Đồng thời cũng theo xu hướng chung của thế giới – hội nhập quốc tế, toàn cầu hóa,… nên cơ cấu ngành công nghiệp nước ta cũng có những chuyển biến tích cực để phù hợp và theo kịp sự phá[r]
Trang 1Trường THPT BÌNH CHÁNH
Tổ : Địa lí
Tuần 24 ( Tiết 1)
Phần 1 :NỘI DUNG BÀI HỌC Chủ đề địa lí công nghiệp (Bài mới :học sinh kết hợp sách giáo khoa +Atlat Địa lí Việt Nam cần nắm vững kiến thức trọng tâm )
BÀI 26: CƠ CẤU NGÀNH CÔNG NGHIỆP
I CƠ CẤN CÔNG NGHIỆP THEO NGÀNH:
a Khái niệm:
- Được thể hiện ở tỉ trọng giá trị sản xuất từng ngành (nhóm ngành) trong toàn bộ hệ thống các ngành công nghiệp
b Đặc điểm:
- Cơ cấu ngành công nghiệp gồm 3 nhóm với 29 ngành:
o Nhóm ngành công nghiệp khai thác: 4 ngành
o Nhóm ngành công nghiệp chế biến: 23 ngành
o Nhóm ngành công nghiệp sản xuất, phân phối điện, khí đốt, nước: 2 ngành
- Ngành công nghiệp trọng điểm là ngành có thế mạnh lâu dài, mang lại hiệu quả cao về KT – XH
và có tắc động mạnh mẽ đến việc phát triển các ngành kinh tế
- Các ngành kinh tế trọng điểm: công nghiệp năng lượng, công nghiệp chế biến lương thực – thực phẩm , công nghiệp dệt may, công nghiệp hóa chất – phân bón – cao su, công nghiệp
VLXD,công nghiệp cơ khí – điện tử
- Cơ cấu ngành công nghiệp có sự chuyển dịch rõ rệt nhằm thích nghi lợi với tình hình mới để có thể hội nhập vào thị trường khu vực và thế giới
c Xu hướng hoàn thiện cơ cấu ngành công nghiệp:
- Xây dựng một cơ cấu ngành công nghiệp tương đối linh hoạt, thích nghi với cơ chế thị trường,
phù hợp với tình hình phát triển của đất nước cũng như xu thế chung của khu vực và thế giới
- Đẩy mạnh các ngành công nghiệp chế biến nông – lâm – thủy sản, công nghiệp sản xuất hàng tiêu dùng, tập trung phát triển công nghiệp khai thác và chế biến dầu khí, đưa công nghiệp điện lực đi trước một bước Các ngành khác có thể điều chỉnh theo nhu cầu thị trường trong và ngoài nước
- Đầu tư theo chiều sâu, đổi mới trang bị và công nghệ nhằm nâng cao chất lượng và hạ giá thành sản phẩm
II CƠ CẤU CÔNG NGHIỆP THEO LÃNH THỔ:
a Biểu hiện của sự phân hóa lãnh thổ công nghiệp:
- Những khu vực có mức độ tập trung:
o Bắc Bộ:
Đồng bằng sông Hồng và vùng phụ cận có mức độ tập trung công nghiệp cao nhất nước
Từ Hà Nội công nghiệp tỏa đi theo các hướng theo các tuyến giao thông huyết mạch :
Hải Phòng – Hạ Long – Cẩm Phả: cơ khí, khai thác than, VLXD
Đắp Cầu – Bắc Giang: VLXD, phân hóa học
Trang 2 Đông Anh – Thái Nguyên: cơ khí, luyện kim
Việt Trì – Lâm Thao: hóa chất, giấy
Hòa Bình – Sơn La: thủy điện
Nam Định – Ninh Bình – Thanh Hóa: dệt – may, điện, VLXD
o Nam Bộ:
Hình thành 1 dải công nghiệp lên các trung tâm công nghiệp hàng đầu của nước ta như TP.HCM, Biên Hòa, Vùng Tàu, Thủ Dầu Một
Hướng chuyên môn hóa đa dạng, lại phát triển mạnh như khai thác dầu khí, sản xuất điện, phân đạm từ khí
o Duyên hải miền Trung:
Ngoài Đà Nẵng là trung tâm công nghiệp quan trọng còn có các vùng khác (Vinh, Nha Trang, Quy Nhơn )
- Những khu vực tập trung công nghiệp thấp: là ở những khu vực còn lại, nhất là vùng trung du miền núi, công nghiệp phát triển chậm, phân bố phân tán, rời rạc
b Nguyên nhân của sự phân hóa công nghiệp không đều:
- Những khu vực tập trung công nghiệp cao do có tài nguyên thiên nhiên, nguồn lao động có tay nghề, thị trường, kết cấu hạ tầng và vị trí địa lí thuận lợi
- Khu vực tập trung công nghiệp thấp là do sự thiếu đồng bộ của các nhân tố trên, đặc biệt là GTVT
c Tỉ trọng công nghiệp giữa các vùng:
- Vùng có tỉ trọng cao: Đông Nam Bộ với tỉ trọng chiếm hơn ½ tổng giá trị sản xuất công nghiệp, tiếp theo là đồng bằng sông Hồng và đồng bằng sông Cửu Long
- Các vùng còn lại có tỉ trọng thấp
III CƠ CẤU CÔNG NGHIỆP THEO THÀNH PHẦN KINH TẾ:
- Theo thành phần kinh tế có 3 khu vực:
o Khu vực Nhà Nước
o Khu vực ngoài Nhà Nước
o Khu vực có vốn đầu tư nước ngoài
- Xu hướng chuyển dịch giảm tỉ trọng của khu vực Nhà Nước, tăng tỉ trọng khu vực ngoài Nhà Nước, đặc biệt là khu vực có vốn đầu tư nước ngoài
Phần 2 : HƯỚNG DẪN CHỌN CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM
- Học sinh chọn đáp án đúng (kết hợp với nội dung sách giáo khoa địa lí 12 có hướng dẫn -kèm theo nội dung bài học 26)
Câu 1 Ý nào dưới đây là lợi thế của nước ta trong việc phát triển công nghiệp hiện nay?
A Nguồn nhiên liệu rất đa dạng B Nguồn lao động đông đảo, giá rẻ
C Nguồn vốn đầu tư dồi dào D Thị trường tiêu thị lớn từ Lào và Campuchia
Đáp án: B Giải thích : Nước ta có nguồn lao động dồi dào, mỗi tăng bổ sung thêm khoảng 1 triệu
người vào lực lượng lao động Nguồn lao động vừa là thị trường tiêu thụ rộng lớn, vừa là một thế mạnh
để thu hút đầu tư nước ngoài, là lợi thế phát triển mạnh các ngành công nghiệp cần nhiều lao động, giá nhân công rẻ
Câu 2 Cơ cấu công nghiệp theo ngành được thể hiện ở
Trang 3A Số lượng các ngành trong toàn bộ hệ thống các ngành công nghiệp
B Tỉ trọng giá trị sản xuất của công nghiệp trong toàn bộ nền kinh tế
C Tổng giá trị sản xuất công nghiệp
D Tỉ trọng giá trị sản xuất của từng ngành ( nhóm ngành) trong toàn bộ hệ thống các ngành công nghiệp
Đáp án: D Giải thích : Mục 1, SGK/113 địa lí 12 cơ bản
Câu 3 Cơ cấu công nghiệp theo ngành ở nước ta hiện nay không có đặc điểm nào dưới đây?
A Tương đối đa dạng
B Đang nổi lên một số ngành công nghiệp trọng điểm
C Ôn định về tỉ trọng giữa các ngành
D Đang có sự chuyển dịch rõ rệt nhằm thích nghi với tình hình mới
Đáp án: C Giải thích : Mục 1, SGK/113 địa lí 12 cơ bản
Câu 4 Một trong những đặc điểm quan trọng của cơ cấu công nghiệp theo ngành của nước ta là
A đang nổi lên một số ngành trọng điểm
B đang ưu tiên cho các ngành công nghiệp tuyền thống
C đang tập trung phát triển các ngành công nghiệp nặng đòi hỏi nguồn vốn lớn
D đang chú ý phát triển các ngành công nghiệp sử dụng nhiều lao động
Đáp án: A Giải thích : Mục 1, SGK/113 địa lí 12 cơ bản
Câu 5 Ý nào không phải là đặc điểm của ngành công nghiệp trọng điểm ở nước ta hiện nay
A Có thế mạnh lâu dài
B Đem lại hiệu quả cao về kinh tế - xã hội
C Có tác động mnahj mẽ đến việc phát triển các ngành kinh tế khác
D Có tính truyền thống , không đòi hỏi về trình độ và sự khóe léo
Đáp án: D Giải thích : Mục 1, SGK/113 địa lí 12 cơ bản
Câu 6 Một trong những ngành công nghiệp trọng điểm của nước ta hiện nay là
A Công nghiệp chế biến lương thực, thực phẩm B Công nghiệp luyện kim
C Công nghiệp chế biến gỗ và lâm sản D Công nghiệp sành sứ và thủy tinh
Đáp án: A Giải thích : Mục 1, SGK/113 địa lí 12 cơ bản
Trang 4Câu 7 Ngành nào dưới đây không phải là ngàng công nghiệp trọng điểm của nước ta hiện nay ?
A Công nghiệp chế biến lương thực, thực phẩm B Công nghiệp cơ khí – điện tử
C Công nghiệp vật liệu xây dựng D Công nghiệp chế biến gỗ và lâm sản
Đáp án: D Giải thích : Mục 1, SGK/113 địa lí 12 cơ bản
Câu 8: Cơ cấu ngành công nghiệp ( theo ba nhóm) ở nước ta đang chuyển dịch theo hướng
A Tăng tỉ trọng công nghiệp chế biến và giảm tỉ trọng các nhóm ngành khác
B Tăng tỉ trọng công nghiệp sản xuất, phân phối điện, khí đốt, nước và giảm tỉ trọng các nhóm ngành khác
C Tăng tỉ trọng công nghiệp khai thác và giảm tỉ trọng các nhóm ngành khác
D Giảm tỉ trọng công nghiệp chế biến và tăng tỉ trọng các nhóm ngành khác
Đáp án: A Giải thích : Mục 1 (biểu đồ), SGK/113 địa lí 12 cơ bản
Câu 9: Cơ cấu của ngành công nghiệp nước ta chuyển dịch không phải do
A Đướng lối phát triển công nghiệp của nước ta
B Sự tác động của thị trường
C Theo xu hướng chung của toàn thế giới
D Tác động của các thiên tai trong thời giam gần đây
Đáp án: D Giải thích :Do tác động của yếu tố thị trường, đường lối – chính sách mở cửa và hội nhập
của nhà nước Đồng thời cũng theo xu hướng chung của thế giới – hội nhập quốc tế, toàn cầu hóa,… nên cơ cấu ngành công nghiệp nước ta cũng có những chuyển biến tích cực để phù hợp và theo kịp sự phát triển kinh tế - xã hội với các nước trong khu vực và trên thế giới
Câu 10 Công nghiệp nước ta phát triển chậm, phân bố phân tán, rời rạc ở
A Đồng bằng sông Hồng B Đông Nam Bộ
C Ven biển miền Trung D Vùng núi
Đáp án: D Giải thích : Mục 2, SGK/116 địa lí 12 cơ bản
Câu 11 Hướng nào dưới đây không đặt ra để tiếp tục hoàn thiện cơ cấu ngành công nghiệp nước ta?
A Ưu tiên phát triển ngành công nghiệp nặng
B Đầu tư theo chiều sâu, đổi mới trang thiết bị, công nghệ
C Đẩy mạnh phát triển các ngành công nghiệp trọng điểm
Trang 5D Xây dựng cơ cấu ngành tương đối linh hoạt
Đáp án: A Giải thích : Mục 1, SGK/114 địa lí 12 cơ bản
Câu 12 Vấn đề được đặt ra cấp bách trong phát triển công nghiệp ở nước ta hiện nay là
A Tránh gây mất đất sản xuất nông nghiệp
B Tránh gây ô nhiễm môi trường
C Giảm tình trạng chênh lệch giàu nghèo
D Tránh làm mất đi các ngành công nghiệp truyền thống
Đáp án: B Giải thích : Sự phát triển nhanh của các ngành công nghiệp thường sẽ gây ra nhiều hậu
nghiêm trọng về tài nguyên và môi trường Đặc biệt là phát triển các ngành công nghiệp khai khoáng, công nghiệp hóa chất,… chính vì vậy, vấn đề được đặt ra cấp bách trong phát triển công nghiệp ở nước
ta hiện nay phát triển đi đôi với bảo vệ môi trường và tránh gây ô nhiễm môi trường
Câu 13 Hoạt động công nghiệp của nước ta tập trung chủ yếu ở
A Đồng bằng dông Hồng và đồng bằng sông Cửu Long
B Đông Nam Bộ và Duyên hải Nam Trung Bộ
C Đồng bằng sông Hồng và Nam Trung Bộ
D Bắc Trung Bộ và Duyên hải Nam Trung Bộ
Đáp án: C Giải thích : Mục 2, SGK/116 địa lí 12 cơ bản
Câu 14: Từ Hà Nội, hoạt động công nghiệp với chuyên môn hóa về cơ khí, khai thác than, vật liệu xây dựng là hướng
A Đáp Cầu – Bắc Giang B Nam Định – Ninh Bình – Thanh Hóa
C Việt Trì – Lâm Thao D Hải Phòng – Hạ Long – Cẩm Phả
Đáp án: D Giải thích : Mục 2, SGK/114 địa lí 12 cơ bản
Câu 15 Từ Hà Nội, hoạt động công nghiệp với chuyên môn hóa về thủy điện là hướng
A Đáp Cầu – Bắc Giang B Nam Định – Ninh Bình – Thanh Hóa
C Hòa Bình – Sơn La D Hải Phòng – Hạ Long – Cẩm Phả
Đáp án: C Giải thích : Mục 2, SGK/114 địa lí 12 cơ bản
Câu 16 Sự phân hóa lãnh thổ công nghiệp ở nước ta là do tác động của
A Kết cấu hạ tầng và vị trí địa lí B Tài nguyên thiên nhiên, đặc biệt là khoáng sản
Trang 6C Nguồn lao động có tay nghề và thị trường D Tổng hợp các nhân tố
Đáp án: D Giải thích : Mục 2, SGK/116 địa lí 12 cơ bản
Câu 17 Nhân tố nào dưới đây không tác động trực tiếp đến sự phân hóa lãnh thổ công nghiệp ở nước
ta?
A Vị trí địa lí B Tài nguyên thiên nhiên
C Khí hậu nhiệt đới ẩm gió mùa D Thị trường
Đáp án: C Giải thích : Mục 2, SGK/116 địa lí 12 cơ bản
Câu 18 Yếu tố đặc biệt quan trọng làm cho các vùng trung du và miền núi của nước ta còn gặp nhiều khó khăn trong phát triển công nghiệp hiện nay là
A Thiếu tài nguyên khoáng sản
B Vị trí địa không thuận lợi
C Giao thông vận tải kém phát triển
D Nguồn lao động có trình độ thấp
Đáp án: C Giải thích : Mục 2, SGK/116 địa lí 12 cơ bản
Câu 19 Cơ cấu công nghiệp phân theo nhóm ngành kinh tế ở nước ta đang chuyển dịch theo hướng
A Mở rộng sự tham gia của các thành phần kinh tế
B Tập trung cho thành phần kinh tế Nhà nước
C Giảm tỉ trọng của khu vực ngoài Nhà nước
D Hạn chế thành phần kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài
Đáp án: A Giải thích : Mục 3, SGK/117 địa lí 12 cơ bản
Câu 20 Trung tâm công nghiệp nào dưới đây là trung tâm công nghiệp có quy mô lớn nhất của Duyên hải miền Trung?
A Thanh Hoá B Vinh C Đà Nẵng D Nha Trang
Đáp án: C Giải thích: mục II SGK/116, địa lí 12 cơ bản.
Ph ần 3 : ÔN TẬP LẠI KIẾN THỨC ĐÃ HỌC VÀ LÀM BÀI CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM (10 CÂU ) : H ọc sinh tự làm
Lưu ý :phần 3 học sinh tự làm theo mẩu sau :
-H ọ và tên học sinh :………
-L ớp :………
Trang 7Câu 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10
Ch ọn đáp
án đúng
- Lớp 12A2,12A4,12A5,12A6,12A13,:các em gởi bài qua gmail cho Cô Lê Thị Thanh Xuân lethithanhxuan17
@gmail.com ( s ố điện thoại :0395496815)
- L ớp12A1,12A10,12A11, 12A12,12A15: các em gởi bài qua gmail cho Cô Trang Thị Kiều Oanh
kieuoanhbcla@gmail.com (s ố điện thoại 0333049740)
-L ớp 12A3,12A7,12A8,12A9,12A14 :các em gởi bài qua Za lo cho Cô Phạm Kim Cúc : Zalo:kimcucpham
( s ố điện thoại :0902997869)
******CÂU H ỎI TRẮC NGHIỆM (10 CÂU)
Câu 1 Năm 2005, thành phần kinh tế chiếm tỉ trọng cao nhất trong cơ cấu giá trị sản xuất công nghiệp
ở nước ta là
A Kinh tế Nhà nước B Kinh tế ngoài Nhà nước
C Kinh tế tư nhân D Kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài
Câu 2 Căn cứ vào Atlat địa lí Việt Nam trang 21, ở trung tâm công nghiệp Vinh không có ngành nào sau đây?
A Chế biến nông sản B Cơ khí
C Sản xuất vật liệu xây dựng D Dệt may
Câu 3 Căn cứ vào Atlat địa lí Việt Nam trang 21, các trung tâm công nghiệp có ngành sản xuất ô tô ở nước ta ( năm 2005) là
A Hải Phòng, TP Hồ Chí Minh B Hà Nội, Đà Nẵng
C Hà Nội, TP Hồ Chí Minh D TP Hồ Chí Minh, Vũng Tàu
Câu 4 Căn cứ vào Atlat địa lí Việt Nam trang 21, ngành công nghiệp nào sau đây không có trong cơ
cấu ngành của trung tâm công nghiệp Hải Phòng?
A Chế biến nông sản B Đóng tàu
C Sản xuất vật liệu xây dựng D Luyện kim màu
Câu 5 Căn cứ vào Atlat địa lí Việt Nam trang 21, các trung tâm công nghiệp nào sau đây có ngành công nghiệp luyện kim màu?
A Hà Nội , TP Hồ Chí Minh B Thái Nguyên, TP Hồ Chí Minh
C TP Hồ Chí Minh, Thủ Dầu Một D TP Hồ Chí Minh, Vũng Tàu
Câu 6 Tỉ trọng giá trị sản xuất của từng ngành trong toàn bộ hệ thống các ngành là biểu hiện của cơ cấu
Trang 8A công nghiệp B nông nghiệp C công nghiệp – xây dựng D dịch vụ
Câu 7 Đặc điểm của ngành công nghiệp trọng điểm của nước ta là
A Không tác động đến các ngành kinh tế khác B Dựa chủ yếu vào nguồn vốn nước ngoài
C Có thế mạnh lâu dài, mang lại hiệu quả kinh tế cao D Có sự phân ngành tương đối đa dạng
Câu 8 Ngành nào dưới đây là ngành công nghiệp trọng điểm của nước ta?
A Công nghiệp chế biến B Công nghiệp khai thác
C Công nghiệp luyện kim D Công nghiệp vũ trụ
Câu 9 Đồng bằng sông Hồng và vùng phụ cận là khu vực có mức độ tập trung công nghiệp vào loại
A cao nhất trong cả nước B thấp nhất trong cả nước
C trung bình trong cả nước D cao trong cả nước
Câu 10 Vùng có giá trị sản xuất công nghiệp đứng đầu cả nước hiện nay là
A Đồng bằng sông Hồng B Duyên hải miển Trung
C Đông Nam Bộ D Đồng bẳng sông cửu Long