Vào bài mới: Trong bối cảnh chung của các nước phương Đông vào giữa thế kỉ XIX đứng trước nguy cơ xâm lược của chủ nghĩa tư bản thực dân phương Tây nhưng với Nhật Bản lại thoát ra số phậ[r]
Trang 1Ngày soạn: …/…./2016 Ngày dạy:
TIẾT 1 - BÀI 1: NHẬT BẢN
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Về kiến thức:
- Biết và hiểu được bối cảnh lịch sử, nội dung của cuộc duy tân Minh Trị Đây thực chất là một cuộc cách mạng tư sản đưa Nhật Bản thoát khỏi thân phận một nước nô lệ, trở thành một nước đế quốc
- Hiểu được bản chất của CNĐQ NB cũng giống như các nước ĐQ khác: bành trướng xâm lược thuộc địa
- Hiểu được khái niệm cải cách
2 Về tư tưởng:
- Nhận thức rõ vai trò, ý nghĩa của những chính sách cải cách đối với sự phát triển của xã hội, đồng thời giải thích được vì sao CNĐQ thường gắn với chiến tranh
- Có thái độ đồng tình, ủng hộ phong trào đấu tranh của nhân dân Nhật Bản chống lại ách thống trị của CNĐQ NB
- Lên án chính sách bành trướng xâm lược của NB
3 Về kĩ năng:
- Biết phân tích và đánh giá về cuộc duy tân Minh Trị thực chất là một cuộc cách mạng tư sản
- Rèn luyện kĩ năng diễn đạt ngôn ngữ, thực hành bộ môn (niên biểu, khai thác kênh hình…)
II.THIẾT BỊ VÀ TÀI LIỆU DẠY HỌC
1.GV:- Lược đồ nước Nhật (bản đồ châu á), lược đồ về sự bành trướng của đế quốc Nhật cuối thế kỉ XIX - đầu thế kỉ XX
2 HS: SGK, vở ghi
III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC
1.Ổn định lớp:
11A1
11A2
11A3
11A4
Trang 211A6
11A7
2 Kiểm tra bài cũ (o')
3 Vào bài mới:
Trong bối cảnh chung của các nước phương Đông vào giữa thế kỉ XIX đứng trước nguy cơ xâm lược của chủ nghĩa tư bản thực dân phương Tây nhưng với Nhật Bản lại thoát
ra số phận của một nước thuộc địa và phụ thuộc rồi trở thành một đế quốc hùng mạnh ở khu vực Châu á Vậy xuất phát từ nguyên nhân nào mà Nhật Bản có được điều đó ? Chúng ta cùng tìm hiểu bài 1
4 Dạy bài mới:
Hoạt động 1: Tập thể - cá nhân.
Mục tiêu: tìm hiểu về tình hình NB đầu
thế kỉ XIX - trước 1868
GV: Giới thiệu khái quát về nước Nhật
cuối TK XIX và chế độ Mạc Phủ.
- GV yêu cầu HS dùng bút gạch chân
những ý chính về tình hình chính trị, kinh
tế, xã hội của Nhật Bản nửa đầu TK XIX.
- Hãy cho biết sự đối lập trong nền kinh tế
của Nhật Bản? ngành kinh tế nào phát
triển hơn?
- Tình cảnh của giai cấp tư sản, nông dân,
thị dân?
- Xã hội NB đứng trước nguy cơ gì? Vì
sao?
1 Nhật Bản từ đầu thế kỷ XIX đến trước 1868.
- Đến giữa TK XIX chế độ Mạc Phủ ở NBản đứng đầu là tướng quân( SôGun) lâm vào khủng hoảng, suy yếu trầm trọng Biểu hiện:
- Kinh tế:
+ NN: Lạc hậu, tô thuế nặng nề, mất mùa, đói kém …
+ CN: Kinh tế hàng hóa phát triển, công trường thủ công xuất hiện ngày càng nhiều, mầm mống ktế tư bản phát triển nhanh chóng nhưng bị phong kiến cản trở
- Xã hội: vẫn duy trì chế độ đẳng cấp.
- Chính trị: Thiên Hoàng >< Tướng quân
Sôgun
- Các nước đế quốc Âu –Mĩ bắt đầu tấn công Nhật Bản Trước tiên là Mĩ dùng vũ lực buộc NBản phải “mở cửa”sau đó Anh, Pháp, Nga, Đức cũng ép Nhật kí các hiệp
Trang 3- Yêu cầu đặt ra cho NBản lúc này là gì ?
Hoạt động 2: Tập thể - cá nhân
Mục tiêu: tìm hiểu nội dung, tính chất, ý
nghĩa của cuộc duy tân Minh Trị
- Thiên Hoàng lên ngôi trong bối cảnh
nào?
- Cuộc cải cách tập trung vào những lĩnh
vực nào ?Nêu nội dung của từng lĩnh vực.
- GV HD HS chỉ ra tính chất, ý nghĩa của
cuộc duy tân Minh Trị ?
ước bất bình đẳng
→Trước nguy cơ bị Xâm lược Nhật Bản hoặc duy trì chế độ PK trì trệ, bảo thủ hoặc phải cải cách
2 Cuộc Duy tân Minh Trị
- Tháng 1.1868 chế độ Mạc phủ bị lật đổ Thiên Hoàng Minh trị lên ngôi tiến hành 1 loạt các cuộc cải cách trên nhiều lĩnh vực
* Nội dung cuộc cải cách:
- Chính trị:
+ Thủ tiêu chế độ Mạc Phủ, thành lập chế độ mới (TS đóng vai trò quan trọng) Ban hành Hiến pháp mới
+ Thực hiện quyền bình đẳng ban bố các quyền tự do
- Kinh tế:
+ Thống nhất tiền tệ, thị trường, chú trọng phát triển công thương nghiệp TBCN
+ Xóa bỏ độc quyền ruộng đất của phong kiến, cho phép mua bán ruộng đất
- Quân sự: Quân đội được tổ chức theo kiểu phương Tây chế độ nghĩa vụ quân sự thay cho chế độ trưng binh, chú trọng sản xuất vũ khí, đóng tàu chiến…
- Văn hóa – giáo dục: thi hành chính sách giáo dục bắt buộc, chú trọng KHKT, tiếp thu trình độ phương Tây Cử học sinh giỏi đi du học phương Tây
- Tính chất: là một cuộc cách mạng tư sản
không triệt để
- Ý nghĩa:
+ Thủ tiêu chế độ PK thúc đẩy nền kinh tế
Trang 4Hoạt động 3: Tập thể - cá nhân
Mục tiêu: tìm hiểu những biểu hiện và đặc
điểm của CNĐQ Nhật Bản
- Những biểu hiện nào chứng tỏ Nhật Bản
đang dần chuyển sang một nước đế quốc ?
- GV hướng dẫn HS khai thác lược đồ hình
3 SGK
- Xác định những vùng đất Nhật Bản chiếm
đóng từ 1872-1914.
- Để có được những vùng đất này giới cầm
quyền NB đã làm gì?
- Kể tên các cuộc chiến tranh NB đã tiến
hành?
- Nhận xét về sự giống và khác nhau giữa
CNTB NB với CNTB PT?
- Tình cảnh của gccn NB? Hậu quả? Tổ
chức nào lãnh đạo nhân dân đấu tranh?
TBCN phát triển
+ Làm cho nước Nhật thoát khỏi thân phận một nước thuộc địa, trở thành một nước đế quốc
3 Nhật Bản chuyển sang giai đoạn đế quốc chủ nghĩa.
* Kinh tế:Các công ty độc quyền ra đời
Mitxui, mitsubisi Chi phối đời sống kinh
tế chính trị của Nhật Bản
* Chính trị:
- Đối nội: Bóc lột công nhân nặng nề => nhiều cuộc đấu tranh bùng nổ, 1901 Đảng XHDC của công nhân được thành lập
- Đối ngoại:
+ Xóa bỏ các hiệp ước bất bình đẳng với các nước phương Tây
+ Trong 30 năm cuối thế kỉ XIX Nhật Bản thực hiện chính sách bành trướng xâm lược
→ Kl: Nhật Bản đã trở thành nước đế quốc.
- Bóc lột nặng nề GCCN trong nước dẫn đến bùng nổ các cuộc chiến tranh
5 Củng cố, dặn dò:
- Củng cố:
+ Những thách thức đặt ra đối với Nhật Bản đầu thế kỉ XIX - trước 1868
+ Nguyên nhân làm cho Nhật Bản từ một nước PK lạc hậu trở thành một nước đế quốc chủ nghĩa, thoát khỏi thân phận một nước thuộc địa
Trang 5+ Trình bày 1 số biểu hiện của CNĐQ Nhật Bản.
- Dặn dò: Học bài cũ, đọc và soạn trước bài Ấn Độ
+ Thực dân Anh đã xâm lược Ấn Độ như thế nào?
+ Phong trào yêu nước của nhân dân Ấn Độ diễn ra như thế nào?
- Bài tập: Liên hệ tình hình Nhật Bản cuối thế kỷ XIX với tình hình Việt Nam ?
- Rút kinh nghiệm sau giờ dạy:………
………
………
6 Phê duyệt của tổ chuyên môn
Xuân Hòa, Ngày tháng năm 2016.
Trang 6Ngày soạn: ……/ …/2016 Ngày dạy:
TIẾT 2 - BÀI 2: ẤN ĐỘ
I MỤC TIÊU BÀI HỌC:
1 Về kiến thức:
- Hiểu rõ nguyên nhân vì sao nhân dân Ấn Độ đấu tranh, đó là do ách thống trị tàn bạo của thực dân Anh
- Biết và nhớ được những nét chính trong phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở Ấn Độ
2 Về tư tưởng:
- Lên án sự thống trị dã man, tàn bạo của thực dân Anh đối với nhân dân Ấn Độ; đồng tình với tinh thần đấu tranh của nhân dân Ấn Độ chống đế quốc
3 Về kĩ năng:
- Biết sử dụng lược đồ để trình bày diễn biến các cuộc đấu tranh tiêu biểu
- Tái hiện được những nét chính trong phong trào đấu tranh của nhân dân Ấn Độ
II.THIẾT BỊ VÀ TÀI LIỆU DẠY HỌC
1.GV: - Lược đồ phong trào cách mạng ở Ấn Độ cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX
- Tranh ảnh về đất nước Ấn Độ cuối thế kỷ XIX đầu thế kỷ XX
2 HS: SGK, vở ghi
III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC
1 Ổn định lớp:
11A1
11A2
11A3
11A4
11A5
11A6
11A7
2 Kiểm tra bài cũ
- (?): Trình bày nội dung, tính chất, ý nghĩa của cuộc duy tân Minh Trị năm 1868 ?
3 Vào bài mới:
Trang 7Cuối thế kỷ XIX Nhật Bản nhờ cuộc cải cách Duy tân Minh Trị từ một nước phong kiến lạc hậu trở thành một nước Đế quốc Các nước Châu Á khác thì sao ? chúng ta tiếp tục nghiên cứu về một nước ở Châu Á: Ấn Độ
4 Dạy bài mới:
Hoạt động 1: Tập thể - cá nhân
Mục tiêu: tìm hiểu chính sách xâm lược, cai
trị, bóc lột của TDA đối với nhân dân Ấn
Độ
- TDA đã thực hiện chính sách cai trị và bóc
lột nhân dân Ấn Độ như thế nào?
- Những chính sách thống trị của TD Anh
dẫn đến hậu quả ntn đối với Ấn Độ ?nêu
những mâu thuẫn chủ yếu trong xã hội Ấn
Độ?
- Vậy nguyên nhân nào làm bùng nổ phong
trào đấu tranh ở Ấn Độ?
Hoạt động 2: Tập thể - cá nhân.
- Mục tiêu: tìm hiểu về Đảng Quốc Ddại và
phong trào đấu tranh ở Ấn Độ
- Đảng Quốc Đại được thành lập và hoạt
1 Tình hình kinh tế, xã hội Ấn Độ nửa sau thế kỷ XIX.
- Đầu thế kỉ XVII chế độ phong kiến Ấn
Độ suy yếu Đến giữa thế kỷ XIX, TD Anh hoàn thành xâm lược và đặt ách thống trị
Ấn Độ
- Chính sách cai trị của thực dân Anh + Kinh tế: khai thác, vơ vét tài nguyên thiên nhiên, bóc lột nhân công rẻ mạt →
Ấn Độ trở thành thuộc địa quan trọng nhất của thực dân Anh
+ Chính trị - xã hội: Cai trị trực tiếp với những thủ đoạn: chia rẽ tôn giáo, chủng tộc, đẳng cấp
+Về văn hóa - Giáo dục: Thi hành chính sách giáo dục ngu dân, khuyến khích tập quán lạc hậu và hủ tục cổ xưa
=> Hậu quả: Kinh tế suy yếu, đời sống nhân dân cực khổ, mâu thuẫn dân tộc, giai cấp nổ ra…
3 Đảng Quốc Đại và phong trào dân tộc (1885 - 1908)
- Sự thành lập Đảng Quốc Đại.
+ Cuối 1885 Đảng Quốc dân đại hội (Đảng
Trang 8động như thế nào?
- Đảng do giai cấp nào lãnh đạo? chủ
trương của Đảng có thực dân Anh ủng hộ
không? Đường lối đấu tranh của Đảng có
thỏa mãn nguyện vọng của nhân dân không?
Vì sao Đảng bị phân hóa?
- Phong trào đấu tranh 1905 - 1908 có nét gì
mới so với trước?
- Yêu cầu HS đọc đoạn chữ nhỏ trong SGK
để thấy được vai trò và thái độ của Ti-Lắc.
- Nguyên nhân, diễn biến, kết quả, ý nghĩa
của cuộc bãi công ở Bombay?
Quốc đại) thành lập
+ Chủ trương: Từ (1885- 1905) Đảng đấu tranh ôn hòa, bất bạo động, đòi cải cách… + Do thái dộ thỏa hiệp của những người cầm đầu và chính sách hai mặt của chính quyền Anh, nội bộ Đảng Quốc Đại bị phân hóa thành hai phái: Ôn hòa và phái Cực đoan (cấp tiến)
=> Phái dân chủ cấp tiến (Tilắc) chủ trương kiên quyết đấu tranh
- Phong trào đấu tranh 1905 - 1908.
+ Do giai cấp tư sản lãnh đạo, mang đậm ý thức dân tộc
+ Lần dầu tiên công nhân Ấn Độ tham gia phong trào T6.1908 TD Anh bắt Ti Lắc kết án 6 năm tù, công nhân Bom bay đã tổng bãi công 6 ngày để ủng hộ Ti Lắc
5 Củng cố, dặn dò:
- Củng cố: Nguyên nhân bùng nổ phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc ở Ấn Độ Sự phân hóa của Đảng Quốc đại ? Vì sao phong trào đấu tranh thất bại ?
- Dặn dò: Học bài cũ, trả lời câu hỏi sách giáo khoa Sưu tầm tư liệu về Trung Quốc cuối thế kỉ XIX đầu thế kỉ XX, tranh ảnh về Tôn Trung Sơn
- Rút kinh nghiệm sau giờ dạy:………
………
………
6 Phê duyệt của tổ chuyên môn
Xuân Hòa, Ngày tháng năm 2016.
Trang 9Ngày soạn:……./……/2016 Ngày dạy:
TIẾT 3 - BÀI 3: TRUNG QUỐC
I MỤC TIÊU BÀI HỌC
1 Về kiến thức:
- Hiểu được nguyên nhân khiến Trung Quốc trở thành nước nửa thuộc địa nửa PK Trình bày được diễn biến và nhận xét được hoạt động của các phong trào đấu tranh chống
đế quốc và phong kiến Ý nghĩa lịch sử của các phong trào đó
- Hiểu được các khái niệm “Nửa thuộc địa, nửa phong kiến”, “Vận động Duy Tân”
2 Về kĩ năng:
- Giúp HS bước đầu biết đánh giá về trách nhiệm của triều đình phong kiến Mãn Thanh trong việc để Trung Quốc rơi vào tay các nước đế quốc, biết sử dụng lược đồ Trung Quốc để trình bày các sự kiện của phong trào Nghĩa Hòa đoàn và cách mạng Tân Hợi
3 Về tư tưởng:- Giúp HS có biểu lộ sự cảm thông, khâm phục cuộc đấu tranh của nhân dân Trung Quốc chống đế quốc, phong kiến, đặc biệt là cuộc cách mạng Tân Hợi
II.THIẾT BỊ VÀ TÀI LIỆU DẠY HỌC
1.GV: - Bản đồ Trung Quốc, lược đồ cách mạng Tân Hợi, lược đồ “phong trào Nghĩa Hòa đoàn” tranh ảnh, tài liệu cần thiết phục vụ bài giảng
2 HS: SGK, vở ghi
III TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY HỌC
1 Ổn định lớp:
11A1
11A2
11A3
11A4
11A5
11A6
11A7
2 Kiểm tra bài cũ
(?) Sự thành lập và vai trò của Đảng Quốc đại ở Ấn Độ?
Trang 10(?) So sánh cao trào đấu tranh 1905 - 1908 với khởi nghĩa Xi-pay, rút ra tính chất, ý nghĩa của cao trào?
3 Vào bài mới:
Trung Quốc là một nước lớn của Châu Á song cũng không thoát khỏi thân phận một thuộc địa Để hiểu được quá trình Trung Quốc đã bị các đế quốc xâm lược như thế nào và cuộc đấu tranh của nhân dân Trung Quốc chống phong kiến, đế quốc ra sao, chúng ta cùng tìm hiểu bài học hôm nay
4 Dạy bài mới:
Hoạt động 1: Cá nhân
- Mục tiêu: tìm hiểu về các nước ĐQ xâu xé
Trung Quốc
- GV yêu cầu HS đọc SGK và trả lời các câu
hỏi sau:
+ Vị trí của Trung Quốc ở châu Á.
+ Các nước PT đã làm gì để thực hiện ý đồ
xâm lược TQ?
+ Sau chiến tranh thuốc phiện đã dẫn tới
hậu quả gì đối với nhân dân TQ?
- Sử dung lược đồ và hình ảnh để hỏi: vì sao
không một nước ĐQ nào độc chiếm được
TQ mà phải xâu xé?
Hoạt động 2: Tập thể - cá nhân
- Mục tiêu: tìm hiểu về phong trào đấu
tranh của nhân dân TQ giữa thế kỉ XIX-đầu
thế kỉ XX
- Từ khi bị các nước ĐQ xâm lược, ở TQ nổi
lên những mâu thuẫn nào?
- Yêu cầu HS lập bảng về các phong trào
đấu tranh tiêu biểu theo các nội dung: thời
gian, địa điểm, lãnh đạo, mục đích, kết quả.
1 Trung Quốc bị các đế quốc xâm lược: (đọc thêm).
2 Phong trào đấu tranh của nhân dân Trung Quốc giữa thế kỉ XIX đến đầu thế
kỉ XX
- Nguyên nhân: do mâu thuẫn giữa nhân
dân TQ với PK, ĐQ
- Phong trào tiêu biểu:
+ 1851 phong trào nông dân “Thái bình Thiên quốc” do Hồng Tú Toàn lãnh đạo + 1898, cuộc vận động Duy tân do Khang
Trang 11- HS thảo luận và đưa ra nguyên nhân thất
bại của các phong trào.
Hữu Vi và Lương Khải Siêu khởi xướng + 1899, phong trào Nghĩa Hoà đoàn
- Kết quả: Thất bại
- Nguyên nhân thất bại:
+ Chưa có tổ chức lãnh đạo + Do sự bảo thủ, hèn nhát của triều đình phong kiến
+ Do phong kiến và đế quốc cấu kết đàn áp
Hoạt động 3: Tập thể - cá nhân
- Mục tiêu: tìm hiểu cuộc cách mạng Tân
Hợi
- GV cho HS quan sát chân dung Tôn
Trung Sơn và đặt câu hỏi: đây là ai? Ông
có vai trò gì đối với cách mạng TQ?
- Dựa vào SGK nêu những nét chính về
cuộc đời và sự nghiệp của Tôn Trung Sơn.
- Yêu cầu HS đọc SGK và trả lời: đường
lối, mục tiêu của Đồng Minh Hội.
- Tại sao năm 1911 ở Trung Quốc diễn ra
cách mạng Tân Hợi?
- Trình bày các sự kiện chính, kết quả của
cách mạng Tân Hợi?
3 Tôn Trung Sơn và cách mạng Tân Hợi 1911
* Tôn Trung Sơn và Đồng minh hội:
- Tôn Trung Sơn là một trí thức có tư tưởng cách mạng theo khuynh hướng dân chủ tư sản
- Tháng 8/1905 TQ Đồng minh hội thành lập - chính Đảng của giai cấp tư sản
- Cuơng lĩnh chính trị: theo học thuyết Tam Dân của Tôn Trung Sơn đó là "dân tộc độc lập, dân quyền tự do, dân sinh hạnh phúc"
- Mục tiêu: Đánh đổ Mãn Thanh, khôi phục Trung Hoa, thành lập dân quốc, bình quân địa quyền
* Cách mạng Tân Hợi:
- Nguyên nhân :
+ Nhân dân TQ mâu thuẫn với đế quốc, PK + Nhà Thanh trao quyền kiểm soát đường sắt cho đế quốc => châm ngòi cho cuộc CM
- Diễn biến: + 10/10/1911 KN bùng nổ ở
Vũ Xương, lan rộng ra miền Nam và miền
Trang 12- GV phân tích tính chất, ý nghĩa của cuộc
cách mạng.
Trung
+ 29/12/1911, Quốc dân đại hội,họp ở nam kinh thành lập Trung Hoa dân quốc, Tôn Trung Sơn làm Đại Tổng thống
+ Trước thắng lợi của CM, tư sản thương lượng với nhà Thanh, đế quốc can thiệp
- Kết quả: Vua Thanh thoái vị, Tôn Trung
Sơn từ chức, Viên Thế Khải làm Tổng thống
- Tính chất - ý nghĩa:
+ Là cuộc cách mạng tư sản không trịêt để + Lật đổ PK, mở đường cho CNTB phát triển
+ Ảnh hưởng to lớn tới PTGPDT ở các nước Châu Á
5 Củng cố, dặn dò:
- Cuối thời Mãn Thanh, nước Trung Hoa phong kiến dần suy yếu, bị các nước tư bản chia nhau xâm chiếm
- Nhân dân TQ đã đấu tranh đòi duy tân đất nước và tham gia khởi nghĩa vũ tranh chống đế quốc, lật đổ thế lực PK trong phong trào Nghĩa Hòa Đoàn và CM Tân Hợi (1911)
- HS học bài cũ, làm câu hỏi bài tập SGK, đọc trước bài mới
- Rút kinh nghiệm sau giờ dạy:………
………
………
6 Phê duyệt của tổ chuyên môn
Xuân Hòa, Ngày tháng năm 2016.