Yeâu caàu HS ñoïc SGK , nhaän duïng cuï vaø laøm thí nghieäm nhö hình 21.4a (maët ñoàng phía döôùi) vaø sau ñoù laøm thí nghieäm nhö hình 21.4b (maët ñoàng phía treân) Chuù yù [r]
Trang 1Tên bài dạy :
Bài 21 MỘT SỐ ỨNG DỤNG CỦA SỰ NỞ VÌ NHIỆT Tuần 24 - Tiết 24
Ngày dạy :
I Mục tiêu
1 Kiến thức:
Nhận biết được sự co dãn vì nhiệt khi bị ngăn cản có thể gây ra một lực rất lớn
Mô tả được cấu tạo và hoạt động của băng kép
Giải thích được một số ứng dụng đơn giản về sự nở vì nhiệt
2 Kỹ năng:
Phân tích được hiện tượng để rút ra nguyên tắc hoạt động của băng kép
Rèn kĩ năng quan sát , so sánh
3 Thái độ:
Rèn tính cẩn thận, nghiêm túc
II Chuẩn bị
Mỗi nhóm: 1 băng kép và giá thí nghiệm để lắp băng kép
1 đèn cồn
Cả lớp : Một bộ dụng cụ thí nghiệm hình 21.1.
Cồn, bông, chậu nước , khăn
Vẽ to hình 21.2 ; 21.3 ; 21.5
III Tổ chức hoạt động của học sinh
1 Ổn định lớp (1 phút )
2 Kiểm tra bài cũ: ( 4 phút )
- Nêu kết luận về sự nở vì nhiệt của chất khí
- Giải thích câu C7 trang 63 SGK
3 Bài mới :
Tg HĐ của học sinh Trợ giúp của giáo viên Nội dung
5’
15’
HĐ1: Tổ chức tình huống học
tập
Làm việc cá nhân
HS quan sát hình 21.2
HĐ2: Quan sát lực xuất hiện
trong sự co dãn vì nhiệt .
(Làm việc theo nhóm )
HS đọc phần 1 : các bước tiến
hành thí nghiệm
HS nhận dụng cụ thí nghiệm
và làm thí nghiệm theo nhóm,
quan sát hiện tượng xảy để trả
lời câu C1 và C2
HS đọc câu C3, quan sát
hiện tượng xảy ra
Gv treo hình vẽ 21.2 và yêu cầu học sinh quan sát , nhận xét
- Em có nhận xét gì về chỗ nối tiếp hai đầu thanh ray xe lửa ? -Tại sao người ta phải làm như vậy ?
GV yêu cầu học sinh làm thí nghiệm theo hướng dẫn trong SGK Điều khiển HS thảo luận để trả lời câu C1 và C2
Hướng dẫn HS quan sát hình 21.1b để dự đoán hiện tượng xảy
ra ,rút ra kết luận ở câu C3
GV làm thí nghiệm kiểm tra dự đoán và yêu cầu học sinh hoàn thành kết luận C4
I Lực xuất hiện trong sự co dãn vì nhiệt.
1 Quan sát thí nghiệm
2 Trả lời câu hỏi.
3.Rút ra kết luận: Sự co dãn vì nhiệt khi
bị ngăn cản có thể gây
Trang 210’
7’
Nêu kết luận
Hoàn thành kết luận C4
HĐ3: Vận dụng.
C5: Có để 1 khe hở Khi trời
nóng đường ray nởp dài ra mà
không bị ngăn cản
C6: Không giống nhau Một
đầu đặt gối lên các con lăn
tạo điều kiện cho cầu dài khi
nóng lên
HĐ4: Nghiên cứu về băng
kép.
HS biết cấu tạo của băng
kép
C7:Nở vì nhiệt khác nhau.
(Làm việc theo nhóm )
Tiến hành thí nghiệm.Quan
sát và ghi lại hiện tượng
C8:Băng kép cong về phía
thanh thép Vì đồng nở vì
nhiệt nhiều hơn thép
C9: Cong về phía thanh đồng
Vì đồng co lại nhiều hơn thép
HĐ5: Vận dụng
(Làm việc theo nhóm )
C10: Khi đủ nóng băng kép
cong về phía thanh đồng, làm
ngắt mạch điện Thanh đồng
nằm trên
HS nhận biết rằng dòng điện
qua bàn là làm đèn sáng
Băng kép nóng → bị
congvề 1 phía → đèn sáng
→ mạch có dòng điện chạy
qua
GV treo hình vẽ 21.2 và yêu cầu học sinh đọc câu C5
GV giới thiệu thêm ở phần : có thể em chưa biết để HS biết được lực do sự dãn nở vì nhiệt của chất rắn
GV treo hình vẽ 21.3 và yêu cầu học sinh đọc và trả lời câu C6
- Biết được sự co dãn vì nhiệt của các chất , con người đã ứng dụng vào thực tế như thế nào ? Giới thiệu cấu tạo của băng kép
Yêu cầu HS đọc SGK , nhận dụng cụ và làm thí nghiệm như hình 21.4a (mặt đồng phía dưới) và sau đó làm thí nghiệm như hình 21.4b (mặt đồng phía trên) Chú ý làm thí nghiệmđiều chỉnh
vị trí của băng kép sao cho vừa khớp với ngọn lửa của đèn cồn Yêu cầu HS trả lời câu C8 và C9
GV treo hình vẽ 21.5, nêu qua cấu tạo của bàn là điện, chỉ rõvị trí lắp băng kép Ngoài ra giới thiệu thêm về một đèn có trong bàn là
Dòng điện qua băng kép làm nóng băng kép → hiện tượng
gì xảy ra đối với băng kép ? Đèn có sáng không ? Mạch điện có dòng điện chạy qua không ?
ra nhữnglực rất lớn
II Băng kép
1 Quan sát thí nghiệm
2 Trả lời câu hỏi.
3.Vận dụng
Băng kép bị đốt nóng hoặc làm lạnh đều bị cong lại
Băng kép được sử dụng nhiều ở các thiết bị tự động đóng - ngắt mạch điện khi nhiệt độ thay đổi
4 Củng cố : (2 phút )
Yêu cầu HS đọc mục ghi nhớ và mục “ Có thể em chưa biết “
5 Dặn dò: (1 phút )
Về nhà làm bài tập 21.2 ; đến 21.6 SBT
Chuẩn bị bài 22 : “ Nhiệt kế – nhiệt giai ”
IV Kinh nghiệm