Slide
Trang 1TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ HUẾ
MÔN TÀI CHÍNH TIỀN TỆ
NHÓM 1
BÀI TRÌNH BÀY
CHỦ ĐỀ: KHỦNG HOẢNG TÀI CHÍNH PHÂN TÍCH NGUYÊN NHÂN CUỘC KHỦNG HOẢNG ĐÔNG NAM Á 1997 VÀ SO SÁNH VỚI CUỘC KHỦNG
HOẢNG TÀI CHÍNH HIỆN NAY
GIÁO VIÊN HƯỚNG DẪN:
MAI LÊ THANH TRÚC
NHÓM THỰC HIỆN:
1 DƯƠNG THANH LONG
2 DƯƠNG VĂN ĐOÀN
3 NGUYỄN THỊ HIỀN
4 TRỊNH THỊ HƯƠNG
5 NGUYỄN THỊ VÂN NGA
6 NGUYỄN TIẾN MẠNH
Trang 2KHÁI QUÁT VỀ KHỦNG HOẢNG TÀI CHÍNH
Trong những năm gần đây, khủng hoảng tài chính đã diễn ra ngày càng liên tục với cường độ mạnh và diễn
biến ngày càng phức tạp, gây ra những hậu quả nặng nề đối với các quốc gia và toàn thế giới Nhiều thị trường
mới nổi đã trải qua những cuộc khủng hoảng tài chính,
có thể nhắc đến như khủng hoảng Mexico 1994, khủng hoảng tài chính Châu Á 1997, khủng hoảng Acgentina
2001, và cuộc đại khủng hoảng 2008-2009
Trang 3KHÁI QUÁT VỀ KHỦNG HOẢNG TÀI CHÍNH
Có rất nhiều băn khoăn xung quanh sự xuất hiện của những cuộc khủng hoảng này, tuy nhiên băn khoăn lớn nhất và cũng cần giải đáp tốt nhất để
có thể tránh được những cuộc khủng hoảng khác
là làm thế nào từ một đất nước từ trạng thái tăng trưởng cao ngay trước một cuộc khủng hoảng có thể biến chuyển rất nhanh chóng sang trạng thái khủng hoảng, sụt giảm kinh tế trầm trọng
Trang 4KHỦNG HOẢNG TÀI CHÍNH MANG TÍNH TOÀN CẦU
CÁC CỔ PHIẾU ĐỒNG LOẠT
RỚT GIÁ
Các thương hiệu nổi tiếng TG bị
“xoáy” KH nuốt
chửng
Trang 5KHỦNG HOẢNG TIỀN TỆ
KHỦNG HOẢNG THỊ TRƯỜNG CHỨNG KHOÁN
KHỦNG HOẢNG CÁN CÂN TÀI KHOẢN
KHỦNG HOẢNG TÍNH THANH KHOẢN
KHỦNG HOẢNG NGÂN SÁCH
Trang 6giá suốt 64 năm
Nhiều NH ở Anh phá sản do không thể mua lại những phiếu ghi nợ
đã phát hành& thanh toán tiền gửi
Nhiều NH ở Mĩ sụp đổ
Một trong nững trung tâm chiết khấu lớn ở London là Overen Guerney phá sản, làm KHTC lan ra toàn cầu
Trang 7châu Âu, gây hậu quả nghiêm trọng
trên toàn cầu
Khủng hoảng Mexico, làm bảng cân đối tài sản của các NH& xí nghiệp
ở Mexico xấu đi, kinh tế rơi vào
khủng hoảng
KHTC châu Á,gây thiệt hại nặng nề cho một số nước trong khu vực&
một số nước trên thế giới
Cuộc KHTC toàn cầu gây hậu quả rất nghiêm trọng, làm suy thoái kinh
tế nhiều nước trên thế giới
1929-1933
1994
1997
2008-2009
Trang 8PHÂN TÍCH NGUYÊN NHÂN CUỘC KHỦNG HOẢNG TÀI CHÍNH ĐÔNG NAM Á 1997
ĐÔI NÉT KHÁI QUÁT:
Khủng hoảng tài chính châu Á là cuộc khủng hoảng tài chính bắt đầu từ tháng 7 năm 1997 ở Thái Lan rồi ảnh hưởng đến các thị trường chứngkhoán, trung tâm tiền tệ lớn, và giá cả của
những tài sản khác ở vài nước châu Á, nhiều quốc gia trong đó được coi như là "những con Rồng châu Á" Cuộc khủng hoảng này còn thường được gọi là Khủng hoảng tiền tệ châu Á.
Khi nào mới lên giá????
Trang 9ĐÔI NÉT KHÁI QUÁT:
Indonesia, Hàn Quốc và Thái Lan là những nước bị ảnh
hưởng mạnh nhất bởi cuộc khủng hoảng này Hồng Kông,
Malaysia, Lào, Philippines cũng bị ảnh hưởng bởi sự sụt giá bất thình lình Còn Đại lục Trung Hoa, Đài Loan, Singapore và Việt Nam không bị ảnh hưởng Nhật Bản cũng không bị ảnh hưởng nhiều bởi sự khủng hoảng, song nền kinh tế Nhật phải trải qua những khó khăn kinh tế dài hạn của chính bản thân mình
Mặc dù được gọi là cơn khủng hoảng "Đông Nam Á" bởi vì nó bắt nguồn từ Đông Nam Á, nhưng ảnh hưởng của nó lại lan truyền toàn cầu và gây nên sự khủng hoảng tài chính trên
toàn cầu, với những tác động lớn lan rộng đến cả các nước như Nga, Brasil và Hoa Kỳ.
Trang 10PHÂN TÍCH NGUYÊN NHÂN
Nền tảng kinh tế
vĩ mô yếu kém
Các dòng vốn nước ngoài kéo vào
Những thay đổi bất lợi của kinh tế thế giới
Tấn công đầu cơ
và rút vốn đồng
loạt
NGUYÊN NHÂN
Trang 11PHÂN TÍCH
I.Nền tảng kinh tế vĩ mô yếu kém
Thái Lan và một số nước Đông Nam Á đã cố
gắng thực hiện bộ ba chính sách không thể
đồng thời Họ vừa cố định giá trị đồng tiền của
mình vào Dollar Mỹ, vừa cho phép tự do lưu
chuyển vốn (tự do hóa tài khoản vốn)
Kinh tế Đông Nam Á tăng trưởng nhanh
trong thập niên 1980 và nửa đầu thập niên
1990 đã tạo ra sức ép tăng giá nội tệ Để bảo
vệ tỷ giá cố định, các ngân hàng trung ương
Đông Nam Á đã thực hiện chính sách tiền tệ
nới lỏng Kết quả là cung tiền tăng gây ra sức
ép lạm phát Chính sách vô hiệu hóa đã được
áp dụng để chống lạm phát vô hình chung đẩy
mạnh các dòng vốn chảy vào nền kinh tế.
Trang 12I.Nền tảng kinh tế vĩ mô yếu kém
Vào giữa thập niên 1990, Hàn Quốc có nền
tảng kinh tế vĩ mô tương đối tốt ngoại trừ
việc đồng Won Hàn Quốc không ngừng lên
giá với Dollar Mỹ trong thời kỳ từ sau năm
1987 Điều này làm cho tài khoản vãng lai
của Hàn Quốc suy yếu vì giá hàng xuất khẩu
của Hàn Quốc trên thị trường hàng hóa quốc
tế tăng Trong hoàn cảnh đó, Hàn Quốc lại
theo đuổi một chế độ tỷ giá hối đoái neo lỏng
lẻo và chính sách tự do hóa tài khoản vốn
Vì thế, thâm hụt tài khoản vãng lai được bù
đắp lại bằng việc các ngân hàng của nước
này đi vay nước ngoài mà phần lớn là vay
nợ ngắn hạn và nợ không tự bảo hiểm rủi ro.
Bank of Korea
Trang 13I.Nền tảng kinh tế vĩ mô yếu kém
Năm 1994, nhà kinh tế Paul Krugman của trường đại học
Princeton, (lúc đó còn ở MIT), cho đăng bài báo tấn công ý
tưởng về "thần kỳ kinh tế Đông Á" Ông ta cho rằng: Sự tăng trưởng kinh tế của Đông Á, trong quá khứ, là do kết quả của đầu tư theo hình thức tư bản, dẫn tới sự tăng năng suất lao
động Trong khi đó, năng suất tổng nhân tố lại chỉ được nâng lên ở một mức độ rất nhỏ, hoặc hầu như giữ nguyên Krugman cho rằng việc chỉ tăng trưởng năng suất tổng nhân tố không
thôi, mà không cần đầu tư vốn, đã có thể mang lại sự thịnh
vượng dài hạn Krugman có thể được nhiều người coi như một nhà tiên tri sau khi khủng hoảng
tài chính lan rộng, tuy nhiên
chính ông ta cũng đã từng
phát biểu rằng ông ta không
dự đoán cơn khủng hoảng
hoặc nhìn trước được
chiều sâu của nó. Paul Krugman
Trang 14II.Các dòng vốn nước ngoài kéo vào
Chính sách tiền tệ nới lỏng và việc tự do hóa tài chính ở
Mỹ, châu Âu và Nhật Bản cuối thập niên 1980 đã khiến cho tính thanh khoản toàn cầu trở nền cao quá mức Các nhà đầu tư ở các trung tâm tiền tệ nói trên của thế giới tìm cách thay đổi danh mục tài sản của mình bằng cách chuyển vốn đầu tư ra nước ngoài Trong khi đó, các nước châu Á lại
thực hiện chính sách tự do hóa tài khoản vốn Lãi suất ở
các nước châu Á cao hơn ở các nước phát triển Chính vì thế, các dòng vốn quốc tế đã ồ ạt chảy vào các nước châu Á
Trang 15II.Các dòng vốn nước ngoài kéo vào
Ngoài ra, những xúc tiến đầu tư của chính phủ và những bảo hộ ngầm của chính phủ cho các thể
chế tài chính cũng góp phần làm các công ty ở
châu Á bất chấp mạo hiểm để đi vay ngân hàng
trong khi các ngân hàng bắt chấp mạo hiểm để đi vay nước ngoài mà phần lớn là vay nợ ngắn hạn
và nợ không tự bảo hiểm rủi ro (Hiện tượng thông tin phi đối xứng dẫn tới lựa chọn nghịch và rủi ro đạo đức.)
Trang 16III.Những thay đổi bất lợi của kinh tế thế giới
Nhật Bản, một trong những thị trường xuất khẩu lớn nhất của các nước châu Á bị trì trệ từ đầu thập niên 1990 Nhân dân tệ được định giá thấp so với Dollar Mỹ từ năm 1994 cùng nhiều nhân tố khác làm cho hàng xuất khẩu của Trung Quốc rẻ hơn
so với hàng xuất khẩu cùng loại của Đông Nam Á
Trang 17III.Những thay đổi bất lợi của kinh tế thế giới
Trong khi đó, nền kinh tế của Mỹ đang được khôi phục lại sau tình trạng suy thoái đầu những năm 1990, Cục Dự trữ Liên
bang Hoa Kỳ bắt đầu nâng lãi suất của Mỹ lên để ngăn chặn lạm phát Việc này làm cho Mỹ trở thành một thị trường hấp
dẫn đầu tư hơn so với các nước ở Đông Nam Á, và do đó hấp dẫn những luồng vốn đầu tư ngắn hạn thông qua lãi suất ngắn hạn cao và làm tăng giá đồng Dollar Mỹ Và do đồng tiền của các nước Đông Nam Á được neo vào Dollar Mỹ, nên xuất khẩu của các nước này trở nên kém cạnh tranh Từ mùa Xuân năm
1996, tăng trưởng trong xuất khẩu
của Đông Nam Á giảm xuống
một cách nhanh chóng, làm suy
yếu tài khoản vãng lai của họ
Fed
Trang 18III.Tấn công đầu cơ và rút vốn đồng loạt
Nguyên nhân trực tiếp của khủng hoảng tài chính
Đông Á năm 1997 là những cuộc tấn công đầu cơ và việc rút vốn đồng loạt khỏi các nước châu Á.
Những nguyên nhân sâu xa nói trên rồi cũng bộc lộ Thị trường bất động sản của Thái Lan đã vỡ Một số thể chế tài chính bị phá sản Người ta không còn tin rằng chính phủ đủ khả năng giữ nổi tỷ giá hối đoái cố định Khi phát hiện thấy những điểm yếu chết người trong nền kinh tế của các nước châu Á, một số thể
chế đầu cơ vĩ mô đã tiến hành tấn công tiền tệ châu
Á Các nhà đầu tư nước ngoài đồng loạt rút vốn ra.
Trang 19IV.Tấn công đầu cơ và rút vốn đồng loạt
Một nguyên nhân trực tiếp nữa của khủng hoảng là năng lục xử lý khủng hoảng yếu kém Nhiều nhà kinh tế cho
rằng khi mới bị tấn công tiền tệ, đáng lẽ các nước châu Á phải lập tức thả nổi đồng tiền của mình chứ không nên cố sức bảo vệ tỷ giá để đến nối cạn kiệt cả dự trữ ngoại hối nhà nước mà lại càng làm cho tấn công đầu cơ thêm kéo dài
Trang 20IV.Tấn công đầu cơ và rút vốn đồng loạt
Ngoại trưởng 10 nước ASEAN lúc đó tin rằng, việc liên kết các hệ thống tiền tệ chặt chẽ là một nỗ lực thận trọng nhằm củng cố vững chắc các nền kinh tế ASEAN Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN lần thứ 30 diễn ra tại Subang Jaya, Malaysia đã thông quan
một Tuyên bố chung vào ngày 25 tháng 7 năm
1997 nêu rõ mối quan ngại sâu sắc và kêu gọi các nước ASEAN cần hợp tác chặt chẽ hơn nhằm bảo
vệ và tăng cường lợi ích của ASEAN trong giai
Trang 21IV.Tấn công đầu cơ và rút vốn đồng loạt
Trong cùng ngày 25/7, các Ngân hàng Trung ương của
hầu hết các nước chịu tác động của khủng hoảng đã gặp nhau tại Thượng Hải trong Hội nghị cấp cao Đông Á Thái Bình dương EMEAP, và thất bại trong việc đưa ra một biện pháp dàn xếp cho vay mới Trước đó một năm, Bộ trưởng Tài chính của các nước này cũng đã tham dự Hội nghị bộ trưởng tài chính APEC lần thứ 3 tại Kyoto, Nhật Bản vào ngày 17 tháng 3 năm 1996, và theo như Tuyên bố chung, các bên đã không thể nhân đôi được Quỹ tài chính phục vụ cho Hiệp định chung về cho vay và cơ chế tài chính trong tình trạng khẩn cấp Vì vậy, cuộc khủng hoảng có thể xem như một thất bại trong việc xây dựng năng lực phù hợp kịp thời, thất bại trong việc ngăn chặn sự lôi kéo tiền tệ
Trang 22IV.Tấn công đầu cơ và rút vốn đồng loạt
Một số nhà kinh tế lại chỉ trích chính sách tài
chính thắt chặt của IMF được áp dụng ở các
nước xảy ra khủng hoảng càng làm cho khủng hoảng thêm trầm trọng
Trang 23SO SÁNH KHỦNG HOẢNG TÀI CHÍNH 1997 & HIỆN NAY(2008-2009)
ĐÔI NÉT KHÁI QUÁT VỀ CUỘC KHỦNG HOẢNG HIỆN NAY
Khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008-2009 là một cuộc khủng hoảng bao gồm sự đổ vỡ hàng loạt hệ thống ngân hàng, tình trạng đói tín dụng, tình trạng sụt giá chứng khoán và mất giá tiền tệ quy mô lớn
ở nhiều nước trên thế giới (trong đó có cả Việt
Nam), có nguồn gốc từ khủng hoảng tài chính ở
Hoa Kỳ (bắt đầu từ 2007)
Trang 24SO SÁNH
Đối với các nước đang phát triển cuộc khủng
hoảng tiền tệ châu Á 1997 đã cho thấy những ảnh hưởng của hành động đầu cơ tiền tệ của các công
ty tài chính, chứng khoán và những khó khăn trong việc điều hành hệ thống tiền tệ và việc sử dụng
các nguồn vốn.
Nhưng cuộc khủng hoảng lần này xảy ra tại một nước tiên tiến bậc nhất càng làm cho ta phải suy nghĩ thế nào là con đường phát triển vững chắc,
bền bỉ trước trào lưu toàn cầu hóa và những bất
Trang 25SO SÁNH
Một số điểm tương đồng giữa hai cuộc khủng hoảng
Các ngân hàng lâm vào khủng hoảng do cho vay quá
mức và không thu hồi lại được dẫn đến tỉ lệ nợ quá hạn
cao dẫn đến các ngân hàng không thể thanh toán các
nghĩa vụ khi đến hạn
Chính sách tiền tệ nới lỏng và việc tự do hóa nguồn vốn đã khiến cho tính thanh khoản toàn cầu trở nên cao quá mức
Ngân sách thâm hụt nặng và kéo dài trong khi các nguồn
bù đắp thâm hụt (in tiền, vay nợ trong và ngoài nước) bị
hạn chế và không thể lạm dụng hơn nữa nếu muốn tránh hậu quả tai hại hơn nữa như vỡ nợ hay bùng bổ lạm phát
Trang 26SO SÁNH
Một số điểm tương đồng giữa hai cuộc khủng hoảng
Xảy ra do bong bóng kinh tế và bùng nổ tín dụng
Biểu hiện: sự phá vỡ của tài chính nhà nước, hệ thống
thanh khoản, phá giá nội tệ, áp lực lạm phát và sự sụt
giảm mạnh giá chứng khoán, góp phần làm trầm trọng hơn ảnh hưởng của nó
Hậu quả: gây ra những tổn thất nặng nề cho các nền kinh
tế do nhiều ngân hàng buộc phải đóng cửa, sự suy giảm mức cho vay của ngân hàng làm giảm mức cung về vốn
vay cho người đi vay dẫn đến lãi suất tăng cao hơn
Buộc chính phủ các nước phải can thiệp mạnh tay để vực dậy các ngân hàng, tỉ lệ nợ công tăng cao, nền kinh tế đi
Trang 27do những cuộc tấn công đầu cơ và rút vốn đồng loạt.
Cuộc KHTC hiện nay
-2009
Trang 28SO SÁNH
Điểm khác biệt giữa hai cuộc khủng hoảng
PHẠM VI ẢNH HƯỞNG 1997
2008 -2009
Cuộc KHTC 2008-2009 bắt nguồn
từ Hoa Kì,sau đó lan ra toàn cầu,
mạnh nhất ở châu Âu Việt Nam bị
ảnh hưởng không nhẹ
Cuộc KHTC 1997 bắt nguồn từThái Lan,sau đó lan sang các nước khác trong khu vực châu Á như Malaysia, Philippin,Indonesia, Hàn Quốc nhưng Việt Nam không bị ảnh hưởng Cuộc khủng hoảng không chỉ lây lan ở khu vực Đông Nam Á mà nó góp phần dẫn tới khủng hoảng tài chính Nga và khủng hoảng tài chính Brasil.Một
số nước không bị khủng hoảng,nhưng kinh tế cũng chịu ảnh hưởng xấu do
Trang 29SO SÁNH
Điểm khác biệt giữa hai cuộc khủng hoảng
Cuộc KHTC 2008-2009 làm cho hàng
loạt hệ thống ngân hàng & các thương
hiệu nổi tiếng trên toàn thế giới bị phá
sản hoặc bị mua lại, TTCK các nước sụt
giá lớn lịch sử, thị trường tiền tệ ở nhiều
nước bị mất giá, dẫn tới suy thoái kinh tế
ở nhiều nước
Gây ra những ảnh hưởng vĩ mô nghiêm trọng,bao gồm mất giá tiền tệ,sụp đổ
thị trường chứng khoán,giảm giá tài sản
ở một số nước châu Á Nhiều doanh nghiệp bị phá sản, hàng triệu người bị đẩy xuốngdưới ngưỡng nghèo trong các năm 1997-1998 Những nước bị ảnh hưởng nặng nề nhất là Indonesia, Hàn Quốc và Thái Lan.Nó còn dẫn tới mất ổn định chính trị ở Thái Lan& Indonesia Một ảnh hưởng lâu dài và nghiêm trọng, đó là GDP và GNP bình quân đầu người tính bằng Dollar Mỹ theo sức mua tương đương giảm đi.
HẬU QỦA
2008
Trang 30Chỉ số công nghiệp
Dow Jones trung
bình từ 1/2006- 10/2008
Trang 31Khủng hoảng tài chính khiến nhiều người
lo sợ nhất
Các nhà đầu tư
“điên đầu” vì ảnh hưởng
của khủng hoảng
Trang 32Tổng thống của nền kinh tế
số 1 thế giới sẽ làm gì để đưa nền kinh ra khỏi
khủng hoảng???
Obama đã từ từ vực dậy nền
kinh tế Hoa Kỳ
Trang 33Ý nghĩa của hai cuộc khủng hoảng
Làm người ta nhận thức rõ hơn sự cần thiết phải có
một hệ thống tài chính - ngân hàng vững mạnh, minh bạch Điều này thôi thúc Quỹ Tiền tệ Quốc tế và Ngân hàng Thanh toán Quốc tế đổi mới các quy chế về ngân hàng và các tổ chức tín dụng nói chung
Chính phủ nhiều nước đang phát triển cho rằng các dòng vốn đầu tư gián tiếp nước ngoài và vốn vay ngân hàng nước ngoài có thể đem lại những tác động bất lợi với nền kinh tế của họ Do đó, nhiều chính phủ đã ban hành những quy chế nhằm điều tiết các dòng vốn này
Trang 34Ý nghĩa của hai cuộc khủng hoảng
Bên cạnh đó,những thỏa thuận ở cấp khu vực nhằm phát triển một
hệ thống phòng ngừa khủng hoảng tái diễn đã được thúc đẩy ở
châu Á, ví dụ như Sáng kiến Chiang Mai, Tiến trình Đánh giá và Đối thoại Kinh tế ASEAN+3, Sáng kiến Thị trường Trái phiếu Châu Á,
Về mặt học thuật, các nhà nghiên cứu kinh tế đã nhận thấy sự hạn chế của các mô hình lý luận về khủng hoảng tiền tệ trước đây trong việc giải thích nguồn gốc và sự lây lan của khủng hoảng tài chính
Đã có nhiều nỗ lực nhằm đưa ra một mô hình mới về khủng hoảng tiền tệ, chẳng hạn như mô hình phương pháp tiếp cận bảng cân đối tài sản, lý thuyết bong bóng, lý thuyết về nguồn gốc khủng hoảng từ