– Giáo viên giao nhiệm vụ cho mỗi học sinh trong lớp về nhà suy nghĩ về những việc làm thể hiện trách nhiệm của mình với bản thân, với gia đình, với lớp học, với nhà trường và với cộng đ[r]
Trang 1LỚP 4 – CHỦ ĐỀ 1 TÔI TRÁCH NHIỆM
1 MỤC TIÊU
Sau chủ đề này, học sinh:
– Hồi tưởng được việc làm thể hiện tinh thần trách nhiệm của bản thân
– Nhận biết được những biểu hiện của người có trách nhiệm
– Xây dựng được kế hoạch rèn luyện tinh thần trách nhiệm của bản thân
– Tự đánh giá được tinh thần trách nhiệm của bản thân và những điều đã học được trong chủ đề
Chủ đề này góp phần hình thành và phát triển cho học sinh:
– Năng lực: Năng lực tự chủ, năng lực hợp tác
– Phẩm chất: Trách nhiệm
2 CHUẨN BỊ
2.1 Giáo viên
– Chuẩn bị 2 tình huống ghi sẵn lên giấy khổ lớn
– Bài hát Bé quét nhà, sáng tác Hà Đức Hậu và Điều đó tuỳ thuộc hành động của bạn
2.2 Học sinh
– Một quyển sổ (hoặc vở viết) để làm “Nhật kí công việc”, bút viết, bút màu
3 GỢI Ý TỔ CHỨC HOẠT ĐỘNG
3.1 Gợi ý tổ chức tiết 1, 2
Hoạt động 1: Trò chơi “Nặn tượng”
1 Giáo viên mời 8 học sinh xung phong lên bảng tham gia trò chơi, 4 bạn sẽ làm
“tượng” và 4 bạn còn lại làm “nhà điêu khắc” Các bạn làm “tượng” sẽ phải thực hiện các động tác của “nhà điêu khắc” và đứng im như tượng trong thời gian 1 phút Giáo viên khuyến khích các “nhà điêu khắc” nghĩ ra các tư thế càng khó cho
“tượng” càng tốt
2 Giáo viên dành thời gian cho các “nhà điêu khắc” thực hiện việc “nặn tượng”, nhắc nhở cả lớp cùng theo dõi việc “nặn tượng”
Trang 23 Kết thúc trò chơi, giáo viên hỏi các bạn trong nhóm “tượng”:
– Trong trò chơi này em đã thực hiện nhiệm vụ gì? Nhiệm vụ đó có khó không? – Em đã làm thế nào để thực hiện được nhiệm vụ đó?
4 Giáo viên hỏi cả lớp câu hỏi sau: Theo các em, ở trò chơi vừa rồi, các bạn trong nhóm “tượng” có thể hiện tinh thần trách nhiệm không? Vì sao?
5 Giáo viên mời một vài học sinh trả lời và tổng hợp ý kiến, dẫn dắt vào chủ đề
hoạt động
Hoạt động 2: Hồi tưởng về tinh thần trách nhiệm của bản thân
1 Giáo viên mời 2 học sinh đọc to yêu cầu của hoạt động 1, trang 5, sách học sinh cho cả lớp cùng nghe và mời một vài học sinh nhắc lại yêu cầu để kiểm tra xem học sinh đã hiểu đúng nhiệm vụ chưa
2 Giáo viên gợi ý cho học sinh hiểu câu hỏi về việc nhận nhiệm vụ: nhiệm vụ ở đây có thể là nhiệm vụ trong học tập, nhiệm vụ trong việc thực hiện các công việc gia đình, nhiệm vụ trong sinh hoạt hoặc nhiệm vụ đối với việc rèn luyện bản thân,… Giáo viên lưu ý học sinh cần viết vào cả 2 bảng về “Nhiệm vụ em hoàn thành tốt” và “Nhiệm vụ em chưa hoàn thành tốt” trong sách học sinh
3 Giáo viên dành thời gian cho mỗi học sinh tự thực hiện nhiệm vụ của mình
4 Sau khi học sinh trong lớp đã hoàn thành xong nhiệm vụ, giáo viên cho học sinh chia sẻ theo cặp những hồi tưởng về tinh thần trách nhiệm của bản thân
5 Giáo viên mời một số học sinh xung phong lên chia sẻ trước lớp
Hoạt động 3: Tìm hiểu biểu hiện của người có trách nhiệm
1 Giáo viên yêu cầu học sinh đọc thầm hoạt động 2, trang 6, sách học sinh và hỏi xem có học sinh nào chưa hiểu yêu cầu của hoạt động không Nếu còn học sinh chưa hiểu yêu cầu, giáo viên mời một, hai học sinh nhắc lại yêu cầu để cả lớp cùng hiểu đúng nhiệm vụ
2 Giáo viên dành thời gian cho học sinh thực hiện nhiệm vụ
3 Giáo viên mời một số học sinh chia sẻ trước lớp bài làm của mình
Trang 34 Giáo viên chiếu đáp án đúng để học sinh đối chiếu và mời 1 – 2 học sinh đọc lại những biểu hiện của người có trách nhiệm
Đáp án: Những biểu hiện của người có trách nhiệm:
– Thực hiện công việc hằng ngày theo thời gian biểu
– Sẵn sàng giúp đỡ khi mọi người gặp khó khăn
– Đi làm, đi học đúng giờ
– Suy nghĩ cẩn thận trước khi làm việc
– Biết nhận lỗi và sửa lỗi khi làm sai
– Tích cực tham gia hoạt động tập thể
– Không từ chối các nhiệm vụ được giao
– Hoàn thành công việc đúng hạn
– Quan tâm, chăm sóc mọi người xung quanh
– Tập thể dục hằng ngày
– Giữ lời hứa
– Ăn, ngủ đúng giờ
5 Giáo viên nêu câu hỏi xem cả lớp có học sinh nào chưa hiểu rõ hoặc còn thắc mắc về biểu hiện nào thì cùng cả lớp giải đáp thắc mắc
Hoạt động 4: Tự đánh giá tinh thần trách nhiệm của bản thân
1 Giáo viên yêu cầu 2 học sinh đọc to nội dung của hoạt động 3, trang 7, sách học sinh cho cả lớp cùng nghe và hỏi xem cả lớp đã rõ nhiệm vụ chưa
2 Giáo viên giải thích với học sinh rằng đây là bài tập để các em tự đánh giá về tình thần trách nhiệm của bản thân, các em cần trung thực, thẳng thắn nhìn nhận và tự đánh giá đúng bản thân mình mà không sợ cô giáo hay bất kì ai nhìn nhận em là người chưa ngoan, chưa tốt Việc đánh giá đúng tinh thần trách nhiệm của bản thân sẽ giúp các em có thể phát huy những điểm mạnh và rèn luyện để hoàn thiện mình hơn
3 Giáo viên yêu cầu mỗi học sinh tự thực hiện nhiệm vụ bằng cách đánh dấu X vào
1 ô chỉ mức độ của những biểu hiện về tinh thần trách nhiệm phù hợp với bản thân
Trang 44 Giáo viên dành thời gian cho học sinh thực hiện nhiệm vụ, kết thúc thời gian làm việc cá nhân, giáo viên tổ chức cho học sinh chia sẻ cặp đôi và mời một số em xung phong chia sẻ trước lớp
5 Giáo viên động viên, khen ngợi những học sinh có nhiều biểu hiện tốt về tinh thần trách nhiệm
Hoạt động 5: Xây dựng kế hoạch rèn luyện tinh thần trách nhiệm của bản thân
1 Giáo viên yêu cầu học sinh đọc thầm hoạt động 4, trang 8, sách học sinh và kiểm tra sự hiểu nhiệm vụ của học sinh cả lớp
2 Giáo viên hướng dẫn học sinh thực hiện hoạt động theo cách sau:
– Với mục a, mỗi học sinh sẽ ghi vào sổ cá nhân những việc làm mà em thấy mình chưa thể hiện tinh thần trách nhiệm hoặc tinh thần trách nhiệm chưa cao
– Với mục b, học sinh sẽ làm việc nhóm đôi, từng em sẽ chia sẻ với bạn bên cạnh về những điều mình vừa viết ra trong sổ cá nhân, sau đó cùng nhau xây dựng kế hoạch
để rèn luyện tinh thần trách nhiệm của bản thân theo mẫu ở trang 8, sách học sinh
3 Giáo viên dành thời gian cho học sinh làm việc nhóm đôi, quan sát và hỗ trợ các nhóm khi cần
4 Giáo viên mời đại diện một vài nhóm lên chia sẻ kế hoạch với cả lớp Giáo viên cùng học sinh cả lớp góp ý, bổ sung cho kế hoạch của nhóm trình bày
5 Giáo viên nhắc nhở từng học sinh về nhà viết lại bản kế hoạch rèn luyện tinh thần trách nhiệm của bản thân theo mẫu đã cho
Hoạt động 6: Làm nhật kí công việc của em
1 Giáo viên kiểm tra xem tất cả học sinh trong lớp đã có đủ đồ dùng để làm cuốn
“Nhật kí công việc” chưa
2 Giáo viên yêu cầu học sinh đọc hướng dẫn cách làm “Nhật kí công việc” ở hoạt động 5, trang 8, sách học sinh, kiểm tra một vài học sinh xem các em đã hiểu yêu cầu của nhiệm vụ chưa
3 Giáo viên hướng dẫn học sinh cách làm bảng theo dõi công việc như sau:
Trang 5– Cột thứ nhất các em sẽ đánh số thứ tự từ 1 đến hết
– Cột thứ hai các em sẽ ghi những nội dung công việc hoặc hoạt động mình cần thực hiện trong 1 tuần Chú ý các công việc cần thực hiện bao gồm việc học tập, việc giúp đỡ gia đình, việc thực hiện các nhiệm vụ ở lớp, ở trường, … với những công việc hoặc hoạt động lặp lại hàng ngày chỉ cần ghi 1 lần (ví dụ: tập thể dục hoặc làm bài tập về nhà, …) Để dễ viết và tránh bị thiếu các em có thể suy nghĩ đến các công việc mình cần thực hiện lần lượt từ thứ hai đến chủ nhật trong tuần tới Tương ứng với mỗi số thứ tự chỉ ghi 1 công việc hoặc hoạt động
– Cột thứ ba các em để lại chưa đánh dấu, cuối ngày hoặc khi nào hoàn thành xong công việc thì mới đánh dấu vào cột này
– Cột thứ tư, các em có thể ghi những điều cần chú ý khi thực hiện công việc hoặc hoạt động đó
4 Giáo viên dành thời gian cho học sinh làm sổ nhật kí công việc theo mẫu gợi ý ở trang 9, sách học sinh Yêu cầu mỗi học sinh phải làm được bảng theo dõi công việc của mình trong 1 tuần
5 Giáo viên mời một số học sinh lên chia sẻ về sổ nhật kí công việc của mình trước lớp
6 Giáo viên dặn dò học sinh về nhà theo dõi việc thực hiện các công việc trong sổ nhật kí đã viết, hàng ngày đánh dấu vào những việc đã hoàn thành ở cột số 3 và tìm kiếm các biện pháp, người hỗ trợ, giúp đỡ đối với những công việc chưa hoàn thành
Chuẩn bị cho tiết học sau:
– Giáo viên yêu cầu học sinh về nhà thực hiện các công việc/hoạt động trong sổ nhật kí công việc mà mình vừa ghi ra
– Giáo viên giao nhiệm vụ cho mỗi học sinh trong lớp về nhà suy nghĩ về những việc làm thể hiện trách nhiệm của mình với bản thân, với gia đình, với lớp học, với nhà trường và với cộng đồng để chuẩn bị cho tiết hoạt động tuần sau
Trang 63.2 Gợi ý tổ chức tiết 3, 4
Hoạt động 7: Khởi động
1 Giáo viên tổ chức cho học sinh cả lớp hát tập thể bài “Bé quét nhà”, sáng tác Hà Đức Hậu
2 Giáo viên nêu câu hỏi:
– Bài hát vừa rồi nhắc đến việc làm nào của “bé”?
– Theo em việc làm đó thể hiện điều gì?
3 Giáo viên mời một số học sinh trả lời câu hỏi và dẫn dắt giới thiệu và chủ đề hoạt động “Tôi trách nhiệm”
Hoạt động 8: Báo cáo kết quả thực hiện công việc trong sổ nhật kí
1 Giáo viên chia lớp thành các nhóm, mỗi nhóm 4 học sinh
2 Nêu nhiệm vụ cho học sinh: mỗi bạn trong nhóm lần lượt chia sẻ về kết quả thực hiện công việc hoặc hoạt động mà mình đã làm trong 1 tuần vừa qua với các bạn
Sử dụng sổ nhật kí công việc để chia sẻ và nêu rõ những việc đã hoàn thành, những việc chưa hoàn thành và nguyên nhân tại sao chưa hoàn thành
3 Giáo viên dành thời gian cho học sinh chia sẻ trong nhóm và quan sát, hỗ trợ các nhóm khi cần thiết Giáo viên yêu cầu mỗi nhóm sau khi nghe xong phần trình bày của mỗi bạn sẽ chọn ra một bạn để lên báo cáo kết quả trước lớp
4 Giáo viên tổ chức cho đại diện các nhóm lên chia sẻ trước lớp về kết quả thực hiện công việc hoặc hoạt động mà mình đã làm trong 1 tuần vừa qua Giáo viên cùng cả lớp nhận xét, khen ngợi, động viên các bạn báo cáo
5 Giáo viên nhận xét chung về việc thực hiện nhiệm vụ của cả lớp và nhắc nhở các
em về nhà tiếp tục làm nhật kí công việc và thực hiện thường xuyên
Hoạt động 9: Đóng vai về “trách nhiệm của em”
1 Giáo viên chia lớp thành các nhóm, mỗi nhóm 6 – 8 học sinh và giao nhiệm vụ: – Mỗi nhóm tự xây dựng một tiểu phẩm có nội dung thể hiện tinh thần trách nhiệm (gợi ý: chọn một trong các nội dung như trách nhiệm với bản thân, trách nhiệm với gia đình, trách nhiệm với lớp học, với nhà trường hoặc trách nhiệm với cộng đồng,…)
Trang 7– Các nhóm thảo luận, phân vai và tập đóng vai
2 Giáo viên nêu 2 tình huống gợi ý để học sinh các nhóm tham khảo như sau:
Tình huống 1: Giờ chào cờ sáng nay lớp 4A1 được phân công kê bàn ghế trên lễ
đài chuẩn bị cho buổi chào cờ Cô giáo chủ nhiệm phân công tổ 1 thực hiện nhiệm
vụ nhưng chỉ có 7 bạn đến đúng giờ và làm việc rất tích cực còn 3 bạn đến muộn
và không làm
Tình huống 2: Buổi sáng trước khi đi làm, mẹ giao nhiệm vụ cho hai chị em, chị sẽ
nấu cơm và em quét nhà, rửa ấm chén Đến lúc mẹ đi làm về thấy cơm nước đã xong xuôi nhưng nhà cửa vẫn bừa bộn
3 Giáo viên dành thời gian cho học sinh các nhóm thảo luận và chuẩn bị đóng vai
4 Giáo viên tổ chức cho các nhóm lên đóng vai và nêu câu hỏi thảo luận sau:
– Trong vở diễn vừa rồi, nhóm bạn đã thể hiện tinh thần trách nhiệm đối với vấn
đề gì?
– Ai là người có trách nhiệm, ai là người chưa có trách nhiệm trong vở diễn vừa rồi? – Em học được điều gì sau khi xem nhóm bạn trình diễn?
5 Giáo viên tổ chức cho học sinh cả lớp tổng hợp những điều học được sau khi các nhóm đã đóng vai và thảo luận xong (Lưu ý những điều học được không chỉ có về tinh thần trách nhiệm mà có thể cả cách diễn xuất, sự tự tin hay khả năng xử lí tình huống, )
6 Giáo viên kết luận về hoạt động đóng vai của cả lớp
Hoạt động 10: Đánh giá
1 Giáo viên yêu cầu từng học sinh thực hiện nhiệm vụ của hoạt động 6, trang 9 sách học sinh bằng cách đánh dấu X vào những việc mình đã làm được
2 Giáo viên tổ chức cho học sinh chia sẻ bảng tự đánh giá trước lớp và nêu câu hỏi:
Ngoài những điều em làm được theo mẫu ở phần tự đánh giá, em thấy mình còn làm thêm được những điều gì khác thể hiện mình là người có tinh thần trách nhiệm?
3 Giáo viên mời một số học sinh trả lời câu hỏi trên và kết luận về sự cần thiết
phải có tinh thần trách nhiệm
Trang 84 Giáo viên yêu cầu học sinh làm việc theo cặp đối với nhiệm vụ ở mục b, trang 10, sách học sinh
5 Giáo viên tổ chức cho đại điện một số cặp học sinh chia sẻ kết quả đánh giá trước lớp và khen ngợi những cặp làm việc nghiêm túc, thể hiện tinh thần trách nhiệm trong việc đánh giá bạn
6 Giáo viên ghi nhận xét vào mục c, trang 10, sách học sinh
7 Kết thúc hoạt động, giáo viên bật nhạc bài hát Điều đó tuỳ thuộc hành động của bạn cho cả lớp nghe
Thư gửi phụ huynh:
Giáo viên sử dụng thư gửi phụ huynh để cùng phối hợp với gia đình học sinh trong những nội dung sau:
1 Hỗ trợ con trong việc xây dựng sổ nhật kí công việc hàng tuần
2 Thường xuyên nhắc nhở con thực hiện các công việc trong sổ nhật kí và cùng con kiểm tra những việc đã hoàn thành, những việc chưa hoàn thành để hỗ trợ con làm tốt hơn
3 Nhắc nhở con giữ gìn sổ nhật kí công việc sạch đẹp để gửi lại cho cô giáo chủ nhiệm vào cuối học kì