* Biết cách kiểm tra xem một điểm có tọa độ cho trước có thuộc đồ thị của hàm số đã cho hay không ; * Biết chứng minh tính đồng biến , nghịch biến của một số hàm số đơn giản trên một kho[r]
Trang 1Buứi Vaờn Tớn , GV trửụứng THPT soỏ 3 phuứ caựt ẹaùi soỏ 10 _ chửụng2
Ngaứy soaùn : 01/10 /07
I MUẽC TIEÂU:
+) Kieỏn thửực : *) Hieồu hai phửụng phaựp chửựng minh tớnh ủoàng bieỏn , nghũch bieỏn cuỷa haứm soỏ treõn treõn moọt khoaỷng (hoaởc
nửỷa khoaỷng, hoaởc ủoaùn ) : phửụng phaựp duứng ủũnh nghúa vaứ phửụng phaựp laọp tổ soỏ 2 1 (tổ soỏ
f (x ) f (x )
x x
naứy coứn goùi laứ tổ soỏ bieỏn thieõn )
*) Bieỏt caựch chửựng minh haứm soỏ chaỹn , haứm soỏ leỷ vaứ ủoà thũ cuỷa noự
+) Kú naờng : a) Khi cho haứm soỏ baống bieồu thửực , HS caàn :
*) Bieỏt tỡm taọp xaực ủũnh cuỷa haứm soỏ
*) Bieỏt tỡm giaự trũ cuỷa haứm soỏ taùi moọt ủieồm cho trửụực thuoọc taọp xaực ủũnh
*) Bieỏt caựch kieồm tra xem moọt ủieồm coự toùa ủoọ cho trửụực coự thuoọc ủoà thũ cuỷa haứm soỏ ủaừ cho hay khoõng ;
*) Bieỏt chửựng minh tớnh ủoàng bieỏn , nghũch bieỏn cuỷa moọt soỏ haứm soỏ ủụn giaỷn treõn moọt khoaỷng (hoaởc nửỷa
khoaỷng, hoaởc ủoaùn ) , khaựi nieọm haứm soỏ chaỹn , haứm soỏ leỷ vaứ theồ hieọn tớnh chaỏt ủoự qua ủoà thũ
b) Khi cho haứm soỏ baống ủoà thũ , HS caàn :
*) Bieỏt caựch tỡm giaự trũ cuỷa haứm soỏ taùi moọt ủieồm cho trửụực thuoọc TXẹ vaứ ngửụùc laùi, tỡm caực giaự trũ cuỷa x ủeồ haứm soỏ nhaọn moọt giaự trũ cho trửụực
*) Nhaọn bieỏt ủửụùc sửù bieỏn thieõn vaứ bieỏt laọp baỷng bieỏn thieõn cuỷa haứm soỏ thoõng qua ủoà thũ cuỷa noự
*) Bieỏt caựch chửựng minh haứm soỏ chaỹn , haứm soỏ leỷ
+) Thaựi ủoọ : Reứn luyeọn tớnh tổ mổ , chớnh xaực khi veừ ủoà thũ ;
Thaỏy ủửụùc yự nghúa cuỷa haứm soỏ vaứ ủoà thũ trong ủụứi soỏng thửùc teỏ
II CHUAÅN Bề:
GV: SGK, phaỏn maứu , hỡnh veừ 2.1 , baỷng phuù , phieỏu hoùc taọp
HS: SGK , oõn taọp haứm soỏ vaứ ủoà thũ haứm soỏ ủaừ hoùc ụỷ caực lụựp dửụựi
III TIEÁN TRèNH TIEÁT DAẽY:
a Oồn ủũnh toồ chửực:
b Kieồm tra baứi cuừ(3’)
+) Neõu khaựi nieọm haứm soỏ ủoàng bieỏn , haứm soỏ nghũch bieỏn ? Haứm soỏ y = 2x + 1 ủoàng bieỏn hay nghũch bieỏn
c Baứi mụựi:
20’ Hẹ 1 : Khaỷo saựt sửù bieỏn thieõn cuỷa
haứm soỏ :
*) Khảo sát sự biến thiên của hàm số là
xét xem hàm số đồng biến, nghịch biến,
không đổi trên các khoảng ( nửa
khoảng hay đoạn) nào trong tập xác
định của nó
Vaọy để khảo sát sự biến thiên của hàm
số f trên K, ta có thể xét dấu của tỉ số
trên K
2 1
2 1
Nếu x x, K va x x ,f x f x
thì hàm số theỏ naứo ?
2 1
Nếu x x, K va x x ,f x f x
thỡ haứm soỏ theỏ naứo ?
GV hửụựng daón HS xem VD4 SGK
GV giụựi thieọu cho HS baỷng bieỏn thieõn
cuỷa haứm soỏ
GV cho HS laứm H 4 :
Haứm soỏ ủoàng bieỏn treõn K vỡ x2 – x1 vaứ f(x2) – f(x1) cuứng daỏu Haựm soỏ nghũch bieỏn treõn K vỡ x2 – x1 vaứ f(x2) – f(x1) traựi daỏu
HS xem VD4 SGK
HS theo doừi GV giụựi thieọu baỷng bieỏn thieõn cuỷa haứm soỏ f(x) = ax2 (a > 0 )
HS laứm H 4 :
HS laứm tửụng tửù nhử VD4 vaứ cho keỏt quaỷ : Khi a < 0 , haứm soỏ y =
ax2 ủoàng bieỏn treõn (;0) vaứ nghũch bieỏn treõn khoaỷng (0 ; )
2) Sửù bieỏn thieõn cuỷa haứm soỏ :
b) Khaỷo saựt sửù bieỏn thieõn cuỷa haứm soỏ
ẹể khảo sát sự biến thiên của hàm số f trên
K, ta có thể xét dấu của tỉ số
trên K
2 1
( ) ( )
f x f x
Haứm soỏ f ủoàng bieỏn treõn K khi vaứ chổ khi
( ) ( )
x x K va x x
x x
Haứm soỏ f nghũch bieỏn treõn K khi vaứ chổ khi
( ) ( )
VD4: (SGK) Baỷng bieỏn thieõn :
x 0 f(x) = ax2
(a > 0 )
0
BBT:
x 0 f(x) = ax2
(a < 0 )
0
Lop10.com
Trang 2Buứi Vaờn Tớn , GV trửụứng THPT soỏ 3 phuứ caựt ẹaùi soỏ 10 _ chửụng2
20’ Hẹ 2 : Haứm soỏ chaỹn , haứm soỏ leỷ
*Neõu ủũnh nghúa haứm soỏ chaỹn ,
haứm soỏ leỷ
*Vớ duù : Chửựng minh haứm soỏ
y = 1 x 1 x laứ hs leỷ
+) Tỡm taọp xaực ủũnh cuỷa haứm soỏ ?
+) Xeựt f(-x) =?
GV cho HS hoaùt ủoọng nhoựm laứm
H 5 : chửựng minh haứm soỏ g(x) =
ax2 (a 0) laứ haứm soỏ chaỹn
H: ẹoà thũ haứm soỏ g(x) = ax2 (a
0) coự tớnh chaỏt gỡ ?
TQ, ta coự ủũnh lớ (GV HD HS xem
SGK ủeồ hieồu roừ hụn ủũnh lớ naứy )
GV cho HS xem caực hỡnh 2.4 trg
41 SGK ủeồ thaỏy tớnh chaỏt cuỷa ủoà
thũ haứm soỏ chaỹn , haứm soỏ leỷ
GV lửu yự HS : Coự nhửừng haứm soỏ
khoõng chaỹn vaứ cuừng khoõng leỷ
GV cho HS laứm H 6 :
1)Hàm số f là
2) Hàm số f
đồng biến
3) Hàm số f
nghịch biến
a) Hàm số chẵn b) Hàm số lẻ c) trên khoảng (-;0)
d) Trên khoảng (0;+ ) e) Trên khoảng (-;+ )
GV nhaọn xeựt vaứ nhaỏn maùnh : tửứ ủoà
thũ cuỷa haứm soỏ ta coự theồ nhaọn bieỏt
tớnh chaỏt ủoàng bieỏn (nghũch bieỏn )
tớnh chaỹn(leỷ) cuỷa haứm soỏ ủoự
Haứm soỏ xaực ủũnh khi
-1 x 1
x x
txủ; [-1;1]
f(-x) = 1 x 1 x
= -( 1 x 1 x ) = - f(x) Neõn haứm soỏ laứ haứm soỏ leỷ
HS laứm H5:
TXẹ: R
x R -x R vaứ
g(-x) = a(-x)2 = ax2 = g(x) Vaọy haứm soỏ g(x) = ax2 (a 0) laứ
haứm soỏ chaỹn TL: ẹoà thũ haứm soỏ g(x) = ax2 (a 0) nhaọn truùc Oy laứm truùc ủoỏi
xửựng
HS nhaọn xeựt caực ủoà thũ hỡnh 2.4
HS xem hỡnh 2.5 vaứ laứm H 6 :
Hỡnh 2.5
y
x 0
KQ : 1 a ; 2 c ; 3 d
3) Haứm soỏ chaỹn , haứm soỏ leỷ:
a) khaựi nieọm haứm soỏ chaỹn , haứm soỏ leỷ
Cho haứm soỏ y = f(x) xaực ủũnh treõn D Haứm soỏ f goùi laứ haứm soỏ chaỹn neỏu vụựi moùi x thuoọc D , ta coự –x cuừng thuoọc D vaứ
f(x) = f(-x) Haứm soỏ f goùi laứ haứm soỏ leỷ neỏu vụựi moùi
x thuoọc D , ta coự –x cuừng thuoọc D vaứ f(x) = -f(-x)
b) ủoà thũ cuỷa haứm soỏ chaỹn vaứ haứm soỏ leỷ :
ẹũnh lớ :
ẹoà thũ haứm soỏ chaỹn nhaọn truùc tung laứm truùc ủoỏi xửựng
ẹoà thũ haứm soỏ leỷ nhaọn goỏc toùa ủoọ laứm taõm ủoỏi xửựng
d) Hửụựng daón veà nhaứ : (2’)
+) Naộm vửừng caựch chửựng minh haứm soỏ ủoàng bieỏn , nghũch bieỏn , haứm soỏ chaỹn , leỷ treõn TXẹ
+) Reứn luyeọn caựch ủoùc ủoà thũ : Tửứ ủoà thũ cuỷa haứm soỏ naứo ủoự , haừy neõu caực tớnh chaỏt cuỷa noự
+) laứm caực BT 3, 4, 5 trg 45 SGK
+) Xem trửụực muùc 4: “sụ lửụùc veà tũnh tieỏn ủoà thũ song song vụựi truùc toùa ủoọ ”
IV RUÙT KINH NGHIEÄM
Lop10.com