Qua các bài học, trẻ được học hát, nghe hát, được chơi trò chơi âm nhạc được biết một số kiến thức về âm nhạc...Tất cả những điều đó tạo nên một trình độ văn hoá âm nhạc tối thiểu để g[r]
Trang 1BÁO CÁO KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU, ỨNG DỤNG SÁNG KIẾN.
1 Lời giới thiệu.
Giáo dục âm nhạc là hoạt động nghệ thuật có tác dụng giáo dục thẩm mỹ ngoài ra nó còn giúp trẻ phát triển trí tuệ, trẻ có khả năng trải nghiệm những cảmxúc trong quá tŕnh cảm thụ và thể hiện âm nhạc: Khi nghe nhạc, trẻ cảm nhận được tính chất, tình cảm của âm nhạc, ảnh hưởng những trạng thái cảm xúc có trong tác phẩm Đồng thời âm nhạc cũng dẫn dắt trẻ đến với những hiện tượng sống động của đời sống, giúp trẻ hình thành sự liên tưởng Nhịp điệu rắn giỏi của bản hành khúc gợi cho trẻ niềm vui, hào hứng phấn khởi Bài hát êm dịu đưa trẻ đến những cảm xúc nhẹ nhàng…Với tôi âm nhạc giống như một bí quyếtriêng giúp tôi thu hút trẻ, tạo ấn tượng đẹp khi trẻ tới trường lớp
Âm nhạc giúp con người có cảm xúc tuyệt vời nhất, giúp chúng ta cảm nhận được tới từng ngõ nghách sâu thẳm nhất của tâm hồn Âm nhạc khơi dậy niềm xúc cảm và niệm tô màu cho ký ức, vẽ lên cho nó những bức họa với đủ những gam màu của cuộc sống Thật vậy từ bao đời nay dân ta vốn có truyền thống yêu ca hát, tiếng hát đã gắn liền với cuộc sống lao động và đấu tranh Tiếng hát là tiếng nói của trái tim, là món ăn tinh thần không thể thiếu Chính vì
lẽ đó âm nhạc đã trở thành môn nghệ thuật luôn được mọi người yêu thích, không chỉ mang lại những cảm xúc vui sướng trong đời sống tinh thần mà còn tạo cho chúng ta hiểu biết về thế giới con người tạo điều kiện cho sự phát triển toàn diện cá nhân
Qua các bài học, trẻ được học hát, nghe hát, được chơi trò chơi âm nhạc được biết một số kiến thức về âm nhạc Tất cả những điều đó tạo nên một trình
độ văn hoá âm nhạc tối thiểu để góp phần cùng những môn học khác giáo dục nhân cách làm cho các nội dung học tập ở trường có tính toàn diện, làm thăng bằng, hài hoà các hoạt động học tập của trẻ
Để thực hiện nhiệm vụ giáo dục trong trường mầm non phòng Giáo dục và Đào tạo đã đưa môn âm nhạc vào chương trình giảng dạy Nó đã trở thành một những môn học chính trong trường mầm non để đào tạo con người toàn diện cũng như các môn học khác trong hệ thống giáo dục âm nhạc bao gồm kiến thức
kĩ năng, cơ sở kĩ năng phương pháp dạy học Điều đặc biệt hơn cả là những kiếnthức kĩ năng phương tiện của bộ môn âm nhạc không phải là khoa học tự nhiên hay xã hội đơn thuần mà nó là môn nghệ thuật âm nhạc
Trang 2Vì tất cả những những lý do này, tôi luôn mong muốn mình phải làm thế nào để giúp trẻ học thật tốt bộ môn âm nhạc, tôi đã không ngừng suy nghĩ và sáng tạo, để tìm ra những cách thức giảng dạy và tạo ra môi trường học tập tốt nhất cho trẻ, góp phần với các môn học khác phát triển toàn diện nhân cách cho trẻ
Trẻ mầm non dễ xúc cảm ngây thơ, trong sáng lành mạnh tinh tế Nên sự yêu thích âm nhạc là không thể thiếu, âm nhạc là món ăn tinh thần giúp trẻ lắng dịu, tạo cảm giác đầm ấm an toàn dễ chịu Đồng thời âm nhạc cũng có tác dụng giúp cho những trẻ thụ động nhút nhát trở nên linh hoạt khi được tiếp xúc với tính chất mạnh mẽ lôi cuốn của tiết tấu của âm thanh âm nhạc.Thấm nhuần yêu cầu và nhiệm vụ của ngành học đề ra, tôi đã không ngừng học tập đồng nghiệp, qua các buổi lên lớp qua thông tin đại chúng ,qua các đợt thao giảng và đặc biệt sau giờ dạy môn học giáo dục âm nhạc cho trẻ đạt kết quả cao
Giáo dục âm nhạc giúp trẻ cảm nhận và biết rung động khi được nghe hát biết thể hiện tình cảm của bài hát, biết nhận ra giai điệu của làn điệu dân ca quenthuộc nhằm phát triển khả năng nghe và cảm nhận về âm nhạc
Khi nói đến tuổi mẫu giáo, người ta thường đề cập màu sắc âm thanh thật
là một thiếu sót lớn nếu trẻ không được sống trong môi trường âm nhạc Thế giới âm thanh không ngừng chuyển động, tạo điều kiện phát triển về mặt tâm lí, năng lực hoạt động và sự hiểu biết của trẻ Vì vậy muốn nâng cao chất lượng giảng dạy môn âm nhạc tôi thường băn khoăn và suy nghĩ tìm tòi phương pháp giảng dạy sao cho phù hợp với khả năng nhận thức của trẻ ở lớp mình phụ trách
Vì vậy tôi đã chọn đề tài: “Một số biện pháp giúp trẻ 5 tuổi học tốt môn âm nhạc”
2 Tên sáng kiến.
- “Một số biện pháp giúp trẻ 5 tuổi học tốt môn âm nhạc”
3 Tác giả sáng kiến:
- Họ và tên: Đoàn Thị Dung
- Địa chỉ tác giả sáng kiến: Trường Mầm non Liên Châu - Yên Lạc - Vĩnh Phúc
- Số điện thoại: 0356 298 980
- Email: info@123doc.org
4 Chủ đầu tư tạo ra sáng kiến
Đoàn Thị Dung
Trang 35 Lĩnh vực áp dụng sáng kiến và vấn đề mà sáng kiến giải quyết.
5.1 Lĩnh vực áp dụng của sáng kiến: Lĩnh vực phát triển thẩm mỹ quahoạt động âm nhạc tại lớp mẫu giáo 5 tuổi A1 - Trường Mầm non Liên Châu -huyện Yên Lạc – tỉnh Vĩnh Phúc
5.2 Vấn đề mà sáng kiến giải quyết:
Nhằm giúp cho trẻ tiếp thu những kiến thức âm nhạc, cũng như kiến thức các môn học khác một cách nhẹ nhàng mà lôgic, giúp trẻ hiểu sâu và nhớ lâu màkhông mang tính gò ép, áp đặt đảm bảo cho trẻ “ Học bằng chơi, chơi mà học” Trẻ yêu ca hát, thấy được cái hay cái đẹp trong từng bài hát Góp phần giáo dục đạo đức và hoàn thiện nhân cách trẻ
6 Ngày sáng kiến được áp dụng lần đầu hoặc áp dụng thử.
cả hai) kết hợp theo cách như vậy để tạo ra vẻ đẹp của hình thức, sự hài hòa và
biểu hiện cảm xúc
* Hát
Là hoạt động tạo ra âm nhạc bằng giọng của một người Âm thanh khimột người đang hát phát ra gọi là giọng hát Khi hát, người hát điều chỉnhgiọng lên cao xuống thấp, lên bổng xuống trầm Nếu họ làm điều này theo mộtthang đo với nốt nhạc thì sẽ tạo ra một giai điệu
Trang 4Ai trong chúng ta cũng đã từng hát, hoặc ít nhất cũng đã từng nghe người kháchát Một người hát goi là đơn ca, hai ba người hát gọi là song ca, tam ca nhiềungười cùng hát một lời ca, một giai điệu là đồng ca Còn nếu hát theo nhiều bè,nhiều giai điệu khác nhau gọi là hợp ca (Hợp xướng).
* Nghe nhạc:
Là người vẽ được bộc lộ những cảm xúc, sự sáng tạo của mình về thế giớixung quanh thông qua các hình vẽ
* Trò chơi âm nhạc:
Là 1 hoạt động vui chơi giúp trẻ củng cố kiến thức, kĩ năng đã học; là
dạng hoạt động âm nhạc tương đối tổng hợp, có sử dụng tất cả các dạng hoạtđộng âm nhạc như: ca hát, vận động theo nhạc, nhảy múa, nghe nhạc,…
7.1.2 Vai trò của âm nhạc với sự phát triển của trẻ:
Âm nhạc với vẻ đẹp của nó sẽ giúp ta vươn tới những giá trị cao đẹp của cuộcsống Đặc biệt với trẻ mầm non, âm nhạc càng có vai trò to lớn trong việc giáodục tư tưởng tình cảm, góp phần hình thành và phát triển nhân cách trẻ em.Không phải đến bây giờ chúng ta mới nhận thức và vận dụng trong giáo dục mà
từ ngàn xưa, trong đời sống thường nhật ông cha ta cũng đã ứng dụng hữu hiệu
âm nhạc trong việc xây dựng thế giới tâm hồn cho trẻ em Từ những lời hátmượt mà của bà, của mẹ đến những câu hát đồng dao dễ nghe, dễ thuộc, giàuhình ảnh…Thế giới tinh thần đẹp đẽ đã đi vào tiềm thức và trở thành lối sống tốt
đẹp, nhân bản của con người và giúp trẻ phát triển nhân cách toàn diện:
Thứ nhất là về nhận thức: Các nghiên cứu về thần kinh cho thấy, sự tiếp
xúc với âm nhạc có thể thiết lập được phản xạ có điều kiện ở trẻ, đồng thời thúcđẩy trí thức của bán cầu trái, phát triển khả năng nhận thức và các kỹ năng lậpluận phức tạp
Thứ hai là về ngôn ngữ: Kinh nghiệm tiếp cận với âm nhạc giúp trẻ sử
dụng ngôn ngữ để miêu tả, cách phát âm thông qua việc lắng nghe và hát
Thứ ba là về thể chất: Việc biểu diễn khi ca hát giúp trẻ phát triển các tố
chất như độ bền, độ linh hoạt, dẻo dai, sự nhanh nhạy, sự cân bằng, sự khéoléo… Theo các nhà tâm lý học, vấn đề mấu chốt của việc hát theo nhạc nằm ởmối tương quan giữa hoạt động thể chất: nhún nhảy, đung đưa người, vung tay…
và hoạt động trí não Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng sự luân phiên giữa vận độngthể lực và vận động trí não có tác động tích cực đến sức khỏe của con người
Thứ tư là về thẩm mỹ: Âm nhạc giúp hình thành ở trẻ em khái niệm về cái
đẹp, về không gian…
Trang 5Thứ năm là về Cảm xúc và hiểu biết xã hội: Âm nhạc tạo cở hội cho trẻ
được thể hiện cảm xúc của mình và kích thích sự hiểu biết văn hóa của các vùngmiền trên thế giới
7.1.3 Ý nghĩa, tác dụng của môn âm nhạc với trẻ mẫu giáo 5 tuổi.
Môn học âm nhạc là một hoạt động mang tính nghệ thuật, việc cho trẻđược tiếp xúc, nghe và giáo dục âm nhạc từ rất sớm, ngay từ trong bụng mẹ vàtiếp tục ở bậc học mầm non nói chung và trẻ mầm non 5 tuổi nói riêng sẽ cónhững tác động mạnh mẽ, góp phần quan trọng trong việc giáo dưỡng, bồi bổđời sống tâm hồn, đồng thời cũng là tiền đề cho việc hình thành và phát triểntoàn diện các mặt nhân cách cho trẻ, tạo nên những nét tính cách, phẩm chất cầnthiết để trẻ bước vào cấp Tiểu học
Vì vậy, để triển khai thực hiện tốt và đáp ứng được những mục tiêu, yêucầu về sự phát triển chung và nhất là lĩnh vực giáo dục nghệ thuật cho trẻ mầmnon 5 tuổi về môn âm nhạc, rất cần có những công trình nghiên cứu đề xuất cácbiện pháp khả thi, hữu hiệu thúc đẩy hiệu quả để trẻ học tốt môn âm nhạc chotrẻ mầm non 5 tuổi nói riêng và mục tiêu, nhiệm vụ của bậc học nói chung
7.1.4 Đặc điểm nhận thức về hoạt động âm nhạc của trẻ mẫu giáo 5 tuổi:
Trẻ mẫu giáo lớn nếu được nghe có quá trình với các nội dung phù hợp cóthể hình thành thói quen tập trung lắng nghe, theo dõi sự phát triển của âm nhạc,hiểu được tính chất chung và một số đặc điểm của bài hát được nghe, so sánhmột số đặc điểm của bài được nghe với các hiện tượng gần gũi trong cuộc sống
Đa số các trẻ mẫu giáo lớn thích nghe những tác phẩm có giai điệu súc tích dễnhớ, tiết tấu nhịp nhàng, nhịp độ linh hoạt
Trẻ mẫu giáo lớn đã hình thành thói quen nghe nhạc và đã biết lựa chọnbài hát mà mình yêu thích Nếu như ở mẫu giáo bé, sự tập trung chú ý chỉ là tạmthời không chủ định thì đến mẫu giáo lớn, khả năng chú ý của trẻ đã lâu hơn, trẻcảm nhận trạng thái chung của âm nhạc, phân biệt được âm thanh cao - thấp,giai điệu đi lên - đi xuống, độ to - nhỏ của âm nhạc, thậm chí cả sự thay đổicường độ âm nhạc mạnh dần hay nhẹ dần, phân biệt âm sắc của một số nhạc cụ(tiếng kèn, tiếng trống, tiếng sáo…), và âm sắc giọng hát Trẻ hiểu được nộidung của tác phẩm âm nhạc thông qua lời ca, nhận xét được giọng hát đúng,giọng hát sai của bạn mình Trẻ cảm thụ âm nhạc có định hướng hơn, hứng thútham gia các hoạt động âm nhạc và biết sáng tạo
Tuổi mẫu giáo lớn học hát theo lối “truyền khẩu” (nghe rồi bắt chước) vì cáccháu chưa biết chữ Thông qua các bài hát mà trẻ hiểu về ý nghĩa của lời ca,ngôn từ Tuy nhiên, trẻ hát một cách tình cảm mà không phải gắng sức, biết điềuchỉnh tốc độ từ vừa phải – hơi nhanh hoặc từ vừa phải – chậm lại Âm thanh
Trang 6mềm mại, nhẹ nhàng, biết lấy hơi giữa các câu nhạc, hát rõ lời, mạch lạc Trẻbiết bắt đầu và kết thúc cùng nhau khi hát tập thể, hát có nhạc đệm hoặc không
có nhạc đệm, hát đơn ca, nhóm… Tầm cữ giọng ổn định hơn, thường hát trongkhoảng từ nốt Đô của quãng tám thứ nhất đến nốt Đô của quãng tám thứ 2 cùngvới sự phối hợp giữa nghe và hát của trẻ cũng tốt hơn
7.1.5 Nội dung và yêu cầu dạy âm nhạc cho trẻ mẫu giáo 5 tuổi
a Nội dung
- Hát: Sắp đến tết rồi ; Ngày tết quê em ; Quà mùng 8 tháng 3 ; Bônghồng tặng cô ; Em đi chơi thuyền ; Em đi qua ngã tư đường phố ; Chú ếch con ;Tôm cá cua thì tài,…
- Hát kết hợp vận động: Vỗ tay theo nhịp; Vỗ tay theo lời ca ; Vỗ tay theotiết tấu; Múa minh họa
- Nghe hát: Ngày đầu tiên đi học, Em yêu trường em, Cây trúc xinh, Chỉ cómột trên đời, Khúc hát ru người mẹ trẻ,…
- Trò chơi âm nhạc: Ai nhanh nhất, Đoán tên bạn hát, Tai ai tinh, Hát theohình vẽ, Nghe tiếng hát tìm đồ dùng,…
b Yêu cầu
- Hát: Làm quen với lời bài hát, học thuộc bài hát, tư thế hát đúng, duyêndáng Biết cách thở đúng trong ca hát, cách lấy hơi, hát nhanh, chậm, hát ngân dài.Hát tự nhiên, hát rõ lời, hát đông đều, hát chính xác, đúng âm điệu nhịp điệu củabài hát
- Hát vận động: Biết vận động các bài hát theo nhiều hình thức khác nhau,biểu diễn tự nhiên, hát to rõ lời kết hợp vận động đúng theo nhip điệu của bàihát
- Nghe hát: Trẻ nhớ tên bài hát, tác giả, nhận ra giai điệu bài hát Hiểu nộidung bài nghe hát và hưởng ứng theo giai điệu bái hát
- Trò chơi âm nhạc: Trẻ nhớ tên trò chơi, hiểu cách chơi và luật chơi, biếtchơi trò chơi theo luật và hiệu lệnh của cô
7.2 Cơ sở thực tiễn:
7.2.1 Đặc điểm tình hình Trường Mầm non Liên Châu:
Trường Mầm non Liên Châu được thành lập từ năm 1978 Những năm mớithành lập chỉ có 4 - 5 lớp mẫu giáo nằm rải rác ở các thôn, xóm; cơ sở vật chấtcòn nghèo nàn, thiếu thốn; đội ngũ giáo viên đa số chưa có trình độ chuyên môn
Trang 7đạt chuẩn, chế độ của giáo viên chưa được quan tâm nên đời sống của giáo viênrất khó khăn, vì vậy chất lượng chăm sóc giáo dục trẻ chưa đạt hiệu quả cao
Với sự quan tâm của Đảng, chính quyền địa phương, sự quyết tâm phấnđấu của tập thể CB - GV trong nhà trường, năm 2003 trường đã được Bộ giáodục công nhận là trường mầm non đạt chuẩn Quốc gia Từ đó đến nay, nhàtrường liên tục đạt danh hiệu Tập thể Lao động xuất sắc được ủy ban nhân dântỉnh Vĩnh Phúc, Thủ tướng Chính phủ tặng Bằng khen, Nhà nước tặng HuânChương Lao Động hạng Ba, được UBND Tỉnh, Bộ GD&ĐT tặng cờ thi đua.Trường luôn đứng trong tốp đầu của giáo dục mầm non huyện Yên Lạc Cácphòng học được xây dựng kiên cố, khang trang, sạch đẹp, đảm bảo diện tíchtheo quy định Trang thiết bị, đồ dùng, đồ chơi được trang bị tương đối đầy đủ
Năm học 2019 -2020, nhà trường có 21 nhóm lớp với tổng số trẻ trongtrường là 560 trẻ Số lượng trẻ nhà trẻ ra lớp đạt 75%; trẻ mẫu giáo ra lớp đạt tỷ
lệ 99,7%; trẻ bán trú 100% Nhà trường có 37 cán bộ, giáo viên, nhân viên 100%chuẩn đào tạo trong đó trên chuẩn đạt 96,8% Nhiều giáo viên có năng lực chuyênmôn vững vàng, yêu nghề mến trẻ, tâm huyết với nghề, có trách nhiệm với côngviệc được giao, đoàn kết giúp đỡ nhau hoàn thành tốt nhiệm vụ Nhà trườngluôn quan tâm chỉ đạo sát xao và đầu tư đầy đủ cơ sở vật chất để nâng cao chấtlượng chăm sóc giáo dục trẻ, chú trọng bồi dưỡng cho giáo viên Trong đó hoạtđộng âm nhạc luôn được nhà trường chỉ đạo sâu sát Các nội dung tổ chức chotrẻ hoạt động âm nhạc được giáo viên lựa chọn phù hợp và thực hiện nghiêmtúc Trong tổ chức các hoạt động âm nhạc, trẻ rất hứng thú Song việc tổ chứchướng dẫn thực hiện cho trẻ vẫn còn những hạn chế nên chưa phát huy hết khảnăng âm nhạc của trẻ
7.2.2 Thực trạng về việc rèn kỹ năng âm nhạc cho trẻ mẫu giáo 5 tuổi
ở Trường Mầm non Liên Châu - huyện Yên Lạc - tỉnh Vĩnh Phúc
* Về cơ sở vật chất:
Nhà trường đã trang bị cơ bản các đồ dùng, dụng cụ, học liệu phục vụ chohoạt động dạy trẻ âm nhạc của lớp 5 tuổi A1 như: Bàn, ghế, đàn, loa, sắc xô,phách, trống cơm,…
Các điều kiện cơ sở vật chất mà nhà trường trang bị chỉ đáp ứng yêu cầu
cơ bản cho trẻ hoạt động âm nhạc Song để tổ chức các hoạt động âm nhạc chotrẻ vẽ một cách đa dạng, phong phú bằng các đồ dùng, dụng cụ, học liệu thì vẫnchưa được đầy đủ
* Về chất lượng giáo viên:
Trang 8Bản thân được đào tạo chuyên môn ĐHSP và đã trải qua 7 năm kinh nghiệmthực tế, có trình độ chuyên môn, yêu nghề, mến trẻ, luôn tích cực học tập, trao đổikiến thức để nâng cao trình độ chuyên môn và năng lực sư phạm, có tình thầntrách nhiệm cao trong công tác giảng dạy Được các bậc phụ huynh quan tâm, tintưởng gửi con, phụ huynh luôn cố gắng kết hợp với giáo viên trong việc giáodục trẻ Nhà trường luôn tạo điều kiện về cơ sở vật chất cũng như bồi dưỡng vềchuyên môn, cũng là cơ hội tốt để tôi tích lũy kinh nghiệm trong việc tổ chứccác hoạt động chăm sóc giáo dục trẻ ở độ tuổi này Đặc biệt là hoạt động giáodục âm nhạc.
Song việc tổ chức các hoạt động âm nhạc đối với tôi còn gặp 1 số hạn chếnhư sau: Giáo viên còn hạn chế trong việc sử dụng, kết hợp các dụng cụ âmnhạc cho hoạt động giáo dục âm nhạc của mình Lựa chọn nội dung giáo dụcchưa đổi mới, phong phú Phụ huynh của các cháu đa số làm nghề nông, buônbán nên ít nhiều chưa thực sự quan tâmđến việc học tập của trẻ
Bản thân tự đánh giá:
1 Nội dung dạy trẻ của cô:
+ Khả năng dạy trẻ hát và sử dụng bài hát phù hợp với trẻ: Đạt yêu cầu.+ Khả năng lựa chọn vận động và dạy trẻ hát vận động theo nhạc cho trẻ:Đạt yêu cầu
+ Khả năng lựa chọn bài nghe hát phù hợp với trẻ và chủ đề: Đạt yêu cầu.+ Khả năng lựa chọn trò chơi và tổ chức chơi trò chơi âm nhạc cho trẻ:Đạt yêu cầu
2 Phương pháp tổ chức hoạt động dạy trẻ môn âm nhạc: Khá
3 Ứng dụng công nghệ thông tin trong hoạt động dạy trẻ môn âm nhạc:Đạt yêu cầu
* Chất lượng trẻ:
- Lớp có 35/ 35 trẻ = 100% các trẻ ăn bán trú tại trường nên rất thuận tiệncho việc chăm sóc giáo dục trẻ
Đa số trẻ hứng thú và tích cực tham gia vào các hoạt động âm nhạc
Song khả năng nhận thức của trẻ không đồng đều, khả năng sáng tạo của trẻ cònhạn chế, trẻ vẽ tranh chưa có chiều sâu do chưa vận dụng được luật xa gần, phốimàu chưa hợp lý, kỹ năng tô màu chưa tốt; một số trẻ còn rụt rè, nhút nhát, chưamạnh dạn đưa ra các ý kiến đánh giá, nhận xét sản phẩm; sử dụng ngôn ngữ còn
ấp úng, không lưu loát, nói không đủ câu
Trang 9Kết quả khảo sát thực trạng trẻ đầu năm:
Song vẫn còn một số phụ huynh nhận thức chưa đúng đắn về việc giáo dục
âm nhạc cho trẻ nên còn chưa tích cực phối hợp với giáo viên để thực hiện các hoạtđộng giáo dục âm nhạc; một số phụ huynh chỉ chú trọng đến trẻ hát thuộc bài hát làđược, chưa chú ý đến trẻ hát đúng giai điệu; sự tự tin, biểu cảm của trẻ khi thểhiện bái hát đó
Kết quả khảo sát thực trạng của phụ huynh được thể hiện ở bảng dưới đây:
trọng của việc dạy trẻ vẽ và có sự phối hợp
thường xuyên với giáo viên
23/35 65,7%
2 Phụ huynh chưa nhận thức đầy đủ về tầm quan
trọng của việc dạy trẻ âm nhạc, chưa tích cực 12/35 34,3%
Trang 10phối hợp với giáo viên trong việc dạy trẻ cáchoạt động.
7.3 Các biện pháp thực hiện:
Căn cứ vào thực trạng trên, tôi nghiên cứu, đưa ra một số biện pháp nângcao chất lượng tổ chức hoạt động âm nhạc cho trẻ mẫu giáo 5 tuổi tại trường nhưsau:
* Biện pháp 1: Xây dựng kế hoạch tổ chức hoạt động ngoài trời theo chủ
đề
Xây dựng kế hoạch phù hợp giúp cho giáo viên chủ động trong việc tiến hành
tổ chức các hoạt động và giúp trẻ phát triển theo mục tiêu, yêu cầu đề ra, phùhợp với nhu cầu phát triển của trẻ Đồng thời việc lập kế hoạch cũng là điều kiện
để hỗ trợ giáo viên đưa ra các ý tưởng sáng tạo nhằm đạt được mục tiêu của hoạt
động
Căn cứ hướng dẫn thực hiện chương trình giáo dục khối mẫu giáo 5 tuổi của
trường mầm non Liên Châu năm học 2019 – 2020, dựa trên đặc điểm phát triển
và khả năng nhận thức của trẻ, điều kiện cơ sở vật chất thực tế của nhóm lớp 5tuổi A1 tôi được phân công, điều kiện môi trường tự nhiên của nhà trường, củađịa phương Cùng với sự chọn lọc khoa học trên các trang mạng, sách báo,… tôi
đã lựa chọn các nội dung để xây dựng kế hoạch hoạt động âm nhạc một cáchphù hợp theo từng chủ đề
VD: Kế hoạch hoạt động dạy môn âm nhạc theo 1 số chủ đề
- Ngày đầu tiên đi học
- Em yêu trường em
- Ai nhanh nhất
- Đoán tên bạn hát
Trang 11Bản thân
- Dạy hát: Khuôn mặt cười, Mời bạn ăn
- Hát múa: Đôi mắttinh, Đôi mắt tinh
- Dạy hát: Cả nhàđều yêu
- Màu áo chú bộ đội
- Nghe thấu đoán tài
- Ai nhanh nhất
- Hát theo hình ảnh
- Nghe tiếng hát tìm quàtặng chú bộ đội
Nhờ có kế hoạch cụ thể mà việc tổ chức hoạt động âm nhạc của lớp tôi phụ trách
được thực hiện dễ dàng và đạt kết quả cao hơn
* Biện pháp 2: Nâng cao chất lượng soạn giáo án.
Muốn nâng cao chất lượng giờ dạy giáo dục âm nhạc, ngoài việc phải xây dựng kế hoạch, nội dung chương trình để có phương pháp soạn giáo án phù hợp
- Soạn giáo án giúp giáo viên nắm rõ mục tiêu kiến thức, kĩ năng thái độ cần đạt của giờ dạy
- Soạn giáo án giúp giáo viên chuẩn bị đồ dùng học liệu, dụng cụ âm nhạc, trang phục phù hợp với giờ dạy
- Soạn giáo án giúp giáo viên xác định nội dung trọng tâm, nội dung kết hợpcũng như bài hát bổ xung trong chương trình và ngoài chương trình cho phù hợpvới chủ đề, phù hợp với độ tuổi và tình hình thực tế của trẻ
- Chuẩn bị cho giờ hoạt động chung phải chuẩn bị trước nhiều ngày, để giúp trẻ làm quen với bài hát, các hình thức hoạt động đó để khi vào hoạt động chungtrẻ không còn lúng túng, trẻ tự tin hoạt động và thoải mái
Trang 12- Cô phải nắm bắt nội dung của từng giờ hoạt động chung để có kế hoạch lựachọn các bài hát kết hợp trong chương trình cũng như ngoài chương trình theo chủ điểm cho phù hợp Số lượng bài hát không bắt buộc nhưng phải hợp lí, đảm bảo tính vừa sức cho trẻ, tích hợp các môn học khác vào một cách nhẹ nhàng để làm nổi bật chủ đề.
* Khi dạy hoạt động âm nhạc, tôi cần quan tâm đến việc chuẩn bị đồ dùngdạy học như: Đàn, đầu đĩa, băng nhạc, trống con, phách tre, sắc xô, trang phục biểu diễn…
* Việc sắp xếp các bài hát trong giờ hoạt động chung không cần theo thứ
tự nhưng giáo viên cần có sự tưởng tượng, sáng tạo cho việc logic về lời dẫn dắt cũng như các hoạt động cho trẻ trong suốt tiết học, bài trọng tâm phải được vận động nhiều hơn
* Đối với hoạt động chung, cần phải có sự chuẩn bị cho trẻ làm quen ở mọi lúc mọi nơi về các hoạt động như vận động minh hoạ cũng như dạy hát Cácđộng tác biểu diễn không bắt buộc nhưng phải phong phú sinh động
VD: ở một buổi chiều ôn bài, tôi có thể cho trẻ tập hát vận động múa các bài hát theo các chủ đề
* Làm thế nào khi vào giờ hoạt động chung trẻ có sẵn kiến thức, các bài
để vận động một cách tự tin thoải mái Các động tác của trẻ không nhất thiết phải áp đặt, gò bó, để giúp trẻ hứng thú tự tin
VD: Cô có thể sáng tạo ra điệu múa minh hoạ để dạy trẻ, hay cô dạy trẻ
vỗ tay theo nhịp nhưng nhiều trẻ thích vỗ tay theo phách thì cô cũng có thể vỗ tay theo phách, đồng thời khuyến khích động viên trẻ tham gia vào các hoạt động cùng cô và các bạn
* Đối với việc cho trẻ chơi trò chơi âm nhạc cũng cần phải có các dụng cụphục vụ chơi sinh động tổ chưc trò chơi phải có sự thay đổi hình thức chơi để gây hứng thú cho trẻ nâng cao khả năng chơi với trò chơi âm nhạc
Để giúp trẻ học tốt môn âm nhạc tôi đã xây dựng giáo án âm nhạc theo hướng đổi mới
* Kết quả : Nhờ có sự chuẩn bị giáo án chu đáo mà tôi chuẩn bị được tiết học
chu đáo, tạo tâm thế cho cô và trẻ thoải mái trước khi học Đồ dùng cho trẻ hoạt động âm nhạc phù hợp phong phú, tiết hoc được đổi mới linh hoạt tạo cho trẻ sựhứng thú, tích cực hoạt động âm nhạc đồng thời cô và trẻ tự tin hoạt động nhờ
Trang 13vậy mà kết quả giờ học đạt kết quả cao trên cô và trẻ Kiểm tra HSSS giáo án đạt loại tốt.
* Biện pháp 3: Tạo môi trường học tập, rèn luyện tốt cho trẻ hoạt động âm nhạc.
- Để có một tiết học sôi nổi và hào hứng ngay từ đầu, người dạy trước khi
tổ chức hoạt động cũng phải tự luyện đàn, giọng hát và nghe hát…để giúp trẻ cảm thụ âm nhạc một cách chính xác
- Góc âm nhạc là nơi trẻ có điều kiện để thể hiện khả năng âm nhạc của mình, trẻ có thể làm quen, ôn luyện, củng cố và vận dụng phát triển những kỹ năng âm nhạc qua các trò chơi, các hoạt động sáng tạo làm phát triển khả năng sáng tạo của trẻ Chú ý tận dụng diện tích phòng học, góc âm nhạc một cách phùhợp và chú ý bố trí, sắp xếp các dụng cụ, đồ dùng âm nhạc để tạo môi trường học gần gũi, thoải mái cho trẻ
- Luôn thay đổi trang trí góc âm nhạc thật sinh động theo chủ điểm để gây
sự
thu hút với trẻ Tại đây, trẻ tự hát hay tự vận động theo nhạc, biểu diễn một mình hay một nhóm trẻ một cách thích thú và sáng tạo
VD: Chủ điểm thực vật tôi làm các dụng cụ âm nhạc dưới dạng hoa lá.
Chủ điểm động vật là các con vật ngộ nghĩnh đáng yêu múa hát
- Cung cấp cho trẻ nhiều nguồn âm thanh: các loại lon, thùng thiếc, thùng giấy chứa đậu, hột hạt, gạo, các loại đá, các dụng cụ nhà bếp, khối gỗ, chén bằngsành Có thể để giấy báo hay những loại giây phế liệu có kích cỡ lớn, tạo điều kiện cho trẻ sáng tạo ra các kiểu áo váy theo ý tưởng các nhân, phục vụ chơi
vũ hội hóa trang, nhảy múa tự do
- Sưu tầm phong phú các thể loại băng nhạc thiếu nhi, mầm non, dân ca, nhạc cổ điển các loại nhạc cụ dân tộc
- Khi bố trí góc âm nhạc cần chú ý sao cho ở nơi đó tiếng ồn ào trẻ tạo ra tạigóc không ảnh hưởng, làm phiền đến những hoạt động yên tĩnh ở góc khác
- Kích thích tính tò mò, ham hiểu biết lôi cuốn trẻ vào góc chơi âm nhạc, chú
ý thay đổi chất liệu, những thiết bị tạo âm thanh khác nhau định kỳ, tạo điều kiện cho trẻ sử dụng tối đa
- Tại góc âm nhạc, chú ý tạo điều kiện cho trẻ thể hiện những ý tưởng, mong muốn của trẻ, đặc biệt phát huy tác dụng của trẻ hỗ trợ nhau, liên kết với nhau tổ
Trang 14chức các hoạt động mang tính nghệ thuật Khuyến khích trẻ tự làm hay cùng trẻ trang trí một số đồ dùng đồ chơi để vỗ hay gõ đệm bài hát nhằm gây hứng thú cho trẻ khi sử dụng Có thể cho trẻ phối hợp chơi với nhóm tạo hình trang trí váy
áo làm mặt nạ hóa trang Trẻ vô cùng sung sướng khi được sử dụng đồ dùng dochính trẻ tạo ra, để thực hiện các hoạt động âm nhạc
* Kết quả: Sau khi thực hiện biện pháp trên, môi trường trong lớp tôi luôn
được trang trí phù hợp với chủ đề, hấp dẫn trẻ Đặc biệt là góc âm nhạc luôn được bổ sung đồ dùng dụng cụ và được sắp xếp, trang trí có thẩm mĩ, kích thích trẻ ham mốn hoạt động âm nhạc ở tất cả các chủ đề
* Biện pháp 4: Tăng cường tổ chức các hoạt động âm nhạc
1 Giáo dục âm nhạc ở mọi lúc mọi nơi:
Thực tế giáo dục âm nhạc ở mẫu giáo cho ta thấy rằng năng lực tiếp thu thẩm
mỹ về âm nhạc của trẻ không thể tự nó mà phát triển được, mà phải qua một quátrình: Học - chơi và mọi lúc mọi nơi Mọi lúc mọi nơi cũng cần cho trẻ làm quenvới âm nhạc
+ Giờ thể dục sáng: Tập thể dục buổi sáng kết hợp với nhạc phù hợp với từngchủ đề, mỗi khi thực hiện chủ đề nào thì trong thời gian đó tập một bài hát có nội dung về chủ đề đó Điều này giúp trẻ không bị nhàm chán và không khí của chủ đề cũng được lan tỏa tốt hơn Đưa âm nhạc vào để tăng thêm sự hào hứng, phấn khởi cho trẻ khi tham gia tập thể dục đồng thời cũng nhằm muốn giáo dục
cho trẻ phát triển năng lực cảm thụ, khả năng vận động theo nhạc cho trẻ Nên
chọn các bài hát có nhịp điệu đều đặn, nhịp nhàng, khỏe khoắn Vào buổi sáng giờ đón trẻ tôi cho trẻ nghe nhạc những bài trong và ngoài chương trình phù hợpvới lứa tuổi Mẫu giáo Trẻ được nghe nhiều lần sẽ cảm nhận được giai điệu của bài hát Thích nghe hát và hát được như bạn
+ Hoạt động ngoài trời cũng cần cho trẻ làm quen với âm nhạc; hát những bài
có nội dung theo đề tài hoặc giáo dục cho trẻ thông qua đề tài
Ví dụ: Giờ hoạt động ngoài trời: "Quan sát cây bàng"
Sau khi quan sát xong tập cho trẻ hát bài "Em yêu cây xanh" hoặc "Trồng cây" Qua đó trẻ sẽ được củng cố lại bài hát cũ hoặc làm quen với bài hát mới Giáo dục các cháu trồng cây, có ý thức chăm sóc và bảo vệ cây Hình thành cho trẻ tình yêu thiên nhiên cuộc sống Cùng trẻ trò chuyện về bài hát, giải thích cho trẻ về nội dung lời ca, có âm nhạc nhận thấy trẻ thích hẳn lên, vui thú, làm cho hoạt động thêm nhẹ nhàng, thoải mái Từ đó nhận thấy trẻ rất thích được dạo
Trang 15chơi, trẻ nhanh nhẹn hào hứng tham gia vào các hoạt động, còn giúp trẻ củng cố lại kiến thức đã học hoặc làm quen với bài hát mới giúp trẻ vào giờ học âm nhạcđược dễ dàng, tự tin hoà mình cùng cô Nhận thấy bước đầu trẻ có khả năng pháttriển về âm nhạc.
+ Hoạt động chiều: Đây cũng là một thời gian, thời điểm thích hợp để trẻ
được tự do hoạt động giáo dục âm nhạc, ở giờ này trẻ được ôn luyện, được biễu diễn lại các bài hát, bài múa… và trẻ cũng được làm quen với nhiều bài hát mới
Ở giờ hoạt động chiều, để trẻ được tự do tham gia các lọai hình âm nhạc Khôngchỉ trẻ thể hiện cá nhân, mà còn cho trẻ thể hiện tập thể, nhóm Điều này càng tăng sự tự tin, mạnh dạn, tạo hứng khởi cho trẻ tham gia
+ Giờ ngủ trưa: Các bài hát cô lựa chọn phù hợp trong chủ đề chủ điểm, phù hợp với từng thời điểm trong ngày, khi trẻ chuẩn bị đi ngủ cô cho trẻ nghe
những bài hát nhẹ nhàng vừa êm dịu để trẻ có trạng thái yên tâm đi vào giấc ngủ
sâu và thêm yêu các làn điệu dân ca Việt Nam VD: bài hát: Ru con dân ca nam bộ; Cò lả dân ca đông bằng Bắc Bộ…
2 Giáo dục âm nhạc thông qua các giờ học khác
Trong mọi tiết học đều tích hợp giáo dục âm nhạc, có thể là những bài đã
học, những bài chưa học theo từng đề tài bài dạy
Ví dụ: Dạy trẻ đọc thơ "Làm anh"
Phần tích hợp cho trẻ hát bài: "Cả nhà thương nhau, cho con" Cô hát cho trẻ nghe bài: "Tổ ấm gia đình, ba gọn nến lung linh " Qua đó giúp trẻ làm quen một số bài hát mới hoặc củng cố những bài đã học, không những giúp trẻ làm quen âm nhạc mà còn làm cho trẻ hứng thú hơn trong giờ học
Hoặc dạy trẻ học: Khám phá khoa học Tìm hiểu "Vật nuôi trong gia đình" tích hợp hát bài "Gà trống, mèo con và cuốn con, ai cũng yêu chú mèo, con gà
trống " Qua đó còn hình thành cho trẻ tình cảm đối với các con vật, giáo dục trẻ biết ích lợi các con vật nuôi đối với cuộc sống con người Cách chăm sóc và bảo vệ các con vật nuôi v.v
Mọi tiết học đều có thể tích hợp giáo dục âm nhạc, ngoài việc ôn lại kiến thức
cũ, làm quen kiến thức mới còn giúp cho giờ học nhẹ nhàng, hấp dẫn giúp trẻ thoải mái ham thích học hơn
3 Giáo dục âm nhạc trong giờ học âm nhạc:
Do đặc điểm của lứa tuổi Mẫu giáo nên giáo dục các cháu cần tiến hành theo phương châm "Học mà chơi - chơi mà học" theo chương trình giáo dục Mầm non mới Một giờ học giáo dục âm nhạc cô xây dựng theo các cách khác nhau,