Một số biện pháp đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm trong bếp ăn trường mầm non

Trẻ có nề nếp thói quen trong hoạt *Về phụ huynh: Nội dung đánh giá Hiểu biết sâu Hiểu biết chưa sâu Kiến thức về chăm sóc nuôi dưỡng Từ những thực tế trên tôi đã thực hiện công tác nuô

A: ĐẶT VẤN ĐỀ.

I Lí do chọn đề tài.

* Cơ sở lý luận.

Mục tiêu giáo dục mầm non là hình thành cho trẻ những yếu tố nhân cách đầu tiên của con người, con người phát triển toàn diện về 5 mặt: Nhận thức, thể chất, ngôn ngữ, tình cảm - xã hội, thẩm mỹ Để đạt được mục tiêu giúp trẻ phát triển toàn diện thì ta cần phải kết hợp hài hoà giữa nuôi dưỡng chăm sóc sức khoẻ và giáo dục đó là điều tất yếu

Ngày nay cùng với sự phát triển chung của xã hội, mỗi gia đình đều có cuộc sống đầy đủ, sung túc hơn, trình độ dân trí cũng ngày được nâng cao Chính vì vậy việc chăm sóc giáo dục trẻ cũng được gia đình và xã hội đặc biệt quan tâm Vậy quan tâm như thế nào là đúng mực để cơ thể trẻ khoẻ mạnh, học tốt, phát triển cân đối thì trước tiên ta phải có một chế độ ăn uống hợp lý, khoa học nhằm giúp trẻ ăn uống ngon miệng nhưng luôn đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm

* Cơ sở thực tiễn.

Hiện nay vấn đề vệ sinh anh toàn thực phẩm đang là mối quan tâm lớn nhất của toàn xã hội, đặc biệt trong giai đoạn hiện nay tình hình dịch bệnh rất phúc tạp Chất lượng vệ sinh anstoàn thực phẩm liên quan đến cả quá trình từ khâu sản xuất đến khâu tiêu dùng, trên công tác này đòi hỏi có tính liên ngành cao và là công việc của toàn dân Đối với ngành giáo dục nói chung, trong đó bậc học mầm non đóng vai trò rất lớn đến việc tổ chức khâu an toàn vệ sinh thực phẩm cho trẻ ăn bán trú tại trường mầm non Song song với nhiệm vụ dạy, nhiệm vụ nuôi cũng là một nhiệm vụ chính vô cùng quan trọng trong trường mầm non Chất lượng nuôi tốt thể hiện trẻ da dẻ hồng hào khoẻ mạnh, thông minh nhanh nhẹn, cơ thể phát triển cân đối, tăng cân đều ở mức chuẩn so với trẻ em Việt Nam cùng tháng tuổi Một điều

kỳ diệu nữa là nuôi trẻ tốt trong những năm tháng đầu tiên của cuộc đời trước mắt

là giảm tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng, tăng cường sức đề kháng, làm giảm tỷ lệ mắc bệnh ở trẻ rất nhiều Mà lâu dài là cung cấp cho đất nước nguồn nhân lực thông minh, khoẻ mạnh cường tráng, có sức lao động dẻo dai bền bỉ Vì vậy vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm giữ vị trí quan trọng đối với sức khoẻ trẻ thơ nó góp phần nâng cao sức học tập, lao động của trẻ trong xã hội ngày càng phát triển hiện nay Hiểu được tầm quan trọng của việc đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm theo quy

định, chính vì vậy tôi chọn đề tài: “Một số biện pháp đảm bảo vệ sinh an toàn

thực phẩm trong bếp ăn trường mầm non’’

2 Thời gian thực hiện đề tài:

- Từ tháng 9/2019 đến tháng 5/2020

3 Phạm vi thực hiện đề tài:

- Nghiên cứu tại bếp ăn trường mầm non nơi tôi công tác

II QUÁ TRÌNH THỰC HIỆN ĐỀ TÀI

1 Tình hình thực tế khi chưa thực hiện đề tài:

* Thuận lợi:

- Trong quá trình công tác luôn được ban giám hiệu nhà trường chỉ đạo sát xao, tín nhiệm cử tôi làm Tổ phó tổ nuôi năm học 2019 - 2020

- Trong bếp được đầu tư tương đối đầy đủ các trang thiết bị phục vụ cho trẻ

ăn bán trú

- Cơ sở khang trang rộng rãi thoáng mát đáp ứng nhu cầu vệ sinh trong việc

tổ chức bếp ăn cho trẻ

- Có vườn cây và rau của bé

- Nhân viên luôn được đi dự các chuyên đề của huyện để học hỏi thêm và nâng cao kỹ năng chế biến các món ăn cho trẻ

- Bếp ăn được xây dựng theo quy trình bếp một chiều

- Bản thân tôi luôn nhiệt tình, năng động, tâm huyết, luôn luôn học hỏi để nâng cao trình độ chuyên môn

- Phụ huynh tin tưởng cho trẻ đi lớp ăn bán trú ngày càng đông

*Khó khăn:

- Là một trường trên địa bàn nông thôn lên thu nhập của người dân còn thấp,

do đó kinh phí phụ huynh đóng góp mức ăn cho trẻ còn hạn chế (15.000đ/trẻ/ngày)

- Trang thiết bị, đồ dùng trang bị còn chưa được đầy đủ như : mới có 1cái tủ sấy khô bát, thìa cho trẻ

- Tình hình dịch bệnh diễn biến phức tạp nên giá cả thực phẩm trên thị trường còn nhiều biến động

- Nhận thức của một số phụ huynh còn chưa cao, họ chưa thấy tầm quan trọng trong việc chăm sóc nuôi dưỡng trẻ

Từ những thuận lợi và khó khăn trên vào tháng 8, 9 tôi tiến hành khảo sát thực tế cho thấy một số tiêu chí sau:

2 Số liệu điều tra trước khi thực hiện đề tài:

*Về nhà trường:

Nội dung đánh giá Số lượng đầu năm Tỷ lệ %

*Về trẻ:

Nội dung đánh giá Số lượng đầu năm Tỷ lệ %

Trẻ có nề nếp thói quen trong hoạt

*Về phụ huynh:

Nội dung đánh giá Hiểu biết sâu Hiểu biết chưa sâu

Kiến thức về chăm sóc nuôi dưỡng

Từ những thực tế trên tôi đã thực hiện công tác nuôi dưỡng để đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm trong khi chế biến thức ăn cho trẻ bằng các biện pháp sau:

B: GIẢI QUYẾT VẤN ĐỀ.

I: TÊN SÁNG KIẾN KINH NGHIỆM: “Một số biện pháp đảm bảo vệ

sinh an toàn thực phẩm trong bếp ăn trường mầm non ’’

II: CÁC BIỆN PHÁP :

1 Biện pháp 1: Xây dựng kế hoạch thực hiện trong công tác nuôi dưỡng

2 Biện pháp 2: Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm.

3 Biện pháp 3: Làm tốt công tác VAC trong nhà trường.

4 Biện pháp 4: Làm tốt công tác giữ gìn vệ sinh môi trường, vệ sinh an toàn thực

phẩm.

5 Biện pháp 5: Nâng cao trình độ kiến thức, kỹ năng và cách chế biến một số món ăn ngon đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm, phù hợp với trẻ mầm non.

6 Biện pháp 6: Xây dựng các bảng biểu, nội dung góc tuyên truyền phong phú để giáo dục về vệ sinh an toàn thực phẩm trong nhà trường.

III NHỮNG BIỆN PHÁP THỰC HIỆN

1 Biện pháp 1: Xây dựng kế hoạch thực hiện trong công tác nuôi dưỡng

Thực hiện theo kế hoạch chăm sóc nuôi dưỡng và vệ sinh an toàn thực phẩm năm học 2019 - 2020 của nhà trường Tôi được Ban giám hiệu nhà trường tin tưởng, phân công trách nhiệm làm tổ phó tổ nuôi Đầu năm học tôi cùng đồng chí

tổ trưởng đã tham mưu xây dựng nội dung tuyên truyền vệ sinh an toàn thực phẩm phù hợp với đặc điểm thực tế Đồng thời thực hiện thực đơn cho trẻ theo khẩu phần, hàng ngày, hàng tuần (chẵn, lẻ), theo mùa (mùa đông, mùa hè) hợp lý Cân đối các nhóm dinh dưỡng đảm bảo đủ lượng đủ chất Mặt khác tôi cùng đồng chí tổ trưởng có trách nhiệm rà soát số lượng đồ dùng, trang thiết bị phục vụ bán trú để tham mưu tốt với các đồng chí Ban giám hiệu phụ trách nuuôi dưỡng có kế hoạch mua sắm, thay thế, sửa chữa các đồ dùng, trang thiết bị, dụng cụ vệ sinh cho bếp

ăn, đồ dùng cho trẻ ăn bán trú đầy đủ hơn và đảm bảo an toàn tuyệt đối cho cô nuôi trong khi chế biến

Ngoài ra tôi cùng các đồng chí trong tổ luôn tham gia công tác nuôi dưỡng theo đúng khả năng, năng lực để phối hợp dây chuyền đạt kết quả tốt khi chế biến thức ăn cho trẻ

VD: Hàng ngày trước khi bếp hoạt động, các nhân viên nhà bếp có lịch trực, thay phiên nhau đến sớm làm công tác thông thoáng phòng cho không khí lưu thông và lau dọn sàn nhà, kệ bếp, kiểm tra hệ thống điện, ga trước khi hoạt động Nếu có điều gì biểu hiện không an toàn thì nhân viên cấp nhà bếp báo ngay với lãnh đạo nhà trường để biết và kịp thời xử lý

Hay phân công lịch của tổ như sau: Vào những tuần đầu tôi xắp sếp với các đ/c có kinh nghiệm lâu năm, có kỹ năng chế biến các món ăn ngon miệng, màu sắc bắt mắt, hấp dẫn trẻ để thực hiện làm cô nấu chính để mọi người cùng quan sát học tập

Với trách nhiệm cao trong công việc, tôi luôn gương mẫu đi đầu trong mọi hoạt động, nêu cao tinh thần trách nhiệm để tuyên truyền, đoàn kết chị em trong tổ, giúp đỡ nhau cùng tiến bộ, các đồng chí trong tổ mọi người cùng đều tay, xoay việc, phối hợp dây chuyền khoa học đảm bảo đúng nguyên tắc từ khâu giao nhận thực phẩm đến lúc sơ chế, chế biến thức ăn và đến khi chia thức ăn cho số lượng trẻ ở các nhóm lớp

Kết quả: Với sự gương mẫu của tôi được 100% các đồng chí nhân viên đều hưởng ứng và mọi người đã nắm được quy trình chế biến thức ăn, đảm bảo an toàn

vệ sinh thực phẩm, có tinh thần trách nhiệm và thực hiện tốt các công việc khi được Ban giám hiệu giao cho

2 Biện pháp 2: Đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm

Vệ sinh an toàn thực phẩm đối với trẻ mầm non cũng hết sức quan trọng trong việc tổ chức bán trú cho trẻ tại trường chính vì vậy vào đầu tháng 9 năm

2019 nhà trường tổ chức họp Ban lãnh đạo nhà trường thống nhất chế độ ăn uống, thực đơn theo mùa, tuần chẵn, lẻ Đồng thời ký kết hợp đồng với nhà cung cấp thực phẩm như: Nhà cung cấp thực phẩm tươi sống Công ty Minh trang, nhà cung cấp thực phẩm đồ khô của chủ cửa hàng Khuất Văn Lực, Sữa Gigô … Nguồn cung cấp thực phẩm phải có đủ điều kiện về vệ sinh an toàn thực phẩm, cung cấp thường xuyên, rõ nguồi gốc xuất xứ, hạn sử dụng rõ ràng và cam kết có trách nhiệm trước pháp luật về chất lượng và vệ sinh an toàn thực phẩm, đảm bảo giá cả hợp lý, ổn định

Để công tác vệ sinh an toàn thực phẩm được tốt hơn tôi luôn thực hiện nghiêm túc các nội qui quy định của các cấp các ngành đề ra Vì vậy qua đợt kiểm tra định kỳ vệ sinh an toàn thực phẩm của Trung tâm y tế huyện Phúc Thọ đoàn luôn luôn đánh giá cao về bếp ăn của nhà trường tôi Ngoài ra nhà trường còn phối hợp với trạm y tế xã thường xuyên kiểm tra bếp ăn, tủ lạnh lưu mẫu, nơi chế biến thực phẩm, dụng cụ chưa đựng thực phẩm

- Ngay từ đầu năm học tôi thường xuyên lưu tâm đến chất lượng bữa ăn và vệ sinh an toàn thực phẩm, đặc biệt là khâu giao nhận thực phẩm luôn đúng số lượng

và đủ thành phần có đầy đủ chữ ký của người giao người nhận Mặc dù có hợp đồng cung cấp thực phẩm của các chủ nhà hàng rõ ràng, đảm bảo nhưng BGH vẫn

chỉ đạo và phân công lịch nhận thực phẩm của bếp, của các lớp trong ngày theo lịch

- Giờ giao nhận thực phẩm của chúng tôi bao gồm các thành phần: Ban giám hiệu, kế toán, y tế, nhân viên bếp chính trong ngày, một giáo viên, đại diện phụ huynh của lớp có giáo viên xuống nhận thực phẩm ngày hôm đó.Thực hiện đúng theo sự chỉ đạo của nhà trường, đúng nguyên tắc quản lý nuôi dưỡng và nghiêm túc thực hiện việc công khai thực đơn, thực phẩm, đơn giá hàng ngày

Hình ảnh 1:

Được sự quan tâm của Ban giám hiệu nhà trường hàng năm vào đầu năm học mới đã tổ chức khám sức khoẻ định kỳ cho 100% nhân viên nuôi dưỡng để phòng tránh tốt các dịch bệnh

Ban giám hiệu nhà trường cùng với Ban thanh tra nhân dân thường xuyên kiểm tra đột xuất nhân viên chúng tôi từ khâu sơ chế đến qui trình chế biến thức

ăn, cập nhật sổ sách, vệ sinh môi trường Trong khi chế biến thức ăn tôi nghiêm túc thực hiện tốt nội quy, quy định của nhà bếp, mặc trang phục trong khi nấu ăn: đeo tạp dề, đội mũ khi chế biến, đeo khẩu trang trước khi chia thức ăn, đeo găng tay ni lông khi chia thức ăn chín

Hình ảnh 2:

Nơi chế biến thực phẩm tôi luôn thường xuyên giữ vệ sinh sạch sẽ, chuẩn bị đầy đủ dụng cụ riêng cho thực phẩm sống và chín Đặc biệt trong khi sơ chế và chế biến các món ăn cho trẻ tôi luôn thực hiện và chấp hành đúng theo quy trình một chiều để đảm bảo vệ sinh Cọ rửa vệ sinh các dụng cụ chế biến thực phẩm hàng ngày sau khi sử dụng Khơi thông cống rãnh để nước rác, nước gạo… luôn được thoát không để tình trạng nước ứ đọng Rác thải để đúng nơi quy định, các loại rác thải được chuyển ra ngoài hàng ngày kịp thời

Hình ảnh 3:

Ngoài ra tôi còn chú trọng công tác tổng vệ sinh hàng ngày, định kỳ theo tuần, hàng tháng, tổng vệ sinh xung quanh nhà bếp, vệ sinh dụng cụ nhà bếp, dụng

cụ sơ chế thực phẩm sống, khu chế biến thực phẩm, khu chia, nơi để thức ăn chín…

Hình ảnh 4:

Đặc biệt hàng ngày tôi luôn chú trọng việc lưu mẫu thức ăn trong tủ lạnh đủ 24 tiếng đồng hồ theo đúng nguyên tắc để phòng và tránh khi có ngộ độc thực phẩm xảy ra Chúng tôi còn có cả tủ lạnh lưu trữ thực phẩm riêng

Hình ảnh 5:

Kết quả: Trong năm học với tinh thần trách nhiệm của các đồng chí trong tổ nuôi trong quá trình chế biến Bằng sự cố gắng và sự nỗ lực của bản thân tôi cũng như của toàn tổ nuôi vì vậy trong nhiều năm qua mà nhà trường không xảy ra ngộ độc thực phẩm, công tác chăm sóc môi trường ngày càng tốt hơn

3 Biện pháp 3: Làm tốt công tác VAC trong nhà trường.

Được sự quan tâm của các cấp lãnh đạo địa phương đầu tư cho nhà trường

về cơ sở vật chất, diện tích đất tương đối đảm bảo rộng rãi, trong trường còn có diện tích đất để trồng các loại rau, củ quả bốn mùa Được sự chỉ đạo của Ban giám hiệu, cùng với Ban chấp hành công đoàn có kế hoạch tổ chức cho giáo viên và nhân viên nuôi dưỡng trồng các loại rau, củ, quả sạch ngay tại vườn trường để góp phần cung cấp dinh dưỡng và hàng ngày cải thiện bữa ăn cho trẻ mà thực phẩm đó lại tuyệt đối luôn đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm

Hình ảnh 6:

Vườn rau trong trường vừa là nơi cung cấp một phần rau xanh đảm bảo an

toàn (không có thuốc bảo vệ thực vật), vừa là nơi cho trẻ hoạt động khám phá, cũng vừa là nơi giúp trẻ được trải nghiệm trong hoạt động lao động Từ đó trẻ rất thích thú với việc trải nghiệm tại vườn rau của bé Đó là thành quả lao động có

sự kết hợp giữa sức lao động của các cô giáo, các cô nuôi trong trường

Đặc biệt trong năm học này được sự quan tâm của Phòng giáo dục chỉ đạo nhà trường làm điểm xây dựng mô hình phòng chống suy dinh dưỡng cho trẻ, được

sự quan tâm đầu tư về cơ sở vật chất của các đồng chí trong Ban giám hiệu, đầu tư mua sắm các trang thiết bị trong nhà bếp đầy đủ, tạo điều kiện thuận lợi cho nhân viên nuôi dưỡng chúng tôi hoàn thành mọi công việc của nhà trường giao

4 Biện pháp 4: Làm tốt công tác giữ gìn vệ sinh môi trường, vệ sinh an toàn thực

phẩm.

Như chúng ta đã biết vệ sinh môi trường học tập cũng như môi trường xung quanh trẻ có vai trò đặc biệt quan trọng Môi trường xanh, sạch, đẹp giúp trẻ khoẻ mạnh và phát triển toàn diện Chính vì vậy tôi luôn chú trọng trong vệ sinh môi trường ở mọi lúc mọi nơi

Được sự phân công kết hợp dây chuyền trong tổ, trong những ngày làm ở vị trí cô nấu chính tôi luôn nêu cao ý thức trách nhiệm từ lúc giao nhận thực phẩm, kiểm tra chặt chẽ, ký kết đầy đủ, đúng với thực đơn, số lượng, chất lượng và chịu trách nhiệm hoàn thành các loại hồ sơ, sổ sách đầy đủ, cập nhật chính xác, kịp thời

Hình ảnh 7 :

Ngoài vệ sinh môi trường thì cô nuôi cũng rất quan trọng trong khâu chế biến thực phẩm cho trẻ Chính vì vậy trong quá trình chế biến thức ăn cho trẻ tôi luôn có ý thức trách nhiệm, luôn chú trọng về đầu tóc gọn gàng, móng tay luôn cắt ngắn, sạch sẽ và tuyệt đối không bốc thức ăn khi chia cho trẻ Tôi luôn thực hiện

và chấp hành đúng theo quy trình bếp một chiều để đảm bảo vệ sinh Trong khi chế biến thức ăn tôi luôn nghiêm túc thực hiện tốt nội quy, quy định của nhà bếp, mặc trang phục trong khi nấu ăn: đeo tạp dề, đội mũ khi chế biến, đeo khẩu trang cùng với đeo găng tay nilông trước khi chia thức ăn và rửa tay bằng xà phòng tiệt trùng

Nêu cao tinh thần trách nhiệm với khẩu hiệu: “Làm đâu gọn đấy; Đứng dậy sạch ngay; Môi trường sạch, Thực phẩm sạch, đồ dùng sạch.

Hình ảnh 8:

Đến giờ tổ chức cho trẻ ăn, tôi cùng các đồng nghiệp thực hiện tốt các quy chế hoạt động của nhà trường, tổ nuôi kết hợp với giáo viên các nhóm, lớp tổ chức cho trẻ ăn, cùng giáo viên cho trẻ ăn để tìm hiểu xem trẻ có ăn hết khẩu phần không? và có ngon miệng hay không nhu cầu sở thích của trẻ thế nào Để có giải pháp, điều chỉnh kịp thời và phù hợp cho trẻ

Mặt khác được sự quan tâm của Ban giám hiệu nhà trường hàng năm vào đầu năm học mới đã tổ chức cho toàn bộ nhân viên nuôi dưỡng đi khám sức khoẻ

định kỳ, để kiểm tra sức khoẻ cho chúng tôi, phòng chống các loại bệnh tật có thể lây trong khi chế biến

Đặc biệt khâu vệ sinh môi trường tốt là yếu tố rất quan trọng đảm bảo vệ sinh an toàn thực phẩm trong khi chế biến thức ăn cho trẻ

VD : Nước là một loại nguyên liệu không thể thiếu được và nó được sử dụng

nhiều công đoạn để chế biến thực phẩm và vệ sinh trong sinh hoạt hàng ngày đối với trẻ Nước nhiễm bẩn sẽ tạo nguy cơ không tốt đến sức khoẻ của trẻ Nếu dùng nước an toàn trong chế biến thực phẩm phải là nước sạch lấy từ giếng khoan, được

lọc qua hệ thống sử lý tiên tiến “KAOFI” và được kiểm định về vệ sinh thường

xuyên Để đảm bảo cho công tác chăm sóc nuôi dưỡng trẻ tốt

Hình ảnh 9:

Vì vậy trong khi sử dụng nguồn nước tôi có ý thức giữ gìn vệ sinh và sử dụng tiết kiệm, tuyệt đối chống lãng phí và làm ô nhiễm nguồn nước Nước uống cho trẻ là nước uống đóng bình của công ty Tuấn Cường, đã được bộ y tế cấp giấy chứng nhận đảm bảo an toàn

Với các loại rác thải, chất thải khác nhau như: Nước thải, khí thải, rác thải… Nước thải từ nhà bếp, khu vệ sinh tự hoại, rác thải từ rau củ, rác từ thiên nhiên lá cây, các loại nilông, giấy lộn, đồ sinh hoạt thừa, vỏ hộp sữa…Nếu không có biện pháp xử lý tốt sẽ làm ô nhiễm môi trường Các loại rác thải là nơi tập trung và phát triển của các loại côn trùng và chúng bay đến đậu nơi thức ăn cũng sẽ gây nên các mầm bệnh, ngộ độc thức ăn ở trường Tôi xử lý cho các rác thải vào thùng có nắp đậy, được thu gom và xử lý hàng ngày, vì vậy khuôn viên bếp rất sạch sẽ, không có rác thải tồn đọng và mùi hôi thối

Nhà trường có cống thoát nước ngầm để không có mùi hôi Khu vệ sinh đại tiểu tiện luôn được nhân viên vệ sinh thường xuyên cọ rửa sạch sẽ

Xây dựng môi trường sạch đẹp là một trong những tiêu chí hưởng ứng phong trào xây dựng “Trường học thân thiện học sinh tích cực” đây là phong trào

đã được cán bộ, giáo viên, nhân viên và toàn thể phụ huynh và các cháu đồng tình