Giáo án môn Ngữ văn khối 11 - Hoạt động giao tiếp bằng ngôn ngữ

- Kiến thức: Nắm được kiến thức cơ bản về hoạt động giao tiếp HĐGT bằng ngôn ngữ, về các nhân tố giao tiếp NTGT như nhân vật, nội dung, mục đích, phương tiện, cách thức giao tiếp về hai [r]

Đề số 1:  3: Hot ng Giao Tip Bng ng«n Ng

A

-

- 6 7 8 xác : các NTGT trong  !"#( nâng cao 7 ;< giao  khi nói,  và 7 ;< phân tích, ;?  khi giao 5

- Thái  Có thái  và hành vi phù  trong !"# % ngôn '5

B

- Trò: Sách giáo khoa

C

2 J tra K? K+

  L  BC( trò

MN áp

# C



 thành VHVN?

 : - VHDG: sáng tác ,  J( mang tính

3.C 1 và tính  T5

- VH

 J ;( % ' Hán, Nôm, P.+ '( Pháp…

2 Vào bài X em có  1 cô Y( em 3 ;Z trong  K+ ta [ là   gì không?

I

1 Xét VD:

Ví -/ Nhân ,

GT

Hoàn 

^/

0 GT V51(

GT

7 

“

Diêm

-Vua 3$!

Z lãnh

$

- Các bô

lão 

-1 các

B ;X

nhân dân)

# 1

Diêm T5 Khi 50 

quân Nguyên Mông xâm

; X ta.

#  ;.,

tình hình N

X 

: 

xâm Q -

và bàn 

sách ;

+ phó.

Tìm ra

 sách

)

D 

X lòng dân

Dùng ngôn

' nói

M7 

“

quan

 

Nam”

&);<

(tác (

 ;,

VB), 

sinh 4=

10

Z

[( 

 ,

VB)

Thông qua

7 (

 

hành trong

 giáo -/ 2.+

dân, trong nhà 3Z5

- NDGT

  ;?

< 7

[(  

tài _#e

quan…”

  J 1(

Z

[ ;?



 '



 ó

Dùng ngôn

' 5

[ VD

HS

 nhóm  





HS

 nhóm  

N áp

H!GT M,C   nào là H!GT? Chúng ta Kg J

 ó qua bài [ hôm nay

HS [ VD 1 (trang 14, sgk): thích  ' 1.(

[ nói L các nhân , và các J câu…

?

? @ : L các NV và quan 1 L [ ra sao? 8J 1 L quan 1 ó trong ngôn ' GT? GV:  ngôn ' giao  thông qua các i 9

hô 1 $( các i  J 1 thái  (xin,  $( các câu j ; L ' trong GT 3< -1W

? Các NVGT ;B ; e vai cho nhau ra sao

- Vua nói=>bô lão nghe=>bô lão nói=>vua nghe…

?   giao  -m ra trong hoàn  nào

n *.R lúc nào? có K< 1 xã  - ;: Ko gi?)

? !"# trên X vào  dung gì

GV:

 L mình và Y ý  các bô lão

? ^/ 0 L   giao  n *C là gì

? ^/ 0 = có   không

=> # +  N hành  =>   / 0 5

2 Bài [:

- !"# là ! trao e TT L con Z(   hành L C

%   1 ngôn '(  %  < 1 / 0   ,

-

tình  L mình; Z nghe [$  hành các  

HS

 nhóm  

 áp

 áp

 VD

HS



GV  C



HS

 nhóm  

? !J   M!GT, NVGT dùng ngôn ' gì?

HS  VD2 và   câu #$

? Các nhân , giao  trong 7  là ai

GV:

[ (HS), 3r .e ( + K+ và trình  J

  N 5

? Hoàn  L !"# n 7 5

?

?

? ^/ 0 giao  L 7  này là gì?

? GV: #i  , ' VB, các câu 7 mang D J

 B(       ; D gq  N

7   ; rõ ràng…

? Qua VD, em J   nào là !"#R

? H! -m ra qua NC quá trình?

SD dò: - Làm  B ;.C1 , trang 20 SGK

- @ u : bài Khái quát VHDG VN

nghe [$ J  mã 3T ;?   dung = (tng tác) =>

!"# có hai quá trình:  ;, 7  và ;?  7 5

- !"#   có nhân , giao ( hoàn  (  dung và

  1 giao 5 Giao    có / 0 5

3 C ) A: [ ghi  X trong sgk

Hãy phân tích các nhân + giao  trong !"# mua bán '

Z mua và Z bán n W

HS làm % theo nhóm vào   

Hoàn  GT : n (   

dung GT Trao e    ,) ( D hàng, K+ ;

^/ 0 GT: bán  hàng - r mua i ý

# C



 áp

GV 

trên máy.

? Các nhân + tham gia H!GT?

^/ 0

V  1

Hoàn  giao 

 2  4: Ngày K

KHÁI QUÁT 8F& G DÂN GIAN 82J3 NAM

A

+

- 6 7 [ sinh có  J  X và J tên các  J ;(  K  phân 1  J ; X các  J ; khác trong 1  +5

- Thái  J   ' giá 3: to ;X L 7 [ dân gian !*C là  Kn J [ sinh có thái  trân 3[ + X di K

7 hóa tinh  B L dân ( i = [ , +   B M7 [ Dân gian trong  trình

B

- Trò: Sách giáo khoa

C

2 J tra K? K+

ph ng 1   L G/V và H/S MN áp

# C trình

  1 J tra bài O 1.Qua bài

cho  có NC   ,  thành VHVN?

 : - VHDG

- VH 

2 "X  1 bài X VHDG là    , N thành  VHVN, ,C VHDG VN có  ' D

J gì, chúng ta Kg  qua bài [ hôm nay

I 8L  dân gian là gì?

- là  ' tác  u  1  , ngôn i

- 3.C 15

- sáng tác ,  J

- / 0  / / 3<  cho sinh   T5

II

1

- Không ; hành % ' ( 3.C i Z [ sang

Z kia, i Z này qua Z khác, tính 3.C 1 còn

J 1 trong -m 9X dân gian (ca hát chèo, .TW$5

- #3.C 1 làm nên K< phong phú L ,  nên -: 5

2

7* 8 (tính 7* 82!

- VHDG do ,  J sáng tác

- Quá trình sáng tác ,  J -m ra:

+ Cá nhân  n 9X

+

![  B sgk MN áp

# C 

MN áp

![ J

MN áp

# C 

#  ;.,

MN áp

MN áp

# C 

  2:

? Em J     nào là VHDG

GV: VHDG còn là   , L v7n hoá DG

? J tên  K+ tác  u VHDG mà em R

H/S  * + SGK.

? VHDG có  ' D 3   nào

+ Tính 3.C 15 + Tính ,  J => Tính  < hành -m 9X$5

? # sao ta nói VHDG là  ' TP NT ngôn iR Tác  u NT, sáng tác % ngôn ' (phân 1

X các ; hình NT khác: iêu  (  trúc)

? Em J     nào là tính 3.C 15

GV  thích  -: 

HS nêu ví / 0 1 2 3

? Em J     nào là tính ,  J5

- VHDG khác X 7 [ 5 M7 [  do

cá nhân sáng tác, VHDG do ,  J sáng tác

=> Quá trình 3.C 1  tu e thêm X cho hoàn j 5 Vì ,C sáng tác VHDG mang

+ #3.C 1 trong dõn gian

- ^[ Z cú 2.C tham gia e sung, Ko ' sỏng tỏc

dõn gian

- M7 [ dõn gian  bú ,   X cỏc sinh  khỏc

nhau trong Z K+  T5 => Tớnh 6 hành.

+ Bài ca    1 ( kộo ;X( chốo  CW5$5

+ Bài ca nghi ;m (…)

- VHDG

III

# J

; Hỡnh

 D

PT) B!

!Dc iJm ^/ ớch Vớ -/

1

+ dõn gian#< K<

J  cỏc :

 B(  thớch TN,  J 1 khỏt [

chinh  / TN

# B 3/

3Z

Anhi  B

;o

2 Sử

thi

tự sự dân

gian ngôn ngữ có vần quy mô lớn,

nhịp, xây dựng những hình hoành tráng, hào hùng

kể về một hoặc nhiều biến cố lớn lao diễn ra trong

đời sống cộng đồng của ND thời cổ đại.

!r N r

X(

!7 F7

3

Truyền

thuyết

tự sự dân

gian

kể về sự kiện và nhân vật cụ thể mộ và tôn vinh

đất % dân tộc hoặc cộng đồng dân

%

Thỏnh Giúng Con {T

chỏu Tiờn

MN ỏp

MN ỏp

MN ỏp

![  B

, tớnh ,  J5

? ^| cỏ nhõn trong  T cú vai trũ     nào + X tỏc  u VHDG Vỡ sao?

? Em J     nào là tớnh  < hành

? Tớnh  < hành J 1 /  J ra sao?

Vớ -/ Ra  anh ; < dũ 9> sõu  @AB > gũ  sau

H/S [  B i khỏi 1  J ;R

GV D cõu Y Em J     nào 555 i

 J ;$5 Và -} - HS J theo  phõn ;

Nờu vớ / / D

4 Cổ

tích

tự sự dân

gian

cốt truyện kể về

số phận những

hội có phân chia

đẳng cấp,

thể hiện tinh thần nhân đạo và lạc quan của nhân dân lao động.

@, bộ thụng minh

#N Cỏm

5

Truyện

ngụ

ngôn

tự sự dân

gian

ngắn gọn, kết cấu chặt chẽ nhân vật là

vật biết nói, có tính cách %

Rút ra những kinh nghiệm và triết lí sâu sắc.

~ T

ỏy 

6

Truyện

cười

tự sự dân

gian

ngắn, có kết cấu chặt chẽ, kết thúc bất ngờ Truyện xây dựng trên cơ sở mâu thuẫn trong cuộc sống

làm bật lên tiếng

%8 nhằm mục đích giải trí và phê phán xã hội.

t cX ỏo

X

7 Tục

ngữ

Là những

câu nói

ngắn gọn, hàm súc, có hình ảnh, vần, nhịp

đúc kết những kinh nghiệm thực tiễn trong ngôn ngữ giao tiếp hàng ngày của nhân dân

n vúc, [ hay

8.

Câu đố

Là những

bài văn

vần, hoặc

câu nói

có vần

mô tả vật đó bằng những hình

nghe tìm lời giải thích

giải trí, rèn luyện %

duy và cung cấp những tri thức thông

8% cỏi

?( 9j

9.+ ao

Ba mai chớn .+ mà

> khụng lờn

9

Ca dao

thơ trữ

tình dân

gian

câu hát có vần

có điệu đã %

bỏ đi tiếng đệm,

nhằm diễn tả thế giới nội tâm con

8  / Mỏy 

tiếng láy

10 Vè tự sự dân

gian

có lời thơ mộc mạc kể về những

sự kiện diễn ra trong xã hội

nhằm thông báo và bình luận cỏc K<

1

Vố con dao

11

Truyện

thơ

#< K<

dân gian

bằng thơ,

giàu chất trữ tình diễn tả tâm trạng và

suy nghĩ của con lứa đôi và sự công bằng của xã hội bị

#m -D

ngZ yờu

Út Lút, T Liờu

11

Chèo

Tác phẩm sâu

khấu dân

gian

Sõn  N kết hợp với yếu tố trữ tình và trào lộng

ca ngợi những tấm phán đả kích mặt trái của XH

Quan õm

# : Kớnh

IV

1

- Tri

Z K+ #< nhiờn, Xó ( Con Z5

=> ! nhõn dõn f  i  < m

=> Khỏc

=>

  vụ cựng phong phỳ,  -5

![ J

MN ỏp H/S [  B 1

? # sao 7 [ dõn gian  [ là kho tri

2

làm

- Giỏo -/ tinh  B nhõn ( tụn vinh  ' giỏ 3: L con

Z( yờu   con Z và N tranh khụng 1 Y J

3

quan

- ^|  J ; VHDG = gúp cho  7 hoỏ dõn 

 ' giỏ 3: riờng Vỡ  ( giỏ 3:  u ? L VHDG cú :

trớ vụ cựng quan 3[ trong  7 [ M1 Nam núi

riờng, và 7 hoỏ dõn  núi chung

* Ghi = SGK

#  ;.,

MN ỏp

![ J

H/S [  B 2 SGK

? Tớnh giỏo -/ L VHDG  J 1     nào

Vớ /$  Cỏm

H/S [  B 3 SGK

Văn học dân gian có giá trị nghệ thuật nào ?

Nhà thơ học được những gì ở ca dao ?

- Học giọng điệu trữ tình, xây dựng 7%& nhân vật trữ tình, cảm nhận thơ ca +% đời sống

- Sử dụng ngôn từ sáng tạo của nhân dân +% cái đẹp

4 ) A

H/S [  B ghi  X SGK

GV  ;.,5

5 HO dũ:

- [ bài

- @ u : bài “   giao W` theo SGK và tỡm tài ;1 tham  5

 3  5: Ngày K

Hoạt động giao tiếp bằng ngôn ngữ (Tiếp)

A

-

- 6 n7ng: 8 xỏc : cỏc NTGT trong  !"#( nõng cao 7 ;< giao  khi núi, khi  và 7 ;< phõn tớch,

;?  khi giao 5

- Thỏi  Cú thỏi  và hành vi phự  trong !"# % ngụn '5

B

- Trũ: Sỏch giỏo khoa

C

2 J tra K? K+

II- Luyện tập

HS trình bày trên bảng

HS  cõu 3

;Z lờn 5

  1: J tra bài O :

?

@ nào.

  2:

1 Phân tích nhân tố giao tiếp th 8 hiện trong câu ca dao: “Đêm trăng thanh anh mới hỏi nàng

Tre non đủ lá đan sàng nên chăng”

Bài

- Nhõn , GT: Chàng trai và cô gái đang ở lứa tuổi

- Hoàn  GT: Đêm trăng sáng và thanh vắng

Hoàn cảnh ấy rất phù hợp với câu chuyện tình của

đôi lứa tuổi trẻ

-

thành nên tính chuyện kết hôn

- ^/ 0 GT: Chàng trai tỏ tình với cô gái

-

=> Cách nói của chàng trai phù hợp Khung cảnh

lãng mạn, trữ tình, đôi lứa bàn chuyện kết hôn là

phù hợp Chàng trai tế nhị, khéo léo dùng hình ảnh

Bài

+ Trong cuộc giao tiếp giữa A Cổ và ông có những

hành động núi cụ thể là:

- Chào (Cháu chào ông ạ!)

- Chào đáp lại (A Cổ hả?)

HS đọc SGK

và trao đổi nhóm (bàn HS)

? Hoạt động giao tiếp diễn ra trong hoàn cảnh nào?

? Nhân vật “anh” nói về điều gì

? Nhằm mục đích nào?

? Cách nói của chàng trai có phù hợp với hoàn cảnh và mục đích giao tiếp hay không

=> Nét độc đáo trong cách nói của chàng trai

Đọc đoạn đối thoại SGK và trả lời câu hỏi:

? Trong  GT trờn, cỏc nhõn , ó  < 1 % ngụn '  ' hành  núi /  J nào?

- Hỏi (Bố cháu có gửi…?)

- Trả lời kD % ông, có ạ!)

+ Cả ba câu đều có hình thức câu hỏi Câu thứ nhất

là câu chào Câu thứ hai là lời khen Câu thứ ba là

câu hỏi

=> Lời nói giữa hai nhân vật bộc lộ tình cảm giữa

ông và cháu Cháu tỏ thái độ kính mến ông, còn

ông là tình cảm quý yêu trìu mến đối với cháu

Bài

HS đọc SGK

và trao đổi nhóm (bàn HS)

3 ;Z

? Tình cả, thái độ của các nhân vật bộc lộ qua lời nói % thế nào

3

-

  / 0 chớnh là X  1  thõn  , chỡm

e L mỡnh, con Z cú  J hỡnh, BC 2.C 3O ; cú K+  , N  khụng < 2.C    phỳc

 N lũng trong 3

-

  này XH cú tài cú tỡnh   K+  , 3X trờu a

!Z  bà n } ; tanh khụng  K5 !

)   / n bà dự trong hoàn  nào thỡ bà }

'   u N L mỡnh

4 Hãy viết một thông báo ngắn cho các bạn học

sinh toàn trường biết về hoạt động làm sạch môi

trường nhân ngày Môi trường thế giới

+ Yêu cầu thông báo ngắn song phải có phần mở

đầu và kết thúc

5 Viết thư

% thế nào?

+ D % viết về chuyện gì? Nội dung gì?

+ D % viết đẻ làm gì?

+ Nên viết  % % thế nào?

* Tham gia hoạt động giao tiếp cần phải chú ý:

- Mục đích giao tiếp (Viết, nói để làm gì?)

- Nội dung giao tiếp (Nói, viết về cái gì?)

- Giao tiếp bằng cách nào (Viết, nói % thế nào?)

HS làm bài tập SGK

GV lấy VD cụ thể: “ Thư Bác Hồ gửi học sinh cả nước

nhân ngày khai giảng năm học đầu tiên tháng 9/1945 của nước VNDCCH”

4 Củng cố:

? Khi giao tiếp ta cần chú ý những gì

5 Dặn dò: - Làm bài tập còn lại

- Chuẩn bị bài “Văn bản” theo SGK

! K+ 4  8

( Trích :

A

- KiÕn thøc: J ôi nét  Ko thi, D J L Ko thi anh hùng và  1  ,    nhân , anh hùng qua hành  

N.5

- 6 n7ng: 8 cách phân tích hành  nhân , Ko thi J  NC  giá 3: L Ko thi:  dung và  1  ,

- Thái

B   GV - F bài,   / (máy .$(   [ ,5

HS - ![ 7 ( 3 ;Z câu Y SGK

C

2 J tra K? K+5

 ông 1: J tra bài O VGn  DG có

Vào bài: Fo thi là  trong  '  J ;[ có K+

l T K trong kho tang VHDG, hôm nay ta

GV: Y/c hs [ J -} SGK

I Tìm S chung

- Khái 1 là  ' tác  u < K< dân gian có qui

mô ;X( Ko -/ ngôn ' có B(  :( xây -<  '

hình   1  , hoành tráng, hào hùng J J 

 D    + ;X lao -m ra trong Z K+

 T L  dân  Z e 5

- Phân ; Ko thi dân gian T + ST  B  5

+ ST anh hùng

![ J -}

Nêu J

 cá nhân qua N áp

MN áp t1 kê trên máy 

(?) Nêu 1 D 3 J: em 0 ?K thi DG?

GV e  e sung: Fo thi e  là K  u tinh  B - ;m nghi,  1  , L xã   : 

 ;(   J ;   không 3n ;(   ánh  ' kì tích L  T trong công  xây -< K< phát 3J( chinh  / < nhiên và  N    [ r thù L  5

,D tên 1 3> ?K thi J: VN và  A?

‚!r N r X‚ L Z ^Z( %  5 -

"Bài ca !7m S7n" L Z Ê b5

- "Xinh Nhã" L     n Tây Nguyên,

L C L Z Ê b5

- “Y Ban” L     n Tây Nguyên

- ‚!7 Di" L Z Ê b và Giarai

- "Xinh

3 )=:

- "Ramayana" L † !

- "Mahabharata" L † !

- ‚‡9b‚ L Hi t( tác  &Q35

- "Iliat" L Hi t( tác  &Q3W5

* Tham gia hoạt động giao tiếp cần phải ý:

- Mục đích giao tiếp (Viết, nói để làm gì?)

- Nội dung giao tiếp (Nói, viết gì?)

- Giao tiếp cách (Viết, nói % nào?)... class="text_page_counter">Trang 11< /span>

  5: Ngày K

Hoạt động giao tiếp ngôn ngữ (Tiếp)

A

-

- 6 n7ng:... giao tiếp A Cổ ông có

hành động núi cụ thể là:

- Chào (Cháu chào ông ạ!)

- Chào đáp lại (A Cổ hả?)

HS đọc SGK

và trao đổi nhóm (bàn HS)

? Hoạt động giao