slide 1 nhiöt liöt chµo mõng c¸c thçy gi¸o c« gi¸o tiõt 49 benzen cho c¸c chêt cã c«ng thøc cêu t¹o nh­ trong b¶ng em h y ®iòn vµo c¸c « cßn trèng ®ó hoµn thµnh b¶ng cã 4 kiªn kõt ®¬n c h cã 1 kiª

Tuy nhiªn trong ®iÒu kiÖn thÝch hîp benzen cã thÓ tham gia ph¶n øng céng víi mét sè chÊt nh víi H 2 vµ víi Clo..... Häc thuéc phÇn ghi nhí[r]

C¸c ThÇy Gi¸o, C« Gi¸o

TiÕt 49: BENZEN

điền vào các ô còn trống để hoàn thành bảng

CTPT

CTCT

H

H C H

H

H H

C = C

H H

H C  C H

Đặc

điểm

CT

?

Có 4 kiên kết

đơn C-H

Có 1 kiên kết đôi C=C

Có 1 kiên kết ba C C

?

?

PƯ

đặc

tr ng

Phản ứng thế

Phản ứng Cộng

Phản ứng Cộng

* Thí nghiệm:

Thí nghiệm 1: nhỏ vài giọt benzen vào ống nghiệm đựng n ớc sau đó lắc nhẹ rồi để yên.

Thí nghiệm 2: Cho 1-2 giọt dầu ăn vào ống nghiệm đựng benzen và lắc nhẹ

Em hãy nhận xét về trạng thái, màu sắc, tính tan của BENZEN ?

I tính chất vật lý

Chú ý: Benzen độc nên sau khi làm xong thí nghiệm phải đậy nút lọ lại, không đ ợc để benzen dây ra tay, quần áo

Tiết 49: benzen

Kết luận : Benzen là chất lỏng, không màu, không tan trong n ớc, nhẹ hơn n ớc , hoà tan trong nhiều chất nh : dầu ăn, nến, cao su, iot Ben zen độc.

Vậy BENZEN có những tính chất vật lý nào ?

Công thức phân tử: C6H6 Phân tử khối: 78

Từ công thức phân tử C6H6 em hãy dự đoán công thức cấu tạo

và sử dụng mô hình lắp ráp phân tử để lắp mô hình cấu tạo ứng

I tính chất vật lý

Benzen là chất lỏng, không màu, không tan trong n ớc, nhẹ hơn n

ớc , hoà tan trong nhiều chất nh : dầu ăn, nến, cao su, iot Ben zen

độc.

II Cấu tạo phân tử

Cấu tạo phân tử bezen

Qua công thức cấu tạo trên em hãy nhận xét đặc điểm cấu tạo của benzen?

Đặc điểm cấu tạo :

- 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh đều

- Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

cH

Hc

CH

cH

cH

Dạng đặc

Mô hình phân tử benzen

c c c c c

c

–

–

–

–

–

–

–

– –

–

H

H

H

H H H

1 Một số học sinh viết công thức cấu tạo benzen nh sau:

Em hãy điền đúng(Đ), sai(S) vào d ới mỗi công thức:

I tính chất vật lý

Benzen là chất lỏng, không màu, không tan trong n ớc,

nhẹ hơn n ớc , hoà tan trong nhiều chất nh : dầu ăn, nến,

cao su, iot Ben zen độc

II Cấu tạo phân tử

Hc

cH

cH

HC cH

HC

III Tính chất hoá học

1 Benzen có cháy không?

Ph ơng trình:

2C6H6 + 15 02 t 12C0o 2 + 6H20

Thí nghiệm: Cho vài giọt benzen vào bát sứ rồi đốt

Chú ý: Khi benzen cháy ngoài

không khí tạo C02 và H20, còn

sinh ra nhiều muội than

- 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh đều Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

L u ý: HơI benzen độc nên quan sát benzen cháy thật nhanh rồi dùng giấy trắng đậy lên miệng bát sứ.

Cho biết hiện t ợng xảy ra?

Bài 39: benzen Công thức phân tử: C6H6 Phân tử khối: 78

I tính chất vật lý

Benzen là chất lỏng, không màu, không tan trong n ớc,

nhẹ hơn n ớc , hoà tan trong nhiều chất nh : dầu ăn, nến,

cao su, iot Ben zen độc.

II Cấu tạo phân tử

III Tính chất hoá học

1 Benzen có cháy không?

Ph ơng trình:

2C6H6 + 15 02 12C0to 2 + 6H20

2 Benzen có phản ứng thế với brom không?

Đun nóng hỗn hợp BENZEN

và Brom, có mặt bột sắt

Hc

cH

cH

HC cH

HC

- 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh đều Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

Có PP

Có PP

I tính chất vật lý

Benzen là chất lỏng, không màu, không tan trong n ớc,

nhẹ hơn n ớc , hoà tan trong nhiều chất nh : dầu ăn, nến,

cao su, iot Ben zen độc.

II Cấu tạo phân tử

III Tính chất hoá học

1 Benzen có cháy không?

Ph ơng trình:

2C6H6 + 15 02 12C0to 2 + 6H20

2 Benzen có phản ứng thế với brom không?

Hỗn hợp gồm dd Na0H và phenolphtalein mất màu Màu đỏ nâu của brôm bị mất đi và có chất khí không màu bay ra là khí Hyđrôbrômua (HBr) và chất lỏng còn lại là Brômbenzen (C6H5Br)

Hc

cH

cH

HC cH

HC

- 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh đều Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

Quan sát thí nghiệm và nhận xét hiện t ợng xảy ra?

Bài 39: benzen Công thức phân tử: C6H6 Phân tử khối: 78

I tính chất vật lý

Benzen là chất lỏng, không màu, không tan trong n ớc,

nhẹ hơn n ớc , hoà tan trong nhiều chất nh : dầu ăn, nến,

cao su, iot Ben zen độc.

II Cấu tạo phân tử

III Tính chất hoá học

1 Benzen có cháy không?

Ph ơng trình:

2C6H6 + 15 02 12C0to 2 + 6H20

2 Benzen có phản ứng thế với brom không?

c H

H

H

H

H

H

H H

H

H

c

c

c

c

c c

Br - Br c HBr

PTHH thu gọn:

C H + Br Fe,t o C H Br + HBr

(Brômbenzen)

+

khí ( hiđrôbrômua)

Chú ý: Benzen có phản ứng thế với brom cho các sản phẩm khác nhau phụ thuộc vào vị trí thế sẽ đ

ợc học ở lớp sau.

Hc

cH

cH

HC cH

HC

- 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh đều Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

Trong phản ứng trên nguyên tử nào trong phân tử benzen đ ợc thay thế bởi nguyên tử nào?

I tính chất vật lý (SGK / 123)

II Cấu tạo phân tử

III Tính chất hoá học

1 Benzen có cháy không?

PTHH: 2C6H6 + 15 02 12C0to 2 + 6H20

2 Benzen có phản ứng thế với brom không?

PTHH thu gọn:

3 Benzen có tham gia phản ứng cộng không?

Hãy quan sát quá trình mô tả phản ứng cộng của benzen với khí H2 (xúc tác Ni,to P= 10atm

Hc

cH

cH

HC cH

HC - 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo

thành vòng 6 cạnh đều Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

c c c c c

c

–

–

–

–

–

–

–

– –

–

H

H

H

H H H

3

c c c c

c

–

–

–

–

–

– –

–

–

–

H H

H

H H H

H

H

H

H

– H

–H

–

–

–

– Mô tả phản ứng cộng của benzen với khí h2 (xúc tác Ni nhiệt độ)

khó tham gia phản ứng cộng hơn etilen và axetilen Tuy nhiên trong điều kiện thích hợp benzen có thể tham gia phản ứng cộng với một số chất nh với H2 và với Clo

I tính chất vật lý (SGK / 123)

II Cấu tạo phân tử

III Tính chất hoá học

1 Benzen có cháy không?

PTHH: 2C6H6 + 15 02 12C0to 2 + 6H20

2 Benzen có phản ứng thế với brom không?

PTHH thu gọn:

3 Benzen có tham gia phản ứng cộng không?

+

H c

3H2 Ni;to

H

c

H c

H

c

H

c H

c

H

c

H

c

H c H

H

H H

H

H Viết gọn: C6H6 + 3H2 Ni;tC6H12

o

XiClohexan

Kết luận: Do phân tử benzen có cấu tạo đặc biệt nên benzen vừa có phản ứng thế vừa có phản ứng cộng.Tuy nhiên phản ứng cộng của benzen xảy ra khó hơn so với etilen và axetilen

Hc

cH

cH

HC cH

HC

- 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh đều Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

Bài 39: benzen Công thức phân tử: C6H6 Phân tử khối: 78

I tính chất vật lý (SGK / 123)

II Cấu tạo phân tử

III Tính chất hoá học

1 Benzen có cháy không?

PTHH: 2C6H6 + 15 02 12C0to 2 + 6H20

2 Benzen có phản ứng thế với brom không?

PTHH thu gọn:

3 Benzen có tham gia phản ứng cộng không?

PTHH thu gọn:C6H6 + 3H2 Ni;to C6H12

XiClohexan

IV ứng dụng

benzen

Quan sát hình vẽ và hãy kể những ứng dụng của benzen?

Benzen là nguyên liệu để sản xuất chất dẻo, phẩm

nhuộm, thuốc trừ sâu

Benzen còn đ ợc sử dụng làm dung môi trong công

nghiệp và trong phòng thí nghiệm

Hc

cH

cH

HC cH

HC

- 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh đều Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

I tính chất vật lý (SGK / 123)

II Cấu tạo phân tử

III Tính chất hoá học

1 Benzen có cháy không?

PTHH: 2C6H6 + 15 02 12C0to 2 + 6H20

2 Benzen có phản ứng thế với brom không?

PTHH thu gọn:

3 Benzen có tham gia phản ứng cộng không?

PTHH thu gọn:C6H6 + 3H2 Ni;to C6H12

XiClohexan

IV ứng dụng

Benzen là nguyên liệu để sản xuất chất dẻo, phẩm

nhuộm, thuốc trừ sâu

Benzen còn đ ợc sử dụng làm dung môi trong công

nghiệp và trong phòng thí nghiệm

Hc

cH

cH

HC cH

HC - 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo

thành vòng 6 cạnh đều Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

Bµi tËp : H·y ghÐp c¸c tÝnh chÊt ë cét (II) cho phï hîp víi c¸c hi®rocacbon ë cét (I)

A Metan

B Etilen

C Axetilen

D Benzen

1 Ph¶n øng ch¸y.

2 Ph¶n øng thÕ.

3 Ph¶n øng céng.

4.Ph¶n øng trïng hîp

A B C D

1 CaC2 C2H2 C6H6 C6H5Br

Bài 39: benzen Công thức phân tử: C6H6 Phân tử khối: 78

I tính chất vật lý (SGK / 123)

II Cấu tạo phân tử

III Tính chất hoá học

1 Benzen có cháy không?

PTHH: 2C6H6 + 15 02 12C02 + 6H20

to

2 Benzen có phản ứng thế với brom không?

PTHH thu gọn:

3 Benzen có tham gia phản ứng cộng không?

PTHH thu gọn:C6H6 + 3H2 Ni;to C6H12

XiClohexan

IV ứng dụng

Benzen là nguyên liệu để sản xuất chất dẻo, phẩm

nhuộm, thuốc trừ sâu

Benzen còn đ ợc sử dụng làm dung môi trong công

nghiệp và trong phòng thí nghiệm

Hc

cH

cH

HC cH

HC - 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo

thành vòng 6 cạnh đều Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi

I tính chất vật lý (SGK / 123)

II Cấu tạo phân tử

III Tính chất hoá học

1 Benzen có cháy không?

PTHH: 2C6H6 + 15 02 12C02 + 6H20

PTHH :

3 Benzen có tham gia phản ứng cộng không?

PTHH C6H6 + 3H2 Ni;to C6H12

2 Benzen có phản ứng thế với brom không?

Fe,t o

to

H ớng dẫn về nhà

IV ứng dụng

Benzen là nguyên liệu để sản xuất chất dẻo, phẩm

nhuộm, thuốc trừ sâu

Benzen còn đ ợc sử dụng làm dung môi trong công

nghiệp và trong phòng thí nghiệm

Hc

cH

cH

HC cH

HC

- 6 nguyên tử cacbon liên kết với nhau tạo thành vòng 6 cạnh đều

Phân tử có 3 liên kết đơn xen kẽ giữa 3 liên kết đôi