Khi các câu trong một đoạn văn cùng nói về một người, một vật hay một sự việc, ta có thể dùng đại từ hoặc những từ ngữ đồng nghĩa thay thế cho những từ ngữ đã dùng ở câu đứng trước để [r]
Trang 1Luyện từ và câu Bài 9: LIÊN KẾT CÁC CÂU TRONG BÀI BẰNG CÁCH THAY THẾ
TỪ NGỮ I.Mục tiêu:
- Hiểu thế nào là liên kết câu bằng cách thay thế từ ngữ
- Biết sử dụng cách thay thế từ ngữ để liên kết câu
II Tìm hiểu bài:
A/ Phần nhận xét
Câu 1 (SGK trang 76): Các câu trong đoạn văn sau nói về ai? Những từ ngữ
nào cho biết điều đó?
Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ Trương thấy Ông luôn điềm tĩnh Không điều gì khiến vị Quốc công Tiết chế có thể rối trí Vị Chủ tướng tài ba không quên một trong những điều
hệ trọng để làm nên chiến thắng là phải cố kết lòng người Chuyến này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng nhà vua dự Hội nghị Diên Hồng Từ đấy, Ông sẽ đi thẳng ra chiến trận Vào chốn gian nguy, trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc
mà Người vẫn bình thản, tự tin, đĩnh đạc đến lạ lùng
Theo LÊ VÂN
Hướng dẫn
Để làm đúng bài tập này em cần thực hiện các việc sau:
- Bước 1: Bài tập yêu cầu em làm gì? ( yêu cầu em 2 việc:
+ Các câu trong đoạn văn nói về ai?
+ Những từ ngữ nào cho biết điều đó?
- Bước 2: Em đọc đoạn văn, chú ý đếm đoạn văn có mấy câu? (Đoạn văn có
6 câu)
- Bước 3: Đọc từng câu và cho biết mỗi câu nói về vấn đề gì? (Cả 6 câu đều nói về Trần Quốc Tuấn)
Bước 4: Tìm những từ ngữ chỉ Trần Quốc Tuấn trong 6 câu trên? (Hưng Đạo Vương; Quốc Công Tiết chế; chủ tướng tài ba, ông, Người )
- Bước 5: Dùng bút chì gạch dưới các từ ngữ chỉ Trần Quốc Tuấn có trong đoạn văn
Trang 2 Giải đáp
Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ Trương thấy Ông luôn điềm tĩnh Không điều gì khiến vị Quốc công Tiết chế có thể rối trí Vị Chủ tướng tài ba không quên một trong những điều hệ trọng để làm nên chiến thắng là phải cố kết lòng người Chuyến này, Hưng Đạo Vương lai kinh cùng nhà vua dự Hội nghị Diên Hồng Từ đấy, Ông sẽ đi thẳng
ra chiến trận Vào chốn gian nguy, trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc mà Người vẫn bình thản, tự tin, đĩnh đạc đến lạ lùng
Câu 2 (SGK trang 76): Vì sao có thể nói cách diễn đạt trong đoạn văn trên hay
hơn cách diễn đạt trong đoạn văn sau đây?
Đã mấy năm vào Vương phủ Vạn Kiếp, sống gần Hưng Đạo Vương, chàng thư sinh họ Trương thấy Hưng Đạo Vương luôn điềm tĩnh Không điều gì khiến Hưng Đạo Vương có thể rối trí Hưng Đạo Vương không quên một trong những điều hệ trọng để làm nên chiến thắng là phải cố kết lòng người Chuyến này, Hưng Đạo Vương lai kình cùng nhà vua dự Hội nghị Diên Hồng Từ đấy, Hưng Đạo Vương sẽ đi thẳng ra chiến trận Vào chốn gian nguy, trước vận nước ngàn cân treo sợi tóc mà Hưng Đạo Vương vẫn bình thản, tự tin, đĩnh đạc đến lạ lùng
Hướng dẫn
Để làm đúng bài tập này em cần thực hiện các việc sau:
- Bước 1: Bài tập yêu cầu em làm gì? ( Giải thích vì sao cách diễn đạt trong đoạn văn ở bài 1 hay hơn đoạn văn của bài tập này)
- Bước 2: Đọc lại đoạn văn trong bài tập 2
- Bước 3: So sánh với đoạn văn ở bài tập 1
- Giải đáp
Tuy nội dung 2 đoạn văn không thay đổi nhưng cách diễn đạt ở đoạn văn 1 hay hơn vì từ ngữ được sử dụng linh hoạt hơn Tác giả đã sử dụng các từ ngữ khác nhau cùng chỉ một đối tượng nên tránh được sự lặp lại đơn điệu, nhàm chán như ở đoạn văn 2
Trang 3 Vậy khi các câu trong một đoạn văn cùng nói về một người, một vật hay một sự việc, ta có thể làm gì để tạo mối liên hệ giữa các câu và tránh lặp từ nhiều lần ?
B/ Phần luyện tập
Bài 1 (SGK trang 77): Mỗi từ ngữ in đậm dưới đây thay thế cho từ ngữ nào?
Cách thay thế từ ngữ ở đây có tác dụng gì?
Hai Long phóng xe về phía Phú Lâm tìm hộp thư mật
Người đặt hộp thư lần nào cũng tạo cho anh sự bất ngờ Bao giờ hộp thư cũng được đặt tại một nơi dễ tìm mà lại ít bị chú ý nhất Nhiều lúc, người liên lạc còn gửi gắm vào đây mọt chút tình cảm của mình, thường bằng những vật gợi ra hình chữ V mà chỉ anh mới nhận thấy Đó là tên Tổ quốc Việt Nam, là
lời chào chiến thắng
HỮU MAI
Hướng dẫn làm bài tập
- Bước 1: Bài tập yêu cầu em làm gì? ( yêu cầu em 2 việc:
+ Mỗi từ ngữ in đậm dưới đây thay thế cho từ ngữ nào?
+ Cách thay thế từ ngữ ở đây có tác dụng gì?
- Bước 2: Em đọc kĩ từng câu văn để nắm được nội dung của câu văn
- Bước 3: Mỗi câu văn nói về ai? Về cái gì? Hoặc về sự việc gì?
- Bước 4: Từ ngữ in đậm đó thay thế cho những từ ngữ nào trong câu
Đáp án
- Từ anh (câu 2 và câu 4) thay cho Hai Long (câu 1)
- Từ người liên lạc (câu 4) thay cho người đặt hộp thư (câu 2)
- Từ đó (câu 5) thay cho những vật gợi ra hình chữ V (câu 4)
Ghi nhớ:
Khi các câu trong một đoạn văn cùng nói về một người, một vật hay một
sự việc, ta có thể dùng đại từ hoặc những từ ngữ đồng nghĩa thay thế cho
những từ ngữ đã dùng ở câu đứng trước để tạo mối liên hệ giữa các câu và tránh lặp từ nhiều lần
Trang 4* Cách thay thế từ ngữ trong đoạn văn có tác dụng liên kết câu, tránh lặp lại từ
ngữ, lời văn trôi chảy hơn
C/ Củng cố - dặn dò: Học thuộc ghi nhớ ở SGK trang 76
Ghi nhớ: Khi các câu trong đoạn văn cùng nói về một người, một vật, một việc,
ta có thể dùng đại từ hoặc những từ ngữ đồng nghĩa thay thế cho những từ ngữ
đã dùng ở câu đứng trước để tạo mối liên hệ giữa các câu và tránh lặp từ nhiều lần