- ChÝnh x¸c ho¸ bµi gi¶i cña häc sinh Hoạt động 8: Củng cố toàn bài Câu hỏi 1: Em cho biết nội dung cơ bản đã được học C©u hái 2: Qua bµi häc rót ra cÇn viÕt lµm g× Hoạt động 9: Hướng dẫ[r]
Trang 1Bài soạn: Đại cương về phương trình
(Tiết 1) Giáo viên: Trần Thị Vân
Đơn vị: Trường THPT Lang Chánh
I Mục tiêu:
1 Về kiến thức:
- Khái niệm trình, tập xác định (điều kiện xác định) của trình, nghiệm của trình
- Khái niệm trình và các phép biến đổi
trình
2 Về kỹ năng:
không
- Nhận biết xem hai trình đã cho có hay không
- Biết sử dụng các phép biến đổi = dùng
3 Về tư duy:
4 Về thái độ:
Rèn luyện tính nghiêm túc khoa học
II Chuẩn bị phương tiện để học
1 Thực tiễn:
2 Phương tiện:
- Chuẩn bị bảng kết quả mỗi hoạt động
- Chuẩn bị phiếu học tập
III Gợi ý về phương pháp dạy học:
Cơ bản là dùng pháp gợi mở, vấn đáp thông qua các hoạt động điều khiển duy của học sinh đan xen hoạt động nhóm
IV Tiến trình bài học và các hoạt động
A Các tình huống học tập.
* Tình huống 1: Khái niệm về trình một ẩn số
Trang 2- Hoạt động 1: Hình thành khái niệm trình 1 ẩn số
- Hoạt động 2: Khái niệm TXD, điều kiện xác định của trình nghiệm của trình
- Hoạt động 3: Ví dụ củng cố hoạt động 2
* Tình huống 2: X trình
- Hoạt động 4: Ôn tập lại khái niệm 2 trình
- Hoạt động 5: Định nghĩa phép biến đổi trình
- Hoạt động 6: Xây dựng định lý về phép biến đổi
B Tiến trình bài học:
Giáo viên gợi cho học sinh nhớ lại sơ qua kiến thức về trình đã học ở lớp ;2 đặt vấn đề định nghĩa mới về trình 1 ẩn số
Hoạt động 1:Khái niệm phương trình một ẩn
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Quan sát bảng ví dụ
- Nghe và hiểu nhiệm vụ
- Hoàn thành nhiệm vụ
- Ghi nhận định nghĩa trình 1
ẩn số
- Cho học sinh quan sát bảng ví dụ về một số mệnh đề chứa biến
P(x): “2x + 1 = x2 1” với xR
Q(x): “ n chia hết cho 3” với n N
R(x): “x2 – 1 = ” với
1
1
x
R
x
- Cho học sinh nhận xét tính giống và khác nhau về dạng của các mệnh đề
- Cho học sinh đọc tên gọi khác của các mệnh đề P(x); R(x) (các trình)
- Đặt vấn đề: Thay 2 vế của P(x); R(x) bởi hàm số f(x); g(x) thì mệnh
- Cho hai học sinh trình bày cách hiểu
về trình 1 ẩn số
- Chính xác hoá khái niệm về trình 1 ẩn số
Trang 3Hoạt động 2: Xét trình “f(x) = g(x)” (1)
với hàm số f(x) có TXD : Df
hàm số g(x) có TXD : Dg
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Nghe và hiểu nhiệm vụ
- Tìm án giải (Đk để tồn tại
biểu thức chứa căn bậc hai, phân
thức)
- Trình bày lời giải
- \ ra định nghĩa tập xác địnhcủa pt(1)
- Định nghĩa điều kiện xác định của
trình (1)
- Nhấn mạnh cách đặt điều kiện của
trình là đặt điều kiện của ẩn
để biểu thức có mặt trong trình có nghĩa
- Cho học sinh tìm điều kiện xác định của trình
a) x 2 3x2 1
1
x
- Chính xác hoá, đánh giá kết quả bài giải của học sinh
Hoạt động 3 : Định nghĩa nghiệm của trình
Trong các số sau đâu là nghiệm của trình x2 3x 1 3x
1; 2; ; -1
8
1
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
-Từng nhóm nhận nhiệm vụ
- Tìm hiểu nhiệm vụ
- Hoàn thành nhiệm vụ
Trình bày kết quả
- \ ra khái niệm nghiệm của trình
- Yêu cầu học sinh suy nghĩ xem thay thế điều kiện “số x 0 TXD”
Bởi điều kiện nào?
- Cho nhóm học sinh làm ví dụ
- Chính xác hoá lời giải của học sinh
Trang 4- Cho học sinh chú ý : + Có thể thay việc tìm TXD bởi tìm điều kiện của trình khi giải
- Chú ý (SGK)
Hoạt động 4 + 5:
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Từng nhóm học sinh nghe và hiểu
nhiệm vụ
- Hoàn thành nhiệm vụ
- Trình bày bài giải
- Cho học sinh nhắc lại khái niệm: hai
trình
- Chính xác hoá lại khái niệm và ký hiệu hai trình
f 1 (x) = g 1 (x) <=> f 2 (x) = g 2 (x) Cho học sinh giải thích tính đúng sai trong bảng 2 sau (Nhóm học sinh)
a, PT: x 2 – 1 = 0 (1) <=> (x - 1)(x + 1) = 0
b, 2x = 4 (2) <=> 6x = 8
c, 3x + 1 = 0 (3) <=> 3x + 2 = 1
d, x2 – 1 = 0 (4) <=> x – 1 = 0
- Chính xác hóa lời giải của học sinh
Hoạt động 6: Định lý về phép biến đổi trình
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Nghe và hiểu nhiệm vụ
- Hoàn thành nhiệm vụ
- Trình bày lời giải của nhiệm vụ
- Cho học sinh suy nghĩ các thao tác ở biến đổi (2), (3) ở bảng 2
- ĐVD: gộp PT (2), (3) bởi f(x) = g(x) Thay số 2 bởi hệ số k(x) 0
PT
TXD
x
Số 1 bởi hệ số h(x)
Ta dự đoán việc phép biến đổi
trình nào?
- Cho học sinh phát biểu định lý
- Cho học sinh ghi nhận định lý
- Nhấn mạnh f(x).h(x) = g(x).h(x)
<=> f(x) = g(x) cần điều kiện h(x) 0 xTXD
Trang 5Hoạt động 7: Củng cố định lý
Hoạt động của học sinh Hoạt động của giáo viên
- Nghe và hiểu nhiệm vụ
- Vận đụng định lý chỉ ra
* x 2 1 x x 2 x 1
*
5
5 2 5 2
5 5
2 5
x x
x x x
x
x
Với điều kiện x> 5
Trình bày bài giải
- Chỉ ra các cặp trình
(gọi học sinh)
a, x 2 1 x
b, 5x + 1 = 4
c, x 2 x 1
d, x( 5x+1) = 4x
- w ý việc giải thích của học sinh
- Giải PT
5
2 5
2 x x
x
- Chính xác hoá bài giải của học sinh
Hoạt động 8: Củng cố toàn bài
Câu hỏi 2: Qua bài học rút ra cần viết làm gì
Hoạt động 9: ?2 dẫn học bài ở nhà
- Cách tìm điều kiện của trình, xét ngiệm của trình
- Làm bài tập 1, 2, 3, (SGK)