CHƯƠNG 1: CÔNG TÁC KHAI THÁC CÁC DỊCH VỤ BẢO HIỂM TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH BẢO HIỂM ... Hoạt động của các doanh nghiệp bảo hiểm đã có những đóng góp đáng kể trong việc giải quyết các
Trang 1DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT DANH MỤC BẢNG BIỂU TÓM TẮT LUẬN VĂN
LỜI MỞ ĐẦU Error! Bookmark not defined
CHƯƠNG 1: CÔNG TÁC KHAI THÁC CÁC DỊCH VỤ BẢO HIỂM
TRONG HOẠT ĐỘNG KINH DOANH BẢO HIỂM Error! Bookmark not
defined
1.1 Thị trường bảo hiểm và hoạt động kinh doanh bảo hiểm Error! Bookmark not defined
1.1.1 Khái quát chung về thị trường bảo hiểm Error! Bookmark not defined 1.1.1.1 Khái niệm Error! Bookmark not defined 1.1.1.2 Đặc trưng cơ bản của thị trường bảo hiểm Error! Bookmark not
defined
1.1.2 Hoạt động kinh doanh bảo hiểm Error! Bookmark not defined
1.1.2.1 Khái niệm và đặc điểm của hoạt động kinh doanh bảo hiểm
Error! Bookmark not defined
1.1.2.2 Các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của doanh
nghiệp bảo hiểm Error! Bookmark not defined
1.2 Khai thác bảo hiểm trong hoạt động kinh doanh bảo hiểm Error! Bookmark not
defined
1.2.1 Vai trò của hoạt động khai thác bảo hiểm Error! Bookmark not defined
1.2.2 Quy trình triển khai nghiệp vụ bảo hiểm Error! Bookmark not defined
1.2.3 Các hình thức khai thác dịch vụ bảo hiểm Error! Bookmark not defined
1.2.4 Các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động khai thác bảo hiểm Error! Bookmark not
defined
1.3 Đánh giá kết quả và hiệu quả khai thác bảo hiểm Error! Bookmark not defined
Trang 21.3.1 Sự cần thiết phải đánh giá kết quả và hiệu quả khai thác bảo hiểm Error! Bookmark
Trang 3CÔNG TY CỔ PHẦN BẢO HIỂM BƯU ĐIỆN (PTI) TRONG NHỮNG
NĂM VỪA QUA (2005-2009) Error! Bookmark not defined.
2.1 Giới thiệu về PTI Error! Bookmark not defined
2.1.1 Quá trình hình thành và phát triển Error! Bookmark not defined
2.1.2 Tổ chức bộ máy quản lý Error! Bookmark not defined
2.1.3 Kết quả hoạt động kinh doanh của PTI (2005 – 2009) Error! Bookmark not
2.1.3.3 Về hoạt động đầu tư tài chính Error! Bookmark not defined
2.1 Thực trạng khai thác bảo hiểm của PTI (2005-2009) Error! Bookmark not
defined.5
2.1.1 Nhận thức về công tác khai thác bảo hiểm Error! Bookmark not defined
2.2.2 Quy trình khai thác bảo hiểm ở PTI Error! Bookmark not defined 2.2.2.1 Lập kế hoạch khai thác Error! Bookmark not defined 2.2.2.2 Xây dựng phương án hỗ trợ khai thác Error! Bookmark not
defined
2.2.2.3 Tổ chức khai thác Error! Bookmark not defined 2.2.2.4 Đánh giá, rút kinh nghiệm trong khâu khai thác Error!
Bookmark not defined
2.2.3 Kết quả đạt được và những vấn đề còn tồn tại trong khâu khai thác Error! Bookmark
not defined
2.2.3.1 Những kết quả đạt được Error! Bookmark not defined
Trang 42.2.3.2 Những vấn đề còn tồn tại trong khâu khai thác Error! Bookmark
not defined
2.2.3.3 Nguyên nhân Error! Bookmark not defined
2.3 Ảnh hưởng của khâu khai thác đến kết quả và hiệu quả kinh doanh của PTI Error!
Bookmark not defined
2.3.1 Ảnh hưởng của khâu khai thác đến kết quả kinh doanh Error! Bookmark not
defined
2.3.2 Ảnh hưởng của khâu khai thác đến hiệu quả kinh doanh Error! Bookmark not
defined.
Trang 5CHƯƠNG 3: GIẢI PHÁP TĂNG CƯỜNG KHAI THÁC BẢO HIỂM Ở PTI TRONG ĐIỀU KIỆN CẠNH TRANH TRÊN THỊ TRƯỜNG BẢO HIỂM VIỆT
NAM HIỆN NAY Error! Bookmark not defined
3.1 Mục tiêu và phương hướng hoạt động của PTI trong thời gian tới Error! Bookmark not defined.
3.1.2 Phương hướng hoạt động Error! Bookmark not defined
3.2 Thuận lợi và khó khăn trong công tác khai thác của PTIError! Bookmark not defined
3.2.1 Thuận lợi Error! Bookmark not defined
3.2.2 Khó khăn Error! Bookmark not defined
3.3 Giải pháp đẩy mạnh hoạt động khai thác bảo hiểm ở PTI trong điều kiện cạnh tranh hiện nay
Error! Bookmark not defined
3.3.1 Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và năng lực quản lý điều hành doanh nghiệp Error! Bookmark not defined
3.3.2 Tổ chức và hoàn thiện quy trình khai thác dịch vụ Bảo hiểm Error! Bookmark not defined
3.3.3 Tổ chức nghiên cứu thị trường và hoàn thiện các kênh phân phối sản phẩm bảo hiểm Error! Bookmark not defined
3.3.4 Tiếp tục đa dạng hóa các sản phẩm bảo hiểm Error! Bookmark not defined
3.3.5 Nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng Error! Bookmark not defined
3.3.6 Áp dụng chính sách xúc tiến hỗn hợp Error! Bookmark not defined
3.3.7 Tiếp tục đẩy mạnh việc xây dựng, bảo vệ và giữ vững thương hiệu PTIError! Bookmark not defined
KẾT LUẬN Error! Bookmark not defined TÀI LIỆU THAM KHẢO Error! Bookmark not defined
Trang 6TÓM TẮT LUẬN VĂN
Bảo hiểm là một ngành dịch vụ, có vị trí quan trọng trong nền kinh tế quốc dân Hoạt động của các doanh nghiệp bảo hiểm đã có những đóng góp đáng kể trong việc giải quyết các thiệt hại, rủi ro trong kinh doanh và đời sống xã hội, góp phần phát triển kinh tế xã hội của đất nước
Xu hướng tất yếu hội nhập kinh tế của đất nước đã và đang tạo ra nhiều cơ hội và triển vọng phát triển, đồng thời đặt ra không ít thách thức và khó khăn cho hoạt động của các doanh nghiệp bảo hiểm Việt Nam nói chung và Công ty cổ phần Bảo hiểm Bưu điện (PTI) nói riêng
Trong hoạt động kinh doanh bảo hiểm, hoạt động khai thác đóng vai trò khá quan trọng trong việc khẳng định được quy mô hoạt động, vị thế và sự phát triển của các doanh nghiệp bảo hiểm Sau 10 năm đi vào hoạt động, vị thế của PTI ngày một được nâng cao trên thị trường, tuy nhiên năng lực cạnh tranh và khả năng khai thác vẫn còn nhiều hạn chế Chính vì vậy, PTI cần chủ động có những giải pháp đẩy mạnh hơn nữa hoạt động kinh doanh, khai thác bảo hiểm của mình để trụ vững trong cuộc cạnh tranh khi thị trường bảo hiểm cũng như nền kinh tế nước ta đang trên đà phát triển và mở cửa hoàn toàn
Hơn 10 năm đi vào hoạt động cho đến nay, vị thế của PTI đang ngày một nâng cao trên thị trường bảo hiểm Việt Nam Tuy nhiên, hiện nay năng lực cạnh tranh của các PTI vẫn còn nhiều hạn chế Xuất phát từ thực tiễn có tính cấp thiết
nêu trên, tác giả lựa chọn đề tài: “Giải pháp đẩy mạnh hoạt động khai thác bảo
hiểm ở Công ty cổ phần Bảo hiểm Bưu điện trong điều kiện cạnh tranh hiện nay” để nghiên cứu
Luận văn gồm 3 chương:
Chương 1: Luận văn đưa ra những cơ sở lý luận chung về công tác khai thác các dịch vụ bảo hiểm trong hoạt động kinh doanh bảo hiểm, đưa ra những đặc trưng cơ bản của thị trường bảo hiểm và hoạt động kinh doanh bảo hiểm, các
Trang 7nhân tố ảnh hưởng và đi sâu vào những vấn đề liên quan đến công tác khai thác dịch vụ bảo hiểm Khái quát vai trò, quy trình, các nhân tố ảnh hường và các phương thức khai thác dịch vụ bảo hiểm Các chỉ tiêu đánh giá sự ảnh hưởng của Công tác khai thác tới kết quả và hiệu quả kinh doanh của một doanh nghiệp bảo hiểm
Đề tài điểm qua khái niệm và đặc trưng cơ bản và đặc điểm riêng của thị trường bảo hiểm Trong phần đặc trưng cơ bản của thị trường bảo hiểm bao gồm:
- Cung, cầu về các loại sản phẩm luôn biến động
- Giá cả sản phẩm phụ thuộc vào nhiều yếu tố
- Cạnh tranh và liên kết diễn ra liên tục
- Thị phần các doanh nghiệp luôn thay đổi
Về hoạt động kinh doanh bảo hiểm mang những đặc điểm sau:
+ Kinh doanh bảo hiểm là kinh doanh sản phẩm đặc biệt và có đối tượng
kinh doanh đa dạng
+ Hoạt động KDBH có vốn pháp định lớn
+ Hoạt động KDBH luôn luôn phải có dự phòng nghiệp vụ (DPNV) bảo hiểm
+ Hoạt động KDBH luôn luôn gắn kết với hoạt động đầu tư
+ Vấn đề an toàn tài chính cho hàng triệu người luôn phải được đặt lên hàng đầu, vì vậy việc kiểm tra, kiểm soát của nhà nước trong hoạt động này là rất chặt chẽ
Trong đề tài, tác giả đi sâu nghiên cứu đến các nhân tố ảnh hưởng tới hoạt động kinh doanh bảo hiểm của DNBH Các nhân tố được chia thành 2 nhóm:
- Nhóm các nhân tố bên trong doanh nghiệp gồm:
+ Định hướng và chiến lược kinh doanh của DNBH
+ Khả năng tài chính
+ Trình độ tổ chức bộ máy quản lý và nguồn nhân lực
Trang 8+ Phạm vi hoạt động của doanh nghiệp bảo hiểm
+ Khả năng quản lý và kiểm soát rủi ro
- Nhóm các nhân tố bên ngoài doanh nghiệp gồm:
+ Các rủi ro trong hoạt động kinh doanh như: Rủi ro của DNBH phải đền bù thiệt hại của khách hàng Rủi ro của khách hàng là những rủi ro bất ngờ mà không lường trước được
+ Môi trường pháp lý
+ Môi trường chính trị, văn hóa – xã hội
+ Môi trường kinh tế
Về hoạt động khai thác bảo hiểm tác giả đưa ra những vấn đề lý luận sau:
Vai trò của hoạt động khai thác bảo hiểm
Hoạt động khai thác bảo hiểm góp phần tạo ra một nguồn vốn lớn, tăng tích lũy cho ngân sách tạo tâm lý an tâm trong hoạt động kinh tế và đời sống Hoạt động khai thác tốt sẽ mang lại doanh thu cao, giúp DNBH tạo dựng được nhiều mối quan hệ khách hàng, tăng uy tín cho doanh nghiệp
Giúp DNBH đánh giá được thực trạng hoạt động kinh doanh của mình qua
đó có chiến lược kinh doanh trong tương lai Ngoài ra, hoạt động khai thác còn gắn kết các mối quan hệ xã hội, mở rộng giao lưu giữa các ngành, các lĩnh vực trong nền kinh tế xã hội, góp phần tạo công ăn việc làm cho người lao động
Quy trình triển khai nghiệp vụ bảo hiểm bao gồm các khâu:
- Khâu khai thác và đánh giá rủi ro:
Trong khâu này, các khai thác viên (KTV) thực hiện các bước từ tiếp cần khách hàng, nhận yêu cầu bảo hiểm, đánh giá rủi ro và cấp hợp đồng (đơn) bảo hiểm Sau đó KTV tiến hành quản lý rủi ro
- Khâu đề phòng hạn chế tổn thất (ĐPHCTT):
KTV thực hiện khuyến cáo khách hàng thực hiện các biện pháp an toàn cho
Trang 9tài sản, trách nhiệm, hoặc hạn chế mức độ tổn thất khi có sự cố Hỗ trợ khách hàng các phương tiện phòng chống tổn thất theo các quy định, giám định rủi ro và đưa ra các khuyến cáo đề phòng hạn chế tổn thất
- Khâu giám định:
Khi có tổn thất, giám định viên tiếp nhận thông tin tổn thất, xử lý thông tin của tổn thất và tiến hành giám định tại hiện trường, sau đó hoàn thiện hồ sơ giám định
- Khâu bồi thường:
Sau khi tiếp nhận hồ sơ tài liệu của giám định viên, bồi thường viên tiến hành xem xét trách nhiệm bảo hiểm, lập và trình duyệt phương án giải quyết; sau đó tiến hành thanh toán bồi thường và hoàn chỉnh lưu trữ hồ sơ bồi thường
Các hình thức khai thác dịch vụ bảo hiểm
- Khai thác trực tiếp
Đây là hình thức khai thác không có mặt của các trung gian bán hàng Khách hàng có thể liên hệ trực tiếp với các phòng ban của DNBH hoặc qua điện thoại, qua mạng internet để tìm hiểu và ký kết hợp đồng bảo hiểm
- Khai thác gián tiếp
Khi khai thác gián tiếp các DNBH thường sử dụng kênh khai thác là đại lý, môi giới bảo hiểm, qua ngân hàng và các tổ chức tài chính và một số kênh phân phối khác như Đoàn thanh niên, các tổ chức xã hội khác
Các nhân tố ảnh hưởng đến hoạt động khai thác bảo hiểm
Về cơ bản các nhân tố ảnh hưởng tới hoạt động kinh doanh bảo hiểm sẽ ảnh hưởng tới hoạt động khai thác bảo hiểm, vì hoạt động khai thác là một phần của hoạt động kinh doanh bảo hiểm Tuy nhiên, tác giả nghiên cứu nêu bật những nhân
tố chính sẽ ảnh hưởng trực tiếp tới hoạt động khai thác như: Cơ cấu tổ chức bộ máy quản lý và quy mô của DNBH, trình độ chuyên môn của các cán bộ khai thác, các chính sách xúc tiến bán và chính sách Marketing của doanh nghiệp, năng lực
Trang 10của các đối thủ cạnh tranh và những quy định mang tính chất pháp lý của Nhà nước trong hoạt động KDBH
Tác giả đưa ra phần lý luận về đánh giá kết quả và hiệu quả khai thác bảo hiểm
Đánh giá kết quả và hiệu quả khai thác sẽ giúp doanh nghiệp bảo hiểm đánh giá được toàn diện thực trạng hoạt động kinh doanh của mình từ đó đưa ra được những giải pháp khắc phục điểm yếu kém, lập kế hoạch liên quan đến năm nghiệp
vụ tiếp theo Ngoài ra, qua phân tích doanh nghiệp sẽ dự báo được xu thế phát triển
của các hiện tượng kinh tế diễn ra trong tương lai và kiểm tra, hoàn thiện biểu phí
và cách tính phí cho từng loại sản phẩm
Chỉ tiêu đánh giá kết quả khai thác bảo hiểm
Kết quả kinh doanh khai thác của một nghiệp vụ bảo hiểm, một loại hình bảo hiểm và của cả DNBH được thể hiện qua các chỉ tiêu: số lượng hợp đồng bảo hiểm, số đơn bảo hiểm, số tiền bảo hiểm và doanh thu phí bảo hiểm
Chỉ tiêu đánh giá hiệu quả khai thác bảo hiểm
Hiệu quả khai thác có thể được xác định thông qua nhiều chỉ tiêu, trong đó phải kể đến hai chỉ tiêu là tỷ lệ so sánh doanh thu khai thác trên chi phí, và doanh thu khai thác trên số lượng cán bộ
Doanh thu khai thác được xác định bao gồm: tổng số lượng hợp đồng, tổng
số lượng đơn bảo hiểm, tổng số tiền bảo hiểm, tổng doanh thu phí bảo hiểm Do vậy, có thể xác định hiệu quả khai thác của doanh nghiệp khi đem so sánh những chỉ tiêu này với chi phí và số lượng cán bộ khai thác
Các chỉ tiêu cụ thể có thể kể đến như: năng suất lao động bình quân, Năng suất khai thác bình quân của một đại lý bảo hiểm, năng suất khai thác bình quân theo nghiệp vụ như: nghiệp vụ bảo hiểm xe cơ giới (Số đầu xe khai thác bình quân một đại lý )
Chương 2: Thực trạng khai thác dịch vụ bảo hiểm ở Công ty cổ phần bảo
Trang 11hiểm Bưu điện (PTI) trong những năm vừa qua (2005-2009)
Công ty Cổ phần Bảo hiểm Bưu điện (gọi tắt là PTI) chính thức đi vào hoạt động từ ngày 01/09/1998, PTI là tập hợp của các tập đoàn kinh tế lớn thuộc các lĩnh vực kinh doanh khác nhau tạo nên cho công ty sự đa dạng về ngành nghề cũng như vững chắc về tài chính
Tổ chức bộ máy quản lý của PTI với số lượng cán bộ trên 500 người, 22 chi nhánh và trên 1.000 đại lý trên toàn quốc Bộ máy quản lý gồm Hội đồng quản trị, Ban Tổng giám đốc, Ban kiểm khoát, các khối nghiệp vụ
Phạm vi hoạt động của PTI:
PTI cung cấp các sản phẩm bảo hiểm phi nhân thọ, kinh doanh bảo hiểm và thực hiện các hoạt động đầu tư tài chính có liên quan
Đánh giá kết quả hoạt động kinh doanh của PTI (2005 – 2009)
Về hoạt động kinh doanh bảo hiểm gốc
Nhìn chung doanh thu bảo hiểm gốc của PTI đều tăng trưởng năm sau cao hơn năm trước Doanh thu năm 2005 là 282.894 triệu đồng thì đến năm 2009 doanh thu đã đạt 459.402 triệu đồng, tăng trưởng lên tới gần 50% nguyên nhân là
do từ năm 2008, PTI triển khai bảo hiểm vệ tinh Vinasat mang lại doanh thu cao Đặc điểm hoạt động khai thác năm 2005 của PTI là khai thác nhóm khách hàng trong ngành là chủ yếu, tỷ trọng doanh thu nhóm khách hàng này là chính Tuy nhiên, các năm sau khoảng cách về tỷ trọng doanh thu của 2 nhóm khách hàng này đã đuộc thu hẹp Đến năm 2007, tỷ trọng doanh thu phí khai thác trong ngành
đã giảm thấp hơn so với tỷ trọng doanh thu ngoài ngành Tổng chi bồi thường bảo hiểm gốc đều tăng qua các năm nhưng tỷ lệ có xu hướng giảm dần từ, riêng năm
2009, chi bồi thường giảm hơn so với năm 2008 do PTI kiểm soát tốt công tác đề phòng hạn chế tổn thất và công tác đánh giá rủi ro
Về hoạt động kinh doanh tái bảo hiểm
Trong các năm qua hoạt động tái bảo hiểm của Công ty phát triển tốt theo cả
Trang 12hai hình thức cố định cũng như tạm thời, đóng góp một tỷ trọng không nhỏ trong tổng doanh thu phí của toàn Công ty PTI đã tiến hành chào hợp đồng tái bảo hiểm
cố định cho các công ty bảo hiểm trong nước
Về hoạt động đầu tư tài chính
Từ năm 2006 trở về trước, hoạt động đầu tư của công ty hầu hết tập trung vào hình thức gửi tiền tại các tổ chức tính dụng nhằm hỗ trợ hoạt động kinh doanh bảo hiểm Xét về doanh số, hoạt động đầu tư trong các năm qua đều hoàn thành vượt mức kế hoạch, tuy nhiên hình thức đầu tư còn chưa đa dạng, hiệu quả đầu tư chưa cao
Để đưa ra những giải pháp đẩy mạnh hoạt động khai thác, tác giả đi sâu nghiên cứu thực trạng về công tác khai thác bảo hiểm của PTI giai đoạn 2005-
2009 để có cái nhìn sâu hơn về vấn đề này ở PTI
Thứ nhất về nhận thức về công tác khai thác bảo hiểm ở PTI
+ Xác định rõ quyền lợi của khách hàng luôn gắn liền với sự phát triển của mình, PTI rất chú trọng tới công tác chăm sóc khách hàng, thực hiện tố công tác hỗ trợ khách hàng nhằm đảm bảo cho sự an toàn trong sản xuất kinh doanh thông qua các chương trình tư vấn bảo hiểm
+ PTI nhận thức được tầm quan trọng của công tác khai thác là một trong những công việc đầu tiên, cơ bản quyết định đến sự phát triển của mình
Thứ hai là PTI đã xây dựng cho mình một quy trình khai thác các dịch vụ bảo hiểm như sau:
Lập kế hoạch khai thác: Công ty đưa ra một số mục tiêu, các chỉ tiêu cần đạt được để bố trí nhân lực, vật lực để có thể hoàn thành kế hoạch
Xây dựng phương án hỗ trợ khai thác: Trên cơ sở kế hoạch đã đề ra, cần
có các biện pháp hỗ trợ khai thác như: Tuyên truyền quảng cáo, xây dựng mạng
lưới đại lý
Tổ chức khai thác: Quy trình tổ chức trển khai khai thác thực hiện các