SEMINAR (CHUYÊN đề BỆNH nội KHOA THÚ y) bệnh đậu gà

Đặt Vấn Đề Bệnh đậu gà Fowl pox là một bệnh truyền nhiễm do virus gây nên phổ biến trên gà từ 25-50 ngày tuổi với các biểu hiện đặc trưng là ở các niêm mạc mắt, miệng mọc mụn “bâu”, mụn

Môn học: Bệnh Nội Khoa Thú Y

Chuyên Đề:

Bệnh Đậu Gà

Mục Lục

I Đặt Vấn Đề

II Nội Dung Nghiên Cứu

1, Nguyên nhân gây bệnh

I Đặt Vấn Đề

Bệnh đậu gà (Fowl pox) là một bệnh truyền nhiễm do virus gây nên phổ biến trên

gà từ 25-50 ngày tuổi với các biểu hiện đặc trưng là ở các niêm mạc mắt, miệng mọc mụn “bâu”, mụn chín chảy mủ làm loét các niêm mạc, bệnh nặng biến chứng làm

mù mắt, tiêu chảy, viêm phổi, giảm tăng trọng, tăng tỷ lệ chết trong đàn

II Nội Dung Nghiên Cứu

1, Nguyên nhân gây bệnh

- Bệnh do virus thuộc giống Avipoxvirus gây ra,

- Là một bệnh truyền nhiễm mạnh ở gà và các loài cầm hoang dã

- Avipoxvirus là một giống thuộc họ Poxviridae Các virus trong họ Poxviridae là virus mang nhân ADN sợi đôi

2, Truyền nhiễm học

- Tính đặc trưng trên loài giống: Virus đậu có tính đặc hiệu cho mỗi loài thú và ngay cả mỗi chi trong cùng một loài

- Virus đậu gây bệnh trên người, bò, dê, cừu, hay gia cầm đều khác nhau và chúng không gây bệnh trên loài khác

- Đối với gia cầm, mỗi typ virus đậu chỉ gây bệnh cho 1 loại gia cầm, rất hiếm khi typ virus này gây bệnh cho loại gia cầm kia

- Đối tượng mẫn cảm: Thủy cầm không bị bệnh đậu Các gia cầm khác cũng không lây bệnh đậu từ gà, bồ câu, gà tây

- Trong các loại gia cầm thì gà tây mẫn cảm nhất và dễ bị nhiễm bệnh nhất, sau đó

là gà nhà

- Đường truyền lây: Virus đậu không truyền dọc (qua phôi) mà chỉ truyền ngang

từ gà này sang gà khác qua đường miệng và hô hấp hoặc do côn trùng hút máu mang mầm bệnh đến

- Bệnh xảy ra nhiều ở các nước có khí hậu nhiệt đới hơn các nước vùng ôn đới và hàn đới

- Ở nước ta bệnh đậu gà xảy ra quanh năm, nhưng dễ phát và nặng nhất vào mùa đông xuân hoặc cuối xuân đầu hè khi thời tiết khô hanh

- Bệnh xảy ra ở gà mọi lứa tuổi nhưng nặng nhất và hay gặp nhất là ở gà con 1 - 3 tháng tuổi

3, Cơ chế sinh bệnh

- Virus lây lan qua đường miệng hoặc đường hô hấp hoặc các vết xước trên da

- virus xâm nhập vào các tế bào biểu bì và sinh sản rất nhanh, kích thích sự tăng trưởng của tế bào biểu bì, từ đó tạo thành nốt đậu

- Sau một thời gian ngắn các tế bào biểu bì đã nhiễm virus sẽ thoái hóa, thối rữa, hoặc bong tróc sau khi đã hóa sừng tạo thành vảy màu nâu nhạt hoặc nâu đen.

- Những tổn thương ở niêm mạc vùng miệng cũng thể hiện tương tự như ở trên

da, chỉ khác là không tạo thành vẩy nâu

- Các vết loét vùng họng tạo thuận lợi cho các nhiễm trùng thứ phát gây viêm họng có màng làm cho bệnh nặng lên rất nhiều và gây chết gà

- Nốt đậu mọc ở mắt làm gà khó nhìn, viêm kết mạc mắt, chảy nước mắt, nước mũi, làm gà khó thở.

- Nếu bệnh nặng thì các nốt đậu mọc dày liền dính với nhau thành cục lớn, tảng nhăn nheo lớn gây mù mắt

Virus Đậu gà gâ y nốt mụn do bội triển tế bào trên mào gà giống White Plymouth Rock

Nn Những vùng không lông xuất hiện mụn đậu ( mào gà)

Xuất hiện mụn đậu ở rìa mỏ của gà

- Nốt đậu từ từ chuyển sang màu vàng, mềm, vỡ ra có chất mủ giống như kem.

- Mụn đậu khô đóng vảy, vảy màu nâu sẫm rồi dần dần tróc đi để lại nốt sẹo nhỏ màu vàng xám, mụn đậu lành nhanh chóng

Virus Đậu gà gây bội triển biểu bì và nang lông trên da vùng đùi

 Thể niêm mạc (yết hầu)

- Thường xảy ra trên gà con Gà có biểu hiện khó thở, biếng ăn do niêm mạc hầu

và họng bị đau

- Gà sốt, từ miệng chảy ra nước nhờn có lẫn mủ, màng giả

- Trong niêm mạc hầu họng, khoé miệng, thanh quản phủ lớp màng giả màu trắng

- Khi lớp màng giả tróc đi thấy lớp niêm mạc màu đỏ Sau đó là quá trình viêm lan

ra ở mũi và mắt

 Thể hỗn hợp

- Triệu chứng bệnh bao hàm cả thể ngoài da và yết hầu, thường xảy ra trên gà con

- Thông thường thể đậu hỗn hợp này gây chết gà khá cao 5 – 10% trên tổng đàn,

có khi bị bệnh kế phát tỷ lệ chết còn cao hơn nhiều 20 – 25%

Thể hỗn hợp xảy ra ở gà

- Ngoài ra, cũng xảy ra thể nhiễm trùng huyết: Con vật không có bệnh tích ở da, chỉ sốt cao, bỏ ăn, tiêu chảy, thể trạng sa sút nghiêm trọng

- Bệnh diễn biến trong 3 - 4 tuần, phần đông gia cầm vẫn có thể lành bệnh Nhưng nếu vệ sinh không tốt thì có nguy cơ cao về viêm nhiễm kế phát của các vi trùng

cơ hội làm bệnh sẽ nặng hơn, tỉ lệ chết có thể đến 50%

5, Bệnh tích

- Gà ốm gầy, nổi mụn đậu trên da, viêm cata ở niêm mạc miệng, thanh quản

- Các vết viêm này loang dần thành các nốt phồng, dày dần lên, cuối cùng tạo thành lớp màng giả dính chặt vào niêm mạc

- Niêm mạc ruột có thể tụ máu đỏ từng đám Phổi tụ máu và tích nước Khí quản chứa nhiều dịch xuất lẫn bọt

Gà gầy gọc, chậm lớn

Xuất hiện nốt đậu ở niêm mạc hầu

Virus Đậu gà gây nốt mụn do bội truển tế bào trên niêm mạc thực quản ở gà

6, Chuẩn đoán bệnh

Bệnh đậu thể ướt (bạch hầu) cần phân biệt với bệnh do thiếu Vitamin A, sổ mũi truyền nhiễm, viêm thanh khí quản truyền nhiễm

- Bệnh viêm phế quản truyền nhiễm khác với bệnh đậu thể bạch hầu ở chỗ không

có loét, không có màng giả ở vùng họng

- Bệnh viêm thanh khí quản truyền nhiễm khác với bệnh đậu gà là bệnh phát triển với qui mô lớn, lây lan nhanh, ho hen ngạt từng cơn và màng giả rất dễ bóc

- Bệnh thiếu vitamin A: Việc tích tụ các chất nhầy bị casein đã bịt kín lỗ nước dãi, tạo nên các mô tổ chức sần sùi như súp lơ bám vào niêm mạc cuống họng, thực quản, nhưng chúng dễ bóc tách, đôi khi trên khoang ngực và khoang bụng bị phủ một lớp vôi trắng của các muối tạo nên từ acid Uric.

+ Cách chủng đậu: 1 lọ vacxin 1000 liều pha với 5ml nước cất lắc đều lấy kim may khâu lỗ to hoặc ngòi bút mực nhúng ngập vacxin rồi đâm thủng da nách cánh là được.

+ Sau khi tiêm chủng vaccin 1-2 lần, gà được miễn dịch suốt đời

- Áp dụng biện pháp quản lý cùng vào cùng ra

- Sau mỗi đợt nuôi phải vệ sinh, sát trùng chuồng trại triệt để

- Trong quá trình nuôi thì sát trùng chuồng trại định kỳ mỗi tuần 1 lần với các loại thuốc sát trùng có hiệu lực diệt virus

- Lúc thời tiết thay đổi hoặc khi gà phải trải qua những stress trong quá trình nuôi như tiêm vacxin, vận chuyển nên tăng cường sức đề kháng cho gà bằng hỗn hợp vitamin, vitamin C và chất điện giải.

8, Điều trị bệnh

- Không có thuốc điều trị bệnh đặc hiệu, chỉ điều trị triệu chứng hoặc dùng các loại kháng sinh để phòng bội nhiễm

- Cung cấp vitamin A cho gà bệnh

- Thể niêm mạc có thể lấy bông làm sạch màng giả ở miệng rồi bôi các chất sát trùng nhẹ hay kháng sinh Nếu đau mắt có thể dùng thuốc nhỏ mắt

Đối với mụn đậu ngoài da có thể bóc vảy, làm sạch các mụn đậu rồi bôi các chất sát trùng nhẹ như Glycerin 10%, CuSO4 5%, cồn Iod 1-2%, xanh Methylen hoặc Oxy già, nếu nốt đậu mọc thành bụi thì cắt bỏ và bôi thuốc sát trùng Iod hoặc xanh Methylen 1-2lần/ngày Thường thì bôi liên tục trong 3-4 ngày bệnh sẽ khỏi.

 Một số phác đồ điều trị bệnh đậu gà kế phát của công ty CP thuốc thú y Đức

Hạnh Marphavet

Phác Đồ 1: Sử dụng AMOX-COLIS 1g/2 lít nước tương đương 1g/12-15kg TT.

Dùng liên tục trong 3 – 5 ngày Kết hợp bổ sung thêm MARPHASOL THẢO DƯỢC

 Phác đồ 2: Sử dụng MARPHAMOX 50% 1g/6-8 lít nước tương đương

1g/25-30kgTT/ngày tương đương 1kg/25-30 tấn thức ăn kết hợp với 39-VITA-AMIN

1g/2-3lít nước uống tương đương 100g/150-250kg thức ăn hỗn hợp Dùng liên tục trong vòng 3-5 ngày

III Kết Luận

Đậu gà là một bệnh truyền nhiễm do virus nên bệnh rất nguy hiểm đối với sự phát triển của gà và ngành công nghiệp gà ở nước ta Vì vậy chúng ta cần phải thực hiện nghiêm ngặt các biện pháp phòng trị bệnh nhằm giảm thiểu tối đa thiệt hại do bệnh gây nên

 Tài liệu tham khảo

1.http://www.nguoichannuoi.com/benh-dau-ga-fm790.html

2.https://vi.wikipedia.org/wiki/B%E1%BB%87nh_%C4%91%E1%BA%ADu_g%C3%A03.http

://hdh.vn/vi/news/Benh-Va-Dieu-Tri/BENH-DAU-O-GA-Powl-Pox-Variola-avium-93/

Thank you for watching