Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay

Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay Vận dụng lý luận về sản xuất hàng hóa của CMác vào thực tiễn Việt Nam hiện nay

A.Lời nói đầu

Với bất kỳ quốc gia nào, việc sản xuất hàng hóa cũng đóng vai trò chủ đạo chi phối đáng kể vào nền hoạt động của nền kinh tế quốc dân

Trước năm 1986, Việt Nam áp dụng nền kinh tế tự cung tự cấp Với nền kinh tế này, một phần nào đó nước ta cũng đã có những bước phát triển nhất định Tuy nhiên sau đó với tình hình định hướng chung của Việt Nam, nó đã không còn phù hợp và bộc lộ các mặt yếu kém, kìm hãm sự phát triển đặc biệt trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội Lúc này các cơ sở sản xuất, sản xuất theo kế hoạch của nhà nước Nhà nước bao cấp về vốn công nghệ kỹ thuật do đó giá cả không phản ánh giá trị của nó Chính vì vậy xuất hiện hiện tượng lãi giả lỗ thật và hậu quả là năng xuất lao động bị giảm sút, nền kinh tế Việt Nam đứng trước nguy cơ suy thoái Trong điều kiện đó chúng ta lại có những chủ quan nôn nóng, chưa đánh giá đúng tình hình thực tế, thực hiện bao cấp với một loạt các bước đi sai lầm về giá, lượng, tiền,…dẫn đến khủng hoảng kinh tế trầm trọng

Sau hơn 10 năm đổi mới và hoàn thiện, trước những thử thách gay go, những hoàn cảnh hết sức khó khăn phức tạp Đảng và Nhà nước đã có những quyết định quan trọng trong đổi mới nền kinh tế Không những đã đứng vững được mà còn vươn lên đạt được những thắng lợi trên nhiều mặt Nguyên nhân cơ bản dẫn đến thắng lợi đó là Đảng và Nhà nước ta đã kiên quyết chuyển đổi từ nên kinh tế tập trung quan liêu bao cấp sang nền kinh tế sản xuất hàng hóa Và từ đó, nền sản xuất hàng hóa đã trở thành nền tảng, động lực thúc đẩy công nghiệp hóa, hiện đại hóa và phát triển bền vững đát nước Trong thới gian qua, nhiều văn bằng quan trọng về định hướng chiến lược và cơ chế chính sách phát triển nền sản xuất hàng hóa đã được ban hành Đảng và Nhà nước đã sớm xác định vai trò then chốt vô cùng quan trọng của sản xuất hàng hóa trong sự nghiệp phát triển của nước nhà

B.Nội dung

Những vấn đề lý luận cơ bản về sản xuất hàng hóa

1.Sản xuất hàng hóa

1.1 Sản xuất hàng hóa và tính tất yếu

Sản xuất hàng hóa là một khái niệm được sử dụng trong nền kinh tế chính trị

Mac-Lenin dùng để chỉ về kiểu tổ chức kinh tế trong đó sản phẩm được sản xuất ra không phải là để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của chính người trực tiếp sản xuất ra nó mà để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của người khác thông qua việc trao đổi, mua bán trên thị trường Nói cách khác, toàn bộ quá trình sản xuất – phân phối – trao đổi – tiêu dùng; các câu hỏi như “ sản xuất cái gì? Như thế nào? Cho ai? Đều thông qua hệ thống thị trường và do thị trường quyết định

Sản xuất hàng hóa là kiểu tổ chức kinh tế phân biệt với sản xuất tự cung tự cấp ở thời kì đầu của lịch sử loài người Ở thời kì đó, sản phẩm của sự lao động được tạo ra chỉ để phục vụ trực tiếp cho như cầu của chính người sản xuất ra chúng Đây là kiểu tổ chức sản xuất tự nhiên khép kín trong phạm vi từng đơn vị nhỉ, không cho phép mở rộng quan hệ với các đơn vị khác Vì vậy, nó có tính chất bảo thủ, trì trệ, bị giới hạn ở như cầu hạn hẹp Sản xuất tự cung tự cấp thích ứng với thời kì lực lượng sản xuất còn chưa phát triển, khi mà lao động thủ công chiếm địa vị thống trị Nó có trong thời kì công xã nguyên thủy và tồn tại chủ yếu trong thời kỳ chiếm hữu nô lệ Trong thời kỳ phong kiến, sản xuất tự cung tự cấp tồn tại dưới hình thái điền trang, thái ấp của địa chủ và kinh tế nông dán gia trưởng

Khi lực lượng sản xuất phát triển cao, phân công lao động được mở rộng thì dần dần xuất hiện trao đổi hảng hóa Khi trao đổi hàng hóa trở thành mục đích thường xuyên của sản xuất thì sản xuất hàng hóa ra đời theo đúng quy luật tất yếu của nó

1.2 Điều kiện ra đời của sản xuất hàng hóa

Sản xuất hàng hóa là một phạm trù lịch sử, chỉ xuất hiện và tồn tại trong xã hội khi có những điều kiện nhất định Theo quan điểm của chủ nghĩa Mac thì sự ra đời và tồn tại của sản xuất hàng hóa phụ thuộc vào hai điều kiện cơ bản sau:

-Phân công lao động xã hội: là sự phân chia lao động trong xã hội thành các

ngành các lĩnh vực sản xuất khác nhau,tạo nên sự chuyên môn hóa cho những người sản xuất Tuy nhiên bản thân con người lại có nhiều nhu cầu khác nhau, bởi vậy đòi hỏi họ phải đi trao đổi sản phẩm của mình để thỏa mãn các nhu cầu đó

- Sự tách biệt về mặt kinh tế của các chủ thể sản xuất:

+)Làm cho giữa những người sản xuất độc lập với nhau, có sự tách biệt về lích +)Người này muốn tiêu dùng sản phẩm của người kia phải thông qua trao đổi mua bán

+)Sản phẩm của những người lao động tư nhân độc lập , không phụ thuộc vao nhau mới đối diên vơi nhau như là những hàng hóa

+) Là điều kiện đủ để nền sản xuất hàng hóa ra đời và phát triển

Việc sản xuất hàng hóa sẽ không làm cho xã hội đi đến khan hiếm hàng và khủng hoảng giúp duy trì được cuộc sống với nhu cầu của người tiêu dùng nền sản xuất hàng hóa có ưu thế tích cực vượt trội hơn so với nền tự cung tự cấp

Như vậy phân công lao động xã hội làm người sản xuất phụ thuộc vào nhau còn chế độ tư hữu lại chia rẽ làm họ độc lập với nhau Đây là một mâu thuẫn và mâu thuẫn này chỉ được giải quyết thông qua trao đổi, mua bán sản phẩm của nhau Chính vì thế sản xuất hàng hóa bắt nguồn từ nhu cầu cuộc sống

1.3 Đặc trưng của sản xuất hàng hóa

Sản xuất hàng hóa có hai đặc trưng cơ bản sau:

Sản xuất hàng hóa và sản xuất để trao đổi: Sản xuất hàng hóa là kiểu tổ chức kinh tế đối lập với sản xuất tự cung tự cấp trong thời kỳ đầu của lịch sử loài người Cụ

thể, trong sản xuất hàng hóa sản phẩm được tạo ra để đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của người khác , thông qua việc trao đổi mua bán

Lao động của người sản xuất hàng hóa vừa mang tính tư nhân vừa mang tính xã hội tính chất tư nhân thể hiện ở đặc tính của sản xuất được quyết định bởi cá nhân người

làm ra nó hoặc người trực tiếp sở hữu tư liệu sản xuất trên danh nghĩa.Tính chất xã hội thể hiện qua việc sản phẩm tạo ra đáp ứng cho nhu cầu của những người khác trong xã hội tính chất tư nhân đó có thể phù hợp hoặc không phù hợp với tính chất xã hội Đó chính là mâu thuẫn cơ bản của sản xuất hàng hóa

1.4 Ưu thế của sản xuất hàng hóa

- Thúc đẩy lực lượng sản xuất phát triển Sản xuất hàng hóa ra đời trên cơ sở của phân công lao động xã hội, chuyên môn hóa sản xuất vì thế, nó khai thác được những lợi thế về tự nhiên, xã hội, kỹ thuật của từng người, từng cơ sở sản xuất.Bên cạnh đó sự phát triển của hàng hóa lại là tác động trở lại, thúc đẩy sự phát triển của phân công xã hội, làm cho chuyên môn hóa lao động ngày càng tăng

- Đẩy mạnh quá trình xã hội hóa sản xuất Sản xuất hàng hóa phá vỡ tính tự cung, tự cấp, bảo thủ, lạc hậu của nền sản xuất tự cấp tự túc khai thác được lợi thế về tự nhiên, xã hội, kỹ thuật, của từng người, từng cơ sở,từng vùng, từng địa phương, kích thích sự phát triển về kinh tế của cả quốc gia

- Đáp ứng nhu cầu đa dạng của xã hội.xã hội ngày càng phát triển, nhu cầu của con người ngày càng gia tăng cả về số lượng và chất, sản xuất hàng hóa Giúp cho họ có nhiều sự lựa chọn hơn để đáp ứng nhu cầu của mình Góp phần cải thiện đời sống xã hội đồng thời làm tăng khả năng lao động của xã hội

2.Hàng hóa

Khái niệm: là sản phẩm của lao động có thể thỏa mãn nhu cầu nào đó của con

người thônug qua việc trao đổi , mua bán

2.1 Thuộc tính của hàng hóa

-Gía trị sử dụng : là công dụng của sản phẩm , có thể thỏa mãn nhu cầu nào đó của con người , nhu cầu đó cũng có thể là nhu cầu tiêu dùng cho cá nhân , nhu cầu về tinh thần

+)Do các yếu tố tham gia cấu thành nên hàng hoá đó quy định

+) Khoa học phát triển , công nghệ ngày càng tiên tiến sẽ càng giúp cho con người phát hiện nhiều và phong phú các giá trị sử dụng của các hàng hóa khác nhau

-Gía trị :là lao động xã hội của người sản xuất hao phí để sản xuất ra hàng hóa được kết tinh vào hàng hóa ấy

2.2 Lượng giá trị và các nhân tố ảnh hưởng đến lượng giá trị của hàng hóa

- Lượng giá trị của một đơn vị hàng hóa là lượng thời gian hao phí lao động xã hội cần thiết để sản xuất ra đơn vị hàng hóa đó

+) Thời gian lao động xã hội cần thiết là thời gian đòi hỏi để sản xuất ra một giá trị sử dụng nào đó với trình độ thành thạo trung bình , cường độ lao động trung bình

+) Về mặt cấu thành lượng giá trị của hàng hóa được sản xuất ra bao gồm :hao phí lao động quá khứ ( chứa các yếu tố vật tư, nguyên nhiên vât đã dùng để sản xuất hàng hóa đó), hao phí lao động mới kết tinh thêm

-Các nhân tố ảnh hưởng đến lượng giá trị của hàng hóa

Năng xuất lao động : là năng lực sản xuất của lao động , được tính bằng lượng thời

gian hao phí để sản xuất ra một đơn vị sản phẩm

+)Khi năng xuất lao động tăng thì làm giảm lượng thời giann hao phí cân thiết trong một đơn vị hàng hóa

+) Các nhân tố ảnh hưởng đến năng xuất lao động chủ yêu như là: trình độ của người lao động , trình độ tiên tiến và mức độ trang bị kỹ thuật , khoa học công nghệ trong quá trình sản xuất ,trình độ quản lý, cường độ lao động và yếu tố tự nhiên

+) Cường độ lao động là mức độ khẩn trương , tích cực của hoạt động lao động sản xuất

+) Tăng cường lao động mang ý nghĩa quan trọng trong việc tạo sản lượng có giá trị sử dụng nhiều hơn, nhằm thỏa mãn nhu cầu của người tiêu dùng

+) Các nhân tố ảnh hưởng đến cường độ lao động là sức khỏe , tâm lý ,trình độ thành thạo của người lao động, kỷ luật trong lao động

Tính chất phức tạp hay giản đơn của lao động

- Lao động đơn giản :là lao động không đòi hỏi có quá trình đào tạo một cách hệ thống , chuyên sâu vào chuyên ngành , kỹ năng

- Lao động phức tạp :là những lao động yêu cầu phải trải qua một quá trình đào tạo về kỹ năng chuyên môn

Tính 2 mặt của sản xuất hàng hóa

-Lao động cụ thể là lao động dưới một hình thức cụ thể của nghề nghiệp chuyên môn nhất định Mỗi lao động cụ thể có từng mục đích riêng , đối tượng lao động

riêng ,công cụ lao động riêng , phương pháp lao động riêng

-Lao động trừu tượng là lao động xã hội của sản xuất hàng hóa không kể đến hình thức cụ thể của nó, là sự hao phí sức lao động của người sản xuất về cơ bắp , trí tuệ

3 Nền kinh tế sản xuất hàng hóa

3.1 Khái niệm

Kinh tế hàng hóa là kiểu tổ chức kinh tế xã hội mà trong đó hình thái phổ biến của sản xuất hàng hóa là sản xuất ra sản phẩm để bán, trao đổi trên thị trường

Ở giai đoạn sơ khai, trao đổi hàng hóa mang hình thức trực tiếp, gọi là hàng đổi hàng Khi tiền xuất hiện, các cá nhân có thể sử dụng tiền làm phương tiện trao đổi Lúc này, nền kinh tế hàng hóa đồng thời là kinh tế tiền tệ Khi cơ ché trao đổi dựa trên giá cả thị trường, kinh tế hàng hóa cũng là kinh tế thị trường Khi cơ chế trao đổi dựa trên những sắp xếp quy hoạch từ một trung tâm, kinh tế hàng hóa đồng thời là kinh tế kế hoạch

Kinh tế hàng hóa là một giai đoạn phát triển nhất định trong lịch sử phát triển của xã hội theo trình tự: Kinh tế tự nhiên – kinh tế hàng hóa – kinh tế sản phẩm Trong bất kì chế độ nào, sự tồn tại hình thái giá trị và thị trường luôn là đặc trưng chung của kinh tế hàng hóa

3.2 Những ưu điểm

So với kinh tế tự nhiên, một loại hình kinh tế còn in đậm dấu vết ở nước ta, kinh tế hàng hóa có những ưu thế sau:

Một là, thúc đẩy quá trình xã hội hóa sản xuất nhanh chóng, làm cho sự phân công lao động, chuyên môn hóa sản xuất càng sâu sắc, hình thành các mối liên hệ giữa doanh nghiệp và người sản xuất, tạo tiền đề cho sự hợp tác lao động càng chặt chẽ

Hai là, thúc đẩy sự phát triển của lực lượng sản xuất, buộc người sản xuất phải năng động, luôn cải thiện kỹ thuật, tiên tiến, nâng cao năng suất lao động, cải tiến chất lượng và hình thức mẫu mã cho phù hợp với nhu cầu của xã hội

Ba là, thúc đẩy quá trình tích tụ và tập trung sản xuất Mở rộng giao lưu kinh tế trong nước và hội nhập thế giới Có tác dụng lớn trong việc tuyển chọn doanh nghiệp và cá nhân quản lý giỏi

Bốn là, giải phóng các mối quan hệ kinh tế ra khỏi sự trói buộc của nền sản xuất khép kín đã từng kìm hãm sự phát triển của lực lượng sản xuất, tạo điều kiện cần thiết cho việc tổ chức và quản lý một nền kinh tế phát triển ở trình độ cao dưới hình thức quan hệ hàng hóa, tiền tệ

3.3 Những khuyết điểm

Bên cạnh những ưu điểm, kinh tế hàng hóa cũng chứa đựng những khuyết tật của nó Thị trường chứa đựng nhiều yếu tố tự phát, bất ổn dẫn đến mất cân đối Vì chạy theo lợi nhuận, các nhà sản xuất kinh doanh có thể gây nhiều hậu quả xấu:

Một là, đặt lợi nhuận lên hàng đầu, có lại thì làm nên không giải quyết được cái gọi là “ hàng hóa công cộng”

Hai là, các vấn đề công bằng xã hội không được bảo đảm, sự phân hóa xã hội cao, khoảng cách giàu nghèo ngày càng tăng

Ba là, suy đồi đạo đức, muốn làm giàu bằng mọi giá, không còn lương tâm mà làm hàng giả, kém chất lượng Bên cạnh đó, môi trường sống của con người cũng bị hủy hoại trầm trọng

Do tính tự phát vốn có, kinh tế hàng hóa có thể mang lại không chỉ tiến bộ mà còn cả suy thoái, khủng hoảng và xung đột xã hội nên cần thiết phải có sự can thiệp, quản lí chặt chẽ của Nhà nước Nhờ đó sẽ đăm bảo hiệu quả cho sự vận động của thị trường ổn định, tối đa hóa hiệu quả kinh tế, đảm bảo định hướng chính trị của sự phát triển nền kinh tế, sửa chữa khắc phục những khuyết điểm vốn có, tạo ra công cụ quan trọng điều tiết thị trường Bằng cách đó, Nhà nước mới có thể kiềm chế tính tự phát, đồng thời kích thích đối với sản xuất thông qua trao đổi hàng hóa dưới hình thức thương mại

Vận dụng lý luận về sản xuấ t hàng hóa của CMác vào

thực tiễn Việt Nam hiện nay

1 Sơ lược về lịch sử phát triển nền kinh tế hàng hóa ở Việt Nam.

Từ nền sản xuất hàng hóa giản đơn thời phong kiến tới nền kinh

tế hàng hóa

sau này, nền sản xuất hàng hóa của nước ta đã không ngừng biến đổi

và phát triển

-Thời kì phong kiến, trình độ lao động, năng suất lao động nước

ta chưa cao, chính sách bế quan ở một số triều đại kìm hãm sự lưu thông hàng hóa.Tóm lại, ở thời kì này, nền sản xuất hàng hóa ở nước

ta mới chỉ xuất hiện, chưa phát triển

-Trong thời kì bao cấp trước đổi mới, nền kinh tế hàng hóa đồng thời là nền

kinh tế kế hoạch Cơ chế kế hoạch hóa tập trung quan liêu, bao cấp kìm hãm sự phá

triển của nền sản xuất hàng hóa Biến hình thức tiền lương thành

lương hiện vật, thủ

tiêu động lực sản xuất, thủ tiêu cạnh tranh và lưu thông thị trườngSự nhận thức sai lầm của nước ta thời kì này đã khiến nền kinh tế suy sụp, sức sản xuất hàng hóa xuống dốc không phanh

-Từ năm 1986, sau khi Đảng và Nhà nước đã kịp thời chuyển đổi nền kinh tế sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, nền kinh tế sản xuất hàng hóa nước ta đã có bước phát triển mạnh mẽ