Haler vốn là người ham mê khoa học, thường ngày khi pha chế thuốc, ông thường san qua, đổ lại các dung dịch nước thuốc, mong tìm hiểu các bí mật hoá học.. Haler dùng nút đậy kín bì[r]
Trang 17 VỀ KHÔNG KHÍ
(Trích Sách “10 vạn câu hỏi Vì Sao Hóa học”)
Vào năm 1771, tại một phòng bào chế thuốc ở Thuỵ Điển, dược sĩ Haler đang loay hoay giữa đám chai lọ, hộp tiêu bản Haler vốn là người ham mê khoa học, thường ngày khi pha chế thuốc, ông thường san qua, đổ lại các dung dịch nước thuốc, mong tìm hiểu các bí mật hoá học
Một hôm, ông vớt một cục photpho trắng từ nước ra và cho vào một lọ không Photpho trắng vốn là chất dễ bốc cháy, bình thường có thể bốc cháy trong không khí, nên khi bỏ cục photpho vào bình, photpho tự cháy phát ra ánh sáng loé mắt và cho đám khói trắng dày đặc - đó chính là đám bụi pentoxit photpho màu trắng
Haler dùng nút đậy kín bình, photpho ban đầu cháy rất mạnh nhưng chỉ sau một chốc, ngọn lửa tắt
Haler lật ngược bình lại, cho miệng bình úp lên mặt nước, rồi mở nút bình, nước lập tức tự động dâng lên trong bình, nhưng mực nước chỉ dâng lên đến 1/5 thể tích của bình thì dừng lại
Sự kiện này làm Haler hết sức kinh ngạc Ông liền lặp đi lặp lại thí nghiệm nhiều lần và cùng thu được một kết quả
Haler muốn tìm hiểu bản chất loại khí có trong bình, ông cẩn thận nút chặt bình lại, sau đó lấy bình ra khỏi nước, rồi lại lấy photpho trắng cho vào bình Photpho trắng không bị cháy trong bầu khí còn lại trong bình Ông lại lấy một con chuột cho vào bình, con chuột giẫy lên mấy cái rồi chết
Sự kiện này gợi sự chú ý của nhà hoá học Pháp Lavoisier Lavoisier đã tiến hành lặp lại thí nghiệm hết sức cẩn thận, cuối cùng đã làm rõ bản chất sự việc: 1/5 thể tích khí mất đi là loại khí "dưỡng khí", còn lại là khí "đạm khí"
Trang 2Dưỡng khí là khí nuôi dưỡng sự cháy, còn "đạm khí" là khí không nuôi dưỡng
sự cháy (Ngày nay dưỡng khí có tên hóa học là oxy, đạm khí là nitơ)
Khi nghiên cứu cẩn thận và đo chính xác thì trong không khí khô (tính theo thể tích), dưỡng khí chiếm 21%, đạm khí 78%, khí phụ 0,94%, cacbon đioxit 0,03%, các tạp chất khác 0,03%
Từ khoá: Không khí; Dưỡng khí; Đạm khí
-
Được sưu tầm và giới thiệu bởi HÓA HỌC MỖI NGÀY