3-Bài mới: HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS -Giới thiệu: -HS dựa vào kí hiệu để tìm vị trí của *Hoạt động1: Hoạt động cá nhân -GV chỉ trên bản đồ Việt Nam vị trí của dãy núi Hoàng Liên [r]
Trang 1ĐỊA (Tiết 1)
LÀM QUEN VỚI BẢN ĐỒ
I MỤC TIÊU:
-Biết bản đồ là hình vẽ thu nhỏ một khu vực hay toàn bộ bề mặt Trái Đất theo một tỉ lệ nhất định
-Biết một số yếu tố của bản đồ:tên bản đồ,phương hướng,kí hiệu bản đồ
II.CHUẨN BỊ:
- Một số loại bản đồ: thế giới, châu lục, Việt Nam
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
1 Khởi động: Hát.
2 Bài cũ:1_2HS nhắc lại nd bài.
3 Bài mới:
Giới thiệu:
Hoạt động1: Hoạt động cả lớp
- GV treo các loại bản đồ lên bảng theo thứ tự
lãnh thổ từ lớn đến nhỏ (thế giới, châu lục, Việt
Nam…)
- GV yêu cầu HS đọc tên các bản đồ treo trên
bảng
GV sửa chữa giúp HS hoàn thiện câu trả lời
GV kết luận: Bản đồ là hình vẽ thu nhỏ một khu
vực hay toàn bộ bề mặt của Trái Đất
Hoạt động 2: Hoạt động cá nhân
Tên của bản đồ có ý nghĩa gì?
- Trên bản đồ, người ta thường quy định các hướng
Bắc, Nam, Đông, Tây như thế nào?
- Chỉ các hướng B, N, Đ, T trên bản đồ tự nhiên
Việt Nam?
- Tỉ lệ bản đồ cho em biết điều gì?
- Đọc tỉ lệ bản đồ ở hình 3 & cho biết 3 cm trên bản
đồ ứng với bao nhiêu km trên thực địa?
- Bảng chú giải ở hình 3 có những kí hiệu nào?
Bảng chú giải có tác dụng gì?
- Hoàn thiện bảng
- GV kết luận: Một số yếu tố của bản đồ mà các em
vừa tìm hiểu đó là tên của bản đồ, phương hướng, tỉ
lệ & bảng chú giải.
Hoạt động 4: Thực hành vẽ một số kí hiệu bản đồ
treo trên bảng
- HS quan sát hình 1, 2 rồi chỉ vị trí của Hồ Gươm &
đền Ngọc Sơn theo từng tranh
trước lớp
- HS đọc SGK, quan sát bản đồ trên bảng & thảo luận theo nhóm
sung & hoàn thiện -2HS khá ,giỏi nêu tỉ lệ bản đồ
- HS quan sát bảng chú giải ở hình 3 & một số bản đồ khác & vẽ kí hiệu của một số đối tượng địa
lí như: đường biên giới quốc gia, núi, sông, thành phố, thủ đô…
Trang 2- 2 em thi đố cùng nhau:
1 em vẽ kí hiệu, 1 em nói
kí hiệu đó thể hiện cái gì
4 Củng cố
- Bản đồ là gì? Kể tên một số yếu tố của bản đồ?
- Kể một vài đối tượng địa lí được thể hiện trên bản đồ hình 3
5 Dặn dò:
- Nhận xét tiết học
Trang 3
ĐỊA (Tiết 2)
DÃY HOÀNG LIÊN SƠN
I.MỤC TIÊU:
-Nêu được một số đặc điểm tiêu biểu của địa hình,khí hậu của dãy Hoàng Liên Sơn:
+Dãy núi cao và đồ sộ nhất Việt Nam:có nhiều đỉnh nhọn,sườn núi rất dốc,thung lũng thường hẹp và sâu
+Khí hậu ở những nơi cao lạnh quang năm
-Chỉ được dãy Hoàng Liên Sơn trên bản đồ(lược dồ)tự nhiên Việt Nam
_Sử dụng bản số liệu để nêu đặc điềm khí hậu ở múc độ đơn giản:dựa vào bản số liệu cho sẵn để nhận xét nhiệt độ của Sa Pa vào tháng 1 và tháng 7
II.CHUẨN BỊ:
SGK:Bàng đồ ĐLVN,lược đồ dãy núi chính ởBB ,tranh ành dãyHLS…
Bản đồ tự nhiên Việt Nam
Tranh ảnh về dãy núi Hoàng Liên Sơn & đỉnh núi Phan-xi-păng
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
1-Khởi động:Hát
2-Bài cũ:HS nhắc lại ND bài-GV nhận xét.
3-Bài mới:
-Giới thiệu:
*Hoạt động1: Hoạt động cá nhân
-GV chỉ trên bản đồ Việt Nam vị trí của
dãy Hoàng Liên Sơn
-Dãy núi Hoàng Liên Sơn nằm ở phía
nào của sông Hồng & sông Đà?
-Dãy núi Hoàng Liên Sơn dài bao nhiêu
km?
Đỉnh núi, sườn & thung lũng ở dãy núi
-Hoàng Liên Sơn như thế nào?
-Tại sao đỉnh núi Phan-xi-păng được gọi
là nóc nhà của Tổ quốc?
-GV sửa chữa & giúp HS hoàn chỉnh
phần trình bày
*Hoạt động 2: Thảo luận nhóm
-Dựa vào lược đồ hình 1, hãy đọc tên các
đỉnh núi & cho biết độ cao của chúng
-Quan sát hình 2 (hoặc tranh ảnh về đỉnh
núi xi-păng), mô tả đỉnh núi
Phan-xi-păng
-GV giúp HS hoàn chỉnh phần trình bày
*Hoạt động 3: Làm việc cả lớp
-GV yêu cầu HS đọc thầm mục 2 trong
-HS dựa vào kí hiệu để tìm vị trí của dãy núi Hoàng Liên Sơn ở lược đồ hình 1
-HS dựa vào kênh hình & kênh chữ
ở trong SGK để trả lời các câu hỏi
-HS trình bày kết quả làm việc trước lớp
-HS giỏi chỉ trên bản đồ Việt Nam vị trí dãy núi Hoàng Liên Sơn & mô tả dãy núi Hoàng Liên Sơn (vị trí, chiều dài, độ cao, đỉnh, sườn &
thung lũng của dãy núi Hoàng Liên Sơn)
-HS làm việc trong nhóm theo các gợi ý
-Đại diện nhóm trình bày kết quả làm việc trước lớp
-HS các nhóm nhận xét, bổ sung
Trang 4SGK & cho biết khí hậu ở vùng núi cao
Hoàng Liên Sơn như thế nào?
-GV gọi 1 HS lên chỉ vị trí của Sa Pa
trên bản đồ
-GV sửa chữa & giúp HS hoàn thiện câu
trả lời
+GV tổng kết: Sa Pa có khí hậu mát mẻ
quanh năm, phong cảnh đẹp nên đã trở
thành một nơi du lịch, nghỉ mát lí tưởng
của vùng núi phía Bắc
-Khí hậu lạnh quanh năm
-HS lên chỉ vị trí của Sa Pa trên bản đồ Việt Nam
-HS trả lời các câu hỏi ở mục 2
-2 HS khá,giỏi:giải thích vì sao Sa
Pa trở thành nơi du lịch,nghỉ mát nổi tiếng ở vùng núi phía Bắc
4.Củng cố
GV yêu cầu HS trình bày lại những đặc điểm tiêu biểu về vị trí, địa hình & khí hậu của dãy Hoàng Liên Sơn.( HS trình bày lại những đặc điểm tiêu biểu về vị trí, địa hình & khí hậu của dãy núi Hoàng Liên Sơn.)
.5.Dặn dò:
Chuẩn bị bài: Một số dân tộc ở vùng núi Hoàng Liên Sơn
ĐỊA (Tiết 3)
MỘT SỐ DÂN TỘC Ở HOÀNG LIÊN SƠN
I.MỤC TIÊU:
-Nêu được tên một số dân tộc ít người ở Hoàng Liên Sơn:Thái,Mông,Dao…
-HS biết vùng núi Hoàng Liên Sơn là nơi cư trú của một số dân tộc ít người
Trang 5-Sử dụng tranh ảnh đễ mô tả nhà sàn và trang phục của một số dân tộc ở Hoàng Liên Sơn:
+Trang phục:mỗi dân tộc có cách ăn mặc riêng;trang phục cua’ các dân tộc được
may,thêu trang trí rất công phu,thướng có màu sắc sặc sở…
+Nhà sàn :được làm bằng các vật liệu tự nhiên như gỗ tre nứa
II.CHUẨN BỊ:
Tranh ảnh về nhà sàn, trang phục, lễ hội, sinh hoạt của một số dân tộc ở vùng núi Hoàng Liên Sơn
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
1.Khởi động:Hát
2.Bài cũ: Dãy núi Hoàng Liên Sơn
Hãy chỉ vị trí của dãy núi Hoàng Liên Sơn trên bản đồ tự nhiên Việt Nam & cho biết nó có đặc điểm gì?
Khí hậu ở vùng núi cao Hoàng Liên Sơn như thế nào?
GV nhận xét
3.Bài mới:
Giới thiệu:
*Hoạt động1: Hoạt động cá nhân
+Dân cư ở vùng núi Hoàng Liên Sơn đông
đúc hơn hay thưa thớt hơn so với vùng
đồng bằng?
+Kể tên các dân tộc ít người ở vùng núi
Hoàng Liên Sơn
+Xếp thứ tự các dân tộc (Dao, Thái, Mông)
theo địa bàn cư trú từ nơi thấp đến nơi cao
+Hãy giải thích vì sao các dân tộc nêu trên
được gọi là các dân tộc ít người?
+Giải thích tại sao người dân ở Hoàng Liên
Sơn thường làm nhà san để ở
+GV sửa chữa & giúp HS hoàn thiện câu
trả lời
*Hoạt động 2: Thảo luận nhóm
Bản làng thường nằm ở đâu?
Bản có nhiều nhà hay ít nhà?
Nhà sàn được làm bằng vật liệu gì?
Hiện nay nhà sàn ở vùng núi đã có gì thay
đổi so với trước đây?
GV sửa chữa & giúp HS
*Hoạt động 3: Làm việc cả lớp
Mô tả trang phục truyền thống của các dân
tộc trong hình 4, 5, 6
HS trả lời kết quả trước lớp
HS hoạt động nhóm Đại diện nhóm trình bày kết quả làm việc trước lớp
HS khá,giỏi trả lời
HS trình bày lại những đặc điểm tiêu biểu về dân cư, sinh hoạt, trang phục, lễ hội… của một số dân tộc vùng núi Hoàng Liên Sơn
HS quan sát trả lời trang phục hình 4,5,6
Trang 6GV sửa chữa & giúp HS hoàn thiện câu
trả lời
4.Củng cố
GV yêu cầu HS trình bày lại những đặc điểm tiêu biểu về dân cư, sinh hoạt, trang phục, lễ hội… của một số dân tộc vùng núi Hoàng Liên Sơn
Nhận xét tiết học
5.Dặn dò:
Chuẩn bị bài: Hoạt động sản xuất của người dân ở vùng núi Hoàng Liên Sơn
ĐỊA (Tiết 4)
HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT CỦA NGƯỜI DÂN
Ở VÙNG NÚI HOÀNG LIÊN SƠN I.MỤC TIÊU:
-Nêu được một số hoật động sản xuất chủ yếu của người dân ở Hoàng Liên Sơn:
+Trồng trọt:trồng lúa,ngô,chè,trồng rau và cây ăn quả,…trên nương ray,ruôïng bậc thang
+Làm các nghề thủ công:Dệt ,thêu ,đan ,rèn,đúc,
+Khai thác khoáng sản:Gỗ ,mây,nứa,
-Sử dụng tranh, ảnh để nhận biết một số hạt động sản xuất của người dân:Làm ruộng bậc thang ,nghềø thủ công truyền thống,khai thác khoáng sản
-Nhận biết được khó khăn của giao thông miền núi:Đường nhiều dốc cao quanh
co,thường bị sụt,lở vào mùa mưa
Trang 7II.CHUẨN BỊ:
SGK: Tranh ảnh ruợng bật thang,tranh ảnh một số mặt hàng thủ công, khai thác khoáng sản.bản đồ tự nhiên Việt Nam
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
1.Khởi động: Hát.
2.Bài cũ:Gọi HS nhắc lại nội dung bài
GV nhận xét
3.Bài mới:
*Giới thiệu:
*Hoạt động1: Hoạt động cả lớp
-GV yêu cầu HS tìm vị trí của địa điểm ghi
ở hình 1 trên bản đồ tự nhiên Việt Nam
-Ruộng bậc thang thường được làm ở đâu?
-Tại sao phải làm ruộng bậc thang?
Người dân ở vùng núi Hoàng Liên Sơn
trồng gì trên ruộng bậc thang?
*Hoạt động 2: Thảo luận nhóm
Kể tên một số sản phẩm thủ công nổi tiếng
của một số dân tộc ở vùng núi Hoàng Liên
Sơn
GV sửa chữa & giúp HS hoàn thiện câu trả
lời
*Hoạt động 3: Hoạt động cá nhân
Kể tên một số khoáng sản có ở vùng
núi Hoàng Liên Sơn?
GVhỏi HSgiỏi:Mối quang hệ tự nhiên và
hoạt động sản suất của con người?
Tại sao chúng ta phải bảo vệ, gìn giữ &
khai thác khoáng sản hợp lí?
Ở vùng núi Hoàng Liên Sơn, hiện nay
khoáng sản nào được khai thác nhiều nhất?
Mô tả quá trình sản xuất ra phân lân
GV sửa chữa & giúp HS hoàn thiện câu trả
lời
-HS tìm vị trí của địa điểm ghi ở hình 1 trên bản đồ tự nhiên của Việt Nam
HS quan sát hình 1 & trả lời các câu hỏi
Giúp cho việc lưu giữ nước, chống xói mòn
HS dựa vào tranh ảnh, vốn hiểu biết thảo luận trong nhóm theo các gợi ý
Đại diện nhóm báo cáo
HS bổ sung, nhận xét
HS quan sát hình 3, đọc mục 3, trả lời các câu hỏi
-1HS giỏi trả lời:Do địa hình dốc,người dân phải xẻ sườn núi thành ruộn bật thang,miền núi có nhiều khoáng sản,nên ở Hoàng Liên Sơn phát triển nghề khai thác khoáng sản.(kể ra)
4.Củng cố
Người dân ở vùng núi Hoàng Liên Sơn làm những nghề gì? Nghề nào là nghề chính?-Nhận xét tiết học
Trang 85.Dặn dò:
Chuẩn bị bài: Trung du Bắc Bộ
ĐỊA (Tiết 4)
HOẠT ĐỘNG SẢN XUẤT CỦA NGƯỜI DÂN
Ở VÙNG NÚI HOÀNG LIÊN SƠN I.MỤC TIÊU:
-Nêu được một số hoật động sản xuất chủ yếu của người dân ở Hoàng Liên Sơn:
+Trồng trọt:trồng lúa,ngô,chè,trồng rau và cây ăn quả,…trên nương ray,ruôïng bậc thang
+Làm các nghề thủ công:Dệt ,thêu ,đan ,rèn,đúc,
+Khai thác khoáng sản:Gỗ ,mây,nứa,
-Sử dụng tranh, ảnh để nhận biết một số hạt động sản xuất của người dân:Làm ruộng bậc thang ,nghềø thủ công truyền thống,khai thác khoáng sản
-Nhận biết được khó khăn của giao thông miền núi:Đường nhiều dốc cao quanh
co,thường bĩ sut,lở vào mùa mưa
II.CHUẨN BỊ:
SGK: Tranh ảnh ruợng bật thang,tranh ảnh một số mặt hàng thủ công, khai thác khoáng sản.bản đồ tự nhiên Việt Nam
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
1.Khởi động: Hát.
2.Bài cũ:Gọi HS nhắc lại nội dung bài
GV nhận xét
3.Bài mới:
Trang 9HOẠT ĐỘNG CỦA GV HOẠT ĐỘNG CỦA HS
-Giới thiệu:
*Hoạt động1: Hoạt động cả lớp
-GV yêu cầu HS tìm vị trí của địa điểm ghi
ở hình 1 trên bản đồ tự nhiên Việt Nam
-Ruộng bậc thang thường được làm ở đâu?
-Tại sao phải làm ruộng bậc thang?
-Người dân ở vùng núi Hoàng Liên Sơn
trồng gì trên ruộng bậc thang?
*Hoạt động 2: Thảo luận nhóm
+Kể tên một số sản phẩm thủ công nổi
tiếng của một số dân tộc ở vùng núi Hoàng
Liên Sơn
GV sửa chữa & giúp HS hoàn thiện câu trả
lời
*Hoạt động 3: Hoạt động cá nhân
-Kể tên một số khoáng sản có ở vùng
núi Hoàng Liên Sơn?
-GVhỏi HSgiỏi:Mối quan hệ tự nhiên và
hoạt động sản xuất của con người?
-Tại sao chúng ta phải bảo vệ, gìn giữ &
khai thác khoáng sản hợp lí?
-Ở vùng núi Hoàng Liên Sơn, hiện nay
khoáng sản nào được khai thác nhiều nhất?
Mô tả quá trình sản xuất ra phân lân
-GV sửa chữa & giúp HS hoàn thiện câu
trả lời
-HS tìm vị trí của địa điểm ghi ở hình 1 trên bản đồ tự nhiên của Việt Nam
-HS quan sát hình 1 & trả lời các câu hỏi
+Giúp cho việc lưu giữ nước, chống xói mòn
-HS dựa vào tranh ảnh, vốn hiểu biết thảo luận trong nhóm theo các gợi ý
-Đại diện nhóm báo cáo -HS bổ sung, nhận xét
HS quan sát hình 3, đọc mục 3, trả lời các câu hỏi
-1HS giỏi trả lời:Do địa hình dốc,người dân phải xẻ sườn núi thành ruộng bậc thang,miền núi có nhiều khoáng sản,nên ở Hoàng Liên Sơn phát triển nghề khai thác khoáng sản.(kể ra)
4.Củng cố
Người dân ở vùng núi Hoàng Liên Sơn làm những nghề gì? Nghề nào là nghề chính?- Nhận xét tiết học
5.Dặn dò:
Chuẩn bị bài: Trung du Bắc Bộ
Trang 10
ĐỊA (Tiết 5)
TRUNG DU BẮC BỘ I.MỤC TIÊU
_Nêu được một số đặc điểm tiêu biểu về địa hình của Trung Du Bắc bộ.
HS biết vùng trung du Bắc Bộ là vùng đồi với đỉnh tròn, sườn thoải,xếp cạnh nhau như bát úp
_Nêu được một số hoạt động sản xuất chủ yếu của người dân trung du Bắc Bộ :
+Trồng chè và cây ăn quả là thế mạnh của vùng trung du,
+Trồng rừng và cây ăn quả là thế mạnh
_Nêu tác dụng của việc trồng rừng ở trung du Bắc Bộ:che phủ đồi,ngăn chặn tình trạng đất
bị xấu đi
II.CHUẨN BỊ:
SGK:Bản đồ hành chính Việt Nam ,tranh ảnh vùng TDBB
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
1.Khởi động: Hát.
2.Bài cũ:HS nhắc lại nội dung bài GV nhận xét.
3.Bài mới:
*Giới thiệu:
*Hoạt động1: Hoạt động cá nhân
+Vùng trung du là vùng núi, vùng đồi hay
đồng bằng?
+Các đồi ở đây như thế nào (nhận xét về
đỉnh, sườn, cách sắp xếp các đồi)?
+Mô tả bằng lời hoặc vẽ sơ lược vùng
+HS đọc mục 1, quan sát tranh ảnh vùng trung du Bắc Bộ & trả lời : + Vùng đồi
HS chỉ trên bản đồ hành chính Việt Nam các tỉnh Bắc Giang, Phú Thọ,
Trang 11trung du.
+Nêu những nét riêng biệt của vùng trung
du Bắc Bộ?
GV sửa chữa & giúp HS hoàn thiện câu trả
lời
*Hoạt động 2: Thảo luận nhóm
Kể tên những cây trồng ở trung du Bắc
Bộ
Tại sao ở vùng trung du Bắc Bộ lại thích
hợp cho việc trồng chè & cây ăn quả?
Quan sát hình 3 & cho biết từ chè hái ở đồi
đến sản phẩm chè phải trải qua những
khâu nào?
GV sửa chữa & gọi 1HS trả lời quy trình
chế biến chè ?
*Hoạt động 3: Làm việc cả lớp
GV cho HS quan sát ảnh đồi trọc
Vì sao vùng trung du Bắc Bộ nhiều nơi đồi
bị trọc hoàn toàn?
Để khắc phục tình trạng này, người dân
nơi đây đã làm gì?
Dựa vào bảng số liệu, nhận xét về diện
tích trồng rừng ở Bắc Giang Nêu tác dụng
của việc trồng rừng ở vùng trung du Bắc
Bộ
GV liên hệ thực tế để giáo dục HS ý thức
bảo vệ rừng & tham gia trồng rừng
Vĩnh Phúc…
HS thảo luận trong nhóm theo các câu hỏi gợi ý
Đại diện nhóm HS trình bày _1HS giỏi trả lời
HS quan sát
Vì cây cối đã bị hủy hoại do quá trình đốt phá rừng làm nương rẫy để trồng trọt & khai thác gỗ bừa bãi
4.Củng cố
GV trình bày tổng hợp về những đặc điểm tiêu biểu của vùng trung du Bắc Bộ.- Nhận xét tiết học
5.Dặn dò:
Chuẩn bị bài: Tây Nguyên
Trang 12ĐỊA (Tiết 6)
TÂY NGUYÊN
I.MỤC TIÊU:
-Nêu được một số đặc điểm tiêu biểu vể địa hình,khí hậu của Tây Nguyên:
+Các cao nguyên xếp tầng cao thấp khác nhau Kon Tum,Đăk Lăk,Lâm Viên,Di Linh +Khí hậu có hai mùa rõ rệt:mùa mưa,mùa khô
-Chỉ được các cao nguyên ở Tây Nguyên trên bản đồ(lược đồ)tự nhiên Việt Nam:Kon Tum,Play Ku,Đăk Lăk,Lâm Viên,Di Linh
II.CHUẨN BỊ:
SGK:BĐ tự nhiênVN.,ranh ảnh ,tư liệu các cao nguyên TN
III.CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC CHỦ YẾU
1.Khởi động:Hát
2.Bài cũ:HS nhắc lại nội dung bài GV nhậh xét.
3.Bài mới:
Giới thiệu:
*Hoạt động1: Hoạt động cả lớp
GV chỉ trên bản đồ tự nhiên Việt Nam vị trí
của khu vực Tây Nguyên
Tây Nguyên nằm ở phía nào của dãy
Trường Sơn Nam?
GV yêu cầu HS lên bảng chỉ trên bản đồ tự
nhiên Việt Nam vị trí của khu vực Tây
Nguyên & các cao nguyên (theo thứ tự từ
Bắc xuống Nam)
*Hoạt động 2: Thảo luận nhóm
GV chia4 nhóm (mỗi nhom 1tranhNhóm 1:
cao nguyên Đắc Lắc
Nhóm 2: cao nguyên Kon Tum
HS dựa vào kí hiệu tìm vị trí của khu vực Tây Nguyên & các cao nguyên ở lược đồ hình 1
HS lên bảng chỉ bản đồ tự nhiên Việt Nam vị trí của khu vực Tây Nguyên & các cao nguyên (theo thứ tự từ Bắc xuống Nam)
Nhóm 1: Cao nguyên Đắc Lắc là cao nguyên thấp nhất trong các cao nguyên ở Tây Nguyên, bề mặt khá bằng phẳng, nhiều sông suối
& đồng cỏ Nhóm 2: Cao nguyên Kon Tum là một cao nguyên rộng lớn Bề mặt