slide 1 phạm ngũ lão i giới thiệu chung 1 tác giả phạm ngũ lão 1255 1320 là danh tướng thời trần ông là người văn võ toàn tài có công lớn trong cuộc kháng chiến chống quân nguyên – mông 述 懷 橫 槊

Thuật hoài là chân dung tinh thần của tác giả đồng thời là chân dung tinh thần cửa thời đại nhà Trần. Nghệ thuật[r]

Phạm Ngũ Lão

I GIỚI THIỆU CHUNG

1 Tác giả

- Phạm Ngũ Lão

(1255-1320) là danh tướng thời

Trần

- Ông là người văn võ toàn

tài, có công lớn trong cuộc

kháng chiến chống quân

Nguyên – Mông

述 懷 懷

橫 槊 江 山 恰 幾 秋 槊 江 山 恰 幾 秋 江 山 恰 幾 秋 山 恰 幾 秋 恰 幾 秋 幾 秋 秋

三 軍 貔 虎 氣 吞 牛 軍 貔 虎 氣 吞 牛 貔 虎 氣 吞 牛 虎 氣 吞 牛 氣 吞 牛 吞 牛 牛

男 兒 未 了 功 名 債 兒 未 了 功 名 債 未 了 功 名 債 了 功 名 債 功 名 債 名 債 債

羞 聽 人 間 說 武 侯 聽 人 間 說 武 侯 人 間 說 武 侯 間 說 武 侯 說 武 侯 武 侯 侯

2 Văn bản

- Ra đời trong cuộc kháng chiến chống quân Nguyên –

Mông (lần II)

- Bố cục:

+ Tiền giải: 2 câu đầu: vẻ đẹp hào hùng của con người thời Trần

+ Hậu giải: 2 câu cuối: vẻ đẹp tâm hồn, nhân cách, lý

tưởng của tác giả

II ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

1 Hai câu đầu: Vẻ đẹp kỳ vĩ của con người và khí thế hào hùng của thời đại.

Em hãy so sánh bản dịch thơ với nguyên tác:

hoành sóc và múa giáo

Em có nhận xét gì?

Câu 1: Hoành sóc giang sơn kháp kỷ thu

 Múa giáo non sông trải mấy thu

Hoành sóc: cầm ngang ngọn giáo

 Tư thế tĩnh - hiên ngang, vững chãi

Tâm thế chủ động, tự tin

Múa giáo: Tư thế động

Sự phô diễn ra bên ngoài

 Vẻ đẹp của con người thời Trần:

- Tầm vóc, tư thế hành động lớn lao, kỳ vĩ

+ Hoành sóc: cầm ngang ngọn giáo bảo vệ non sông đất nước

+ “Hoành sóc giang sơn”: độ dài ngọn giáo đo bằng

kích thước non sông

- Tư thế hiên ngang mang tầm vũ trụ

+ Không gian mở ra cả hai chiều: rộng ( non

sông đất nước) , cao ( tận sao ngưu)

+ Thời gian: rất dài: “kháp kỷ thu”  mấy năm rồi

 Làm nổi bật hình ảnh con người kỳ vĩ

-Câu 2: Tam quân tỳ hổ khì thôn ngưu

 Ba quân khí mạnh nuốt trôi trâu

Câu này có 2 cách hiểu:

+ Khí thế hào hùng của ba quân xông lên đến tận trời làm át, làm mờ cả sao Ngưu

+ Khí thế hùng mạnh của ba quân như hổ báo có thể nuốt trôi cả con trâu.

- Ba quân: quân đội nhà Trần  tượng trưng cho sức mạnh dân tộc

- Thủ pháp nghệ thuật so sánh, phóng đại vừa cụ thể hoá sức mạnh vật chất của ba quân vừa khái quát hoá sức

mạnh tinh thần của đội quan mang hào khí Đông A

 Khí thế hùng mạnh của quân đội thời Tần.

Hào khí Đơng A:

Tâm hồn, khí phách dân tộc thời Trần

+ Tư tưởng độc lập tự cường, tự hào dân tộc

+ Ý chí quyết chiến, quyết thắng kẻ thù xâm lược

Đây cịn là lối chơi chữ:

Chữ “ Đơng ” + bộ A = chữõ “ Trần ”

2 Hai câu cuối: Chí làm trai – cái tâm của người anh hùng

-Nợ công danh :

+ Chí làm trai theo tinh thần Nho giáo:

* Lập công:để lại sự nghiệp

* Lập danh: để lại tiếng thơm

+ Chưa hoàn thành nghĩa vụ với đất nước

 Lý tưởng sống của trang nam tử thời phong kiến.

- Ý nghĩa của chữ “thẹn”: chưa có tài mưu lược lớn như Vũ Hầu để cứu dân, cứu nước  nhân cách vẻ đẹp con người

 Cái tâm của người anh hùng.

“Nợ công danh” mà

tác giả nhắc đến trong

bài thơ có thể hiểu

như thế nào? Phân tích ý nghĩa

của nỗi “thẹn”

trong câu thơ cuối.

III TỔNG KẾT

1 Nội dung:

Thuật hoài là chân dung tinh thần của tác giả đồng thời là chân dung tinh thần cửa thời đại nhà Trần

2 Nghệ thuật

-Hàm súc, cô đọng

- Bút pháp hoành tráng có tính sử thi

- Hình ảnh giàu sức biểu cảm