STRESS & BỆNH TẬTCó nhiều quan điểm và hướng tiếp cận khác nhau: - Stress ban đầu sử dụng trong việc chỉ sự đề nén của các tác nhân vật lý... STRESS & BỆNH TẬT- Theo bác sĩ Mayer Friedma
Trang 1STRESS & BỆNH TẬT
Trang 2STRESS & BỆNH TẬT
Trang 3STRESS & BỆNH TẬT
MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Nêu khái niệm và nguyên nhân Stress tâm lý.
2 Trình bày quá trình từ stress tâm lý đến stress bệnh lý.
3 Giải thích được quan hệ giữa nhân cách và stress.
4 Nêu được ảnh hưởng của gia đình trong việc gây Stress.
5 Nêu được vai trò của gia đình trong giải tỏa Stress.
6 Nêu được phương pháp quản lý, giúp đỡ nạn nhân vượt qua các Stress.
Trang 4STRESS & BỆNH TẬT
Có nhiều quan điểm và hướng tiếp cận khác nhau:
- Stress ban đầu sử dụng trong việc chỉ sự đề nén của các tác nhân vật lý
Trang 5STRESS & BỆNH TẬT
1 Khái niệm stress:
- Walter Canon:
Stress chỉ phản ứng của cơ thể trước một
tác động bên ngoài
Trang 6STRESS & BỆNH TẬT
- Theo từ điển Tiếng
việt:
Stress nói chung là
những rối loạn tâm
lý
Trang 7STRESS & BỆNH TẬT
- Theo bác sĩ Mayer Friedman và
RayRonsenman:
“ Sự giận giữ lâu ngày, sự chịu đựng lâu ngày sẽ gây tổn thương cho não và tim mạch, dẫn đến những hội chứng về tâm lý”
Trang 8STRESS & BỆNH TẬT
“
“ Khi phải chịu đựng quá lâu người ta
dễ trở nên độc ác, dữ dằn, nham hiểm… một khi sống với mưu toan thì sức khỏe
bị giảm là điều dễ hiểu.”
Trang 9STRESS & BỆNH TẬT
“ Đừng xem thường stress, vì đến một lúc nào đó nó làm cho ta ghét bỏ đồng loại, xa lánh xã hội….”
Trang 10STRESS & BỆNH TẬT
chia con người làm 3 giai đoạn:
+ Con người thấy khó khăn do nhiều yếu tố.
+ Con người thích nghi với khó khăn, mâu thuẫn.
+ Con người không chịu đựng được nữa.
Trang 11STRESS & BỆNH TẬT
SELYE(1978) cũng đưa ra 3 giai đoạn của triệu chứng thích nghi tổng quát( GAS)
Giai đoạn báo động stress
Giai đoạn đề kháng
Giai đoạn kiệt quệ
Trang 13STRESS & BỆNH TẬT
Vậy stress là hiện tượng tâm sinh lý hết sức phức tạp, nó liên quan đến hệ thần kinh
(vùng dưới đồi, hệ nội tiết, tuyến yên, tuyến thượng thận…) và phản ứng tiết hooc
môn(cortisol; adrenalin).
Nó tiềm ẩn sự căng thẳng tâm lý, sự chịu
đựng quá sức làm kiệt quệ thần kinh và cách ứng xử của con người.
Trang 15STRESS & BỆNH TẬT
Stress tối ưu
Thành tích tối ưu
Trang 16STRESS & BỆNH TẬT
2.Quá trình hình thành stress:
a Những nguyên nhân chung:
+ Điều kiện môi trường sinh sống thấp + Bị chèn ép, oan ức, thất bại trong
Trang 17STRESS & BỆNH TẬT
2.Quá trình hình thành stress:
b Nguyên nhân thuộc về chủ thể:
+ Hệ thống động cơ, xúc cảm, nhu cầu:
+ Khả năng chịu đựng của cỏ thể có giới hạn trước những tác động:
+ Do mâu thuẫn cơ bản:
Trang 18STRESS & BỆNH TẬT
2.Quá trình hình thành stress:
c Nguyên nhân thuộc cường độ và thời
gian của các tác động:
Trang 19STRESS & BỆNH TẬT
Trang 20Tình huống1:
Chị Hương 32 tuổi, là giáo viên trường tiểu học Nguyễn Trãi, xây dựng gia đình được 3 năm mà chưa có con Sau khi bị gãy chân do va quệt xe, chồng chị quyết định
không cho đi dậy mà yêu cầu chị ở nhà lo nội trợ gia
đình, chị rất buồn nhưng vì yêu chồng nên không muốn làm anh ấy phật lòng Chị Hương đươc chồng chu cấp
tiền tiêu rất đầy đủ, nhưng ít khi được tâm sự cùng chồng bởi anh ấy thường xuyên vắng nhà do điều kiện công tác Gần đây chị Hương thấy việc ăn uống không ngon và
giảm 2kg, cơ thể mệt mỏi, hay đau đầu và khó thở, đêm đến chị rất khó ngủ ngay cả lúc anh đang ở nhà và hay giật mình tỉnh giấc.
Trang 21và run rẫy trước những tiếng động lớn Em ngại đến lớp, ăn nhiều, ít vận động và trở nên béo phì.
Trang 22- Nguyên nhân kéo dài: cường độ và tính chất
nhẹ nhưng thường xuyên và dai dẳng
Trang 23STRESS & BỆNH TẬT
Stress cũng là một hiện tượng có tính chủ quan cao phụ thuộc vào sự cảm nhận cá nhân và sự tự tin Người ta quen thuộc với một sinh viên có tự tin thấp bị sa vào hố sâu trầm cảm bởi vì
có thứ hạng thấp Trong khi sinh viên khác với ý niệm dương tính, tiếp nhận một điểm tương tự có thể rũ bỏ được nó Trong trường hợp đầu điểm thấp được xem bởi sinh viên như một
bằng chứng thêm của anh ta rằng anh ta không đủ năng lực Trong khi trường hợp thứ hai, sinh viên nhận thức rằng thứ
hạng là do không chịu học; sự tự tin của sinh viên vẫn còn
nguyên Tự tin thấp có liên quan đến những bệnh tật do stress
Ví dụ: Kasl và Cobb (1970) tìm thấy sự tương quan có ý nghĩa giữa tự tin và các yếu tố nguy cơ bệnh tim trong những người vừa bị mất việc.
Trang 24STRESS & BỆNH TẬT
2 Quá trình hình thành stress:
d Nguyên nhân của stress do công việc:
Do chính sách tổ chức:
Đánh giá không công bằng
Bất bình đẳng về lương bổng
Quy định cứng nhắc, rườm rà
Trang 26STRESS & BỆNH TẬT
2 Quá trình hình thành stress:
d Nguyên nhân của stres do công việc
Theo French và Cap Land(1972) xác định 8
của cá nhân:
Trang 27STRESS & BỆNH TẬT
Mơ hồ về vai trò.
Mâu thuẫn về vai trò.
Vai trò quá nặng hoặc
Trang 28Nữ tỉ lệ cao gấp hai lần nam.
70% là người có trình độ văn hóa cao
50% là cán bộ công nhân viên chức nhà nước
Trang 29STRESS & BỆNH TẬT
kiểu nhân cách khi dương đầu với các tác nhân gây stress:
Chạy đua với thời gian và thành tích
Phấn đấu hoàn thiện bản thân
Không chấp nhận sự nhàn rỗi và thành tích thấp
Trang 31STRESS & BỆNH TẬT
3 Stress và nhân cách:
( hay còn gọi là những người có khí chất ưu tư).
người có thiên hướng sống khép mình, phản ứng chậm hoặc quá nhạy cảm trước các tin đồn
Trang 32STRESS & BỆNH TẬT
CÂU HỎI THẢO LUẬN:
lý và sinh lý của stress?
khi đương đầu với stress?
Trang 33STRESS & BỆNH TẬT
4.Các dấu hiệu của stress tâm lý:
Trang 34thuốc lá, bỏ nhà đi lang thang…
Trang 35STRESS & BỆNH TẬT
4 Các dấu hiệu của stress bệnh lý:
tiêu chảy…
Trang 36STRESS & BỆNH TẬT
4 Các dấu hiệu của stress bệnh lý:
kinh nguyệt, di tinh…
trộm, mồ hôi chân tay…
man
Trang 37STRESS & BỆNH TẬT
4 Các dấu hiệu của stress bệnh lý:
+ Phụ thuộc sự trải nghiệm của cá nhân
+ Giao cảm, tuyến tùy, thượng thận: phóng thích catecholamin, tăng Adrenalin dẫn đến nhịp tim tăng, nâng cao huyết áp, lực co tâm thu căng làm cho con người có cảm giác sợ hãi
Trang 38STRESS & BỆNH TẬT
4 Các dấu hiệu của stress bệnh lý:
phóng hóc môn adrenalin khiến người bệnh
hồi hộp lo lắng, thở hổn hển như bị hụt hơi và đặc biệt nguy hiểm đối với người bị hen suyễn
căng cứng, lưng và cổ dễ bị đau nhức
Trang 40STRESS & BỆNH TẬT
4 Các dấu hiệu của stress bệnh lý:
dày không được cung cấp đủ máu dẫn đến tình trạng khó tiêu, đầy hơi, nó cũng là nguyên
nhân gây loét dạ dày
hệ miễn dịch trở nên kém hiệu quả dẫn đến
viêm lợi, viêm lưỡi…
Trang 41STRESS & BỆNH TẬT
4 Các dấu hiệu của stress bệnh lý:
lên dẫn đến bệnh ngày càng nặng nếu không được điều trị kịp thời
Trang 42STRESS & BỆNH TẬT
BẠN CÓ DẤU HIỆU BỊ STRESS
Hãy xem bạn có những triệu chứng sau trong 2 tuần qua không?
1.Tôi cảm thấy buồn bã hay không vui trong hầu hết mọi thời điểm:
Trang 43hoặc thờ ơ với mọi thứ:
Trang 44STRESS & BỆNH TẬT
5 Gia đình và stress tâm lý:
5.1: Rối loạn về quan hệ giữa các thành viên:
+ Giữa cha và mẹ (vợ - chồng)
+ Giữa cha mẹ với con cái
+ Giữa con cái với nhau
Trang 45STRESS & BỆNH TẬT
5 Gia đình và stress tâm lý:
5.2: Rối loạn về vai trò giữa các thành viên:
+ Sự độc quyền trong vai trò của người cha.+ Sự độc quyền trong vai trò của người mẹ
+ Sự độc quyền và đảo cực trong vai trò giữa anh chị em trong nhà
Trang 46STRESS & BỆNH TẬT
5.3: Liệu pháp giải tỏa stress gia đình:
+ Phát huy tinh thần đoàn kết, thống nhất giữa các thành viên
+ Vai trò giữa các thành viên được đảm bảo
+ Trách nhiệm từng thành viên thể hiện đúng lúc
+ Hạnh phúc và tổ ấm gia đình giúp con người vượt qua trở ngại tâm lý
Trang 47STRESS & BỆNH TẬT
6 Con người đương đầu với stress:
nhân bên ngoài
tìm ra giải pháp
Trang 48STRESS & BỆNH TẬT
6 Con người đương đầu với stress:
hướng đến
với những tác nhân gây stress thì mới giải
quyết gốc rễ vấn đề
quyết stress
Trang 49STRESS & BỆNH TẬT
6 Con người đương đầu với stress:
kiện cho nhu cầu phát triển theo hướng lành mạnh
quan yêu đời
Trang 50STRESS & BỆNH TẬT
6 Con người đương đầu với stress:
cách chống chọi để giảm nhẹ, không nên thụ động chịu đựng
Trang 52STRESS & BỆNH TẬT
6 Quản lý stress:
Đọc giáo trình
Trang 53STRESS & BỆNH TẬT
7 Những phẩm chất cần thiết khi đương đầu với stress:
thất bại hay đau đớn
lý
hoạt động nhóm và tập thể
Trang 54STRESS & BỆNH TẬT
Trang 557 Những phẩm chất cần thiết khi đương đầu với stress:
nhiều về stress
tình với bạn bè, người thân
tĩnh tâm, thư giãn đầy hiệu
quả
Trang 56STRESS & BỆNH TẬT
Trang 57Tay Nàng Bận Xách Cái Chi.
Mà Không Cầm Cốc Lại Ghì Vào đây
Trang 59 Câu hỏi kiểm tra 1 tiết:
thức cảm tính và nhận thức lý tính
với cuộc sống và học tập?
thức đối với chuyên ngành bạn học?
ĐT: 0978502426
Email: thanhhuyhd78@yahoo.com