- Nhà văn phải có đôi mắt của tình thương, tác phẩm văn chương hay có giá trị phải chứa đựng nội dung nhân đạo sâu sắc.. ¤ng lu«n nh×n con người bằng đôi mắt của tình thương: “Lão Hạc, L[r]
Trang 1GIÁO ÁN
Tuaàn:13
Tieỏt ppct:50
Ngaứy soaùn:30/10/10
Ngaứy daùy:02/11/10
Tác giả nam cao
A M ỨC ĐỘ CẦN ĐẠT
- nột ! "# $% &'( )*+ quan &' (/ + cỏc % tài chớnh, 3 4 56 và phong cỏch
(/ 4- Nam Cao
- 9&'( giỏ :; &. < và nhõn 56 sõu )+ >& ? 4- tỏc 4- tỏc @- qua $&. phõn tớch cỏc nhõn $/ (Chớ Phốo) E FG H )I nột (/ J ) 4- tỏc 7 K8
B TR ỌNG TÂM KIẾN THỨC, KĨ NĂNG, THÁI ĐỘ
1 L&M N J &' chớnh $% quan &' (/ + % tài 4 GM(+ phong cỏch (/
4- nhà $O8
2 LQ O Túm S I S(/ &' 4- bài $% tỏc &# $O T8 UT - &'( $O "# theo J : ' S65&8
3 Thỏi
tác giả
C PH
câu hỏi & 38 U1 65&X
D TI ẾN TRèNH DẠY HỌC
1 OÅn ủũnh lụựp: Ki' tra )Q )I 2 Kieồm tra: Baứi cY+ bài )65 4- T sinh 3 Bài m>&
- Giỏo viờn b& T sinh, boồ sung
cho ủaày ủu ỷ I ý chớnh boồ sung
cho ủaày ủuỷ I ý chớnh
- Nêu những nét chính về gia đình,
học vấn, việc làm, quá trình tham
gia cách mang, đóng góp của Nam
Cao?
- Tính tình của nhà văn? thể hiện
thế nào: Nhà văn có bịêt tài phân
tích tâm lí nhân vật, kể cả nhân vật
có tâm lí nhân vật phức tạp
- GV: Cho H/S đọc phần I SGK
Tr 137
- Phần I trình bày nội dung gì ?
Em hãy trình bày cụ thể những nét
khái quát ấy ?
- Túm H& dung 7 e E&'( df
A(H g& và )< &.7 4- nhà
$O Nam Cao)
- _< &.7 $O ! 4- Nam
Cao ' &. M nào ?
- Anh (chị) hãy trình bày những
quan điểm nghệ thuật nổi bật
trong sáng tác của Nam Cao ?
- Anh (chị) hãy cho biết những đề
I GIỚI THIỆU CHUNG
1 Tiểu sử: (1917- 1951): Quê quán: làng Đại Hoàng, tổng Cao Đà, huyện nam sang, phủ Lý Nhân ( Hoà Hậu, Lý Nhân- Hà Nam)
- Gia đình: nông dân nghèo, đông con, bố có hàng đồ gỗ, sau bị phá sản, gia đình ở nhà bà ngoại
- học vấn: Nam Cao học hết bậc thành chung R) ) thcs)
- Việc làm: học xong thành chung ông vào Sài Gòn làm kế toán tại một nhà may, ốm phải về quê, dạy 1 thục, Nhật chiếm đóng ông mất việc về quê viết văn, làm gia #'
- Tham gia cách mạng: Năm 1943 tham gia nhóm văn hoá cứu quốc 1945 tham gia tổng khởi nghĩa ở quê và làm chủ tịch uỷ ban hành chính xã
1946 tham gia đoàn quân Nam tiến váo đến Nam trung bộ Làm công tác văn nghệ ở Việt Bắc, 1950 tham gia chiến dịch biên giới tháng 11- 1951 vào công tác tại vùng địch hậu Liên khu III ông bị địch bắt và sát hại
2 Con người: ít nói, hiền lành, có vẻ lạnh lùng, đời sống nội tâm mãnh
liệt: luôn đấu tranh với chính mình để sống cao đẹp hơn cuộc đấu tranh giữa lòng nhân đạo và thói ích kỷ, tinh thần dũng cảm và thói hèn nhát, giữa chân thực và giả dối, thể hiện rõ trong tác phẩm của ông
- Giàu ân nghĩa sâu nặng với 1 nghèo khổ Luôn suy về bản thân, về cuộc sống đề ra những triết lý sâu sắc và đầy tâm huyết Có tâm trạng bất hoà sâu sắc với XH ) thời Luôn trung thực đấu tranh với bản thân đ' thoỏt khbi lIi sIng tem thgng nhb nhen
- Luôn mang trong mình tâm trạng u uất bất đắc chí, bi phẫn của ^ trí thức có ý thứcvề sự sống mà không đựoc sống cho ra nguời => Nam Cao là
n bú tha thiMt v>i nh ng nggi nụng dõn nghốo j k 3 quờ ! , có đời sống
Trang 2GIÁO ÁN
? Kể tên một vài tác phẩm làm dẫn
chứng ?
- Anh (chị) có nhận xét gì về
phong cách nghệ thuật trong sáng
tác của Nam Cao ?
+ “ Nghệ thuật không nên là ánh
trăng lừa dối, không cần là ánh
trăng lừa dối Nghệ thuật là tiếng
kêu đáu khổ kia thoát ra từ những
kiếp lầm than.
+ Nhà văn phải có trách nhiệm
với ngòi bút của mình “sự cẩu thả
trong bất cứ nghề gì cúng là bất
lương rồi Nhưng sự cẩu thả trong
văn chương thì thật là đê tiện.
+ Văn học là sáng tạo “ văn
chương chỉ dung nạp những người
biết đào sâu, khơi những nguồn
chưa aikhơi và sáng tạo những gì
chưa có
+ Văn học phải phản ánh chân
thực đời sống cực khổ của nhân
dân trên tình thân nhân đạo “Nó
phải chứa đựng cái gì lớn lao,
mạnh mẽ, vừa đau đớn, lại vừa
phấn khởi Nó ca tụng lòng thương
tình bác ái làm cho người gần
người hơn”,” nghệ sỹ là phải đứng
trong lao khổ mở hồn ra đón lấy
những vang động của đời”)
- Nam Cao xây dựng không gian,
thời gian trong tác phẩm của mình
thế nào?
- Các giọng văn Nam Cao hay sử
dụng trong tác phẩm của mình?
Những đặc sắc nghệ thuật viết
truyện của Nam Cao?
qua những thử pháp nào?
- Tính tình của nhà văn? thể hiện
thế nào Biểu hiện của sự lựa chọn
này ?
- HS đọc SGK GV: Gọi HS đọc
Ghi nhớ SGK Tr 142 HS tham
khảo phần ghi nhớ trong SGK
- HS: Trả lời câu hỏi phần HDHB
SGK Tr 142 Tác phẩm tiêu biểu
của đề tài về 1 nông dân?
tinh thần phong phú Những tác phẩm ông sáng tác đều chứa chan tinh thần nhân đạo
II sự nghiệp văn học:
1 Quan điểm về nghệ thuât
a Tr ước cỏch mạng:
- (/ 7 #& bỏm sỏt (H g&+ bú $>& g& )I 4- nhõn dõn lao
H 8 (ông lựa chọn chủ nghĩa hiện thực Phê phán thứ văn hoá thi vị hoá
cuộc sống ru ngủ con 1' Ông nhận thấy hoàn cảnh sống quyết định tâm
lý tính cách con 1' Nhà văn phải có trách nhiệm với ngòi bút của mình Văn học là sáng tạo Văn học phải phản ánh chân thực đời sống cực khổ của nhân dân trên tình thân nhân đạo)
- Nhà $O 7 #& cú i& 4- tỡnh ! + tỏc 7 K $O ! hay cú giỏ :; 7 #& N- < H& dung nhõn 56 sõu )8 (Ông luôn nhìn con Nở)
- O ! (/ là SQ $N m& b& 7 #& khỏm phỏ, tỡm tũi, sỏng
568 ( Nam Cao ý thức sâu sắc và đòi hỏi các nhà văn phải tìm tòi sáng tạo, cần những 1 thợ khéo tay”)
- Lao H (/ là H 65 H nghiờm tỳc, cụng phu; g& e bỳt 7 #& cú S! tõm
b Sau cách mạng: Nam Cao $f sỏng tỏc theo quan &' n
tớch <8 (Sau Cách Mạng 1945 Nam Cao nhìn 1 nông dân bằng con
cách mạng của họ Nam Cao đề cập đến vấn đề “đôi mắt” của 1 nghệ
sỹ)
- Là nhà văn có ý thức về trách nhiệm của 1 cầm bút, về nền nghệ thuật chân chính, đó là thứ nghệ thuật mang tính nhân đạo (nghệ thuật vị nhân sinh) Nhà văn cho rằng:
+ Văn học phải biết nhìn thẳng vào sự thật, phải mở lòng đón nhận những dân, vì họ mà nên tiếng “Nghệ thuật không phải là ánh trăng”
+ Ông khẳng định một tác phẩm hay, có giá trị phải là một tác phẩm thể hiện nhân đạo hoá con 1' Từ đó ông lên án những tác phẩm chỉ tả bề ngoài XH “Một tác phẩm thật có.”
2 Đề tài chính:
a Đề tài người trí thức nghèo: Tác phẩm tiêu biểu: Sống mòn, Đời
thừa, Mua nhà; Quên điều độ
đều sống mòn mỏi về tinh thần, bị huỷ hoại những phẩm chất tốt đẹp Nguyên nhân: do đời sống “áo cơm ghì sát đất”
- Miêu tả bi kịch tinh thần của ), trí thức nghèo trong xã hội cũ Đó là
những viên chức nghèo, họ là 1 làm công ăn ) , tất cả đều ý thức
rất rõ về cuộc sống và có nhân phẩm, có hoài bão, tâm huyết tài năng trở thành những kẻ sống vô ích , sống thừa, thậm chí là tàn nhẫn với chính
b Đề tài về người nông dân nghèo: Chí Phèo; Dì Hảo; Lão Hạc; Lang
rận; Một bữa no
- Phán ánh những số phận bi thảm.: ông đặt nhân vật trong mối quan hệ đời
nhỏ hẹp để thể hiện quá trình bần cùng hoá và ly tán của họ phản ánh
Trang 3GIÁO ÁN
- Các đề tài chính ? Tác phẩm
tiêu biểu của đề tài này ?
- Nội dung phánm ánh ? Nam Cao
nào?
- Điều đó thể hiện trong tác phẩm
về vấn đề này?
* Biệt tài diễn tả và phân tích
tâm lý nhân vật: dùng lời độc
thoại nội tâm, dùng những đối
thoại sinh động Dùng cách miêu
tả hành động lời nói việc làm của
nhân vật
- Dựng cả khung cảnh, môi 1
sống để khắc hoạ nội tâm. Tạo
nên những nhân vật ] có
tâm khái quát lớn
* Tính triết lý sâu sắc: triết lý của
Nam Cao rất tự nhiên hấp dẫn vì
xuất phát từ cuộc sống thực tế
Cần chú ý những ] Nam
Cao phản ánh qua hình và
mệnh đề triết lý của ông
- Trong văn xuôi Việt Nam hiện
đại, Nam Cao đã tạo ra cho mình
một phong cách riêng Truyện ông
những vấn đề quen thuộc, cả
chứa đựng những vấn đề lớn lao,
những triết lí cao siêu về cuộc
sống và nghệ thuật
sự độc ác của chế độ thực dân
- Phản ánh tình trạng 1 nông dân bị huỷ diệt mất nhân tính, thậm chí
nghèo , xơ xác, bần cùng hoá những năm 1930 – 1945 - Đặc biệt tác giả chú ý đến những con 1 cùng 1 thấo cổ bé hang, những số phận bi thảm bị đè nén, lăng nhục tàn nhẫn
- Đặc biệt là một bộ phận nông dân bị xô đẩy vào con 1 bần cùng dẫn
đến sự manh hoá đầy tội lỗi không lối thoát Nhà văn không hề bôi nhọ giờ mất dù có bị vùi dập mất cả nhân hình, nhân tính
3 Nghệ thuật viết truyện của Nam Cao:
a Luôn hướng tới đời sống tinh thần của con 1 “con 1 bên
trong” Biệt tài diễn tả và phân tích tâm lý nhân vật: dùng lời độc thoại nội tâm, dùng những đối thoại sinh động Nam Cao thường đảo lộn trật tự không gian, thời gian tự nhiên tạo nên lối kết cấu linh hoạt hết sức chặt chẽ
b Thường viết về cái nhỏ nhặt, bình thường nhưng có sức khái quát lớn
và đặt ra những vấn đề xã hội lớn lao, nêu những triết lí nhân sinh sâu
sắc, quan điểm nghệ thuật tiến bộ.
c Giọng văn tỉnh táo sắc lạnh mà nặng trĩu suy
gần gũi:
-> luôn thay đổi linh hoạt: giọng tự sự lạnh lùng Giọng trữ tình tha thiết, sôi nổi… Giọng đa thanh hay lời nửa trực tiếp Với Nam Cao, truyện ngắn Việt Nam thể hiện đầy đủ tính hiện đại, dồng thời đạt tới độ hoàn thiện
=> Nam Cao là nhà văn lớn, nhà nhân đạo chủ nghĩa Ông có nhiều đóng góp quan trọng trong tiến trình phát triển và hoàn thiện truyện ngắn và tiểu thuyết Việt Nam trên con 1 hiện đại hoá
4 kết luận
nhiều kiệt tác, góp phần hoàn thiện thể loại truyện ngắn và tiểu thuyết Việt Nam trên quá trình hiện đại hoá
III HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
- Tham khảo phần ghi nhớ trong SGK Quan điểm nghệ thuật của nam
- HS $% nhà (K "; Trả lời câu hỏi phần HDHB SGK Tr 142
...- Nam Cao xây dựng không gian,
thời gian tác phẩm
thế nào?
- Các giọng văn Nam Cao hay sử
dụng tác phẩm mình?
Những đặc sắc nghệ thuật viết
truyện Nam. ..
$O Nam Cao)
- _< &.7 $O ! 4- Nam
Cao '' &. M ?
- Anh (chị) trình bày
quan điểm nghệ thuật bật
trong sáng tác Nam Cao ?
-...
Nam Cao tự nhiên hấp dẫn
xuất phát từ sống thực tế
Cần ý ] Nam
Cao phản ánh qua hình
mệnh đề triết lý ông
- Trong văn xuôi Việt Nam
đại, Nam