Ngày soạn: 2/11/06 Ngày dạy: 11/11/06 MỐI QUAN HỆ GIỮA GEN VÀ TÍNH TRẠNG I/Mục tiêu: Sau bài này,HS phải: Hiểu được mối quan hệ giữa ARN và protein thông qua việc trình bày được sự hìn
Trang 1Ngày soạn: 2/11/06
Ngày dạy: 11/11/06
MỐI QUAN HỆ GIỮA GEN VÀ TÍNH TRẠNG
I/Mục tiêu: Sau bài này,HS phải:
Hiểu được mối quan hệ giữa ARN và protein thông qua việc trình bày được sự hình thành chuỗi axitamin
Giải thích được mối quan hệ trong sơ đồ: Gen (một đoạn ADN ) → m ARN → protein → tính trạng
Tiếp tục phát triển kĩ năng quan sát và phân tích kênh hình
II/Đồ dùng dạy học:
+GV: Tranh phóng to H 19.1, 19.2 19.3 SGK
+HS: Tìm hiểu trước bài học
III/Tiến trình dạy học:
-Kiểm tra bài cũ: Tính đa dạng và tính đặc thù của protein do những yếu tố nào xác định ? Vì sao nói protein có vai trò quan trọng đối với tế bào và cơ thể ?
-Bài mới:
+Hoạt động 1: Tìm hiểu mối quan hệ giữa ARN và protein
Mục tiêu: Xác định được vai trò của m ARN Trình bày được sự hình thành chuỗi axitamin
Cách tiến hành:
- GV yêu cầu HS nghiên cứu thông tin đoạn 1 SGK →
Hãy cho biết giữa gen và protein có mối quan hệ với
nhau qua dạng trung gian nào? Vai trò của dạng trung
gian đó?
-GV chốt lại kiến thức
- GV yêu cầu HS quan sát H19.1 → Thảo luận nhóm ,
trả lời các câu hỏi:
+Nêu các thành phần tham gia tổng hợp chuỗi
axitamin ?
+Các loại nuclêôtit nào ở mARN và tARN liên kết với
nhau?
+Tương quan về số lượng giữa axitamin và nuclêôtit
của mARN khi ở trong Riboxom?
-GV hoàn thiện kiến thức
+Trình bày quá trình hình thành chuỗi axitamin ?
GV phân tích kĩ cho HS : Số lượng thành phần trình tự
sắp xếp các axitamin tạo nên tính đặc thù cho mỗi loại
protein Sự tạo thành chuỗi axitamin dựa trên khuôn
mẫu ARN
GV chốt lại kiến thức, tiểu kết
-HS tự thu nhận và xử lí thông tin Thảo luận theo đôi bạn thống nhất đáp án +Dạng trung gian : m ARN
+Vai trò: Mang thông tin tổng hợp protein Đại diện phát biểu ý kiến, lớp nhận xét, bổ sung -HS thảo luận nhóm, nêu được:
+Thành phần tham gia : mARN , tARN , riboxom
+Các loại nuclêôtit liên kết nhau theo NTBS: A- U, G- X
+Tương quan: 3 nuclêôtit → 1 axitamin
- Vài HS khái quát kiến thức -Các HS khác nhận xét, bổ sung
*Tiểu kết: Sự hình thành chuỗi axitamin :
+ mARN rời khỏi nhân đến riboxom để tổng hợp protein
+Các tARN mang axitamin vào riboxom khớp với mARN theo nguyên tắc bổ sung → đặc
axitamin vào đúng vị trí
+Khi riboxom dịch một nấc trên mARN → 1 axitamin được nối tiếp.
+Khi riboxom dịch chuyển hết chiều dài của m ARN → chuỗi axitamin được tổng hợp xong.
Nguyên tắc tổng hợp: Dựa trên khuôn mẫu m ARN
Theo NTBS: (A- U; G-X)
+Hoạt động 2: Tìm hiểu mối quan hệ giữa gen và tính trạng
Tuần 10
Tiết 19
Trang 2 Mục tiêu: giải thích được mối quan hệ trong sơ đồ như SGK.
Cách tiến hành:
- GV yêu cầu HS quan sát H19.2; 19.3 giải thích :
- +Mối liên hệ giữa các thành phần trong sơ đồ theo
trật tự 1,2,3
- -HS tiếp tục nghiên cứu thông tin SGK: Nêu bản
chất mối liện hệ trong sơ đồ?
- GV chốt lại kiến thức, tiểu kết
-HS quan sát H vận dụng kiến thức đã học để trả lời
- Vài HS khái quát kiến thức -Các HS khác nhận xét, bổ sung
HS tự thu nhận và xử lí thông tin ,ghi nhớ kiến thức
-1 HS trình bày bản chất mối quan hệ gen → tính trạng
*Tiểu kết: Mối liên hệ:
+ADN là khuôn mẫu để tổng hợp m ARN
+m ARN là khuôn mẫu để tổng hợp chuỗi axitamin ( cấu trúc bậc 1 của protein).
+Protein tham gia cấu trúc và hoạt động sinh lí của tế bào → biểu hiện thành tính trạng.
+Bản chất mối quan hệ gen -tính trạng: Trình tự các nuclêôtit trong ADN quy định trình tự các nuclêôtit trong ARN , qua đó quy định trình tự các axitamin của phân tử protein Protein tham gia vào các hoạt
động của tế bào → biểu hiện thành tính trạng của cơ thể
IV/Kiểm tra, đánh giá :
*Vài HS đọc phần kết luận ở SGK
Trình bày sự hình thành chuỗi axitamin trên sơ đồ?
Nêu bản chất mối quan hệ giữa gen và tính trạng ?
V/Dặn dò:
Học bài theo nội dung bài ghi và SGK
Trả lời các câu hỏi và làm bài tập 2, 3, 4 tr 59 ở SGK
Xem lại cấu trúc không gian của ADN để tiết tới thực hành: quan sát và lắp mô hình ADN
VI/Rút kinh nghiệm sau khi dạy: