- Học sinh hiểu được mục đích yêu cầu của thao tác lập luận bác bỏ, từ đó nắm được cách tiến hành lập luận bác bỏ một ý kiến, quan niệm nào đó.. - Biết cách bác bỏ được một quan niệm, mộ[r]
Trang 1Tiết: 81
Ngày soạn:
Ngày dạy:………
THAO TÁC LẬP LUẬN BÁC BỎ.
I MỤC TIÊU.
- Học sinh hiểu được mục đích yêu cầu của thao tác lập luận bác bỏ, từ đó nắm được cách tiến hành lập luận bác bỏ một ý kiến, quan niệm nào đó
- Biết cách bác bỏ được một quan niệm, một ý kiến sai lầm.
- Nhận thức thái độ khách quan, đúng mực khi bác bỏ.
II.PHƯƠNG PHÁP:
III PHƯƠNG TIỆN THỰC HIỆN:
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
1 Kiểm tra bài cũ
Kiểm tra sự chuẩn bị của học sinh
2 Giảng bài mới:
*Lời vào bài:Trong văn nghị luận để bài viết cĩ sức thuyết phục cao người ta cĩ nhiều phương pháp lập luận ,nhiều thao tác nghị luận ,nắm vững các thao tác nhị luận Một thực tế ai cũng biết là trên sách báo ta cĩ thể bắt gặp những ý kiến sai lầm ,những lời nĩi bài viết lệch lạc ,thiếu chính xác Trước những tình huống ấy ta thường trao đổi để tranh luận bác bỏ.Vậy thao tác lập luận bác bỏ nhằm mục đích gì? Cĩ những yêu cầu nào ? cách thức tiến hành ra sao?
10 Hoạt động 1:
Hướng dẫn học
sinh tìm hiểu mục
đích, yêu cầu của
thao tác lập luận
bác bỏ.
GV: Yêu cầu học
sinh đọc mục I SGK,
sau đĩ nêu các câu
hỏi cho học sinh
thảo luận:
- Thế nào là bác bỏ?
Ngồi cuộc sống
cũng như trong văn
nghị luận, ta dùng
thao tác bác bỏ nhằm
mục đích gì?
- Để bác bỏ thành
cơng, ta cần nắm
những yêu cầu nào?
Hoạt động 1:HS Đọc SGK, thảo
luận trả lời
- Bác bỏ là gạt đi, khơng chấp nhận
- Mục đích:
- Yêu cầu:
I Mục đích, yêu cầu của thao tác lập luận bác bỏ.
* Bác bỏ là dùng lí lẽ và chứng cứ để
gạt bỏ những quan điểm, ý kiến sai lệch hoặc thiếu chính xác,…từ đĩ nêu ý kiến đúng của mình để thuyết phục người nghe (người đọc)
* Mục đích:
- Tranh luận để bác bỏ những quan điểm, ý kiến sai lệch, bày tỏ và bênh vực những ý kiến đúng đắn
- Làm cho bài văn nghị luận thêm sâu sắc và thuyết phục
* Yêu cầu:
- Nắm chắc những sai lầm của quan niệm, ý kiến cần bác bỏ
- Đưa ra các lí lẽ và bằng chứng thuyết phục
- Cần cĩ thái độ thẳng thắn nhưng cẩn trọng, cĩ chừng mực phù hợp với hồn cảnh và đối tượng tranh luận
20 Hoạt động 2:
Hướng dẫn học
sinh tìm hiểu cách
thức bác bỏ.
GV: Yêu cầu học
sinh đọc các ngữ liệu
ở mục II.1 SGK, sau
Hoạt động 2 :HS Đọc các đoạn
trích SGK, thảo luận và trả lời các câu hỏi
- Ở đoạn (a):
+ Luận điểm bị bác bỏ:Nguyễn Du là một
II Cách bác bỏ.
Lop11.com
Trang 2đĩ hướng dẫn học
sinh trả lời các câu
hỏi:
- Luận điểm nào bị
bác bỏ? Bác bỏ bằng
cách nào?
- Luận cứ nào bị bác
bỏ? Cách bác bỏ ra
sao?
- Cách lập luận nào
bị bác bỏ? Hãy phân
tích?
GV: Em hãy cho
biết cách thức bác
bỏ?
con bệnh thần kinh.
+ Cách bác bỏ: Đưa ra những lí lẽ và dẫn chứng xác đáng để bác bỏ luận điểm và cách lập luận như trên là khơng cĩ cơ sở:
Về chứng ngơn của người đồng thời với
Nguyễn Du thì khơng cĩ; cịn những di bút của thi sĩ, thì chỉ căn cứ vào mấy bài thơ
của Nguyễn Du nĩi về ma quỷ, về âm hồn thì khơng cĩ cơ sở khoa học để kết luận.
- Ở đoạn (b):
+ Luận cứ bị bác bỏ:tiếng nước mình
+ Cách bác bỏ: Phân tích bằng lí lẽ và dẫn chứng, rồi truy tìm nguyên nhân của luận
cứ sai lệch là:Phải quy lỗi cho sự nghèo nàn
của ngơn ngữ hay sự bất tài của con người?.
- Ở đoạn ( c).
+ Cách lập luận bị bác bỏ: Tơi hút thuốc,
tơi bệnh, mặc tơi.
+ Cách bác bỏ: Nêu dẫn chứng cụ thể và phân tích rõ những tác hại ghê gớm của việc hút thuốc lá.
HS suy nghĩ trả lời
- Cĩ thể bác bỏ một luận điểm, luận
cứ hoặc cách lập luận bằng cách nêu tác hại, chỉ ra nguyên nhân hoặc phân tích những khía cạnh sai lệch, thiếu chính xác,… của luận điểm, luận cứ, lập luận ấy
- Khi bác bỏ cần tỏ thái độ khách quan, đúng mực
10 Hoạt động 3:
Hướng dẫn học
sinh luyện tập.
GV: Giúp học sinh
làm các bài tập trong
SGK
Hoạt động 3 HS Đọc và làm các
bài tập trong phần luyện tập ở SGK
III Luyện tập.
Bài tập 1:
-Nguyễn Dữ đã bác bỏ luận điểm cho rằng : “ cứng quá thì gãy”;Nguyễn Đình Thi bác bỏ quan niệm phiến diện về thơ” thơ là những lời đẹp”
-Cách bác bỏ: ND dùng lý lẽ;NĐT dùng dẫn chứng
-Giọng văn của ND là lập luận khúc chiết với cách nĩi hàm nghĩa đầy ẩn ý;NĐT giản dị ,nhẹ nhàng
-Cĩ thể bác bỏ lý lẽ và dẫn chứng kết hợp cả hai lời lẽ ,giọng điệu
Bài tập 2: bài tập về nhà
*Nội dung cần đạt :
-Người học yếu cĩ nhiều nguyên nhân : cĩ thể cảm thơng
-Người học yéu cần cĩ những người bạn tốt giúp đỡ
-Giúp bạn vươn lên học khá giỏi -Tình bạn chân thành sẽ giúp chúng
ta vượt qua những rào cản của cuộc sống
3 Củng cố:Nắm được mục đích, yêu cầu và cách thức bác bỏ một quan niệm, một ý kiến
4.Dặn dị :
- Bài tập về nhà: Làm các bài tập2 cịn lại trong SGK
-Soạn bài:Tràng giang.
Lop11.com