slide 1 tr­êng thcs h­ng dòng vinh nghö an n¡m häc 2009 2010 kýnh chµo c¸c thçy gi¸o c« gi¸o vµ c¸c em tìm lỗi và chữa lỗi trong các câu sau câu1 ở thời đại mình nhà thơ nguyễn du đã được tận mắt

Có thể nói ba thúng gạo rất đầy vì danh tư thúng chỉ đơn vị tính đếm, đo lường ước chưng, không chính xác nên ta có thể thêm các tư miêu tả bổ sung về. lượng (rất đầy, to, nhỏ)[r]

Câu1: Ở thời đại mình, nhà thơ Nguyễn Du

đã được tận mắt chứng thực bao cảnh ngộ đau khổ của người phụ nữ.

Câu 2: Chúng ta có nhiệm vụ giữ gìn những

cái tinh tú của văn hóa dân tộc.

1 VÍ DỤ

Vua sai ban cho làng ấy ba thúng gạo nếp với ba

con trâu đực, ra lệnh phải nuôi làm sao cho ba

con trâu ấy đẻ thành chín con […]

(Em bé thông minh)

Cụm danh từ: ba con trâu

Danh từ trong cụm danh từ ba con trâu

Danh từ : con trâu

Các danh từ khác : Vua, làng, thúng, gạo, nếp

Trong các danh từ sau, danh từ nào chỉ người,

danh từ nào chỉ vật, danh từ nào chỉ khái niệm?

Chỉ người

Chỉ vật

Khái niệm

Chỉ vật Chỉ vật

Danh từ là những từ chỉ : người, vật, hiện

tượng, khái niệm…

Vua kén phò mã cho công chúa

Nhận xét các ví dụ sau:

Tôi là học sinh

Tôi là người xứ Nghệ

Khi làm vị ngữ, danh từ cần

có từ là đứng trước

Danh từ là những từ chỉ người, vật, hiện tượng, khái niệm, …

Danh từ có thể kết hợp với từ chỉ số lượng ở phía trước, các từ này, ấy, đó , … ở phía sau và một số từ ngữ khác để lập thành cụm danh từ Chức vụ điển hình trong câu của danh từ là

chủ ngữ Khi làm vị ngữ, danh từ cần có từ là

đứng trước.

Phần ghi nhớ (sgk, tr 86)



Nghĩa của các danh từ in đậm

có gì khác với nghĩa của các danh từ đứng sau?

?

Các danh từ in đậm nêu tên đơn vị dùng để tính đếm, đo

lường sự vật Các danh từ phía sau nêu tên từng loại hoặc

từng cá thể người, vật, khái niệm.

-ba con trâu -một viên quan -ba thúng gạo -sáu tạ thóc

-ba chú trâu (1) -một ông quan (2) -ba bao gạo (3) -sáu cân thóc (4)

Trường hợp nào đơn vị tính đếm, đo lường thay đổi ? Trường hợp nào đơn vị tính đếm, đo lường không thay đổi ? Vì sao ?

Trường hợp (3), (4) đơn vị tính đếm, đo lường thay đổi Vì các từ: thúng, tạ, cân, bao dùng để tính đếm đo lường sự vật Trường hợp (1), (2) đơn vị tính đếm, đo lường không thay

đổi Vì các từ: con, viên, chú, ông, không dùng để tính đếm

Thử thay các danh từ in đậm trong ví dụ bằng những từ khác?

nhưng không thể nói Nhà có sáu tạ thóc rất nặng?

Có thể nói ba thúng gạo rất đầy vì danh từ thúng chỉ đơn vị tính đếm, đo lường ước chừng, không chính xác nên ta có thể thêm các từ miêu tả bổ sung về

lượng (rất đầy, to, nhỏ) Không thể nói sáu tạ thóc rất nặng vì từ tạ là chỉ số lượng chính xác nên ta không

Danh từ chỉ đơn vị quy ước gồm mấy loại ?

Gồm hai loại:

+ Danh từ chỉ đơn vị chính xác: cân, mét, lít…

+ Danh từ chỉ đơn vị ước chừng: thúng, nắm, mớ…

Danh từ tiếng Việt được chia thành hai loại lớn là danh từ chỉ đơn vị và danh từ chỉ sự vật

Danh từ chỉ đơn vị nờu tờn đơn vị dựng để tớnh đếm, đo lường sự vật Danh từ chỉ sự vật nờu tờn từng loại hoặc từng cỏ thể người, vật, hiện tượng, khỏi niệm,… Danh từ chỉ đơn vị gồm hai nhúm là:

- Danh từ chỉ đơn vị tự nhiờn (cũn gọi là loại từ);

- Danh từ chỉ đơn vị quy ước Cụ thể là:

+Danh từ chỉ đơn vị chớnh xỏc;

Ghi nhớ: (sgk, tr 87



II. Danhưtừưchỉưđơnưvịưvàưdanhưtừưchỉưvật

Bài tập 1: Liệt kê một số danh từ chỉ sự vật mà em

biết Đặt câu với một trong các danh từ ấy.

Các danh từ chỉ sự vật như: chó, mèo, bàn, ghế, nhà, sách, áo, …

Ví dụ: Nhà ai mới nhỉ, tường vôi trắng (Tố Hữu)

LuyÖn­tËp

Bài tập 2: Liệt kê các loại từ:

a) Chuyên đứng trước danh từ chỉ người, ví dụ: ông, vị, cô,…

Ông, bà, cậu, dì, dượng, chú, thím, bác, …

Liệt kê các loại từ:

b) Chuyên đứng trước danh từ chỉ đồ vật, ví dụ: cái bức, tấm,…

Chiếc, quyển, bộ, tờ, …

Bài tập 3: Liệt kê các danh từ:

a) Chỉ đơn vị quy ước chính xác, ví dụ: mét, lít, ki-lô-gam,…

Tấn, yến, gam, …

Liệt kê các danh từ:

b) Chỉ đơn vị quy ước chừng, ví dụ: nắm, mớ, đàn,…

Vốc, bó, đoạn, khoảng, …

Danh từ

Danh từ chỉ đơn vị

chính xác

Danh từ chỉ sự vật Danh từ chỉ đơn vị

Danh từ chỉ đơn vị quy ước

Danh từ chỉ đơn vị

tự nhiên

Danh từ chỉ đơn vị ước chừng

Hòn Phiến

Tảng Viên

Mẩu

Cục

đá

II III IV

Luyệnưtập Hướngưdẫnưhọcưbài,ưchuẩnưbịưbàiưsau

Học bài, xem lại các vớ dụ và bài tập Học thuộc hai phần ghi nhớ (tr 86 và tr 87) Làm các bài tập cũn lại trong sgk

Soạn bài: Ngụi kể và lời kể trong văn tự sự

Trõn trọng cảm ơn các thầy giáo, cụ giáo và các em!