+ Chỉ ra điểm tương đồng và khác biệt của vẻ đẹp tình mẫu tử trong hai nhân vật: Thí sinh có thể diễn đạt theo những cách khác nhau, nhưng cần làm nổi bật được: Sự tương đồng: Hai nhân[r]
Trang 1SỞ GD – ĐT PHÚ YÊN
THCS- THPT VÕ NGUYÊN GIÁP ĐỀ KIỂM TRA HỌC KÌ II
NĂM HỌC 2018 - 2019
Môn: NGỮ VĂN 12
Thời gian: 90 phút
(không kể thời gian phát đề)
(Đề thi có 02 trang)
I ĐỌC HIỂU (3,0 điểm)
Đọc đoạn thơ dưới đây và thực hiện các yêu cầu:
Tôi đứng lặng giữa cuộc đời nghiêng ngả
Để một lần nhớ lại mái trường xưa Lời dạy ngày xưa có tiếng thoi đưa
Có bóng nắng in dòng sông xanh thắm
Thoáng quên mất giữa tháng ngày ngọt đắng Trưởng thành này có bóng dáng hôm qua Nhớ được điều gì được dạy những ngày xa
Áp dụng – chắc nhờ cội nguồn đã có
Nước mắt thành công hoà nỗi đau đen đỏ Bậc thềm nào dìu dắt những bước đi Bài học đời đã học được những gì
Có nhắc bóng người đương thời năm cũ Vun xới cơn mơ bằng trái tim ấp ủ
Để cây đời có tán lá xum xuê Bóng mát dừng chân là một chốn quê Nơi ơn tạ là mái trường nuôi lớn Xin phút tĩnh tâm giữa muôn điều hời hợt Cảm tạ mái trường, ơn nghĩa thầy cô
(Lời cảm tạ- sưu tầm)
Câu 1: Chỉ ra phương thức biểu đạt chính trong đoạn thơ trên? (0,5đ)
Câu 2: Tác dụng của phép tu từ được sử dụng trong câu thơ: Thoáng quên mất
giữa tháng ngày ngọt đắng (0,5đ)
Câu 3: Nêu nội dung chính của đoạn thơ trên (1,0đ)
Câu 4: Anh chị hiểu như thế nào về hai dòng thơ: “Vun xới cơn mơ bằng trái tim
ấp ủ/ Để cây đời có tán lá xum xuê”? Từ ý thơ này, hãy viết một đoạn văn ngắn
Trang 2(5-10 dòng) nêu vai trò của mái trường và thầy cô đối với cuộc đời của mỗi người (1,0đ)
II LÀM VĂN (7,0 điểm)
Trong truyện ngắn Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành, trước mặt kẻ thù hung
bạo, nhân vật Mai – người mẹ đã lấy thân mình che chở cho con trong hiểm nguy khốc liệt
Trong truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu, nhân vật
người đàn bà hàng chài chịu đựng nhiều đau khổ, nhọc nhằn vì đàn con
Anh/ chị hãy phân tích vẻ đẹp của tình mẫu tử ở hai nhân vật này
- Hết -
Thí sinh không sử dụng tài liệu Giám thị không giải thích gì thêm
Họ và tên thí sinh: ……… …… …; Số báo danh: ……… Chữ kí của giám thị 1:………… ………; Chữ kí của giám thị 2:
Trang 3
HƯỚNG DẪN CHẤM ĐỀ THI HỌC KÌ II NĂM HỌC 2018 - 2019
Môn: NGỮ VĂN 12
(Hướng dẫn chấm gồm 03 trang)
A Hướng dẫn chung
- Hội đồng chấm cần thống nhất cách chấm trước khi triển khai chấm đại
trà
- Giám khảo cần nắm vững yêu cầu của Hướng dẫn chấm để đánh giá tổng
quát bài làm của thí sinh, tránh cách chấm đếm ý cho điểm
- Do đặc trưng của môn Ngữ văn nên giám khảo cần chủ động, linh hoạt
trong việc vận dụng đáp án và thang điểm; khuyến khích những bài viết có cảm
xúc và sáng tạo
- Việc chi tiết hóa điểm số của các ý (nếu có) phải đảm bảo không sai lệch
với tổng điểm của mỗi ý và được thống nhất trong hội đồng chấm
B Đáp án và thang điểm
Câu 1 Phương thức biểu đạt chính của đoạn trích: biểu cảm 0,5 đ
Câu 2 Câu thơ “Thoáng quên mất giữa tháng ngày ngọt đắng” sử dụng phép tu
từ ẩn dụ:
ngọt đắng: chỉ những thăng trầm, buồn vui trong cuộc đời
0,5 đ
Câu 3 Đoạn thơ ghi lại tâm trạng, suy nghĩ của một người học trò khi đã rời xa
mái trường với tình cảm yêu thương, trân trọng và lòng biết ơn sâu sắc
Càng trưởng thành, càng nếm trải những thăng trầm, buồn vui trong
cuộc sống, mỗi người lại càng thấm thía hơn tấm lòng bao dung, yêu
thương và công lao của thầy cô, mái trường
1,0đ
1,0 đ
Câu 4 Hai dòng thơ: “Vun xới cơn mơ bằng trái tim ấp ủ/ Để cây đời có tán lá
xum xuê” thể hiện công lao to lớn của thầy cô đối với học trò: chăm
chút, thắp sáng ước mơ, niềm tin cho học trò bằng cả trái tim yêu thương
để từ đây, các em bước ra đời vững vàng, cứng cáp, dâng hiến sức mình
cho cuộc đời (0,5 điểm)
Đoạn văn cần nêu được vai trò của thầy cô và mái trường đối với cuộc
đời mỗi người:
giúp mỗi người hoàn thiện bản thân về trí tuệ, tâm hồn (0,5 điểm)
II LÀM VĂN (7,0 điểm)
Trong truyện ngắn Rừng xà nu của Nguyễn Trung Thành, trước mặt kẻ thù hung
bạo, nhân vật Mai – người mẹ đã lấy thân mình che chở cho con trong hiểm nguy
khốc liệt
Trong truyện ngắn Chiếc thuyền ngoài xa của Nguyễn Minh Châu, nhân vật người
đàn bà hàng chài chịu đựng nhiều đau khổ, nhọc nhằn vì đàn con
Anh/ chị hãy phân tích vẻ đẹp của tình mẫu tử ở hai nhân vật này
7,0
a Đảm bảo cấu trúc bài nghị luận: Có đủ các phần mở bài, thân bài, kết bài 0,5
Trang 4Mở bài nêu được vấn đề, thân bài triển khai được vấn đề, kết bài kết luận được vấn
đề
b Xác định đúng vấn đề cần nghị luận: Tình mẫu tử ở hai nhân vật Mai và
người đàn bà hàng chài
0,5
c Triển khai vấn đề nghị luận thành các luận điểm; vận dụng tốt các thao tác
lập luận; kết hợp chặt chẽ giữa lí lẽ và dẫn chứng
4,0
d Dàn ý tham khảo
* Mở bài:
- Giới thiệu tác giả, tác phẩm
- Dẫn dắt vấn đề cần nghị luận
* Thân bài
Nhân vật Mai:
Học sinh có thể trình bày theo những cách khác nhau, nhưng cần làm nổi bật
được vẻ đẹp tâm hồn của Mai, người con gái Tây Nguyên có trái tim yêu thương
nồng nàn và phẩm chất anh dũng, bất khuất Giây phút đối mặt với kẻ thù hung
bạo, Mai đã đem thân mình, chịu đòn thù để mong bảo vệ con trai Dù vô cùng
đau đớn, nhưng Mai vẫn không chịu đầu hàng kẻ địch Tình mẫu tử cao đẹp thể
hiện trong bối cảnh chiến tranh đã làm cảm động trái tim người đọc
Nhân vật người đàn bà hàng chài:
Học sinh có thể trình bày theo những cách khác nhau, nhưng cần làm nổi bật
được vẻ đẹp tâm hồn của chị thể hiện trong lẽ sống vì con, chịu đựng đắng cay tủi
nhục vì con, mong “đàn con tôi chúng được ăn no” Chị cố bảo vệ cho tâm hồn
con trẻ khỏi bị tổn thương, khi việc ấy là không thể được, mỗi đau của chị trào
tuôn thành những giọt nước mắt trên khuôn mặt rỗ Chị cố gắng giữ mái gia đình
cũng là vì đàn con
+ Chỉ ra điểm tương đồng và khác biệt của vẻ đẹp tình mẫu tử trong hai nhân vật:
Thí sinh có thể diễn đạt theo những cách khác nhau, nhưng cần làm nổi bật được:
Sự tương đồng: Hai nhân vật đều mang một tình mẫu tử sâu sắc và cao cả, họ là
những người mẹ sẵn sàng chết vì con, giàu đức hi sinh cao cả
Sự khác biệt:
+ Nhân vật Mai là hình tượng người mẹ Tây Nguyên trong giai đoạn chống Mỹ ở
Tây Nguyên Nỗi đau của Mai là nỗi đau của cả dân tộc trong một thời kì đánh
giặc ngoại xâm để bảo vệ quê hương, tổ quốc
+ Nhân vật người đàn bà hàng chài là hình tượng người mẹ nghèo của đời thường
vốn còn nhiều nhọc nhằn, vất vả Từ cuộc đời và phẩm chất cao đẹp của chị, ta
thấy được nỗi đau của bi kịch đói nghèo và bạo lực gia đình
+ Nghệ thuật khắc họa nhân vật thể hiện nét độc đáo trong bút pháp của từng nhà
văn
Học sinh có thể có những cảm nhận và diễn đạt khác nhưng phải hợp lí, có sức
thuyết phục
* Kết bài: Đánh giá chung về vấn đề
e Sáng tạo: Có cách diễn đạt sáng tạo, thể hiện suy nghĩ mới mẻ, sâu sắc về vấn
đề nghị luận
1,0
f Chính tả, dùng từ, đặt câu: Đảm bảo quy tắc chính tả, dùng từ, đặt câu 1,0