Giảng bài mới: *Lời vào bài : Lê Hữu Trác không chỉ là 1 thầy thuốc nổi tiếng mà còn được xem là một trong những tác giả văn học có những đống góp lớn cho sự ra đời và phát triển của thể[r]
Trang 1Ngày soạn: 15/08/2009
Ngày dạy: 18/08/08
Tiết 1,2
Văn học : VÀO PHỦ CHÚA TRỊNH
(Trích “Thượng kinh kí sự”)
Lê Hữu Trác
I Mục tiêu:
Giúp HS:
-Hiểu rõ giá trị hiện thực sâu sắc của tác phẩm ,cũng như thái độ trước
hiện thực và ngòi bút kí sự chân thực ,sắc sảo của Lê Hữu Trác qua đoạn
trích, miêu tả cuộc sống và cung cách sinh hoạt nơi phủ chúa Trịnh
II Phương pháp: phát vấn ,thảo luận ,thuyết giảng
III Phương tiện thực hiện : SGK, SGV.
IV Các hoạt động trên lớp:
1.Kiểm tra bài cũ:
2 Giảng bài mới:
*Lời vào bài : Lê Hữu Trác không chỉ là 1 thầy thuốc nổi tiếng mà còn
được xem là một trong những tác giả văn học có những đống góp lớn cho sự
ra đời và phát triển của thể loại kí sự Ông đã ghi chép 1 cách trung thực của
cuộc sống trong phủ chúa Trịnh qua Thượng kinh kí sự Để hiểu rõ tài năng
,nhân cách của Lê Hữu Trác cũng như hiện thực xã hội Việt Nam TK
XVIII, chúng ta sẽ tìm hiểu đoạn trích “vào phủ chúa Trịnh”.
T
G HĐ của GV HĐ của HS Nội Dung
HĐ1: HDHS tìm hiểu về
tác giả ,tác phẩm.
Trình bày những nét chính
về tác giả?
? Cho biết tác phẩm nổi
tiếng của Lê Hữu Trác?
Vấn đề được đề cập đến
trong tác phẩm là gì?
HĐ1: đọc phần tiểu
dẫn SGK
HS dựa vào ngữ liệu SGK trả lời
Hải thượng y tông tâm lĩnh
HS suy nghĩ trả lời
I TÌM HIỂU CHUNG
1 Tác giả:
_(1724- 1791) hiệu là Hải Thượng Lãn Ông
_Quê: Liêu Xá, huyện Đường Hào ,phủ Thượng Hồng ,trấn Hải Dương _Là một nhà văn nhà thơ ,một danh
y từ tâm ,lỗi lạc
_Tác phẩm : Hải Thượng y Tông Tâm Lĩnh
+ Ghi lại những cảm xúc chân thật của Lê Hữu Trác trong quá trình đi chữa bệnh ở miền quê
+ Công trình y học xuất sắc của tác giả thời trung đại
+Bộc lộ tâm huyết ,đức độ của người thầy thuốc
Trang 2? Nêu những đặc điểm cơ
bản của tác phẩm Thượng
kinh kí sự?( về nội dung và
hình thức)
GV cho HS đọc đoạn trích
Chú ý về giọng điệu ,ngôn
ngữ
Trình bày nội dung của
đoạn trích?
HĐ2: HDHS tìm hiểu văn
bản
HDHS thảo luận:
*Quang cảnh nơi phủ chúa
được miêu tả như thế nào?
*Cung cách sinh hoạt nơi
phủ chúa ra sao?
từng nhómvà chốt lại những
vấn đề cơ bản.
Hs suy nghĩ trả lời
HS đọc văn bản
9
HS suy nghĩ trả lời
HĐ2:
HS chia 6 nhóm thảo luận.Đại diện nhóm trình bày
Nhóm 1,3,5 thảo luận vấn đề 1
Nhóm 2,4,6 thảo luận vấn đề 2
2 Tác phẩm:
_Tác phẩm là 1 tập kí sự được viết bằng chữ Hán được tác giả hoàn tất năm 1783
_Kí sự là một thể kí ghi chép sự việc ,câu chuyện có thật tương đối hoàn chỉnh
_Thượng kinh kí sự ghi lại quang cảnh xa hoa tráng lệ ở phủ chúa Trịnh
và quyền lực của nhà chúa _Bày tỏ thái độ khinh thường danh lợi
*Đoạn trích : nói về việc Lê Hữu Trác tới kinh đô,được dẫn vào phủ chúa để bắt mạch kê đơn cho Trịnh Cán
II ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN:
1 Cảnh sinh hoạt nơi phủ chúa:
*Quang cảnh nơi phủ chúa:
_Khi vào cửa:qua nhiều lần cửa,khuôn viên rộng, qua dãy hành lang nối tiếp nhau và có lính canh gác,khuôn viên có điếm ,vườn hoa _Bên trong phủ :có nhà đại đường ,quyển bồng ,gác tía,kiệu son, võng điều,đồ nghi trượng sơn son thiếp vàngvà những đồ đạc xu6a nay chưa từng thấy
_Nội cung của thế tử:phải qua 5,6 lần trướng gấm,bên trong phòng thấp nến,ó sập thếp vàng,ghế rồng sơn son thép vàng ,trên ghế bày nệm gấm,có nhiều màn là chê ngang sân,xung quanh lấp lánh hương hoa ngào ngạt Quang cảnh xa hoa tráng lệ,lộng lẫy ,là nơi không chổ nào sánh bằng qua
Trang 3Quang cảnh nơi phủ chúa
hiện lên như thế nào?
Nghệ thuật được tác giả sử
dụng là gì?
Cung cách sinh hoạt nơi
phủ chúa được thể hiện
qua những chi tiết nào?
? Qua những chi tiết trên
cho ta thấy được điều gì về
cung cách sinh hoạt ở phủ
chúa?
Chi tiết nào thể hiện rõ thái
độ và nhân cách của tác
giả?
? Trước quang cảnh và
cung cách sinh hoạt ở phủ
chúa như trên Lê Hữu Trác
đã bày tỏ thái độ của mình
như thế nào?
Cách chuẩn đoán và chữa
Hs suy nghĩ trả lời
HS tìm các chi tiết ở SGK
Hs suy nghĩ trả lời
Tìm các chi tiết thể hiện rõ thái độ của Lê Hữu Trác
tài quan sát tỉ mĩ,ghi chép trung thực ,tả cảnh sinh động Ngôn ngữ giản dị ,mộc mạc,cách kể hấp dẫn và lôi cuốn
*Cung cách sinh hoạt nơi phủ chúa
với những lễ nghi khuôn phép,cách nói năng rất nhiều kẻ hầu người hạ: _Khi tác giả lên cáng vào phủ:người giữ cửa truyền báo rộn ràng
_Cảnh giàu sang của vua chúa khác hẳn người thường, tác giả ngâm 1 bài thơ để ghi nhớ
_Cách xưng hô:cung kính lễ độ
_Chúa luôn có phi tần chầu chực _Trịnh Cán bệnh có 7,8 thầy thuốc phục dịch ,chăm sóc
_Chứng tỏ sự lộng quyền của chúa Trịnh
Cho thấy sự cao sang quyền uy tột đỉnh,cuộc sống hưởng thụ xa hoa ,sự lộng quyền của chúa Trịnh Sâm
2.Thái độ và nhân cách của Lê Hữu Trác:
_Tác giả khen gợi cái đẹp cái cao sang trong phủ chúa Trịnh ,song tỏ ra dững dưng trước sự quyến rũ vật chất
ở nơi đây và bộc lộ thái độ không đồng tình với cuộc sống quá no đủ ,quá tiện nghi nhưng thiếu khí trời và không khí tự do
_Một vị danh y tài giỏi ,đức độ
_Là 1 người khinh thường danh lợi yêu quí cuộc sống tự do, giản dị ,thanh đạm
III TỔNG KẾT:
(Ghi nhớ SGK)
Trang 4bệnh của Lê Hữu Trác cùng
diễn biến tâm tư của ông khi
kê đơn cho ta hiểu gì về
người thầy thuốc này?
giá trị nội dung và nghệ
thuật của đoạn trích
HS suy nghĩ trả lời
HĐ3:Chốt lại giá trị
cơ bản của đoạn trích thông qua phần ghi nhớ SGK
3 Củng cố:
Nhận xét về đặc điểm nghệ thuật của tác phẩm?
4 Dặn dò:
_ Học bài
_ Chuẩn bị bài mới.
V Phần rút kinh nghiệm sau tiết dạy:
………
………
………
………
………
………