[r]
Trang 1Tên Chăm Việt hóa
Nhiều người Chăm có tên giống người Ả-rập, cũng
có nhiều người tên không khác gì người Việt.
Do hệ thống tên đặc thù và các thay đổi qui định hành
chính qua nhiều thời kỳ mà người Chăm Việt Nam nay
có rất nhiều kiểu tên khác nhau
Người Chăm trên vùng đất Panduranga (Phan Rang,
Phan Rí ngày nay) dưới thời Minh Mạng theo qui định
phải đặt tên Việt và lấy các họ qui định như Bá, Châu,
Đàng, Lưu
Già làng Lâm Gia Tịnh từ Mỹ Nghiệp cho biết trước kia có thể cho con cái lấy họ mẹ theo truyền thống mẫu hệ
Người Chăm ở Châu Đốc và Tây Ninh lấy tên Islam từ tập sách chữ Ả Rập
Tên này vốn không có họ, nên khi cần họ thì ghi thêm ibn (bin, và binti nếu là con gái) cộng tên cha
Tên Ả-rập đa âm nên dưới thời Pháp các Chánh lục bộ người Việt phiên âm khá tùy tiện
Năm 1956 chính quyền Việt Nam cộng hòa ra qui định mọi công dân phải mang tên họ có âm thanh Việt Nam
Nhiều người Chăm Tây Ninh bị gán cho họ Chàm và dùng âm cuối cùng của tên Islam thành tên riêng
Theo ghi nhận của nhà nghiên cứu Dohamide có những ví dụ như tên Abdulloh thành Chàm Ló, Saleh thành Chàm Lế, Idress thành Chàm Rế, còn Ismael thành Chàm Ên Ông Dohamide lấy tên Việt cho mình là Đỗ Hải Minh, dù Đỗ không phải là họ của ông
Tuy nhiên sau vài tháng áp dụng, người Chăm Châu Đốc không còn bị buộc phải Việt hóa tên gọi nhờ một thông tư chỉnh sửa
Trong cuộc sống, nhiều địa danh Chăm được Việt Hóa theo lối tương tự
Panduranga được chuyển thành tên Việt là Phan Rang, Man Thit thành Phan Thiết, Ea Trang thành Nha Trang, còn Plây Râm thành Văn Lâm
Nhiều địa danh gắn với tên Champa, như Cù lao Chàm, Chiêm Động, Chiêm Sơn, Kẻ Chàm, Đại Chiêm
Người Chăm Ninh Thuận phải lấy họ theo qui định từ thời Minh Mạng