Khi cho dßng ®iÖn xoay chiÒu vµo d©y quÊn stato sÏ xuÊt hiÖn dßng ®iÖn c¶m øng trong vßng chËp.. Dßng ®iÖn trong vßng chËp vµ dßng ®iÖn trong day quÊn stato sÏ t¹o ra tö trêng quay.[r]
Trang 1Giáo án lý thuyết Số: 01 số tiết: 01
Số tiết đã dạy: 0
Bài 1: giới thiệu giáo dục nghề điện dân dụng A/ Mục tiêu: Sau tiết học học sinh cần:
- Biết đợc vị trí, vai trò của điện năng và nghề Điện dân dụng trong SX và ĐS
- Biết đợc triển vọng phát triển của nghề Điện dân dụng
- Biết mục tiêu, nội dung chơng trình và phơng pháp học tập nghề Điện dân dụng
B/ Các công việc chuẩn bị cho dạy và học:
+) GV: chuẩn bị giáo án, đề cơng bài giảng, tranh ảnh, tài liệu liên quan
+) HS : chuẩn bị vở ghi, bút, dụng cụ học tập
C/ Quá trình thực hiện bài giảng:
I Vị trí, vai trò của điện năng và nghề điện
dân dụng trong sản xuất và đời sống.
1 Vị trí, vai trò của điện năng trong sản xuất và
đời sống
- Điện năng đợc sản xuất tập trung trong các
nhà máy điện và có thể truyền tải điện năng đi
xa với hiệu suất cao
- Quá trình sản xuất, truyền tải phân phối & sử
dụng điện năng dễ dàng đợc tự động hóa và
điều khiển từ xa
- Điện năng dễ dàng biến đổi sang các dạng
năng lợng khác
- Điện năng đóng vai trò quan trọng trong sinh
hoạt
- Điện năng giúp nâng cao năng xuất lao động,
cải thiện đời sống, góp phần thúc đẩy cách
mạng KHKT phát triển
2 Vị trí, vai trò của nghề điện dân dụng
a Sản xuất, truyền tải và phân phối điện
- Đó là lĩnh vực hoạt động của các doanh
nghiệp thuộc tổng công ty điện Việt nam và các
ti, sở điện địa phơng đảm bảo xây lắp, vận hành
các nhà máy điện, hệ thống truyền tải và cung
cấp điện đến từng hộ tiêu thụ điện
b Chế tạo vật t, thiết bị điện
- Đây là lĩnh vực hoạt động của các doanh
nghiệp đảm bảo sản xuất chế tạo các loại máy
điện, khí cụ điện, thiết bị đo lờng, bảo vệ, điều
khiển, các vật t thiết bị điện nh dây dẫn, cáp, sứ
cách điện
c Đo lờng, điều khiển tự động hoá quá trình
sản xuất
- Đây là lĩnh vực hoạt động rất phong phú tạo
nên các hệ thống máy sản xuất dây truyền tự
động hoá quá trình sản xuất Nâng cao năng
Đặt vấn đề vào bài
Phân tích tầm quan trọngcủa năng lợng điện.Gv: Em nhận thấy sảnphẩm của ngành côngnghiệp trên thị trờnghiện nay?
Gv: Giải thích câunói”ba tháng trông cây,một ngày trông quả”.Gạo xuât khẩu đứng thứhai trên thế giới
Gv:Tại các nút giaothông đèn tín hiệu có tácdụng gì?
Bảo vệ sức khoẻ,tăngthêm vẻ đẹp của con ng-ời
Gv:Em hãy lấy ví dụ ứngdụng điện năng vào quânsự
GV: Em Có chơi các tròchơi trực tuyến không?Gv:Em hãy so sánh mức
độ tiếp nhận thông tingiữa hai thế hệ: ông bàvới bố mẹ và bố mẹ vớiem?
Gv:em hãy kể tên cácnhà máy sản xuất điệnhiện nay ở nớc ta?
Đờng dây truyền tải điện
Trang 25
d Quản lý và thanh tra an toàn nghề điện
-Phân phối điện năng cho các địa chỉ tiêu
thụ ,tránh đợc quá tải và lệch pha
-Kiểm tra sử lý, nhằm hạn chế các nguyên nhân
gây ra tai nạn điện
II Triển vọng phát triển của nghề điện dân
dụng.
- Nghề điện dân dụng luôn cần phát triển để
phục vụ sự nghiệp công nghiệp hoá hiện đại
hoá đất nớc
- Sự phát triển của nghề điện dân dụng gắn liền
với sự phát triển của nghề điện
- Nghề điện dân dụng phát triển gắn liền với
quá trình công nghiệp hoá hiện đại hoá đất nớc
- Nghề điện dân dụng có điều kiện phát triển ở
khắp mọi nơi
- Sự phát triển mạnh mẽ của cách mạng khoa
học kỹ thuật là điều kiện thuận lợi cho nghề
điện phát triển
Tổng kết bài học:
- Hệ thống lại toàn bộ nội dung
- Nhấn mạnh nội dung trong tâm
Câu hỏi bài tập và hớng dẫn tự học:
Em trình bày nội dung điện khí hoá ở nớc ta
Gv: Trong gia đình em
đã có sự cố điện cha?hãy mô tả lại hiện tợng
GV giảng giải cho hs hiểu triển vọng phát triểncủa nghề điện ở nớc ta
Nhắc lại nội dung bài học
đọc cho học sinh ghi câuhỏi
- Biết đợc vị trí, vai trò của điện năng và nghề Điện dân dụng trong SX và ĐS
- Biết đợc triển vọng phát triển của nghề Điện dân dụng
- Biết mục tiêu, nội dung chơng trình và phơng pháp học tập nghề Điện dân dụng
B/ Các công việc chuẩn bị cho dạy và học
+) GV: chuẩn bị giáo án, đề cơng bài giảng tài liệu liên quan
+) HS : chuẩn bị vở ghi, bút
C/ Quá trình thực hiện bài giảng
Kiểm tra bài cũ:
1 Em hãy nêu vị trí, vai trò của điện năng trong
-Gọi học sinh nhận xét và bổxung
-Đánh giá nhận thức của hs
GV nêu vấn đề giải thích mục tiêu của nghề điện
Trang 3- Biết những kiến thức cơ bản cần thiết về đo
l-ờng điện trong nghề điện dân dụng
- Hiểu đợc công dụng, cấu tạo nguyên lý làm
việc, bảo dỡng và sửa chữa đơn giản một số đồ
dùng điện trong gia đình
- Hiểu đợc những kiến thức cơ bản về tính toán,
thiết kế mạng điện đơn giản trong gia đình
- Biết tính toán, thiết kế máy biến áp một pha
- Thiết kế, lắp đặt điện trong nhà đơn giản
- Đảm bảo an toàn lao động trong học tập
- Hiểu đợc những thông tin cần thiêt về nghề
c Về thái độ:
- Học tập nghiêm túc
- Làm việc kiên trì, khoa học, có tác phong công
nghiệp, đam bảo an toàn lao động
- ý thức học tập nghiêm túc, hứng thú học
tậpchủ động lựa chòn nghề trong tơng lai
2 Nội dung chơng trình
2.1 Mở đầu
2.2 An toàn LĐ trong nghề điện dân dụng
2.3 Đo lờng điện
2.4 Máy biến áp
2.5 Động cơ điện
2.6 Mạng điện trong nhà
2.7 Tìm hiểu nghề điện dân dụng
IV Phơng pháp học tập nghề điện dân dụng.
1 Hiểu rõ mục tiêu bài học trớc khi học bài
-Hệ thống lại toàn bộ nội dung
-Nhấn mạnh các mục tiêu của nghề điện
Câu hỏi bài tập và hớng dẫn tự học:
Em hãy nêu mục tiêu của nghề điện
sử dụng thiết bị gì?
h/s suy nghĩ trả lời câu hỏi
GV nhận xét đánh giá Giải thích
Đàm thoại: khi MBA bị cháy muốn tận dụng lõi thép
ta phải làm gì?
Theo em triển vọng phát triển nghề điện ở nớc ta ntn?
GV giảng giải cho hs hiểu các kĩ năng của nghề điện
Gv giải thích cho hs hiểu về thái độ học tập đối với nghề
điện dân dụng nói riêng cũng nh nghề nghiệp tơng lại sau
GV giới thiệu
Giải thích
Nhắc lại nội dung bài học
Đọc cho học sinh ghi
Trang 4Giáo án lý thuyết số: 03 Số tiết: 01
T.Số tiết đã dạy: 02
Bài 2: an toàn lao động trong giáo dục nghề điện dân dụng
A - Mục tiêu: Sau khi học xong bài này hs
- Biết đợc tầm quan trọng, sự cần thiết của việc thực hiện an toàn lao động trong nghề
Điện dân dụng
- Nêu đợc những nguyên nhân thờng gây tai nạn và biện pháp bảo vệ an toàn lao động
trong nghề Điện dân dụng
- Thực hiện đúng những biện pháp đảm bảo an toàn lao động trong nghề Điện DD
- Thực hiện đúng hớng dẫn của giáo viên trong khi học tập và thực hành
B - Các công việc chuẩn bị cho dạy và học:
+) GV: chuẩn bị giáo án ,giáo trình
+) HS: chuẩn bị bút ,vở ghi
C- Quá trình thực hiện bài giảng:
Kiểm tra bài cũ:
Em hãy nêu mục tiêu của nghề điện
Giảng bài mới:
An toàn lao động trong
giáo dục nghề điện dân dụng
I.Tác dụng của dòng điện đối với cơ thể con
ngời
1) Dòng điện tác động tới hệ thần kinh và cơ
bắp gây tê liệt và rối loạn hệ hô hấp và hệ tuần
hoàn
2) Dòng điện sinh ra hồ quang:
-có thể gây cháy,bỏng ra có khi cả gân và xơng
3)Mức độ nguy hiểm phụ thuộc vào yếu tố sau:
a) cờng độ dòng điện chạy qua cơ thể ở cả
dòng một chiều và xoay chiều
b) đờng đi của dòng điện
- Dòng điện đi qua cơ thể ngời theo các
con đờng khác nhau tùy theo điểm chạm
- Nguy hiểm nhất là dòng điện đi qua
-Gọi học sinh nhận xét và bổxung
-Đánh giá nhận thức của hs
Giải thích về dòng điện khi tác động tới hệ thần kinh và cơ bắp
- khi nào thì dòng điện sinh
ra hồ quang?
Giáo viên giải thích về mức
độ nguy hiểm về điện khi tác
động tới cơ thể ngời
Trực quan hình vẽ
Trang 55
c,Thời gian dòng điện đi qua cơ thể
- Tuỳ theo thời gian mà ngời bị điện giật ở
các mức độ nguy hiểm khác nhau Thời gian
càng dài, lớp da bị phá huỷ càng nhiều nên
bị dẫn điện mạnh hơn dãn đến nguy hiểm
hơn
Tổng kết bài học:
- Hệ thống lại toàn bộ nội dung
- Nhấn mạnh cờng độ dòng điện chạy qua cơ
thể
Câu hỏi bài tập và h ớng dẫn tự học:
Em hãy nêu yếu tố tác hại khi có dòng điện
chạy qua cơ thể? Có vẽ hình ,giải thích
Nhắc lại nội dung bài học
Đọc cho học sinh ghi câu hỏi,hớng dẫn học sinh về nhà học bài
A - Mục tiêu: Sau khi học xong bài này hs
- Biết đợc tầm quan trọng, sự cần thiết của việc thực hiện an toàn lao động trong nghề
Điện dân dụng
- Nêu đợc những nguyên nhân thờng gây tai nạn và biện pháp bảo vệ an toàn lao độngtrong nghề Điện dân dụng
- Thực hiện đúng những biện pháp đảm bảo an toàn lao động trong nghề Điện DD
- Thực hiện đúng hớng dẫn của giáo viên trong khi học tập và thực hành
B - Các công việc chuẩn bị cho dạy và học:
+) GV: chuẩn bị giáo án ,giáo trình
+) HS: chuẩn bị bút ,vở ghi
C- Quá trình thực hiện bài giảng:
Kiểm tra bài cũ:
Em hãy nêu mục tiêu giáo dục nghề điện dân
Trang 64
5
Giảng bài mới :
An toàn lao động trong
giáo dục nghề điện dân dụng
I Nguyên nhân gây tai nạn lao động trong
nghề điện dân dụng.
1) Tai nạn do chạm trực tiếp vào vật mang điện
- khi sửa chữa đờng dây hoặc thiết bị đang nối
với nguồn có điện
- do khi sửa chữa vô ý chạm vào phần dẫn điện
- do điều kiện làm việc chật hẹp
- do điện bị chạm mát ra vỏ đối với các thiết
bị , quạt, tủ lạnh
- do dây đứt vì mối nối bị ô xi hoá
2) Tai nạn do phóng điện
- khi đóng ngắt cầu dao, MBA, cao áp chỗ tiếp
xúc giữa các tiếp điểm thờng phát sinh ra tia
lửa gây cháy, bỏng
- do dòng điện cao áp phóng điện tiếp đất
3) Tai nạn do điện áp bớc
- khi ngời đứng gần nơi có dây mang điện bị
đứt và rơi xuống đất thì giữa 2 chân có điện áp
bớc, điện áp cao giữa 2 chân có thể gây tai nạn
*) chú ý: không thả diều, không buộc gia xúc
vào cột điện hành lang bảo vệ
4 Các nguyên nhân khác
Ngoài những tai nạn điện còn có thể xảy ra các
tai nạn do phải làm việc trên cao, thực hiện các
công việc cơ khí nh: Khoan, đục
II An toàn điện.
a) Cách điện tốt giữa các phần tử không
mang điện nh: tờng ,trần nhà vỏ máy vói
lõi thép
b) Che chắn các bộ phận dễ gây nguy hiểm
nh: cầu dao, cầu chì, áp tô mát,
c) Thực hiện đảm bảo an toàn cho ngời khi
gần đờng dây cao áp
1) Sử dụng, các dụng cụ thiết bị, thảm cao su, ghế gỗ ,kìm, tua vít
2) Nối đất bảo vệ:
3) Nối trung hoà bảo vệ:
Tổng kết bài học:
- hệ thống lại toàn bộ nội dung.
- nhấn mạnh nội dung trọng tâm
Câu hỏi bài tập và h ớng dẫn tự học:
- Em hãy nêu các nguyên nhân gây ra tai nạn
GV nhận xét bổ xung
Đàm thoại: tai nạn do phóng điện có mấy nguyên nhân ?h/s trả lời câu hỏi
GV nhận xét đánh giá bổxung
GV giải thích tai nạn do
điện áp bớc gây ra
Vì vậy cần phải cắt điện trên đờng dây và đồng thời báo cho ngời có trách nhiệm đến xử lý Cấm ngời và gia xúc tới gần khu vực đó với R=20m
Đàm thoại: Muốn treo quạt treo tờng ta phải làm gì?
GV nêu 1số biện pháp antoàn khi sử dụng điện
Nhắc lại nội dung bài học
đọc cho học sinh ghi câu
Trang 7A - Mục tiêu: Sau khi học xong bài này hs
- Biết đợc tầm quan trọng, sự cần thiết của việc thực hiện an toàn lao động trong nghề
Điện dân dụng
- Nêu đợc những nguyên nhân thờng gây tai nạn và biện pháp bảo vệ an toàn lao độngtrong nghề Điện dân dụng
- Thực hiện đúng những biện pháp đảm bảo an toàn lao động trong nghề Điện DD
- Thực hiện đúng hớng dẫn của giáo viên trong khi học tập và thực hành
B - Các công việc chuẩn bị cho dạy và học:
+) GV: chuẩn bị giáo án ,giáo trình
+) HS: chuẩn bị bút ,vở ghi
C- Quá trình thực hiện bài giảng:
Kiểm tra bài cũ:
Em hãy nêu các nguyên nhân gây ra tai nạn
điện
Giảng bài mới:
An toàn lao động trong
giáo dục nghề điện dân dụng
1) Quy tắc an toàn điện khi sử dụng.
a) không : trèo lên cột điện
- không chơi đùa dới đờng dây điện
- Không thả diều gần lới điện
- Kiểm tra có điện bằng bút thử điện
2) Các biện pháp an toàn khi lắp đặt điện ,
GV phân tích một số quy tắc an toàn điện khi sử dụng
Đàm thoại : tại sao mạng
điện sinh hoạt phải có
áptômát hoặc cầu chì bảo
vệ Gọi 1 h/s trả lời câu hỏi
GV nhận xét đánh giá
Trang 85
4Ω) 1 đầu bắt bu lông vào vỏ kim loại động
cơ còn đầu kia hàn vào cọc nối đất, các kích
thớc nh hình vẽ bên
b) nối trung tính bảo vệ
- dùng 1 dây dẫn có d≥ 0,7 đờng kính dây
pha Sau đó nối vỏ động cơ với dây trung
tính của mạng điện I tác dụng sẽ chạy theo
nó
Tổng kết bài học:
- Hệ thống lại toàn bộ nội dung bài học
- Nhấn mạnh các phơng pháp an toàn khi lắp
đặt điện
Câu hỏi bài tập và hớng dẫn tự học:
- Em hãy nêu phơng pháp an toàn khi nối đất
Nhắc lại nội dung bài học
Đọc cho học sinh ghi câu hỏi
A - Mục tiêu: Sau khi học xong bài này học sinh:
- Biết vai trò quan trọng của đo lờng điện trong nghề Điện dân dụng
- Biết phân loại, công dụng, cấu tạo chung của dụng cụ đo lờng điện
B - Các công việc chuẩn bị cho dạy và học:
- Kế hoạch giờ dạy, tài liệu, giáo trình
- Đồng hồ vônkế, công tơ điện,đồng hồ vạn năng
C - Quá trình thực hiện bài giảng:
1
2
3
ổn định lớp: - ổn định trật tự
Kiểm tra bài cũ:
Giảng bài mới:
2' - Nhắc nhở bài có nội dung dài cần chú ý ghi chép
Trang 95
1.Vai trò quan trọng của Đo lờng
điện trong nghề điện dân dụng.
Đo điện là công việc không thể thiếu
đ-ợc trong nghề điện dân dụng Dụng cụ
đo và k/tra là 1 trong những dụng cụ tối
thiểu nh vôn kế, ampe kế, ôm kế Đo,
k/tra mạch điện là kỹ năng không thể
thiếu đợc khi sửa chữa,lắp ráp TBĐ,
mạch điện Đo và k/tra không những
giúp cho việc x/định nguyên nhân h
hỏng của TBD, mạch điện đợc nhanh
-Theo n/lý LV: Đ/hồ có cơ cấu đo từ
điện, điện từ, điện động, cảm ứng
-Theo dòng điện: Đ/hồ đo đại lợng một
- Cơ cấu đo: Là bộ phận quan trọng
nhất của đồng hồ đo điện vì nó thể hiện
đặc điểm và tính năng của đồng hồ
nh-:nguyên lí hoạt động, đại lợng đo, cấp
chính xác
Hiện nay các loại đồng hồ sử dụng cơ
cấu đo phổ biến nhất là cơ cấu đo kiểu
từ điện, điện từ, điện động và cảm ứng
- mạch đo là bộ phận nối giữa đại lợng
cần đo và cơ cấu đo
Tổng kết bài học:
Ký hiệu qui ớc là không thể thay đổi ,
nó thay mọi lời chú thích và nó đợc sử
dụng trong tất cả các sơ đồ điện
Câu hỏi, bài tập và h ớng dẫn tự học:
1) Nêu kn của các đại lợng điện
2) Trình bày cấu tạo của Đ.hồ đo điện
3) Nêu kí hiệu quy ớc của đồng hồ đo
đơn vị tính V.A và W Công suấtbiểu kiến, công suất tiêu thụ
thuyết trìnhcho H/s ghiQuan sát để nhận biết,đọc tài liệu.Lắng nghe, t duy và trả lời câu hỏi.ghe câu trả lời của bạn và nhận xét.Lắng nghe, ghi chép
thuyết trìnhcho H/s ghi
Đặt câu hỏi: Hãy kể các kiểu đồng
hồ em đã gặp?
Gv:Tập hợp, giảng giải đa ra sự
t-ơng đồng với đồng hồ đo điện ớng dẫn học sinh nghiên cứu tàiliệu và quan sát đồng hồ
h-Cv1-nêu câu hỏi: Từ việc nghiêncứu tài liệu,quan sát vật thật emhãy cho biết cấu tạo của đồng hồ
Hs:Vẽ chính xác ký hiệu của từngloại đồng hồ
- G.viên nhấn mạnh trọng tâm bài
- K.tra đánh giá nhận thức của h/s
gv:Giao nhiệmvụ cho hs hoàn thành ngoài giờ học trên lớp
Trang 10Giáo án thực hành Số: 07 Số tiết: 03
Tsố tiết đã dạy: 06
Bài 4: TH Đo dòng điệnvà điện áp xoay chiều
A - Mục tiêu:
- Đo dòng điện bằng ampe kế xoay chiều
- Đo điện áp bằng vôn kế xoay chiều
- Thực hiện đúng quy trình, đảm bảo an toàn lao động và vệ sinh môi trờng
B - Các công việc chuẩn bị cho dạy và học:
- Kế hoạch bài giảng, tài liệu giáo trình
- Dụng cụ, thiết bị
C - Quá trình thực hiện bài giảng:
Nội dung an toàn trong thực tập:
- An toàn cho ngời : không chạm tay vào phần
kim loại trong mạch đo
- An toàn cho dụng cụ, thiết bị: kiểm tra chính
xác mạch đo theo sơ đồ phép đo
Nội dung luyện tập:
a) Yêu cầu kỹ thuật.
- Thao tác chính xác, an toàn
- Đọc và xác định đúng giá trị các đại lợng đo
b) Các kiến thức liên quan.
- Tìm hiểu Ampe kế, Vôn kế và công tơ điện
- Sơ đồ phép đo các đại lợng U,I và Kw/ h
Hs: Thực hiện các yêu cầu về
an toàn mà gv đa ra
Gv: Giới thiệu mô hình đo.Nhắc hs tìm hiểu về đồng hồ trớc khi thực hiện phép đo
Gv: Nêu các vấn đề có liên quan đến bài thực hành
Hs: Tái hiện lại các kiến thức
đã đợc trang bị
Gv: yêu cầu hs thực hiệnđúng các bớc
Trang 11+ Đo điện thế trên ổ cắm của mạch điện sinh hoạt
+ Đo điện năng tiêu thụ:
- Mắc công tơ vào sơ đồ có thiết bị tiêu thụ điện
- Đếm vòng quay của đĩa cảm ứng trong 1 phút
- Ghi số vòng quay thực tế và so sánh với số tiêu
chuẩn ghi trên mặt đồng hồ
+: Ghi trị số của đại lợng đo vào phiếu bài tập
+: Kiểm tra và thử lại kết quả đo
d) Các dạng sai hỏng:
+ Kim quay ngợc vợt quá giới hạn cung đo
- NN: Đấu sai sơ đồ phép đo
Chọn thang đo quá nhỏ so với giá trị đo
- Dụng cụ thiết bị gồm: 1 đồng hồ đo, 1 mô hình
đo, 3 pin con thỏ và các điện trở lẻ
H ớng dẫn th ờng xuyên:
Kế hoạch nội dung trọng tâm:
- Hớng dẫn học sinh thực hiện các phép đo đọc
kết quả đo nhanh và chính xác
- Sử lý 1 số dạng hỏng
Những trọng điểm đánh giá kết quả:
- Thao tác kĩ thuật đúng, xác định trị số nhanh
- Nhắc nhở h/s thu dọn dụng cụ, thiết bị, vệ sinh
Thông báo công việc chuẩn bị cho bài sau
- Chuẩn bị dụng cụ và thiết bị để buổi sau thực
Gv: Đặt câu hỏi về dấu của nguồn điện và dấu của que đo?
Gv: Thực hiện phép đo chậm kết hợp với giảng giải cho hsHs: Quan sát thao tác của gv
Trang 12T.Số tiết đã dạy:09
Bài 5: TH Đo công suất và điện năng
A - Mục tiêu:
- Đo đợc công suất gián tiếp qua đo dòng điện và điện áp
- Đo đợc công suất trực tiếp bằng oát kế
- Kiểm tra và hiệu chỉnh đợc công tơ điện
B - Các công việc chuẩn bị cho dạy và học:
- Kế hoạch bài giảng, tài liệu giáo trình
- Dụng cụ, thiết bị
C - Quá trình thực hiện bài giảng.
Nội dung an toàn trong thực tập:
- An toàn cho ngời : không chạm tay vào phần
kim loại trong mạch đo
- An toàn cho dụng cụ, thiết bị: kiểm tra chính
xác mạch đo theo sơ đồ phép đo
Nội dung luyện tập:
a) Yêu cầu kỹ thuật.
- Thao tác chính xác, an toàn
- Đọc và xác định đúng giá trị các đại lợng đo
b) Các kiến thức liên quan.
- Tìm hiểu Ampe kế, Vôn kế, oát kế và công tơ
+ Đo điện năng tiêu thụ:
- Mắc công tơ vào sơ đồ có thiết bị tiêu thụ điện
- Đếm vòng quay của đĩa cảm ứng trong 1 phút
- Ghi số vòng quay thực tế và so sánh với số tiêu
chuẩn ghi trên mặt đồng hồ
+: Ghi trị số của đại lợng đo vào phiếu bài tập
+: Kiểm tra và thử lại kết quả đo
d) Các dạng sai hỏng:
+ Kim quay ngợc vợt quá giới hạn cung đo
- NN: Đấu sai sơ đồ phép đo
Chọn thang đo quá nhỏ so với giá trị đo
+ Không xác định đợc trị số đo
2'3'
Hs: Thực hiện các yêu cầu về
an toàn mà gv đa ra
Gv: Giới thiệu mô hình đo.Nhắc hs tìm hiểu về đồng hồ trớc khi thực hiện phép đo
Gv: Nêu các vấn đề có liên quan đến bài thực hành
Hs: Tái hiện lại các kiến thức
đã đợc trang bị
Gv: yêu cầu hs thực hiệnđúng các bớc
Hs: Ghi nhớ và nghiêm túc thực hiện
Gv: Đặt câu hỏi về dấu của nguồn điện và dấu của que đo?
Gv: Thực hiện phép đo chậm kết hợp với giảng giải cho hsHs: Quan sát thao tác của gv
Trang 13- Dụng cụ thiết bị gồm: 1 đồng hồ đo, 1 mô hình
đo, 3 pin con thỏ và các điện trở lẻ
H
ớng dẫn th ờng xuyên:
Kế hoạch nội dung trọng tâm:
- Hớng dẫn học sinh thực hiện các phép đo đọc
kết quả đo nhanh và chính xác
- Sử lý 1 số dạng hỏng
Những trọng điểm đánh giá kết quả:
- Thao tác kĩ thuật đúng, xác định trị số nhanh
- Nhắc nhở h/s thu dọn dụng cụ, thiết bị, vệ sinh
Thông báo công việc chuẩn bị cho bài sau
- Chuẩn bị dụng cụ và thiết bị để buổi sau thực
- Phát hiện đợc h hỏng trong mạch điện bằng vạn năng kế
B - Các công việc chuẩn bị cho dạy và học:
- Kế hoạch bài giảng, tài liệu giáo trình
- Dụng cụ, thiết bị: Một số vạn năng kế, một số điện trở nối thành mạch đo
C - Quá trình thực hiện bài giảng:
Trang 14Phổ biến và kiểm tra an toàn.
- An toàn cho ngời
- An toàn cho dụng cụ, thiết bị
B1: Cắm que đo vào đồng hồ và chỉnh kim về 0
B2: Xoay khoá chuyển mạch về vị trí cần đo và
chọn giới hạn thang đo phù hợp
B5: ghi kết quả vào phiếu bài tập
B6: Kiểm tra kết quả đo
b) Các dạng sai hỏng:
+ Kim chỉ vợt khung thang đo.
Do : - Chọn giá trị thang đo quá nhỏ
- Chọn sai vị trí đặt đại lợng đo
- Xác định sai cực tính của que đo
+ Kim đồng hồ đứng im không hoạt động
Do: - dòng điện trong cơ cấu đo hết
- Dây dẫn điện nối que đo và mạch đo bị đứt
- Nối sai sơ đồ đo
ớc khi thực hiện phép đo
Gv: Nêu các vấn đề có liên quan
gv Giao đồ dùng thiết bị
- ấn định thời gian hoàn thành
- Giáo viên quan sát hớng dẫn, uốn nắn
- Học sinh thực hành
Gv: Quan sát phát hiện hs có kỹnăng vợt hơn các hs khác
Kiểm tra kết quả đo
- Nhận xétgv: Thu nhận và kiểm tra số l-
Trang 153
- Nhắc nhở h/s thu dọn dụng cụ, thiết bị
- Phân công h/s vệ sinh phòng thực hành
Thông báo công việc chuẩn bị cho bài sau
- Về nhà quan sát, tìm hiểu cấu tạo, cách hoạt
động môt số loai biến áp có trong gia đình
ợng thiết bị dụng cụ
Chơng ii: máy biến áp Số tiết đã dạy:15
Bài 7: một số vấn đề chung về máy biến áp A/ Mục tiêu: Sau tiết học học sinh cần
- Biết đợc khái niệm chung về máy biến áp
- Nêu đợc công dụng, cấu tạo
- Tạo niềm say mê hoc tập cho học sinh
B/ Các công việc chuẩn bị cho dạy và học
+) GV: chuẩn bị giáo án , bản vẽ về máy biến áp 1 pha
+) HS: chuẩn bị vở ghi bút
C/
Quá trình thực hiện bài giảng:
Kiểm tra bài cũ:
Giảng bài mới:
Một số vấn đề chung về máy biến áp
I Khái niệm chung về MBA
1) Công dụng
- MBA 1pha dùng để biến đổi điện áp của dòng
đIện xoay chiều 1 pha thành các mức điện áp
theo yêu cầu và theo các mục đích khác nhau
của ngời
Truyền tảI Sử dụng
Đờng dây tải
MPĐ MBA tăng áp MBA giảm áp Hộ tiêu thụ
2)
k hái niệm :
+) MBA là thiết bị điện từ tĩnh làm việc theo
nguyên lý cảm ứng điện từ dùng để biến đổi
điện áp của nguồn điện xoay chiều nhung vẫn
giữ nguyên tần số của nó
Kí hiệu:
- Đầu vào của MBA đợc nối với nguồn gọi là
cuộn dây sơ cấp
- Đầu ra của MBA đợc nối với phụ tải gọi là
2’
10’
5’
Nhắc nhở chungPhát vấn lớp trởng
Giải thích từng loại MBA nó có công dụng khác nhau
GV giải thích quá trình truyền tải bằng trực quan hình vẽ
GV nêu khái niệm về MBA
Đàm thoại: Em hãy cho biết trong MBA có mấy cuộn dây là những cuộn dây nào?
gọi 1 h/s trả lời câu hỏi
GV nhận xét, đánh giá thông qua ngời đàm
Trang 16cuộn dây thứ cấp.
- Nếu điện áp sơ cấp lớn hơn điện áp thứ cấp
của MBA thì gọi là MBA hạ áp
- Nếu điện áp sơ cấp nhỏ hơn điện áp thứ cấp thì
gọi là MBA tăng áp
3) Phân loại
a) phân loại theo công dụng
- MBA điện lực : Truyền tải và phân phối điện
- MBA chuyên dùng : dùng cho các yêu cầu
công việc đặc biệt nh hàn điện , lò điện
b) phân loại theo số pha: - MBA 1 pha
- MBA 3 pha
c) phân loại theo vật liệu làm lõi:
+) MBA lõi thép : MBA có lõi đợc ghép bởi
nhiều các lá thép
+) MBA không có lõi thép : MBA có lõi là
không khí là loại MBA ít đợc sử dụng vì không
GV giải thích
II.Cấu tạo của máy biến áp 1 pha
- Cấu tạo của MBA pha gồm 3 phần :
+) Bộ phận dẫn từ ( lõi thép)
+) Bộ phận dẫn điện (dây quấn)
+) Vỏ bảo vệ (vỏ máy)
1) lõi thép
- Lõi thép có nhiệm vụ là mạch dẫn từ, đồng
thời làm khung dây
- Lõi thép đợc ghép bởi nhiều lá thép KTĐ với
2) Dây quấn MBA
- là bộ phận dẫn đIện của MBA thờng làm bằng
GV giới thiệu các bộ phận chính của MBA
Giải thích lõi thép có nhiệm vụ làm gì
Giải thích lá thép
vẽ hình minh hoạ
đàm thoại: em hãy cho biết dây quấn của MBA làm bằng loại dây gì?H/S trả lời câu hỏi
GV nhận xết thông qua
Trang 175
khó bị xổ tung ra trong lúc quấn
- dây có tiết diện hình tròn hoặc vuông
- dây quấn có 2 cuận dây đó là cuộn dây sơ cấp
và cuộn dây thứ cấp
3) Vỏ máy
- vỏ đợc làm bằng kim loại để bảo vệ ruột máy
Ngoài ra vỏ còn gá lắp các chi tiết khác nh đồng
hồ đo, công tắc chuyển mạch , ổ điện
- ở những MBA có công suất lớn, vỏ máy gồm
chứa thùng dầu làm mát và nắp thùng làm gá
lắp các sứ , đầu ra của dây quấn
- ngoài ra trên vỏ còn có van bảo hiểm , bình
chứa dầu ,ống toả nhiệt
Tổng kết bài học:
- Hệ thống lại toàn bộ nội dung
- Nhấn mạnh nội dung trọng tâm
Câu hỏi bài tập và hớng dẫn tự học:
Nêu cấu tạo của máy biến áp một pha?
H/S trả lời câu hỏi
GV nhận xet đánh giá thông qua ngời đàm thoại
Nhắc lại nội dung bài học
đọc cho học sinh ghi câuhỏi
Bài 7: một số vấn đề chung về máy biến áp (tiếp)
A/ Mục tiêu: Sau tiết học học sinh cần
- Biết đợc khái niệm chung về máy biến áp
- Nêu đợc nguyên lí làm việc, các thông số kỹ thuật của máy biến áp
- Tạo niềm say mê hoc tập cho học sinh
B/ Các công việc chuẩn bị cho dạy và học
+) GV: chuẩn bị giáo án , bản vẽ về máy biến áp 1 pha
+) HS: chuẩn bị vở ghi bút
C/ Quá trình thực hiện bài giảng:
Kiểm tra bài cũ:
Em hãy nêu cấu tạo của MBA 1 pha?
Giảng bài mới:
Một số vấn đề chung về máy biến áp
III Nguyên tắc hoạt động của MBA 1pha
- MBA gồm cuộn dây sơ cấp N1 vòng dây ,
cuộn thứ cấp có N2 vòng đợc quấn trên 1 lõi
thép kín
- Khi nối cuộn dây sơ cấp vào nguồn điện
xoay chiều có điện áp U1, dòng điện I1 chạy
2’
3’
12’
Phát vấn lớp trởngGọi 1 h/s lên bảng trả lời câu hỏi
nhận xét đánh giá cho điểm
Vẽ hình trên bảng
U1, U2: là đ/áp sơ cấp và thứ cấp
I1, I2: dòng điện sơ cấp và thứ cấp
Trang 18V Sử dụng máy biến áp
+) Đ/áp đa vào nguồn MBA không đợc lớn
hơn điện áp sơ cấp định mức Khi đóng
nguồn cần chú ý nấc đặt của chuyển mạch
+) Công suất tiêu thụ của phụ tải không đợc
lớn hơn công suất định mức của máy Ngoài
ra khi điện áp nguồn giảm áp thấp máy dễ
bị quá tải nếu thấy máy nóng phải giảm bớt
tải
+) Chỗ đặt MBA phải khô ráo, thoáng, ít bụi
, xa nơi có hoá chất, không có vật nặng đè
lên máy
+) Theo dõi nhiệt độ của máy thờng xuyên
thấy có hiện tợng lạ phải kiểm tra xem máy
có bị quá tải không hoặc h hỏng gì không
- Chỉ đợc phép thay đổi nấc điện áp , lau
chùi máy, tháo dỡ máy khi chắc chắn đã
ngắt nguồn điện vào máy
N1: số vòng cuộn dây sơ cấp
N2: số vòng cuộn dây thứ cấp : từ thông
h/s trả lời câu hỏi
gv nhận xét ,bổ xung
ĐT: em cho biết gia đình em thờng đặt máy ở đâu để đảm bảo an toàn
ĐT: em có hay thờng xuyên lau chùi máy không Tại sao?
Đàm thoại: em hãy cho biết ở
Trang 19- Thử điện cho máy biến áp
VI Bảo quản máy biến áp 7'
- Muốn MBA hoạt động đợc lâu ta phải bảo
dỡng MBA theo định kỳ
- Ta phải thờng xuyên kiểm tra dây dẫn
nguồn, làm sạch các tiếp điểm của công tắc
chuyển mạch kiểm tra độ cách điện
- Thờng xuyên lau chùi bụi bẩn để làm tăng
độ tản nhiệt cho máy và làm tăng độ cách
điện cho dây quấn
Tổng kết bài học: 3'
- Hệ thống lại toàn bộ nội dung
- Nhấn mạnh nội dung trọng tâm
Câu hỏi bài tập và hớng dẫn tự học: 2'
Nêu nguyên tắc hoạt động của máy biến áp
1 pha?
gia đình em đã bao giờ bảo ỡng MBA cha và cách bảo d-ỡng ntn?
d-H/s trả lời câu hỏi
Gv nhận xét thông qua ngời
đàm thoại
Nhắc lại nội dung bài học
đọc cho học sinh ghi câu hỏi
Bài 8: Tính toán, thiết kế máy biến áp 1 pha
A.Mục tiêu: Sau khi học xong bài hs:
- Hiểu đợc quy trình chung để tính toán, thiết kế MBA 1 pha công suất nhỏ
- Hiểu đợc yêu cầu, cách tính của từng bớc khi thiết kế MBA 1 pha công suât nhỏ
- Rèn luyện tính chính xác, khả năng t duy, ý thức học tập
B - Các công việc chuẩn bị cho dạy và học:
- Giáo trình điện kỹ thuật, sổ tay kỹ thuật điện
- Bản vẽ cấu tạo máy biến áp dùng trong gia đình
C - Quá trình thực hiện bài giảng.
Kiểm tra bài cũ:
Nêu nguyên tắc hoạt động của máy biến áp 1
pha?
Giảng bài mới:
Tính toán, thiết kế máy biến áp 1 pha
ta cần phải biết nhữngthông số nào ? Ta cầnphải tính những gì ?
- Đàm thoại : Công suất
Trang 205
Ví dụ:Tính công suất cho MBA với U1= 220v,
U2 = 24v, I2 = 1A, hiệu suất của máy = 0,8
- Phần nối liền mạch từ gọi là gông
- Khoảng trống giữa trụ và gông gọi là cửa sổ
- Nếu cuộn dây đặt trên trụ ở giữa còn gông bao
xung quanh thì máy BA có mạch từ kiểu bọc
- Nếu 2 cuộn dây đặt ở 2 trụ khác nhau, phần
gông ở giữa 2 trụ thì máy BA có mạch từ kiểu
- Phần diện tích mạch từ đặt trong lòng cuộn dây
sẽ sinh cho cuộn dây điện áp
Đây là phần quan trọng nhất của mạch từ
số kỹ thuật
Hs: Tính trên giấy nháp.Gv: Gọi hs lên bảng thựchiện phép tính
Gọi hs nhận xét kết quảGv: Đánh giá và yêu cầu
Nếu P1 P2 thì thay P1 vàocông thức
Hệ số Kl đợc lấy trongkhoảng 0,6 0,9 nên ta
có thể chọn 1 số trongkhoảng đó
a là kích thớc nên chọntrớc vì lá thép đã đợc dậpsẵn
Gv: thông báo
Hs: tính trên giấy nháp.Gv: Gợi ý các kích thớc
có thể chọn
Gv giải thích: Muốn U2
có trị số chính xác theoyêu cầu phải tính chínhxác no
Trang 21no=Ktn
St (vòng) Ktn =40 – 60( hệ số thực nghiệm)
- Số vòng của cuộn sơ cấp
n 1 = n o.U1 (vòng)
- Số vòng của cuộn thứ cấp
n 2 =(U2+10%U2).no (vòng)
Tổng kết bài học:
- Hệ thống lại toàn bộ nội dung
- Nhấn mạnh nội dung trọng tâm
Câu hỏi, bài tập và hớng dẫn tự học:
- Ghi nhớ nội dung bài học
- Vận dụng công thức để số vòng dây với
U1=110v, U2=12v, I2=1A, hiệu suất của BA là 0,8
số vòng của n1 và n2.Nhắc lại nội dung bài học
đọc cho học sinh ghi câu hỏi
Ngời soạn: Ngày tháng năm 200
thông qua:
******************************
Giáo án lý thuyết Số:13; số tiết: 01
Số tiết đã dạy:18
Bài 8: Tính toán, thiết kế máy biến áp 1 pha (tiếp)
A.Mục tiêu: Sau khi học xong bài hs:
- Hiểu đợc quy trình chung để tính toán, thiết kế MBA 1 pha công suất nhỏ
- Hiểu đợc yêu cầu, cách tính của từng bớc khi thiết kế MBA 1 pha công suât nhỏ
- Rèn luyện tính chính xác, khả năng t duy, ý thức học tập
B - Các công việc chuẩn bị cho dạy và học:
- Giáo trình điện kỹ thuật, sổ tay kỹ thuật điện
- Bản vẽ cấu tạo máy biến áp dùng trong gia đình
C - Quá trình thực hiện bài giảng.
Kiểm tra bài cũ:
Vận dụng công thức để số vòng dây với
U1=110v, U2=12v, I2=1A, hiệu suất của BA là 0,8
Giảng bài mới:
Tính toán, thiết kế máy biến áp 1 pha
4 Tính tiết diện dây quấn
- Dây dùng để quấn máy biến áp là dây đồng,
thiết diện tròn
- Dây có lớp cách điện bề ngoài bằng sơn cách
điện (còn gọi là êmay) Đối với BA có công suất
lớn, cờng độ dòng điện từ 5A trở lên thì dây quấn
có cách điện bằng sợi côtông
- Với các máy có công suất nhỏ thờng đờng kính
của 2 cuộn khác nhau Nó phụ thuộc vào cờng độ
2’
8’
10’
- Nhắc nhở về ý thức học
- Phát vấn lớp trởng
- gọi hs lên bảng làm bài.Gv: Nhận xét, bổ xung
Đặt vấn đề : Khi đã có sốvòng dây và đã quấnxong 2 cuộn theo số vòngdây đó Nếu nối tải cho
BA đã đợc cha? có antoàn không?
Hs: tham quan ngoài thị trờng các loại dây dẫn
điện
Trang 225
dòng điện chạy trong cuộn dây đó
Vì dây có thiết diện tròn nên ta có:
J ; I2: Cờng độ dòng điện cuộn thứ cấp
Công suất (VA) Mật độ dđiện cho phép (A/
Khi đã tính số vòng và tiết diện dây dẫn ta cần
fải xem xét toàn bộ các cuộn dây có đặt dễ
dàngvào cửa sổ lõi thép đã chọn hay không? Ta
cần tính diện tích các cuộn dây và diện tích cửa
- Hệ thống lại toàn bộ nội dung
- Nhấn mạnh nội dung trọng tâm
Câu hỏi, bài tập và hớng dẫn tự học:
Tính toán thiết kế máy biến áp có các số liệu
ban đầu sau: U1=220v; U2=24v; I2=1A; hiệu suất
Gv: Đa thêm thông tin về thiết diện dây
Gv: Chứng minh công thức
Hs: ghi nhớ công thức để vận dụng
Giáo viên nêu vần đề giảng giải cho hs hiểuGv: giảng giải trên bản vẽcấu tạo lõi thép
Để 2 cuộn dây này nằm trọn vẹn trong mạch từ thì nó phải đảm bảo điều kiện này
Gv: Chứng minh đa ra công thức tính chiều cao cửa sổ của mạch từ
- Tạo ra tình huống lá thép không ghép đợc kín mạch từ
Hs: tự rút ra kinh nghiệm trong tính mạch từ
Nhắc lại nội dung bài học
đọc cho học sinh ghi câu hỏi
Trang 23máy biến áp =0,8; hệ số tính toán K=0,8; hệ số
- Kiểm tra kiến thức đã học về máy biến áp lấy điểm kt viết thờng xuyên
- Tính toán thiết kế đợc MBA 1 pha công suất nhỏ
- Học sinh có niềm say mê và ý thức kỷ luật trong học tập
B- Công việc chuẩn bị.
- Bản vẽ cấu tạo lõi thép
- Các bảng tính sẵn các kích thớc của lõi thép, dây quấn trong sổ tay KTĐ
* kiểm tra viết : Nêu nguyên tắc hoạt động
của máy biến áp 1 pha? (lấy điểm KT tx)
Phổ biến và kiểm tra an toàn:
- Đảm bảo an toàn cho ngời
- Đảm bảo an toàn cho thiết bị dụng cụ
Bài luyện tập:
a) Các kiến thức cần thiết:
* Yêu cầu kỹ thuật:
- Biết cách tính toán thiết kế MBA đảm bảo
yêu cầu
* Các kiến thức liên quan:
- cấu tạo MBA 1 pha
- nguyên lý làm việc của MBA
- các công thức tính toán
b) Nội dung luyện tập:
* Đọc bản vẽ: Nghiên cứu sơ đồ cấu tạo của
MBA lõi thép E,U, O
Khi TH giữ gìn đảm bảo
an toàn
Em hãy cho biết trong bài
TH này cần những yêu cầu nào
nhắc lại 1 số kiến thức từ
lý thuyết liên quan đến bài thực hành
Trực quan hình vẽ trên bảng
ví dụ bài tậphớng dẫn h/s giải ví dụ bài tập
Trang 24Những trọng điểm đánh giá kết quả:
- Đánh giá chất lợng bài thực hành
- Đánh giá ý thức từng h/s trong giờ TH
Thông báo công việc cho bài sau và các công
việc tự học của học sinh:
Tìm hiểu về các loại vật liệu để chế tạo MBA
5'
10'5'
85'
gv vừa làm mẫu vừa giải thích học sinh quan sát làm theo
phân công theo nhóm
quan sát cả lớp thực hànhhớng dẫn đến từng nhómnhận xét, đánh giá kết quảthực hành
nhắc nhở h/s vệ sinh sạch sẽ
nhận xét, đánh giá u
điểm, nhợc điểmthông báo bài học sau
Bài 10: vật liệu chế tạo máy biến áp
A.Mục tiêu: Sau khi học xong bài hs:
- Biểt một sốloại vật liệu thông dụng để chế tạo máy biến áp
- Biết công dụng và phạm vi sử dụng các loại vật liệu đó
- Rèn luyện tính chính xác, khả năng t duy, ý thức học tập
B – Các công việc chuẩn bị cho dạy và học :
- Giáo trình điện kỹ thuật, sổ tay kỹ thuật điện
- Bản vẽ cấu tạo máy biến áp dùng trong gia đình
C – Quá trình thực hiện bài giảng.
Trang 25Kiểm tra bài cũ:
Giảng bài mới:
Vật liệu chế tạo máy biến áp
I Vật liệu dùng làm mạch từ
- Mạch từ của MBA đợc ghép từ những lá thép
kỹ thuật điện dày từ 0,18- 0,5 mm
- Tính chất lá thép KTĐ thay đổi theo tỉ lệ
silic.Loại thép có tổn thất ít là loại có chứa
nhiều silic
- Muốn giảm tổn thất các lá thép đợc cách điện
với nhau bằng lớp giấy rất mỏng dán trên mặt
- Dây quấn có tiết diện hình chữ nhật, hình
vuông hoặc tiết diện tròn
- Các cuộn dây đợc cuốn thành từng bối hoặc
từng lớp liên tục
III Vật liệu cách điện của MBA
Tuổi thọ của MBA phụ thuộc phần lớn vào chất
cách điện
1 Cách điện giữa các vòng dây
Dây quấn MBA gồm hai loại:
+ Loại dây bọc: Đợc cách điện bằng lớp tơ tự
nhiên hay nhân tạo hoặc bằng vải sợi
+ Loại dây tráng men: đợc tráng bằng lớp sơn
êmay bên ngoài
- Dây bọc dùng cho các cuộn dây đợc ngâm
tẩm
- Dây êmay dùng cho các MBA công suất nhỏ
có u điểm ít hút ẩm và chịu đợc nhiệt độ cao
2 Cách điện giữa các lớp dây
- Dùng giấy paraphin hoặc tẩm nhựa cách điện
- Giấy cách điện giữa các lớp cần phải thừa ra ở
hai đầu các cuộn dây để tránh dây bị tuột ra
ngoài
3 Cách điện giữa các dây quấn với nhau và với
vỏ
- Điện áp thí nghiệm giữa các dây quấn và giữa
dây quấn và vỏ máy là: 2Uđm+1000V
Uđm: Điện áp định mức của dây quấn
- Dùng giấy bìa làm khuôn để cách điện giữa
dây quấn và lõi thép
- Tẩm sơn cách điện khi hoàn chỉnh MBA
Tổng kết bài học:
- Hệ thống lại toàn bộ nội dung
- Nhấn mạnh nội dung trọng tâm
Câu hỏi bài tập và hớng dẫn tự học:
1.Trình bày những hiểu biết của mình về vật
GV giới thiệu
Đàm thoại hs từ kiến thức cũ
Mạch từ của MBA đợc làm từ đâu?
gọi hs trả lời
GV nhận xét bổ xung
ĐT:Các lá thép KTĐ có hình dạng nh thế nào?h/s trả lời câu hỏi
gv nhận xét ,bổ xung
ĐT: Theo em dây quấn MBA đợc làm bằng chất liệu gì?
Tiết diện dây quấn có dạng hình gì?
h/s trả lời câu hỏi
và vỏ máy đúng hay sai?h/s trả lời câu hỏi
gv nhận xét
GV giảng giảiNhắc lại nội dung bài học
đọc cho học sinh ghi câuhỏi và hớng dẫn
Trang 26Bài 11: Th chuẩn bị vật liệu và làm khuôn quấn mba
ứng dụng: Làm khuôn(cốt) mba 1 pha cs nhỏ
A/ Mục tiêu: Sau tiết học học sinh cần:
– Chuẩn bị đợc thiết bị, dụng cụ, vật liệu cần thiết cho quấn MBA theo thiết kế
- Làm đợc khuôn quấn dây theo thiết kế
- Rèn cho h/s có tính cẩn thận, tỉ mỉ và khả năng quan sát trong thực tế
B/ Các công việc chuẩn bị cho dạy và học
+) GV: chuẩn bị giáo án, giáo trình, cốt MBA,1 số dụng cụ làm lõi MBA, tranh vẽ.+) HS : chuẩn bị vở ghi, bút, nguyên liệu, dụng cụ làm cốt gỗ, dao, khoan, thớc, đục
C/ Quá trình thực hiện bài giảng
Phổ biến và kiểm tra an toàn:
- Đảm bảo an toàn cho ngời
- Đảm bảo an toàn cho thiết bị, dụng cụ
Bài luyện tập:
a) Các kiến thức cần thiết:
* Yêu cầu kỹ thuật:
- thực hiện thao động tác đúng yêu cầu kỹ
- đo kích thớc của cốt thì mới làm đợc lõi
nhằm mục đích luồn vào cốt cho cứng khi
nhắc nhở h/s làm cốt đảm bảo đúng yêu cầu kỹ thuật
nhắc lại 1 số kiến thức từ
lý thuyết
trực quan hình vẽ trên bảng
GV giới thiệu từng bớc thực hiện khi làm cốt MBA
Trang 27- uốn nắn, chỉ bảo đến từng h/s yếu kém
Những trọng điểm đánh giá kết quả:
- đánh giá ý thức thực hành
- đánh giá chất lợng bài thực hành
- đánh giá kết quả bài thực hành
Thông báo công việc cho bài sau và các công
việc tự học của học sinh:
Về nhà có thể quan sát thêm cốt MBA trong
gv vừa làm mẫu vừa giải thích h/s quan sát
phân công từng h/s làm bàithực hành
quan sát h/s THhớng dẫn cả lớp thực hành làm cốt
nhận xét đánh giá
kết quả thực hànhThông báo nhận xét đánh giá kết quả làm bài
nhắc nhở h/s vệ sinh sạch sẽ
nhận xét u, nhợc điểm
đánh giá bài thực hành
thông báo bài học sau
Trang 28- Đánh giá kỹ năng nhớ kiến thức cũ của học sinh.
- Kiểm tra t duy kỹ thuật của hs
- Rèn luyện ý thức tự giác, nghiêm túc trong học tập
B Các công việc chuẩn bị cho bài kiểm tra.
- Câu hỏi và đáp án, biểu điểm
- Định thời gian và dự kiến các tình huống có thể xảy ra
C Quá trình tổ chức thực hiện bài kiểm tra:
-Căn cứ vào đại lợng đo gồm: A,V,W,KWh,Ôm kế
-Theo n/lý LV: Đ/hồ có cơ cấu đo từ điện, điện từ, điện động,
cảm ứng
-Theo dòng điện: Đ/hồ đo đại lợng một chiều,xoay chiều
-Theo cấp chính xác: Đ/hồ có cấp chính xác cao, TB, thấp
* Cấu tạo chung của dụng cụ đo lờng:
- 2 bộ phận chính Cơ cấu đo
Mạch đo
- Cơ cấu đo: Là bộ phận quan trọng nhất của đồng hồ đo điện vì
nó thể hiện đặc điểm và tính năng của đồng hồ nh:nguyên lí hoạt
động, đại lợng đo, cấp chính xác
Hiện nay các loại đồng hồ sử dụng cơ cấu đo phổ biến nhất là cơ
cấu đo kiểu từ điện, điện từ, điện động và cảm ứng
- mạch đo là bộ phận nối giữa đại lợng cần đo và cơ cấu đo
Câu 2: Cấu tạo của MBA 1 pha gồm 3 phần :
+) Bộ phận dẫn từ ( lõi thép)
+) Bộ phận dẫn điện (dây quấn)
+) Vỏ bảo vệ (vỏ máy)
1) Lõi thép
- Lõi thép có nhiệm vụ là mạch dẫn từ, đồng thời làm khung dây
- Lõi thép đợc ghép bởi nhiều lá thép KTĐ với nhau
- Có chiều dày từ 0,3 ữ 0,5mm những lá thép này đợc cách điện
Trang 295
với nhau và có hình dạng khác nhau nh chữ U, E, I, O, F
- Chất lợng của lõi thép phụ thuộc vào hàm lợng si líc có trong
thép
2) Dây quấn
- là bộ phận dẫn đIện của MBA thờng làm bằng dây đồng
- dây đồng dùng để quấn MBA là loại dây điện phân mềm , có độ
bền cơ học tốt , khó đứt ra, khó bị xổ tung ra trong lúc quấn
- dây có tiết diện hình tròn hoặc vuông
- có 2 cuận dây đó là cuộn dây sơ cấp và cuộn dây thứ cấp
3) Vỏ máy
- vỏ đợc làm bằng kim loại để bảo vệ ruột máy Ngoài ra vỏ còn
gá lắp các chi tiết khác nh đồng hồ đo, công tắc chuyển mạch , ổ
điện
- ở những MBA có công suất lớn, vỏ máy gồm chứa thùng dầu
làm mát và nắp thùng làm gá lắp các sứ , đầu ra của dây quấn
- ngoài ra trên vỏ còn có van bảo hiểm , bình chứa dầu ,ống toả
nhiệt
Tổng kết bài học:
+) Tiến hành thu bài
+) Nhận xét chung giờ kiểm tra
Câu hỏi bài tập và hớng dẫn tự học:
Ôn tập lại lý thuyết trong chơng 2
Bài 12: quấn máy biến áp 1 pha
A/ Mục tiêu: Sau tiết học học sinh cần
- Hiểu đợc quy trình quấn máy biến áp 1 pha
- Hiểu đợc yêu cầu kỹ thuật các bớc của quy trình quấn máy biến áp một pha
- H/s có ý thức học tập trong giờ học
B/ Các công việc chuẩn bị cho dạy và học
+) GV: chuẩn bị giáo án ,giáo trình điện dân dụng
+) HS: chuẩn bị vở ghi, bút , thớc
C/ Quá trình thực hiện bài giảng:
1
2
ổn định lớp : - ổn định trật tự
+ Kiểm tra sĩ số
Kiểm tra bài cũ:
Nêu một số vật liệu chế tạo máy biến áp?
2’
5’
Nhắc nhở chungphát vấn lớp trởngGọi hs trả lời
Trang 30Giảng bài mới:
Quấn máy biến áp 1 pha
I.
Q uấn dây máy biến áp
1 T ính số vòng dây của một lớp và số lớp dây
- Khi quấn vòng đầu tiên phải dùng băng vải
- Quấn dây theo từng lớp Khi quấn hết lớp lót một
lớp giấy cách điện giữa hai lớp
- Quấn hết cuộn sơ cấp lót cách điện quấn tiếp
cuộn thứ cấp
- Để lấy các đầu dây ra, chập đôi dây đang quấn
rồi bọc cách điện đánh dấu rồi tiếp tục quấn
* Chú ý: - Khi quấn chú ý số vòng dây trên máy
- Cần giữ dây có sức căng vừa phải
II Lồng lõi thép vào cuộn dây
- Đặt ngang cuộn dây, lần lợt lồng các lá thép chữ
- Dùng vạn năng kế hoặc đèn kiểm tra
b Kiểm tra chạm lõi
- Dùng đèn kiểm tra ngắn mạch
c Kiểm tra cách điện
- Đo kiểm trở cách điện giữa dây quấn và vỏ máy
IV Sấy, tẩm chất cách điện
- Ngâm vào chất cách điện cho đến khi không còn
bọt khí Sau đó sấy ở nhiệt độ 40 – 50 h
Gọi hs trả lời
Gv nhận xét bổ sung
Gv giảng giải cách tính số vòng dây một lớp
Đàm thoạiTheo em khi quấn dây
ta quấn theo từng lớp hay ta chỉ cần quấn đủ
số vòng? Có phải lót cách điẹn không?Gọi hs trả lời
Gọi hs trả lời
Gv nhận xétgiảng giải các lồng lõithép
Gv nêu ra các các kiểm tra
Gv giới thiệu một số vật liệu tảm cách điệnGiải thích nguồn gốc của các chất cách điện
Đàm thoại:
Theo em khi đổ sơn cách điện ta cần sấy MBA ở nhiệt dộ bao nhiêu thì hợp lý?Gọi hs trả lời
gv nhận xét
Gv giảng giải
Đàm thoại: Trên vỏ MBA có lắp các thiết
bị gì?
Gọi hs trả lời
Gv nhận xét bổ sung
GV giảng giải
Trang 315
1 Kiểm tra không tải MBA
- Cho MBA chạy không tải khỏang 30phút sau đó
kiểm tra tình trạng MBA
- Hệ thống lại toàn bộ bài giảng
- Nhấn mạnh nội dung trọng tâm
Câu hỏi, bài tập và h ớng dẫn tự học:
Ghi nhớ nội dung bài
3’
2’
Giải thích
Nhấn mạnh ý nghĩacủa cách quấn dây.Giao nhiệm vụ cho hs
Bài 13: Th Quấn dây Máy biến áp 1 pha
A/ Mục tiêu: Sau tiết học học sinh cần:
- Quấn đợc máy biến áp đều và chặt tay
- Lắp ráp đợc máy biến áp vào vỏ
- Kiểm tra và vận hành máy biến áp khi không tải và khi có tải
- Tích cực luyện tập, đảm bảo an toàn
B/ Các công việc chuẩn bị cho dạy và học
+) GV: chuẩn bị giáo án, bàn quấn, dây đồng
+) HS: chuẩn bi vở ghi, bút, dây đồng, cốt, lõi
C/ Quá trình thực hiện bài giảng
Phổ biến và kiểm tra an toàn:
- Đảm bảo an toàn cho ngời
- Đảm bảo an toàn cho thiết bị, dụng cụ
Bài luyện tập:
a) Các kiến thức cần thiết:
* Yêu cầu kỹ thuật:
- quấn dây vào cốt
- đảm bảo đúng kỹ thuật, chặt, đều và không bị
xổ tung
2' 3'
5'
Phát vấn lớp trởngnhắc nhở h/s khi thực hành giữ gìn đảm bảo an toàn
Nhắc nhở h/s quấn dây
đảm bảo đúng kỹ thuật
Nhắc lại 1 số kiến thức
Trang 32* Các kiến thức liên quan:
- Máy quấn, cách quấn dây
- chú ý máy quấn có chức năng gì
b) Nội dung luyện tập:
* Đọc bản vẽ: nghiên cứu sơ đồ nguyên lý làm
việc của MBA
* Quy trình công nghệ: (Các bớc thực hiện)
- Bớc1: Quấn dây MBA
- Tính số vòng dây của một lớp và số lớp dây
quấn
- chuẩn bị máy quấn, đa cốt vào máy quấn
- tiến hành quấn cuộn sơ cấp, cuộn thứ cấp
- bọc cách điện, kiểm tra lại
- Bớc2: Lồng lõi thép vào cuộn dây
* Các dạng sai hỏng
DH: dây bị xổ đứt
N2 : dây bị xổ là do quấn cha chặt còn dây bị
đứt là dây khi quấn quá căng
DH: quấn dây không đều
* Làm mẫu: gv thực hiện mẫu 1 lần h/s quan
Kế hoạch nội dung trọng tâm:
- thực hành quấn dây máy biến áp
- quan sát học sinh thực hành
- uốn nắn các thao động tác
- làm mẫu các thao động tác khó
Những trọng điểm đánh giá kết quả:
- đánh giá ý thức, tính khoa học và thời gian
Thông báo công việc cho bài sau và các công
việc tự học của học sinh:
bài sau thực hành quấn dây tiếp
5'
10'10'
5'
10' 5'
Gv đa ra 1 số dạng hỏng thờng gặp khi quấn dây MBA
h/s quan sát rồi thực hành
Phân công theo nhóm
Quan sát, uốn nắn các thao động tác khó
Nhận xét, đánh giá kết quả thực hành
Nhắc nhở h/s vệ sinh sạch sẽ
Phân tích, đánh giá u
điểm, nhợc điểmThông báo bài học sau
ngày tháng năm 200
Thông qua:
****************************
Trang 33Giáo án thực hành Số: 22,23 ; số tiết:05
T/số tiết đã giảng: 34
Bài 13: Th Quấn dây Máy biến áp 1 pha(tiếp)
A/ Mục tiêu: Sau tiết học học sinh cần:
- Quấn đợc máy biến áp đều và chặt tay
- Lắp ráp đợc máy biến áp vào vỏ
- Kiểm tra vận hành máy biến áp khi không tải và khi có tải
- Rèn luyện tính chính xác, ý thức tổ chức kỷ luật học tập tốt
B/ Các công việc chuẩn bị cho dạy và học
+) GV: chuẩn bị giáo án, bàn quấn, dây đồng
+) HS: chuẩn bị vở ghi, bút, khuôn, cốt, lõi, dây
C/ Quá trình thực hiện bài giảng
Phổ biến và kiểm tra an toàn:
- Đảm bảo an toàn cho ngời
- Đảm bảo an toàn cho thiết bị , dụng cụ
* Các kiến thức liên quan:
kỹ thuật tính toán và quấn dây máy biến áp
b) Nội dung luyện tập:
* Đọc bản vẽ: Nghiên cứu sơ đồ nguyên lý
máy biến áp
* Quy trình công nghệ: (Các bớc thực hiện)
- Bớc 3: Đo và kiểm tra khi cha nối nguồn.
+ Kiểm tra thông mạch
+ Kiểm tra chạm lõi
+ Kiểm tra cách điện
- Bớc 4: Sấy, tẩm chất cách điện
+ Kiểm tra không tải MBA
+ Kiểm tra khi có tải MBA
5'
5'
10' 10'
5'
10' 5'
Một số kiến thức từ lý thuyết liên quan đến thựchành
Trực quan hình vẽ
Gv giới thiệu từng bớc thực hiện khi đo kiểm, tẩm sấy, lắp ráp, kiểm tramáy biến áp
gv đa ra 1 số dạng hỏng thờng gặp khi đo kiểm, tẩm sấy, lắp ráp, kiểm tramáy biến áp
gv vừa làm vừa giải thíchtrò quan sát làm theo