Giáo án Địa lí Lớp 4 - Học kỳ II - Năm học 2005-2006

Bước 1: - HS quan saùt - GV treo bản đồ Việt Nam - GV chỉ tuyến đường sắt, đường bộ từ thaønh phoá Hoà Chí Minh qua suoát doïc duyeân hải miền Trung để đến Hà Nội - GV xác định vị trí, g[r]

Trang 1

Tuần: 19 Thứ …… Ngày …… Tháng …… Năm 2006

Địa lí

BÀI: THÀNH PHỐ HẢI PHÒNG

I.MỤC ĐÍCH - YÊU CẦU:

1.Kiến thức:

- HS biết: vị trí, đặc điểm tiêu biểu của thành phố Hải Phòng

2.Kĩ năng:

- Xác định được vị trí của thành phố Hải Phòng trên bản đồ Việt Nam

- Trình bày những đặc điểm tiêu biểu của thành phố Hải Phòng

- Hình thành biểu tượng về thành phố cảng, trung tâm công nghiệp đóng tàu, trung tâm du lịch

3 Thái độ:

- Có ý thức tìm hiểu về các thành phố cảng

II.CHUẨN BỊ:

- Các bản đồ: hành chính, giao thông Việt Nam

- Bản đồ Hải Phòng

- Tranh, ảnh về thành phố Hải Phòng

III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU

THỜI

1 phút

8 phút

 Khởi động:

 Bài mới:

 Giới thiệu bài

1.Hải Phòng – thành phố cảng.

Hoạt động1: Làm việc theo nhóm

GV yêu cầu các nhóm dựa vào SGK, các

bản đồ hành chính & giao thông Việt

Nam, tranh, ảnh để thảo luận theo gợi ý

sau:

- Thành phố Hải Phòng nằm ở đâu?

- Hải Phòng có những điều kiện tự nhiên

nào để trở thành một cảng biển?

- Mô tả về hoạt động của cảng Hải

Phòng?

2.Đóng tàu là ngành công nghiệp

quan trọng của Hải Phòng.

Hoạt động 2: Làm việc cả lớp

- So với các ngành công nghiệp khác,

công nghiệp đóng tàu ở Hải Phòng có vai

trò như thế nào?

- Kể tên các nhà máy đóng tàu của Hải

- HS dựa vào SGK, các loại bản đồ, tranh, ảnh để thảo luận

- Đại diện nhóm trình bày kết quả thảo luận trước lớp

- Cả lớp nhận xét

- HS dựa vào SGK, trả lời các câu

Các loại bản đồ

SGK

Lop4.com

Trang 2

8 phút

3 phút

1 phút

Phòng?

- Kể tên các sản phẩm của ngành đóng

tàu ở Hải Phòng?

- GV bổ sung: Các nhà máy đóng tàu ở

Hải Phòng đã đóng được những chiếc tàu

lớn không chỉ phục vụ cho nhu cầu trong

nước mà còn xuất khẩu Hình 3 trong SGK

thể hiện chiếc tàu có tải trọng lớn của nhà

máy đóng tàu Bạch Đằng đang hạ thủy

3.Hải Phòng là trung tâm du lịch.

Hoạt động 3: Làm việc theo nhóm

- Hải Phòng có những điều kiện nào để

phát triển du lịch?

- GV bổ sung: Đến Hải Phòng chúng ta

có thể tham gia được nhiều hoạt động lí

thú: nghỉ mát, tắm biển, tham quan các

danh lam thắng cảnh, lễ hội, vườn quốc

gia Cát Bà Vườn quốc gia Cát Bà vừa

được UNESCO công nhận là Khu dự trữ

sinh quyển của thế giới

 Củng cố

- Yêu cầu HS trả lời các câu hỏi trong

SGK

 Dặn dò:

- GV nhận xét tinh thần, thái độ học tập

của HS trong giờ học

- Chuẩn bị bài: Đồng bằng Nam Bộ

hỏi

- HS dựa vào SGK, tranh, ảnh, vốn hiểu biết của bản thân, thảo luận

- HS nêu

Tranh ảnh sưu tầm

Rút kinh nghiệm:

Lop4.com

Trang 3

Địa lí

BÀI: ĐỒNG BẰNG NAM BỘ

HS biết đồng bằng Nam Bộ:

- Là đồng bằng châu thổ lớn nhất của cả nước

- Là nơi có mạng lưới sông ngòi dày đặc

2.Kĩ năng:

- HS chỉ được vị trí đồng bằng Nam Bộ, sông Tiền, sông Hậu, Đồng Tháp Mười, U Minh, Mũi Cà Mau trên bản đồ Việt Nam

- Trình bày những đặc điểm tiêu biểu về thiên nhiên đồng bằng Nam Bộ

- Xác định mối quan hệ giữa khí hậu biển hồ với sông ngòi, sông ngòi với đất đai ở mức độ đơn giản

3.Thái độ:

- Có ý thức tôn trọng, bảo vệ các thành quả lao động của con người

- Bản đồ thiên nhiên, hành chính Việt Nam

- Bản đồ đất trồng Việt Nam

- Tranh ảnh thiên nhiên về đồng bằng Nam Bộ

THỜI

1 phút

5 phút

 Bài cũ: Thủ đô Hà Nội.

- Chỉ trên bản đồ Việt Nam vị trí của

thủ đô Hà Nội

- Tại sao nói Hà Nội là trung tâm chính

trị, văn hoá, khoa học, kinh tế lớn của cả

nước

- Hãy nêu tên các di tích lịch sử, viện

bảo tàng, danh lam thắng cảnh của Hà

Nội?

- GV nhận xét

 Bài mới:

 Giới thiệu:

Ở phía Nam nước ta có một đồng bằng

rộng lớn Đó là đồng bằng Nam Bộ,

chúng ta sẽ cùng tìm hiểu về đồng bằng

- HS trả lời

- HS nhận xét

Lop4.com

Trang 4

8 phút

này xem nó có gì giống & khác với đồng

bằng Bắc Bộ

Hoạt động1: Hoạt động cả lớp

- GV yêu cầu HS quan sát hình ở góc

phải SGK & chỉ vị trí đồng bằng Nam

Bộ

- GV chỉ sông Mê Công trên bản đồ

thiên nhiên treo tường & nói đây là một

sông lớn của thế giới, đồng bằng Nam

Bộ do sông Mê Công & một số sông

khác như: sông Đồng Nai, sông La Ngà…

bồi đắp nên

- Nêu đặc điểm về độ lớn, địa hình của

đồng bằng Nam Bộ

Hoạt động 2: Hoạt động nhóm

- Quan sát hình lược đồ đồng bằng Nam

Bộ, hãy:

- Tìm & nêu vị trí, giới hạn của đồng

bằng Nam Bộ, vị trí của Đồng Tháp

Mười, U Minh, Cà Mau?

- Cho biết đồng bằng có những loại đất

nào? Ở đâu? Những loại đất nào chiếm

diện tích nhiều hơn?

- GV mô tả thêm về các vùng trũng ở

Đồng Tháp Mười, U Minh, Cà Mau

- GV sửa chữa giúp HS hoàn thiện phần

trình bày

Hoạt động 3: Hoạt động cá nhân

- Quan sát hình lược đồ đồng bằng Nam

Bộ, hãy:

- Tìm & kể tên các sông lớn của đồng

bằng Nam Bộ

- Nêu nhận xét về mạng lưới sông ngòi

của đồng bằng Nam Bộ (nhiều hay ít

sông)?

- Vì sao ở nước ta sông lại có tên là

Cửu Long? (GV có thể hỏi: Cửu Long là

gì? Là sông có chín cửa)

- GV chỉ lại vị trí sông Mê Công, sông

Tiền, sông Hậu, Biển Hồ

- Ở Nam Bộ trong một năm có mấy

mùa? Đặc điểm của mỗi mùa?

- Giải thích vì sao ở đồng bằng Nam Bộ

người dân không đắp đê?

- Sông ngòi ở Nam Bộ có tác dụng gì?

- GV mô tả thêm về cảnh lũ lụt vào

mùa mưa, tình trạng thiếu nước ngọt vào

mùa khô ở đồng bằng Nam Bộ

- HS quan sát hình & chỉ vị trí đồng bằng Nam Bộ

- HS nêu

- Các nhóm trao đổi theo gợi ý của SGK

- HS quan sát hình & trả lời câu hỏi

- HS dựa vào SDK để nêu đặc điểm về sông Mê Công, giải thích: do hai nhánh sông Tiền Giang & Hậu Giang đổ ra biển bằng chín cửa nên có tên là Cửu Long

- HS trả lời các câu hỏi

Bản đồ

Lược đồ Nam Bộ

Tranh ảnh

Lop4.com

Trang 5

3 phút

1 phút

trả lời

 Củng cố

- So sánh sự khác nhau giữa đồng bằng

Bắc Bộ & đồng bằng Nam Bộ về các

mặt địa hình, khí hậu, sông ngòi, đất đai

 Dặn dò:

- Chuẩn bị bài: Người dân ở đồng bằng

Nam Bộ

- HS so sánh

Lop4.com

Trang 6

Địa lí

BÀI: NGƯỜI DÂN Ở ĐỒNG BẰNG NAM BỘ

HS biết

- Nhà ở & làng xóm của người dân ở đồng bằng Nam Bộ

- Một số trang phục & lễ hội của người dân ở đồng bằng Nam Bộ

2.Kĩ năng:

- HS trình bày được những đặc điểm tiêu biểu về dân tộc, nhà ở, làng xóm, trang phục lễ hội của người dân ở đồng bằng Nam Bộ

- Xác lập được mối quan hệ giữa thiên nhiên với nơi định cư của con người

- Biết dựa vào tranh ảnh để tìm ra kiến thức

3.Thái độ:

- Có ý thức tôn trọng thành quả lao động của người dân & truyền thống văn hoá của dân tộc

- Bản đồ dân tộc Việt Nam

- Tranh ảnh về nhà ở, làng quê, trang phục, lễ hội của người dân ở đồng bằng Nam

Bộ

THỜI

ĐDDH

1 phút

5 phút

8 phút

 Bài cũ: Đồng bằng Nam Bộ.

- Nam Bộ nằm ở phía nào của đất nước?

Do sông nào bồi đắp nên?

- Nêu đặc điểm của đồng bằng Nam Bộ?

- Vì sao đồng bằng Nam Bộ không có đê?

- GV nhận xét

 Bài mới:

Người dân sống ở đồng bằng Bắc Bộ

chủ yếu là người Kinh Còn ở đồng bằng

Nam Bộ thì người dân sống ở đây là những

dân tộc nào? Nhà ở, làng xóm nơi đây có

đặc điểm gì khác đồng bằng Bắc Bộ?

Chúng ta sẽ cùng tìm hiểu qua bài: Người

dân ở đồng bằng Nam Bộ

Hoạt động1: Hoạt động cả lớp

- GV treo bản đồ các dân tộc Việt Nam

- HS trả lời

- HS nhận xét

- HS xem bản đồ & trả lời

Lop4.com

Trang 7

8 phút

- Người dân sống ở đồng bằng Nam Bộ

thuộc những dân tộc nào?

- Người dân thường làm nhà ở đâu?

- GV giải thích thêm về “giống đất”: Dải

đất hoặc dải cát cao từ 4-5 m song song với

bờ biển, dài hàng chục km Giồng còn

dùng để chỉ các dải cát ven sông (giống

như dải đê tự nhiên), hình thành do các lớp

phù sa được bồi đắp cao dần sau mỗi kì

nước lũ tràn rồi rút đi Các giồng đất hai

bên các sông lớn thường là nơi có làng

xóm, dân cư đông đúc

Hoạt động 2: Hoạt động nhóm đôi

- GV yêu cầu HS quan sát hình 1

- Nhà ở của người dân làm bằng vật liệu

gì?

- Nhà có gì khác với nhà ở của người dân

đồng bằng Bắc Bộ?

- Vì sao người dân thường làm nhà ven

sông?

- GV nói thêm về nhà ở của người dân ở

đồng bằng Nam Bộ: Vì khí hậu nắng nóng

quanh năm, ít có gió bão lớn nên người

dân ở đây thường làm nhà ở rất đơn sơ

Nhà ở truyền thống của người dân Nam

Bộ, cả vách nhà & mái nhà, thường làm

bằng lá cây dừa nước (loại cây mọc ở các

vùng trũng có nước hoặc ven các sông

ngòi, kênh rạch, lá dừa nước rất dai &

không thấm nước) Đây là vùng đất thấp,

nhiều sông ngòi, kênh rạch nên người dân

thường chọn các giồng đất cao để làm nhà

tránh lũ Mặt khác, trước đây đường giao

thông trên bộ chưa phát triển, người dân đi

lại chủ yếu bằng xuồng, ghe vì thế người

dân thường làm nhà ven sông để thuận tiện

cho việc đi lại

- GV cho HS xem tranh ảnh về những

ngôi nhà mới xây: bằng gạch, xi măng, đổ

mái hoặc lợp ngói để thấy sự thay đổi

trong việc xây dựng nhà ở của người dân

nơi đây

- Giải thích vì sao có sự thay đổi này?

Hoạt động 3: Thi thuyết trình theo nhóm

GV yêu cầu HS thi thuyết trình dựa theo sự

- Các nhóm thảo luận theo gợi ý

- Đại diện nhóm báo cáo kết quả làm việc trước lớp

- HS xem tranh ảnh

- Đường giao thông được xây dựng, các ngôi nhà kiểu mới xuất hiện ngày càng nhiều, có nước sạch, ti vi, điện…

- HS trong nhóm lựa chọn tranh

Bản đồ các dân tộc

Tranh ảnh về nhà ở

Lop4.com

Trang 8

3 phút

1 phút

gợi ý sau:

- Hãy nói về trang phục của các dân tộc?

- Lễ hội của người dân nhằm mục đích gì?

- Trong lễ hội, người dân thường tổ chức

những hoạt động gì?

- Kể tên một số lễ hội nổi tiếng của người

dân đồng bằng Nam Bộ?

trình bày

- GV kể thêm một số lễ hội của người dân

- GV nói thêm: ngày thường trang phục

của các dân tộc ở đồng bằng Nam Bộ gần

giống nhau Trang phục truyền thống của

các dân tộc thường chỉ mặc trong các ngày

lễ hội

 Củng cố

- GV yêu cầu HS trả lời các câu hỏi trong

SGK

 Dặn dò:

- Chuẩn bị bài: Hoạt động sản xuất của

người dân ở đồng bằng Nam Bộ

ảnh sưu tầm được, kênh chữ trong SGK để thuyết trình về trang phục & lễ hội của người dân đồng bằng Nam Bộ

Tranh ảnh về trang phục, lễ hội

Lop4.com

Trang 9

Địa lí

BÀI: HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT CỦA NGƯỜI DÂN Ở ĐỒNG BẰNG NAM BỘ

HS biết:

- Đồng bằng Nam Bộ là nơi trồng nhiều lúa gạo, cây ăn trái, đánh bắt & nuôi nhiều

thủy, hải sản nhất cả nước

2.Kĩ năng:

- HS biết nêu một số dẫn chứng chứng minh cho đặc điểm trên & nguyên nhân của nó

- Biết dựa vào tranh ảnh kể tên thứ tự các công việc trong việc xuất khẩu gạo, nói về chợ nổi trên sông ở đồng bằng Nam Bộ

- Biết khai thác kiến thức từ tranh ảnh, bảng thống kê, bản đồ

3.Thái độ:

- Có ý thức tôn trọng, bảo vệ các thành quả lao động của người dân

- Bản đồ nông nghiệp, ngư nghiệp Việt Nam

- Tranh ảnh về sản xuất ở đồng bằng Nam Bộ

THỜI

1 phút

5 phút

2 phút

 Bài cũ: Người dân ở đồng bằng Nam Bộ.

- Kể tên các dân tộc chủ yếu & các lễ hội nổi

tiếng ở đồng bằng Nam Bộ?

- Nhà ở, làng xóm, phương tiện đi lại của

người dân Nam Bộ có đặc điểm gì? Vì sao?

- Nhà ở & đời sống của người dân ở đồng

bằng Nam Bộ đang có sự thay đổi như thế

nào?

- GV nhận xét

 Bài mới:

Đồng bằng Nam Bộ là nơi được thiên nhiên

ưu đãi, có nhiều thuận lợi cho đời sống & sản

xuất Vậy người dân nơi đây đã khai thác

những thuận lợi đó để sản xuất những gì?

- HS trả lời

- HS nhận xét

Lop4.com

Trang 10

8 phút

GV cho HS quan sát bản đồ nông nghiệp

Kể tên các cây trồng ở đồng bằng Nam

Bộ? Cho biết loại cây nào được trồng nhiều

hơn ở đây?

Hoạt động1: Hoạt động cá nhân

- Quan sát các biểu đồ trang 119, cho biết

đồng bằng Nam Bộ chiếm bao nhiêu phần

diện tích & sản lượng lúa gạo của cả nước?

- Vai trò của đồng bằng Nam Bộ trong việc

sản xuất lúa gạo của nước ta?

- Giải thích vì sao nơi đây trồng nhiều lúa

gạo?

- Kể tên các loại trái cây điển hình của Nam

Bộ?

- Hãy cho biết lúa, gạo, trái cây ở đồng bằng

Nam Bộ được tiêu thụ ở những đâu?

- GV mô tả thêm về các vườn cây ăn trái của

- Kể tên các công việc trong quá trình sản

xuất gạo xuất khẩu ở đồng bằng Nam Bộ?

- GV kết luận: Đồng bằng Nam Bộ là nơi

xuất khẩu gạo lớn nhất cả nước Nhờ đồng

bằng này, nước ta trở thành một trong những

nước xuất khẩu nhiều gạo bậc nhất thế giới

Hoạt động 2: Hoạt động nhóm

- Dựa vào bảng số liệu trang 121, cho biết

đồng bằng Nam Bộ chiếm bao nhiêu phần sản

lượng thủy, hải sản của cả nước?

- Nhận xét về vai trò của đồng bằng Nam Bộ

trong việc sản xuất thủy, hải sản ở nước ta?

- GV treo bản đồ ngư nghiệp

- Nguyên nhân nào làm cho đồng bằng Nam

Bộ sản xuất được nhiều thủy, hải sản?

- Kể tên các loại thủy sản được nuôi nhiều ở

đây?

- Sản phẩm thủy, hải sản của đồng bằng được

tiêu thụ ở đâu?

- GV mô tả thêm về việc nuôi cá, tôm ở đồng

bằng này?

- GV sửa chữa giúp HS hoàn thiện phần trình

bày

Hoạt động 3: Hoạt động cả lớp

- Nguyên nhân nào làm cho đồng bằng Nam

Bộ có công nghiệp phát triển mạnh?

- Hàng năm đồng bằng Nam Bộ đã tạo ra bao

nhiêu phần giá trị sản xuất công nghiệp của cả

nước? Điều đó nói lên đặc điểm gì của công

nghiệp vùng này?

- Kể tên các ngành công nghiệp nổi tiếng của

- HS quan sát bản đồ nông nghiệp & trả lời

- HS quan sát biểu đồ lúa, trái cây & trả lời

- HS kể: gặt lúa, tuốt lúa, xay xát gạo, đóng gói gạo, xếp gạo lên tàu, chuyên chở gạo xuất khẩu

- HS quan sát bảng số liệu, trả lời câu hỏi

- HS dựa vào SGK, tranh ảnh, bản đồ ngư nghiệp, vốn hiểu biết để trả lời các câu hỏi

- Đại diện nhóm trình bày kết quả trước lớp

Bản đồ nông nghiệp

Tranh ảnh về sản xuất lúa, gạo

Bản đồ ngư nghiệp

Lop4.com

Trang 11

3 phút

1 phút

 Củng cố

- GV yêu cầu HS nêu lại một số đặc điểm về

hoạt động sản xuất của người dân ở đồng bằng

Nam Bộ

 Dặn dò:

- Chuẩn bị bài: Thành phố Hồ Chí Minh

- HS trả lời

Lop4.com

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	141,31 KB