Lêi th¬ cÊt lªn nhá nhÑ nghe nh lêi thñ thØ buån ®Õn n¶o lßng , gîi vÒ nh÷ng kho¶nh kh¾c rÊt riªng trong lßng t¸c gi·.[r]
Trang 1Năng mới
Mỗi lần nắng mới hắt bên sông Xao xác gà tra gáy não nùng Lòng rợi buồn theo thời dĩ vãng Chập chờn sống lại những ngày không Tôi nhớ me tôi thuở thiếu thời
Lúc ngời còn sống tôi lên mời Mỗi lần nắng mới reo ngoài nội
áo đỏ ngời đa trớc dậu phơi Hình dáng me tôi chửa xoá mờ Hay còn mờng tởng lúc vào ra Nét cời đen nhánh sau tay áo Trong ánh tra hè trớc dậu tha.
Ra đời vào những năm cuối thập kỷ 40, những năm cuối cùng của phong trào thơ mới Bài thơ “ Năng mới” của nhà thơ Lu Trọng L là một trong những sáng tác tiêu biểu cho phong trào thơ “ Đan xen giữa thực và mộng” bài thơ là nét riêng về hình
ảnh ngời phụ nữ của phong trào thơ mới
“ Mỗi lần nắng mới hắt bên sông Xao xác gà tra gáy não nùng Lòng rợi buồn theo thời dĩ vãng Chập chờn sống lại những ngày không”
Mạch cảm xúc bài thơ bắt đầu từ hình ảnh “Nắng mới” một hình ảnh thơ vừa quen, vừa lạ vừa rất thực nhng lại giàu chất thơ Lời thơ cất lên nhỏ nhẹ nghe nh lời thủ thỉ buồn đến nảo lòng , gợi về những khoảnh khắc rất riêng trong lòng tác giã Đó là lúc sau bao tháng mùa đông ảm đạm , cơn năng xuân bổng tràn ngập làng quê, là lúc tiếng
gà ban tra xao xác Những lúc ấy, lòng nhà thơ bổng rợi buồn bởi những kỉ niệm của
mẹ lại bâng khuâng:
“Tôi nhớ me tôi thuở thiếu thời Lúc ngời còn sống tôi lên mời Mỗi lần nắng mới reo ngoài nội
áo đỏ ngời đa trớc dậu phơi”
Từ “Me” đã giúp nhà thơ diễn tả sự trìu mến, nũng nĩu, gợi lên trong kí ức nhà thơ những ngày tháng đẹp đẽ, êm đềm của tuổi thơ đợc sống trong vòng tay của mẹ,
đợc âu yếm, vỗ về Đặc biệt là lúc lên mời, cái tuổi đứa trẻ bắt đầu cảm nhận rõ tình mẫu tử , nh tác giã đã từng viết: Chiếc áo “ Cổ Y” hình nh chỉ đợc mặc một lần , rồi mổi lần có cơn nắng mới, mẹ tôi lại giở rơng lấy đem ra phơi trớc hàng dậu tha
Một từ “ Reo” mạch thơ đã thay đổi , giọng điệu bài thơ không còn là lời thủ thỉ, tâm tình, não nùng, sâu lắng mà hiện lên một bức tranh về không gian rực rỡ, reo vui bởi
đó là bức tranh tâm trạng của ngời phơi áo, cả không gian nh cùng ánh lên bởi niềm vui của ngời khi chạm vào tà áo cổ y, tà áo của kỉ niệm , tà áo chỉ mặc một lần trong
đời rồi lại cất đi mãi mãi để quen với nghề tằm tang, với đất cát và cã những đứa con thơ dại lúc nào cũng quấy rầy bà chắc hẳn, mổi lần chạm vào tà áo ấy là có biết bao nâng niu, âu yếm, vỗ về lại trở về tràn ngập trong lòngnguời, để ngời quyên đi bao nhọc nhằn của cuộc đời Lời thơ cất lên nhẹ nhàng:
“Hình dáng me tôi chửa xoá mờ Hay còn mờng tởng lúc vào ra Nét cời đen nhánh sau tay áo Trong ánh tra hè trớc dậu tha.”
Trang 2Năm tháng qua đi, hình dáng mẹ vẩn còn sống mãi, nh là giức mơ đâu đây mẹ vẩn còn ra vào Nụ cời có hàm răng đen nhánh sau những lần tay áo quẹt mồ hôi, giữa buổi tra hè, trớc hàng dậu tha Hình ảnh “Hàng dậu” một lần nữa đợc nhắc đến ở cuối bài thơ là nổi nhớ về những câu hát ru của mẹ và sự quyến rủ ngọt ngào của nó khiến nhà thơ tởng nh trớc mắt có màu nắng mới tuôn ra ở trên sân đá hay trên những hàng dậu ngoài xa ánh tra hè và hàng dậu tha đã khiến cho bài thơ là cã những tiếng ru ngọt ngào, êm ái, thân thơng Lời ru nh nhà thơ đã từng bộc bạch :
“ Mẹ tôi đã cho tôi những giọt nứoc mắt rất mau và một tấm lòng thơ rất nhạy cảm Ngời mẹ không chỉ cho tôi máu, sữa mà con cho tôi cã một tâm hồn” Khiến ta nhớ mãi về một thi sĩ quê hơng nh nhà thơ Hoài Chân, Hoài Thanh đã nói: “ Đời L cũng là một bài thơ bài thơ của thực và mộng Bài thơ của cuộc đời rất thực ở trân gian bởi khi
kể về chuyện thực lại xem là chuyện mộng, dẫu là chuyện mộng nhng rất đời thờng” cái tình chan chứa trong bài thơ bắt ta phải bồi hồi
Độc bài thơ “ Nắng mới” nói riêng, thơ của cố thi sĩ nói chung đáng trân trọng hơn cã là đợc gặp lại một con ngời của quê hơng , một tâm hồn của quê hơng Điều đó thôi cũng đủ cho ta tự hào về nhà thơ