Giáo án Tập làm văn 4 cả năm - GV: Trần Thị Cương

MUÏC ÑÍCH – YEÂU CAÀU: - Biết rút kinh nghiệm về bài TLV viết thư đúng ý, bố cục rõ, dùng từ, đặt câu và viết đúng chính tả,...; tự sửa được các lỗi đã mắc trong bài viết thư theo sự hướ[r]

Trang 1

Ngày dạy: 01/09/09 Tuần: 4

CỐT TRUYỆN

(Chuẩn KTKN: 11; SGK: 42)

I MỤC ĐÍCH – YÊU CẦU:

- HS nắm được thế nào là cốt truyện và ba phần cơ bản của một cốt truyện: mở đầu, diễn biến, kết thúc (ND ghi nhớ)

- Bước đầu biết sắp xếp các sự việc chính cho trước thành cốt truyện Cây khế và

luyện tập kể lại truyện đó (BT mục III)

II CHUẨN BỊ:

- Bảng phụ viết nội dung cần ghi nhớ

- SGK

III CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU:

1 Ổn định:

2 Bài cũ: Viết thư.

- Yêu cầu HS nêu lại 3 phần chính của một

bức thư

- Nhận xét

3 Bài mới:

 Giới thiệu bài:

- Các em đã tìm hiểu cách xây dựng nhân vật

trong bài văn kể chuyện Ngoài yếu tố trên,

trong văn kể chuyển còn có moat yếu tố quan

trọng khác là coat truyện Bài học hôm nay sẽ

giúp các em hiểu thế nào là coat truyện

Hoạt động 1: Nhận xét

Bài 1:

Ghi lại những sự việc chính trong truyện: “Dế

Mèn bênh vực kẻ yếu”

- Gọi HS đọc yêu cầu BT1

- GV nhận xét

- HS nêu

- HS lắng nghe

- 1 HS đọc yêu cầu trong SGK

- HS thảo luận nhóm 4.Thư ký ghi nhanh ý kiến của nhóm Đại diện mỗi nhóm trình bày:

* Sự việc 1: Dế Mèn gặp Nhà Trò đang

Trang 2

Hoạt động 2: Ghi nhớ

- Cho HS đọc

Hoạt động 3: Luyện tập

Bài tập 1: nhóm 2

- Gọi HS đọc yêu cầu

- Tổ chức thảo luận

- GV chốt lại: Thứ tự của truyện là: b – d – a –

c – e – g

Bài tập 2:

- Gọi HS đọc yêu cầu

- GV nhận xét, tuyên dương

4 Củng cố – dặn dò:

- Cốt truyện là gì, gồm có mấy phần?

- Nhận xét, biểu dương những HS phát biểu

tốt

- Dặn học thuộc ghi nhớ, kể lại câu chuyện

Cây khế

- Chuẩn bị bài: Luyện tập xây dựng cốt truyện

- 3 HS đọc phần ghi nhớ SGK

- 1 HS đọc yêu cầu

- Trao đổi theo cặp làm bài

- HS trình bày

- Lớp nhận xét

- 1 HS đọc yêu cầu

- HS dựa vào 6 sự việc đã được sắp xếp

trên kể lại truyện (HSY) kể trong nhóm.

- (HSG) kể trước lớp.

- HS nêu phần ghi nhớ

Duyệt (Ý kiến góp ý)

………, ngày…………tháng……….năm 2009

Trang 3

Ngaøy dáy: 04/09/09 Tuaăn: 4

LUYEÔN TAÔP XAĐY DÖÏNG COÂT TRUYEÔN

I MÚC ÑÍCH – YEĐU CAĂU:

- Döïa vaøo gôïi yù veă nhađn vaôt vaø chụ ñeă (SGK), xađy döïng ñöôïc coât truyeôn coù yeâu toâ

töôûng töôïng gaân guõi vôùi löùa tuoơi thieâu nhi vaø keơ lái vaĩn taĩt cađu chuyeôn ñoù

II CHUAƠN BÒ:

- Bạng phú vieẫt ñeă baøi

- SGK

III CAÙC HOÁT ÑOÔNG DÁY HÓC CHỤ YEÂU:

1 OƠn ñònh:

2 Baøi cuõ: Coât truyeôn

- Theâ naøo laø coât truyeôn? Coât truyeôn thöôøng coù

nhöõng phaăn naøo?

- Nhaôn xeùt

3 Baøi môùi:

 Giôùi thieôu baøi:

- Trong tieât hóc hođm nay caùc em seõ thöïc

haønh töôûng töôïng, bieât táo laôp moôt coât truyeôn

ñôn giạn theo gôïi yù khi ñaõ cho saün nhađn vaôt,

chụ ñeă cađu chuyeôn

Hoát ñoông 1: Xaùc ñònh yeđu caău ñeă baøi

- Treo bạng phú ñeă baøi

- Xaùc ñònh yeđu caău cụa ñeă baøi

- GV: ñeơ xađy döïng ñöôïc coât truyeôn vôùi nhöõng

ñieău kieôn ñaõ cho (nhađn vaôt: baø me oâm, ngöôøi

con, baø tieđn), phại töôûng töôïng ñeơ hình dung

ñieău gì coù theơ xạy ra, dieên bieân cụa cađu chuyeôn

Chư caăn keơ vaĩn taĩt

- HS trạ lôøi

- HS nhaĩc lái töïa baøi

- HS ñóc ñeă baøi

- HS xaùc ñònh yeđu caău cụa ñeă baøi

* Ñeă baøi yeđu caău ñieău gì?

* Trong cađu chuyeôn coù nhöõng nhađn vaôt naøo? (gách chađn yeđu caău ñeă baøi)

Töôûng töôïng vaø keơ lái vaĩn taĩt cađu chuyeôn.

Baø mé oâm, ngöôøi con, baø tieđn

Trang 4

- HS nhắc cách xây dựng cốt truyện

- Nhận xét tiết học

- Về nhà viết lại vào vở cốt truyện của mình đã

được xây dựng

- Chuẩn bị kiểm tra viết tuần sau

- Mỗi tổ chọn 1 bạn lên kể theo chủ đề của mình

Trang 5

VIẾT THƯ (Kiểm tra viết)

- Viết được một lá thư thăm hỏi, chúc mừng hoặc chia buồn đúng thể thức (đủ 3 phần: đầu thư, phần chính, phần cuối thư)

II CHUẨN BỊ

- SGK

1 Ổn định:

2 Bài cũ:

3 Bài mới:

- Tiết học hôm nay, các em sẽ làm bài kiểm

tra viết thư để tiếp tục rèn luyện và củng cố kĩ

năng viết thư

bức thư

Hoạt động 1: Tìm hiểu đề.

- GV đọc và viết đề kiểm tra lên bảng

- Nhắc HS chú ý:

+ Lời lẽ trong thư cần chân thành, thể hiện sự

quan tâm

Hoạt động 2: Thực hành viết thư.

- Lưu ý HS làm bài kiểm tra viết thư đúng thể

thức, hay nhất, chân thành nhất.

- GV thu bài của cả lớp

- Dặn một số HS yếu viết bài chưa đạt về nhà

viết thêm một là thư khác nộp vào tiết học tới

- Chuẩn bị: Đoạn văn trong bài văn kể truyện

- HS nhắc tựa bài

- 1 HS nhắc lại nội dung cần viết cho 1 lá thư (ghi nhớ viết thư)

- Đọc đề và chú ý yêu cầu

- Một vài HS nói đề bài và đối tượng em chọn để viết thư

- HS thực hành viết thư

Trang 6

ĐOẠN VĂN TRONG BÀI VĂN KỂ TRUYỆN

(Chuẩn KTKN: 13; SGK: 53)

- Có những hiểu biết ban đầu về đoạn văn kể chuyện (ND ghi nhớ)

- Biết vận dụng những hiểu đã có để tập tạo dựng một đoạn văn kể chuyện

- SGK

1 Ổn định:

2 Bài cũ:

3 Bài mới:

Trong tiết học hôm nay, các em sẽ học về

đọan văn kể chuyện, sau khi đã luyện tập xây

dựng cốt truyện

Hoạt động 1: Nhận xét

Bài 1, 2: nhóm 2

- Yêu cầu HS đọc yêu cầu bài tập

- Cả lớp và GV nhận xét, chốt lại lời giải đúng:

BT1

a) Những sư ïviệc tạo thành cốt truyện Những

hạt thóc giống:

- Sự việc 1: Nhà vua muốn tìm người trung

thực để truyền ngôi

- Sự việc 2: Chú bé Chôm dốc công chăm sóc

mà thóc chẳng nảy mầm

- Sự việc 3: Chôm dám tâu vua sự thật trước

sự ngạc nhiên của mọi người

- Sự việc 4: Nhà vua khen ngợi Chôm trung

thực, dũng cảm và quyết định truyền ngôi cho

Chôm

BT2

Dấu hiệu giúp em nhận ra chỗ mở đầu và kết

thúc đọan văn:

- Chỗ mở đầu đọan văn là chỗ đầu dòng, viết

lùi vào 1 ô

- HS nhắc tựa bài

- 1 HS đọc yêu cầu của bài tập 1, 2

- Từng cặp trao đổi, làm bài

- Đại diện các nhóm trình bày ý kiến

b) Mỗi sự việc được kể trong đọan văn:

- Sự việc 1 được kể trong đọan văn 1(3 dòng đầu)

- Sự việc 2 được kể trong đọan văn 2 (2 dòng tiếp)

- Sự việc 3 được kể trong đọan văn 3 (8 dòng tiếp)

- Sự việc 4 được kể trong đọan văn 4 (4 dòng còn lại)

- HS nhắc lại

- HS đọc thầm yêu cầu cùa bài tập, suy nghĩ, nêu nhận xét rút ra từ hai bài tập trên: + Mỗi đọan văn trong bài văn kể chuyện kể một sự việc trong một chuỗi sự việc làm nòng cốt cho diễn biến của truyện

Trang 7

- Chỗ kết thúc đọan văn là chỗ chấm xuống

dòng

Bài 3: cá nhân.

- Gọi HS đọc yêu cầu BT

Hoạt động 2: Ghi nhớ

- Hệ thống kiến thức

Hoạt động 3: Luyện tập

- Yêu cầu HS đọc nội dung

- Thực hành xây dựng cốt truyện

- GV giải thích thêm:

+ Đọan 1 và đọan 2 đã viết hòan chỉnh

+ Đọan 3 chỉ có phần mở đầu, kết thúc,

chưa viết phần thân đọan

+ Yêu cầu phải viết bổ sung phần thân đọan

còn thiếu để hòan chỉnh đọan 3

- Gọi HS nhắc lại ghi nhớ

- Chép lại đầy đủ đoạn văn thứ 2 với cả 3

phần: mở đầu, thân đọan, kết thúc đã hòan

chỉnh vào vở

- Chuẩn bị: Trả bài văn viết thư

+ Hết một đọan văn, cần chấm xuống dòng

- 3 HS đọc ghi nhớ trong SGK

- 2 HS đọc nối tiếp đọc nội dung BT

- HS suy nghĩ và tưởng tượng để viết tiếp phần thân đoạn còn thiếu

(HSY) viết được 2 câu, (HSG) viết 4 câu

- HS đọc phần thân đoạn các em đã viết

- Lớp nhận xét

- HS nêu lại ghi nhớ

Trang 8

TRẢ BÀI VĂN VIẾT THƯ

- Biết rút kinh nghiệm về bài TLV viết thư (đúng ý, bố cục rõ, dùng từ, đặt câu và viết

đúng chính tả, ); tự sửa được các lỗi đã mắc trong bài viết thư theo sự hướng dẫn của GV

- Biết nhận xét và sửa lỗi để có các câu văn hay (HSG)

- SGK

- Bảng phụ

Lỗi về bố cục/

Sửa lỗi

Lỗi về ý/

Sửa lỗi

Lỗi về cách dùng từ/ Sửa lỗi

Lỗi đặt câu/

Sửa lỗi

Lỗi chính tả/ Sửa lỗi

1 Ổn định:

2 Bài cũ:

bức thư

3 Bài mới:

Hoạt động 1: Nhận xét chung về kết quả bài

viết của cả lớp

- Viết đề bài

- Nhận xét về kết quả bài làm:

+ Những ưu điểm chính

+ Những thiếu sót, hạn chế

- Thông báo điểm số cụ thể (giỏi, khá, trung

bình, yếu)

Hoạt động 2: Hướng dẫn HS chữa bài

a) Hướng dẫn từng HS

- GV treo bảng phụ, yêu cầu HS làm việc

theo bảng phụ

- Nhiệm vụ mỗi em:

+ Đọc lời nhận xét của GV

+ Đọc những chỗ GV chỉ lỗi trong bài

+ Viết vào vở nháp các lỗi trong bài làm theo

từng loại và sửa lỗi

- Theo dõi, kiểm tra HS làm việc

- 1 HS nhắc lại nội dung cần viết cho 1 lá thư (ghi nhớ viết thư)

- Đọc lại đề

- Theo dõi

- Nhận nhiệm vụ, chữa lỗi

+ Đổi bài làm, cho bạn bên cạnh để soát lỗi còn sót, soát lại việc sửa lỗi

Trang 9

b) Hướng dẫn chữa lỗi chung

- Ghi các lỗi định chữa chung lên bảng

- Chữa lại cho đúng bằng phấn màu

Hoạt động 3: Hướng dẫn học tập những đoạn

thư, lá thư hay

- Đọc những đoạn thư, lá thư hay của một số

em trong lớp

- Nhận xét biểu dương những em viết thư đạt

điểm cao, những em tham gia chữa bài tốt

- Yêu cầu những em viết chưa đạt về nhà viết

lại

- Chuẩn bị: Luyện tập xây dựng đoạn văn kể

chuyện

- Vài em lên bảng chữa lần lượt từng lỗi Cả lớp tự chữa lỗi trên nháp

- Trao đổi về bài chữa trên bảng

- Chép bài chữa vào vở

- Trao đổi, thảo luận dưới sự hướng dẫn của GV để tìm ra cái hay, cái đáng học của đoạn thư, lá thư đó Từ đó, rút kinh nghiệm cho mình

Trang 10

LUYỆN TẬP XÂY DỰNG ĐOẠN VĂN KỂ CHUYỆN

- Dựa vào 6 tranh minh họa truyện Ba lưỡi rìu và lời dẫn giải dưới tranh để kể lại được cốt truyện (BT1)

- Biết phát triển ý nêu dưới 2, 3 tranh để tạo thành 2, 3 đoạn văn kể chuyện (BT2)

- Bảng viết sẵn câu trả lời theo 5 tranh 2, 3, 4, 5, 6

- SGK

1 Ổn định:

2 Bài cũ:

3 Bài mới:

Hoạt động 1: Dựa vào tranh, kể lại cốt truyện

(BT1)

- Yêu cầu HS quan sát tranh minh họa trong

SGK/64 Đây là câu chuyện “Ba lưỡi rìu”, gồm

6 sự việc chính gắn với 6 tranh minh họa Mỗi

tranh kể một sự việc

- Yêu cầu HS đọc nội dung bài, phần lời dưới

mỗi tranh, đọc giải nghĩa từ tiều phu.

- GV nêu câu hỏi, yêu cầu HS trả lời:

+ Truyện có mấy nhân vật? (HSY)

+ Nội dung truyện nói về điều gì? (HSG)

- Yêu cầu HS đọc câu dẫn giải dưới tranh

- Tổ chức HS thi kể chuyện

- Nhận xét, tuyên dương

Hoạt động 2: Phát triển ý nêu dưới mỗi tranh

thành một đoạn văn kể chuyện

(BT2)

- Yêu cầu HS đọc nọi dung BT2

- Gợi ý : Để phát triển ý (ghi dưới mõi tranh Ba

- Quan sát tranh

- 1 HS đọc nội dung bài, phần lời dưới mỗi

tranh, đọc giải nghĩa từ tiều phu.

- HS quan sát tranh, đọc thầm những câu gợi ý dưới tranh để nắm sơ lược cốt truyện, trả lời:

+ Hai nhân vật: chàng tiều phu và một cụ già chính là tiên ông

+ Chàng trai được tiên ông thử thách tính thật thà, trung thực qua những lưỡi rìu

- 6 HS nối tiếp nhau, mỗi HS nhìn 1 tranh đọc câu dẫn giải dưới tranh

- 2 HS dựa vào tranh và dẫn giải dưới tranh

thi kể lại cốt truyện Ba lưỡi rìu.

- Nhận xét

- 1 HS đọc nội dung BT2

Trang 11

lưỡi rìu) thành một đoạn văn kể truyện, các em

cần quan sát kĩ từng tranh, hình dung nhân vật

trong tranh đang làm gì, nói gì, ngoại hình của

nhân vật thế nào, chiếc rìu trong tranh là rìu

sắt, rìu vàng hay rìu bạc

- Hướng dẫn HS àm mẫu theo tranh 1:

+ Nhân vật làm gì?

+ Nhân vật nói gì?

+ Ngoại hình nhân vật?

+ Lưỡi rìu sắt

- Nhận xét, chốt lại bằng cách dán bảng tờ

phiếu đã trả lời câu hỏi

- Yêu cầu HS (HSG) nhìn phiếu, tập xây dựng

đoạn văn

- Nhận xét

- Thực hành phát triển ý, xây dựng đoạn văn

kể truyện

- Nhận xét, dán bảng các phiếu về nội dung

chính của từng đoạn văn

- Yêu cầu HS kể chuyện theo nhóm

- Tổ chức HS thi kể từng đoạn, toàn chuyện

- Nhận xét, tuyên dương

- Yêu cầu HS nhắc lại cách phát triển câu

chuyện trong bài học

- Nhận xét tiết học, biểu dương những em xây

- Cả lớp quan sát tranh 1, đọc gợi ý dưới tranh, suy nghĩ, trả lời các câu hỏi theo gợi

ý a, b

+ Chàng tiều phu đang đốn củi thì lưỡi rìu bị văng xuống sông

+ Chàng buồn bã nói: “Cả nhà ta chỉ trông vào lưỡi rìu này Nay mất rìu thì sống thế nào đây!”

+ Chàng tiều phu nghèo, ở trần, quấn khăn mỏ rìu

+ Lưỡi rìu bóng loáng

- 2 HS nhìn phiếu, tập xây dựng đoạn văn

- Nhận xét

- HS thực hành, cá nhân, quan sát lần lượt từng tranh 2, 3, 4, 5, 6, suy nghĩ, tìm ý cho các đoạn văn

- Phát biểu ý kiến về từng tranh

- Kể chuyện theo nhóm, phát triển ý, xây dựng từng đoạn văn

- Đại diện các nhóm thi kể từng đoạn, kể toàn truyện

- Nhận xét

+ Quan sát tranh, đọc gợi ý trong tranh để nắm cốt truyện

+ Phát triển ý dưới mỗi tranh thành một đoạn truyện bằng cách cụ thể hóa hành động, lời nói, ngoại hình của nhân vật + Liên kết các đoạn thành câu chuyện hoàn chỉnh

Trang 12

LUYỆN TẬP XÂY DỰNG ĐOẠN VĂN KỂ CHUYỆN

- Dựa vào hiểu biết về đoạn văn đã học, bước đầu biết hoàn chỉnh một đoạn văn của

câu chuyện Vào nghề gồm nhiều đoạn (đã cho sẵn cốt truyện).

- SGK

1 Ổn định:

2 Bài cũ:

3 Bài mới:

Bài tập 1:

- GV yêu cầu HS đọc nôi dung BT1

- GV giới thiệu tranh minh họa truyện

- GV yêu cầu HS nêu các sự việc chính trong

cốt truyện trên

- GV chốt lại: Trong cốt truyện trên, mỗi lần

xuống dòng đánh dấu một sự việc

Bài tập 2:

- GV nêu yêu cầu bài học

- GV nhắc HS: chọn viết đoạn nào, em phải

xem kĩ cốt truyện của đoạn đó để hoàn chỉnh

đoạn đúng với cốt truyện cho sẵn

- GV mời HS đọc kết quả làm bài

- GV kết luận HS hoàn chỉnh đoạn văn hay

nhất

- Gọi HS nêu cách trình bày một đoạn văn

- 1 HS đọc cốt truyện vào nghề

- HS quan sát

- HS nêu

- 4 HS tiếp nối nhau đọc 4 đoạn chưa hoàn chỉnh của truyện Vào nghề

- HS đọc thầm lại, lựa chọn để hoàn chỉnh một đoạn

- HS làm bài vào vở

- HS trình bày kết quả

- HS nêu

Trang 13

LUYỆN TẬP PHÁT TRIỂN CÂU CHUYỆN

- Bước đầu làm quen với thao tác phát triển câu chuyện dựa theo trí tưởng tượng; biết sắp xếp các sự việc theo trình tự thời gian

- Bảng phụ viết đề bài

- SGK

1 Ổn định:

2 Bài cũ:

- Gọi HS đọc 1 đoạn văn đã hoàn chỉnh của

truyện vào nghề

- Nhận xét

3 Bài mới:

Bài tập 1:

- Gọi HS đọc đề bài

- GV gạch chân những từ ngữ quan trọng:

Trong giấc mơ, em được bà tiên cho ba điều

ước Hãy kể lại câu chuyện ấy theo trình tự

thời gian

- Yêu cầu HS đọc thầm 3 gợi ý, suy nghĩ và

trả lời

- Tổ chức thi kể chuyện

- GV nhận xét chung

- Yêu cầu HS về nhà viết lại cho hay hơn

- Vài HS đọc

- 1 HS đọc đề bài và các gợi ý

- HS làm bài, kể chuyện trong nhóm

- HS thi kể chuyện

- Cả lớp nhận xét

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	147,55 KB