “Truyện Kiều”

+ Phơng thức miêu tả

- Dự kiến dạy học tích cực: Tổ chức các hoạt động cá nhân, hoạt động nhóm cho HS;

Đồ dùng: bảng phụ, phiếu học tập

2) Học sinh:

- Thực hiện theo yêu cầu & hớng dẫn của GV & SGK

Kiểm diện

H: Em có thể nhắc lại khái niệm về văn miêu tả đã học ở Ngữ văn 6

( Miêu tả là loại văn nhằm giúp ngời đọc, ngời nghe hình dung những đặc điểm, tính chất nổi bật của một sự vật, sự việc, con ngời, phong cảnh,… làm cho những cái đó nh hiện lên trớc mắt ngời

đọc, ngời nghe Trong văn miêu tả, năng lực quan sát của ngời viết, ngời nói thờng bộc lộ rõ nhất)

* Bài mới:

Qua chơng trình NV ở THCS chúng ta đã đợc làm quen với từng kiểu VB nh tự sự, miêu tả, biểu cảm, nghị luận, điều hành, thuyết minh Tuy nhiên, trong thực tế rất ít có một kiểu VB nào đ ợc sử dụng thuần nhất Thờng thì luôn có sự kết hợp, đan xen giữa các phơng thức biểu đạt Chẳng hạn, ta

đã học về yếu tố miêu tả trong VB thuyết minh & hôm nay là yếu tố miêu tả trong VB tự sự

hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng

GV dùng bảng phụ:

L: Đọc đoạn trích trong

“HLNTC”!

H: Đ.trích kể về trận đánh nào?

H: Trong trận này, vua Quang

Trung làm gì? Xuất hiện ntn?

 1 HS đọc – Lớp nghe

 Trận Ngọc Hồi

 Vua Q.Trung cỡi voi đốc thúc

I Tìm hiểu yếu tố miêu tả trong VB tự sự:

Trang 5

L: Chỉ ra các yếu tố miêu tả trong

đoạn trích!

H: Các chi tiết miêu tả ấy nhằm

thể hiện những đối tợng nào?

H: Nếu bỏ đi những chi tiết miêu

tả này & kể lại ND đoạn trích với

những sự việc nh đã nêu thì nhân

vật vua Q.Trung có nổi bật lên

không? Trận đánh có sinh động

không? Tại sao?

H: Vậy ta có thể kết luận điều gì

về miêu tả trong VB tự sự?

L: Tìm những yếu tố tả ngời & tả

cảnh trong 2 đoạn trích “Chị em

T.Kiều” & “Cảnh ngày xuân”!

H: Những yếu tố miêu tả ấy có

giá trị ntn trong việc thể hiện ND

của đoạn VB?

L: Xác định yêu cầu của bài tập

này!

quân lính đánh chiếm đồn Ngọc Hồi

 HS bộc lộ

 Quân Tây Sơn & quân Thanh

 Không

Vì chỉ đơn giản kể lại các sự việc, tức là chỉ mới trả lời câu hỏi việc gì, chứ cha trả lời đợc câu hỏi việc đó diễn ra ntn

 HS dựa vào SGK

Thảo luận nhóm

Nhóm 1 + 2:

 Tả ngời:

“Vân xem… kém xanh”

 Tả cảnh:

“Ngày xuân… bông hoa”

“Tà tà bóng… bắc ngang”

 Làm cho lời kể sinh động, hấp dẫn ngời đọc, ngời nghe

Nhóm 3 + 4: trình bày kết quả

* Ghi nhớ:

SGK trang 92

II Luyện tập:

* BT 1/92

- Các yếu tố tả ngời & tả cảnh trong 2 đoạn trích

“Chị em T.Kiều” &

“Cảnh ngày xuân”

* BT 2/92

* BT 3/92

Đoạn văn tham khảo: Nhân ngày thanh minh (3/3), mấy chị em Kiều rủ

nhau đi du xuân Tiết trời thật trong sáng, mát mẻ Trên trời cao, từng

đàn én bay liệng nh thoi đa dọc ngang Dới mặt đất, màu xanh của cỏ

non trải rộng ra nh ngút tận chân trời Đây đó, trên cành lê điểm vài

bông hoa trắng muốt tinh khôi Ngời đi tảo mộ nô nức đông vui đạp lên

cỏ xanh nh hội Bao nhiêu là nam thanh nữ tú, ngựa xe áo quần đi lại

đông đúc, chật nh nêm Trên những gò đống mồ mả, ngời ta rắc vàng vó,

đốt tiền giấy cho ngời thân đã khuất.

Chẳng mấy chốc mà mặt trời đã xế bóng đằng tây, ba chị em thơ thẩn

ra về, bớc chân chầm chậm lần theo khe suối nhỏ Phong cảnh mang vẻ

thanh tĩnh lạ với dòng nớc chảy hiền hoà uốn khúc nao nao, một nhịp

cầu nho nhỏ lặng lẽ vắt ngang con suối nơi cuối ghềnh.

L: Xác định phơng thức biểu đạt

chính & đối tợng của BT!  Văn tả ngời

Vẻ đẹp chị em Thuý Kiều

Nhóm 5 + 6: trình bày kết quả

Tham khảo:

Gia đình Vơng viên ngoại có hai ngời con gái đầu lòng vô cùng xinh

đẹp; cô chị là T.Kiều, cô em là T.Vân Hai nàng có cốt cách thanh tao

nh mai & tâm hồn tinh sạch nh tuyết; tuy mỗi ngời một vẻ nhng cả hai

đều đạt đến độ toàn vẹn.

T.Vân có một vẻ đẹp thật đoan trang, phúc hậu, quý phái Khuôn mặt

nàng tròn đầy sáng trong nh mặt trăng rằm, với đôi lông mày hơi đậm.

Nụ cời nàng tơi nh hoa, tiếng nàng nói trong nh ngọc với những lời lẽ

đoan trang thuỳ mị Mái tóc Vân dài & óng mợt hơn cả mây, làn da

nàng trắng mịn hơn cả tuyết.

Nhng so với Vân, về tài & sắc của T.Kiều lại còn có phần trội hơn ở

nàng toát lên vẻ sắc sảo mặn mà của một mỹ nhân có một không hai, với

đôi mắt long lanh trong sáng nh nớc hồ thu & đôi lông mày thanh thoát

nh nét núi mùa xuân, khiến ngời ta có thể xiêu thành mất nớc Còn tài

năng nh nàng thì cũng hoạ ra mới có ngời thứ hai: thông minh thiên

bẩm, làm thơ, vẽ tranh, hát ngâm, đánh đàn đều giỏi; đặc biệt là khúc

Bạc mệnh của nàng khiến lòng ng

Hai chị em tuy đã đến tuổi lấy chồng nhng vẫn sống phong lu, nề nếp

Trang 6

gia phong, không hề để ý đến những điều không đứng đắn.

- Khái quát: Miêu tả làm cho câu chuyện hấp dẫn, gợi cảm, sinh động,…

+ Học bài: Hoàn thiện BT vào vở, nắm ghi nhớ

+ Chuẩn bị: “Trau dồi vốn từ”

Đọc & suy nghĩ các câu hỏi trong SGK

Xem lại về từ ngữ ở các lớp trớc

- -Trau dồi vốn từ

Giúp học sinh hiểu đợc tầm quan trọng của việc trau dồi vốn từ Muốn trau dồi vốn từ trớc hết phải rèn luyện để biết đợc đầy đủ và chính xác nghĩa & cách dùng của từ Ngoài ra, muốn trau dồi vốn từ còn phải biết cách làm tăng vốn từ

B Chuẩn bị:

1) Giáo viên:

- Nghiên cứu thiết kế bài dạy

+ Với nghĩa của từ, từ nhiều nghĩa, từ mợn

- Đồ dùng: Bảng phụ, phiếu học tập

2) Học sinh:

- Soạn bài chu đáo: đọc SGK & suy nghĩ trớc các câu hỏi

- Tích cực hoạt động tổ, nhóm, cá nhân

Kiểm diện

L: Lên bảng làm BT 5/90

H: Thuật ngữ là gì? Thuật ngữ có đặc điểm gì? Cho VD

* Bài mới:

Trong cuộc sống, muốn diễn tả chính xác và sinh động những suy nghĩ, tình cảm, cảm xúc chúng ta phải biết rõ những từ mà mình dùng và có vốn từ phong phú Nhng từ vựng của một ngôn ngữ không phải là thứ có thể chia đều cho tất cả các thành viên trong cộng đồng ngôn ngữ đó mà ai học hỏi đợc nhiều hơn thì ngời đó nắm đợc vốn từ nhiều hơn Vậy làm thế nào để trau dồi vốn từ cho mình? Đó là nội dung của tiết học này

hoạt động của g.v Hoạt động của học sinh Ghi bảng

L: Đọc đoạn trích!

H: Cố Thủ tớng P.V.Đồng

đã nêu ra những ý gì trong

đoạn văn trên?

 1 HS đọc – Lớp theo dõi

 Có 2 ý:

TV là một ngôn ngữ có khả năng rất lớn để

đáp ứng nhu cầu diễn đạt của ngời Việt

Muốn phát huy tốt khả năng của TV, mỗi cá

nhân phải không ngừng trau dồi ngôn ngữ của

I Rèn luyện để nắm vững nghĩa của từ & cách dùng từ:

Trang 7

GV dùng bảng phụ.

H: Xác định lỗi diễn đạt

trong những câu sau

H: Em rút ra kết luận gì?

L: Đọc đoạn văn của Tô

Hoài!

H: ND chính của đoạn trích,

Tô Hoài nói về điều gì ở

N.Du?

H: N.Du đã trau dồi vốn từ

của mình bằng cách nào?

H: Qua việc học hỏi ấy,

N.Du đã thu đợc những gì?

H: Em học đợc ở N.Du điều

gì để trau dồi vốn từ?

H: Có gì khác nhau trong 2

cách trau dồi vốn từ vừa

học?

L: Chọn cách giải quyết

đúng!

L: Xác định nghĩa của yếu

tố Hán – Việt!

mình mà trớc hết là trau dồi vốn từ

 a) Thừa từ “đẹp” vì “thắng cảnh” đã có nghĩa

là cảnh đẹp.

b) Dùng sai từ “dự đoán” vì “dự đoán” có

nghĩa là đoán trớc tình hình, sự việc nào đó có

thể xảy ra.

c) Dùng sai từ “đẩy mạnh” vì “đẩy mạnh” là

thúc đẩy cho phát triển nhanh lên Nói về quy

mô thì có thể là mở rộng hay thu hẹp chứ không thể nhanh hay chậm đợc.

 HS bộc lộ

 1 HS đọc

 Phân tích quá trình trau dồi vốn từ của đại thi hào N.Du

 Học lời ăn tiếng nói của nhân dân

 Biết thêm những từ mà mình cha biết

 HS dựa vào SGK

 Rèn luyện để biết đầy đủ & chính xác nghĩa

& cách dùng của từ

Học hỏi để biết thêm những từ mà mình cha biết

Hoạt động nhóm

 hậu quả: kết quả xấu

đoạt: chiếm đợc phần thắng

tinh tú: sao trên trời

Nhóm 1

 tuyệt chủng: bị mất hẳn nòi giống

tuyệt giao: cắt đứt giao thiệp

tuyệt tự: không có ngời nối dõi

tuyệt thực: nhịn đói không chịu ăn để phản

đối

tuyệt đỉnh: điểm cao nhất, mức cao nhất

tuyệt mật: cần đợc giữ bí mật tuyệt đối

tuyệt tác: tác phẩm VH, nghệ thuật hay, đẹp

đến mức coi nh không còn có thể có cái hơn

tuyệt trần: nhất trên đời, không có gì sánh bằng

 đồng âm: có âm giống nhau

đồng bào: những ngời có cùng một giống nòi, một dân tộc, một Tổ quốc

đồng bộ: phối hợp với nhau một cách nhịp nhàng

đồng chí: ngời cùng chí hớng chính trị đồng dạng: có cùng một dạng nh nhau

đồng khởi: cùng vùng dậy dùng bạo lực để phá ách kìm kẹp

đồng môn: cùng học một thầy, một trờng

* Ghi nhớ:

SGK trang 100

II Rèn luyện để làm tăng vốn từ:

* Ghi nhớ:

SGK trang 101

III Luyện tập:

* BT 1/101

* BT 2/102

a) tuyệt:

- Dứt, không còn gì:

- Cực kì, nhất:

b) đồng:

- Cùng nhau, giống nhau:

- Trẻ em:

Trang 8

L: Sửa lỗi dùng từ trong các

câu!

L: Bình luận ý kiến của Chế

Lan Viên!

H: Để làm tăng vốn từ, em

sẽ thực hiện ntn?

L: Điền từ ngữ thích hợp!

L: Phân biệt nghĩa & đặt

câu!

H: Tìm 5 từ ghép & 5 từ

láy!

hoặc cùng môn phái

đồng niên: cùng một tuổi

đồng sự: cùng làm việc ở một cơ quan

đồng ấu: trẻ em khoảng 6 – 7 tuổi

đồng dao: lời hát dân gian của trẻ em

đồng thoại: truyện viết cho trẻ em

trống đồng: nhạc khí gõ thời cổ, hình cái trống, đúc bằng đồng, trên mặt có chạm những hoạ tiết trang trí

Nhóm 2

 a) Dùng sai từ “im lặng” (vốn dùng để nói về con ngời, về cảnh tợng của con ngời)

=> Có thể thay bằng: yên tĩnh, vắng lặng,…

b) Dùng sai từ “thành lập” (nghĩa là lập nên,

XD nên một tình cảm nh Nhà nớc, đảng, hội, công ty, câu lạc bộ,…) Quan hệ ngoại giao không phải là tình cảm

=> Có thể thay bằng: thiết lập c) Dùng sai từ “cảm xúc” (sự rung động trong lòng do tiếp xúc với sự việc gì)

=> Có thể thay bằng: cảm động, xúc động, cảm phục,…

Nhóm 3

 TV của chúng ta là một ngôn ngữ trong sáng

& giàu đẹp Điều đó đợc thể hiện trớc hết qua ngôn ngữ của những ngời nông dân Muốn giữ

gìn sự trong sáng & giàu đẹp của ngôn ngữ DT phải học tập lời ăn tiếng nói của họ

Nhóm 1 + 2 + 3

 Chú ý quan sát, lắng nghe lời nói hằng ngày của những ngời xung quanh & trên các phơng tiện thông tin đại chúng nh phát thanh, truyền hình

Đọc sách báo, nhất là những tác phẩm mẫu mực của những nhà văn nổi tiếng

Ghi chép lại những từ ngữ mới đã nghe đợc,

đọc đợc Gặp những từ ngữ khó không tự giải thích đợc thì tra cứu từ điển hoặc hỏi ngời khác, nhất là hỏi thầy cô giáo

Tập sử dụng những từ ngữ mới trong những hoàn cảnh giao tiếp thích hợp

Nhóm 4

 a) điểm yếu d) láu táu b) mục đích cuối cùng e) hoảng loạn c) đề đạt

Nhóm 4 + 5 + 6

 tiền trả cho ngời viết một tác phẩm

trả công để bù đắp vào lao động đã bỏ ra

không có chút vốn liếng, của cải gì

bị mất hết tất cả tiền bạc, của cải, hoàn toàn không còn gì

xem xét đánh giá lại từng cái hoặc từng việc

để có đợc một nhận định chung

kiểm lại từng cái, từng món để xác định số lợng & chất lợng của chúng

nghiên cứu một cách khái quát về những cái chính, không đi vào chi tiết

- (chất) đồng:

* BT 3/102

* BT 4/ 102

* BT 5/103

* BT 6/103

* BT 7/103 a) “nhuận bút”: “thù lao”: b) “tay trắng”: “trắng tay”: c) “kiểm điểm”: “kiểm kê”: d) “lợc khảo”: “lợc thuật”:

* BT 8/104

- 5 từ ghép:

Trang 9

L: Tìm 2 từ ghép với mỗi

yếu tố Hán – Việt!

kể, trình bày tóm tắt

Nhóm 5

 ngợi ca – ca ngợi đấu tranh – tranh đấu dịu hiền – hiền dịu khổ cực – cực khổ thơng yêu – yêu thơng ao ớc – ớc ao dào dạt – dạt dào khao khát – khát khao hững hờ – hờ hững đau đớn – đớn đau (chú ý: sĩ tử – tử sĩ,…) Nhóm 6

 bất (không, chẳng): bất biến, bất công bí (kín): bí mật, bí quyết

đa (nhiều): đa cảm, đa nghi đề (nâng, nêu ra): đề án, đề nghị gia (thêm vào): gia vị, gia hạn giáo (dạy bảo): giáo dục, giáo viên hồi (về, trở lại): hồi hơng, hồi sinh khai (mở, khơi): khai trơng, khai giảng quảng (rộng, rộng rãi): quảng cáo, quảng đại suy (sút kém): suy nhợc, suy tàn

thuần (ròng, không pha tạp): thuần chủng, thuần nhất

thủ (đầu, đầu tiên, đứng đầu): nguyên thủ, thủ đô

thuần (thật, chân thật, chân chất): thuần hậu, thuần phác

thuần (dễ bảo, chịu khiến): thuần dỡng, thuần phục

thuỷ (nớc): thuỷ điện, thuỷ sản t (riêng): t hữu, t lợi

trữ (chứa, cất): trữ lợng, dự trữ

trờng (dài): trờng ca, trờng tồn trọng (nặng, coi nặng, coi là quý): trọng dụng, trọng thởng

vô (không, không có): vô biên, vô giá

xuất (đa ra, cho ra): xuất khẩu, xuất ngũ yếu (quan trọng): yếu điểm, xung yếu

- 5 từ láy:

* BT 9/104

- Khái quát: Trau dồi vốn từ có hai cách…

+ Học bài: Hoàn thiện bài tập vào vở

+ Chuẩn bị: Viết bài tập làm văn số 2 (Văn tự sự)

Xem lại về văn tự sự ở lớp 6; 8 & 9

Tham khảo 4 đề trong SGK

Trang 10

- -Viết bài tập làm văn số 2 – Văn tự sự Văn tự sự

Tiết : 34 +35 Ngày dạy :

Giúp học sinh:

- Biết vận dụng những kiến thức đã học để thực hành viết một bài văn tự sự kết hợp với miêu tả cảnh vật, con ngời, hành động

B Chuẩn bị:

1) Giáo viên:

- Thống nhất đề bài và biểu điểm chấm trong nhóm

- Hớng dẫn cho HS chuẩn bị

2) Học sinh:

- Xem lại về văn tự sự ở các lớp 6; 8 và 9

- Tham khảo các đề trong SGK

- Kiểm diện

- Quán triệt ý thức làm bài

* Viết bài:

1/ GV ghi đề bài lên bảng

Đề: Đã có lần em cùng bố, mẹ (hoặc anh, chị) đi thăm mộ ngời thân trong ngày lễ, tết Hãy viết bài

văn kể về buổi đi thăm đáng nhớ đó!

2/ GV tính giờ và giám sát HS làm bài

3/ Hết giờ thu bài – Nhận xét tinh thần thái độ làm bài

* Dặn dò (2 phút):

+ Học bài: Ôn lại văn tự sự; yếu tố miêu tả trong văn tự sự

+ Chuẩn bị: “Mã Giám Sinh mua Kiều”

Đọc kĩ đoạn trích, su tầm thêm t liệu

Suy nghĩ trả lời các câu hỏi trong SGK (phần Đọc – Hiểu văn bản)

Định dạng
Số trang	10
Dung lượng	28,17 KB

bµi 1 phßng gi¸o dôc h­ng hµ tr­​êng thcs thþ trên h­ng hµ bµi 7 v¨n b¶n kiòu ë lçu ng­ng bých tuçn 07 ngµy so¹n 159 tiõt 31 ngµy d¹y a môc tiªu cçn ®¹t gióp häc sinh qua t©m tr¹ng c« ®¬n buån t

bµi 1 phßng gi¸o dôc hng hµ trêng thcs thþ trên hng hµ bµi 7 v¨n b¶n kiòu ë lçu ngng bých tuçn 07 ngµy so¹n 159 tiõt 31 ngµy d¹y a môc tiªu cçn ®¹t gióp häc sinh qua t©m tr¹ng c« ®¬n buån t