Giáo án phụ đạo Hóa học 11 - Chuyên đề phụ đạo: Sự điện ly – PH

GV: Y/c HS ôn lại và nhắc HS: Ôn và nhắc lại các các khái niệm về chất điên kiến thức về chất điện Dung dịch trong nước của các chất điện li sẽ dẫn điện được.. GV: Lưu ý thêm cho HS.[r]

Trang 1

Ngày soạn :2/8/2015 Tuần :1

Ngày dạy:22/8/2015 Lớp :11B1

Chuyên đề phụ đạo : SỰ ĐIỆN LY – pH

I MỤC TIÊU BÀI HỌC

1.Kiến thức:

Củng cố kiến thức :

- Tích số ion của nước, ý nghĩa tích số ion của nước

- Khái niệm về pH, định nghĩa môi trường axit, môi trường trung tính và môi trường kiềm

- Chất chỉ thị axit - bazơ : quỳ tím, phenolphtalein và giấy chỉ thị vạn năng

2.Kỹ năng:

- Tính pH của dd axit mạnh, bazơ mạnh

- Xác định được môi trường của dd bằng cách sử dụng giấy chỉ thị vạn năng, giấy quỳ tím hoặc dd

phenolphtalein

II CHUẨN BỊ CỦA GV VÀ HS:

1 Chuẩn bị của GV:

Giáo án, sách chuẩn kiến thức, hệ thống bài tập

2 Chuẩn bị của HS:

- Làm bài tập và ôn lại kiến thức cũ

III PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC

- Đặt vấn đề, đàm thoại, phát vấn.

IV HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC

1 Ổn định lớp:

2 Kiểm tra bài cũ:

3.Bài mới:

I SỰ ĐIỆN LI:

GV: Y/c HS ôn lại và nhắc

các khái niệm về sự điện li? HS: Ôn và nhắc lại các kiến thức về sự điện li 1 Sự điện li: là quá trình phân li các chất trong nước ra ion.

GV: Y/c HS ôn lại và nhắc

các khái niệm về chất điên

li?

GV: Lưu ý thêm cho HS.

HS: Ôn và nhắc lại các

kiến thức về chất điện li

2 Chất điện li: là những chất tan trong nước phân li ra được ion (AXIT, BAZƠ, MUỐI).

Dung dịch trong nước của các chất điện li sẽ dẫn điện được.

GV: Y/c HS viết PT điện li

TQ của các chất điện li?

Nêu VD?

GV: lưu ý thêm cho HS.

HS: Viết PT điện li TQ

và nêu VD

3 Phương trình điện li:

AXIT  CATION H+ + ANION GỐC AXIT BAZƠ  CATION KIM LOẠI + ANION OH -MUỐI  CATION KIM LOẠI + ANION GỐC AXIT

Ví dụ: HCl  H+ + Cl- ; NaOH  Na+ +

OH- ; K2SO4  2K+ + SO4

2-Ghi chú: Phương trình điện li của chất điện li

yếu được biểu diễn bằng A

II PHÂN LOẠI CÁC CHẤT ĐIỆN LI:

GV: Y/c HS nhắc lại khái

niệm chất điện li mạnh, chất HS: nhắc lại khái niệm chất điện li mạnh , chất

1 Chất điện li mạnh và chất điện li yếu:

a Chất điện li mạnh: Là những chất khi tan

trong nước, các phân tử hoà tan đều phân li ra

Trang 2

điện li yếu ? và VD?

GV: Nhận xét và bổ sung.

điện li yếu và lấy VD ion (phương trình biểu diễn )

Axit mạnh: HCl, HNO3, HClO4, H2SO4, HBr,

HI, … Bazơ mạnh: KOH, NaOH, Ba(OH)2, … Muối: Hầu hết các muối (trừ HgCl2, Hg(CN)2 )

VD: HCl H+ + Cl- NaOH  Na+ + OH-

K2SO4  2K+ + SO42-

b Chất điện li yếu: Là những chất khi tan trong

nước, chỉ có một phần số phân tử hoà tan phân

li ra ion ( phương trình biểu diễn A )

Axit yếu: CH3COOH, HClO, H2S, HF, H2SO3, H2CO3, …

Bazơ yếu: Mg(OH)2, Al(OH)3, NH3, …

VD: CH3COOH A CH3COO- + H+;

H2S A H+ + HS-;

HS- A H+ + S2- ; Mg(OH)2 A Mg(OH)+ + OH- ; Mg(OH)+

Mg2+ + OH

-A

GV: nhắc nhở HS một số

lưu ý khi làm bài tập dạng

này

HS: nghe giảng.

Lưu ý:

-Cần phải xác định được chất điện li mạnh

và chất điện li yếu.

- Với muối axit thì có thêm phương trình điện

li của gốc axit.

- Với axit yếu thì viết phương trình điện li theo từng nấc.

- Với hidroxit lưỡng tính thì viết pt điện li theo kiểu axit và kiểu bazo.

GV: Y/c HS làm bài tập số

1?

GV: Nhân xét và bổ sung

HS: Nghiên cứu và làm

bài tập số 1

Bài tập 1:

Viết phương trình điện li của các chất sau đây:

a H2SO4 ,HNO3, H2S ,HCl ,HClO,

CH3COOH

b NaOH , KOH , Ca(OH)2, Ba(OH)2 , Các hidroxit lưỡng tính Sn(OH)2 , Al(OH)3 , Zn(OH)2

giải:

a

- H2SO4 → 2H+ + SO4

2 HNO3 → H+ +NO3

- H2S → H+ + HS

HS- ↔ H+ + S HCl ↔ H+ + S HClO ↔H+ +ClO CH3COOH ↔CH3COO- + H+ b

NaOH → Na+ + OH

Trang 3

KOH → K+ + OH Ca(OH)2 → Ca2+ + 2 OH Ba(OH)2 → Ba2+ + OH -Sn(OH)2 ↔ Sn2+ + 2OH -Sn(OH)2 ↔ 2H+ + SnO2 2-Al(OH)3 ↔ Al3+ + 3OH -Al(OH)3 ↔ AlO2- + H3O+ Zn(OH)2 ↔ Zn2+ + 2OH -Zn(OH)2 ↔ ZnO22- + 2H+

GV: Y/c HS làm bài tập số

2?

bài tập số 2

Bài tập 2:

Viết phương trình điện li của các chất sau đây: a.NaClO , KClO3, NaHSO4, NH4Cl ,CaCl2

b NaCl, CuCl2 ,Al2(SO4)3, FeCl3, Mg(NO3)2 , K2S, Na2SO4 ,K2CO3

giải a

NaClO → Na+ + ClO KClO3 → K+ + ClO3 NaHSO4 → Na+ + HSO4 -HSO4- → H+ + SO4 NH4Cl → NH4+ + Cl -CaCl2 → Ca2+ + 2Cl -b

NaCl → Na+ + Cl CuCl2 → Cu2+ + 2Cl -Al2(SO4)3 → 2Al3+ + 3SO4 2-FeCl3 → Fe3+ + 3Cl

Mg(NO3)2 → Mg2+ + 2NO3 -K2S → 2K+ + S

Na2SO4 → 2Na+ + SO4 2-K2CO3 → 2K+ + CO3

2-4 Củng cố kiến thức.

-Củng cố : GV nhắc lại phương pháp làm các bài tập dạng trên

5 Dặn dò

- Dặn dò:Ôn lại bài cũ

BTVN:

Viết phương trình điện li của các chất sau đây:

a.NaClO , KClO3, NaHSO4, NH4Cl ,CaCl2, NaClO2, NaHS ,Fe2(SO4)3 , Na3PO4 , Na2HPO4

b H2CO3 , H2SO3, H3PO4

V RÚT KINH NGHIỆM BỔ SUNG

………

Trang 4

Ngày Soạn : / /2015 Tuần :

2.Kỹ năng:

phenolphtalein

- Làm bài tập, ôn lại kiến thức cũ

3.Bài mới:

HS

NỘI DUNG GHI BẢNG

GV: Y/c HS làm bài tập số 1?

GV: Nhân xét và bổ sung : lưu ý

cho HS trong các bìa tập này phải

viết đúng PT điện li

HS: Nghiên cứu và

làm bài tập số 1

Bài tập 1:

Tính nồng độ mol các ion trong dung dịch sau :

a 100 ml dung dịch chứa 4,26 gam Al(NO3)3

b 0,2 lít dung dịch có chứa 11,7 gam NaCl

giải:

a) ta có: ( 3 3) 4, 26 0,02

213

Al NO

0,02

0, 2 mol 0,1

M

Al(NO3)3 → Al3+ + 3NO3 3-0,02 mol 3-0,02mol 0,06mol b) 11,7 0, 2 mol

58,5

NaCl

0, 2 1

0, 2

M

NaCl → Na+ + Cl

-GV: Y/c HS làm bài tập số 2? HS: Nghiên cứu và

Bài tập 2:

Tính nồng độ mol của các ion trong dung dịch sau:

a, KOH 0,02M b, BaCl2 0,015M

c, HCl 0,05M d, (NH4)2SO4 0,01M

giải:

Trang 5

GV: Nhân xét và bổ sung: lưu ý

cho HS trong các bìa tập này

phải viết đúng PT điện li để xacs

định đúng nồng độ mol của các

ion

a) KOH → K+ + OH -0,02M -0,02M -0,02M b) BaCl2 → Ba2+ + 2Cl 0,015M 0,015M 0,03M c) HCl→ H+ + Cl 0,05M 0,05M O,O5M d) (NH4)2SO4→ 2NH4+ + SO4 0,01M 0,02M 0,01M

Bài tập 3:

1,5 lít dung dịch có 5,85gam NaCl và 11,1gam CaCl2 Nồng độ anion có trong dung dịch là :

A 0,2M B 0,133M

C 0,22M D 0,02M

Giải:

2

5,85

0,1 58,5 11,1

111

NaCl Cl

CaCl Cl



0,1 0, 2 0,3 0,3

0, 2 1,5

Cl

Cl M



Bài tập 4:

Dung dịch X chứa NaOH 0.1M, KOH 0.1M và Ba(OH)2 0.1M Tính nồng độ ion OH- trong dung dịch X

Giải:

NaOH → Na+ + OH -0,1M -0,1M KOH → K+ + OH -0,1M -0,1M Ba(OH)2 → Ba2+ + 2OH -0,1M 0,2M Đ/A : C

Bài tập 5:

Trộn 100 ml dung dịch HNO3 0.1M với 100

ml dung dịch H2SO4 0.05M thu được dung dịch nồng độ ion H+ trong dung dịch A là:

A 0,5M B 0,02M

C 0,1M D 0,05M

Giải:

2 4

2 0,1.0,1 2.0,05.0,1 0,02

HCl H SO H

0,02

0,1

0, 2

M

Đ/A : C.

4 Củng cố kiến thức.

5 Dặn dò

Trang 6

Câu 1: Thể tích của dung dịch NaCl 1,3M có chứa 2,3 gam NaCl là ?

A 130ml B 30,2ml C 3,9ml D 177ml

………

Trang 7

Ngày Soạn : / /2015 Tuần :

2.Kỹ năng:

phenolphtalein

- Làm bài tập và ôn kiến thức

3.Bài mới:

HS

NỘI DUNG GHI BẢNG

GV: Y/c HS nhắc lại một số

kiên thức về pH và môi

trường ?

GV: lập thành bảng kiến

thức

HS: nhắc lại các kiến

thức liên quan đến pH và nôi trường

1 pH CỦA DUNG DỊCH:

pH = - lg[H+] pOH = - lg[OH-] [H+].[OH-] = 10-14

pH + pOH = 14

pH = a [H+] = 10 -a

pOH = b [OH-] =

10-b

pH < 7  Môi trường axít

pH > 7  Môi trường bazơ

pH = 7  Môi trường trung tính [H+] càng lớn  Giá trị pH càng bé [OH-] càng lớn  Giá trị pH càng lớn

GV: Lưu ý thêm về môi

trường của muối

HS: nghe giảng và ghi

thuỷ phân

pH của dung dịch

Muối tạo bởi axit mạnh với bazơ mạnh

Không thuỷ phân

pH = 7

Muối tạo Có thuỷ phân pH < 7

Trang 8

2 SỰ THỦY PHÂN CỦA MUỐI

bởi axit mạnh với bazơ yếu

(Cation kim loại

bị thuỷ phân, tạo mt axit) Muối tạo

bởi axit yếu với bazơ mạnh

Có thuỷ phân ( Anion gốc axit

bị thuỷ phân, tạo mt bazơ)

pH > 7

GV: Nêu phương pháp giải

bài tập về pH và một số lưu ý HS: nghe giảng và ghi thông tin

1.Cách xác định pH

Bước 1: Tìm nồng độ [ H+]

Bước 2 : Xác định pH qua công thức: pH= - lg[ H+]

Đối với dung dịch có môi trường kiềm thì ta

- Xác định [OH-]

- Suy ra pOH qua công thức: pOH= - lg[

OH-]

- Từ biểu thức pOH + pH = 14 rồi suy ra pH

* Chú ý :

1 Biết pH suy ra [ H + ] = 10 -pH

2 khi pha loãng chất tan số mol không thay đổi

GV: lưu ý thêm làm các bài

tập về pH thì viết PT điện li

phải đúng

bài tập số 1

Bài tập 1:

Tính pH của dung dịch sau:

a dd H2SO4 0,0005M

b Dd KOH 0,01M

Giải:

a) H2SO4 → 2H+ + SO4 2-0,0005M 0,001M

→pH = 3

b) KOH → K+ + OH -0,01M -0,01M

→ pH = 12

bài tập số 2

Bài tập 2:

Tính nồng độ mol/l của các dd

a dd HCl có pH = 1 b dd H2SO4 có pH = 4

c dd KOH có pH = 11 d dd Ba(OH)2 có

pH = 13

Giải:

a) pH = 1 → [H+] = 0,1 HCl → H+ + Cl -0,1M -0,1M -0,1M b) pH = 4 → [H+] = 0,0001 H2SO4 → 2H+ + SO4 0,00005M 0,0001M 0,00005M c) pH= 11→pOH= 3 →[OH-] = 10-3M KOH → K+ + OH

10-3M 10-3M 10-3M d) pH= 13→pOH= 1 →[OH-] = 10-1M Ba(OH)2 → Ba2+ + 2OH

Trang 9

-10-1M 10-1M 2 10-1M

bài tập số 3

Bài tập 3:

Tính pH của dung dịch chứa 1,46 gam HCl trong 400 ml

Giải:

1, 46

0,04 36,5

0,04

0,1M

0, 4

HCl

M

C

HCl → H+ + Cl -0,1M -0,1M

→pH = 1

bài tập số 4

Bài tập 4:

Tính pH của dung dịch chứa 0,4 gam NaOH trong 100 ml

Giải:

0, 4 0,01 40

0,01

0,1M 0,1

NaOH

M

C

NaOH → Na+ + OH -0,1M -0,1M

→ pOH = 1 → pH = 13

5 Dặn dò

BTVN:

Câu 1: Tính pH của các dung dịch sau :

1) HNO3 0,04M 2) H2SO4 0,01M + HCl 0,05M

3) NaOH 10-3 M 4) KOH 0,1M + Ba(OH)2 0,2M

………

Trang 10

- Khái niệm về pH, định nghĩa môi trường axit, môi trường trung tính và môi trường kiềm.

2.Kỹ năng:

phenolphtalein

- Ôn lại kiến thức cũ, làm bài tập

3.Bài mới:

HOẠT ĐỘNG CỦA

GV: Y/c HS làm bài tập

số 1?

GV: qua bài tập này lưu

ý thêm cho HS phải tính

lại nồng độ H+ sau khi

trộn vì có sự thay đổi về

thể tích

bài tập số 1

HS: Lưu ý lại bài làm.

Bài tập 1:

Tính pH của dung dịch sau:

a Trộn 40 ml dd HNO3 0,8M với 60 ml dd HCl 0,2M

b Trộn 100 ml dd HCl 0,1M với 100 ml dd H2SO4 0,05M

c Trộn 200 ml dd NaOH 0,1M với 300 ml dd KOH 0,1M

d Trộn 100 ml dd Ba(OH)2 0,1M với 100 ml

dd KOH 0,1M

Giải:

a)

3 0,8.0,04 0, 2.0,06 0,044 0,044

0, 44 0,1

H

M





→ pH = 0,37 b)

2 4

0,02

0,1

0, 2

H

H M





→ pH = 1 c)

0, 2.0,1 0,3.0,1 0,05 0,05

0,1 0,5

OH

OH M





→ pOH = 1 → pH = 13 d)

Trang 11

( )

2 0,1.0,1 2.0,1.0,1 0,03 0,03

0,15

0, 2

OH

OH M





→ pOH = 0,82 → pH = 13,18

số 2?

GV: qua bài tập này giúp

HS nắm rõ bản chất của

phản ứng axit bazo.và

cách tính pH sau phản

ứng

bài tập số 2

Bài tập 2:

Tính pH của dung dịch tạo thành khi trộn 100 ml dung dịch HCl 1M với 400 ml dung dịch NaOH 0,375 M

Giải:

0,1.1 0,1

0, 4.0,375 0,15

HCl H

NaOH OH





Bản chất của phản ứng:

H+ + OH- → H2O 0,1mol 0,1 mol

→n OH(du) 0,15 0,1 0,05  mol

( )

0,05

0,1 0,5

M OH

→ pOH = 1 vậy pH = 13

số 3?

GV: Nhân xét và bổ sung.

bài tập số 3

Bài tập 3:

Trộn 40 ml dung dịch H2SO4 0,25M với 60 ml dung dịch NaOH 0,5M Tính pH của dung dịch thu được

Giải:

2 4

2 2.0,04.0, 25 0,02

0,06.0,5 0,03

H SO H

NaOH OH





Bản chất của phản ứng:

H+ + OH- → H2O 0,02mol 0,02mol

( ) ( )

0,03 0,02 0,01 0,01

0,1 0,1

OH du

M OH



→ pOH = 1 vậy pH = 13

số 4?

GV: Nhân xét và bổ

sung

GV: bài tập này giúp HS

hiểu rõ nếu pha loãng

bằng nước thi số mol

bài tập số 4

Bài tập 4:

Dung dịch HCl có pH = 3 Hỏi pha loãng dung dịch HCl bằng nước bao nhiêu lần để dung dịch

có pH = 4 ? Giải:

Gọi V1 là thể tích dd HCl ban đầu Gọi V2 là thể tích dd HCl sau khi pha loãng

- pH = 3 → [H+] = 10-3 → 3

1

10

H



- pH = 4→ [H+] = 10-4 → 4

2

10

H

n   V

Mà khi pha loãng thì số mol không thay đổi nên

ta có:

→ V2 = 10V1

10  V 10 V

KL: pha loãng 10 lần để có pH = 4

Trang 12

không thay đổi.

số 5?

GV: Nhân xét và bổ

sung

GV: bài tập này giúp HS

hiểu rõ nếu pha loãng

bằng nước thi số mol

không thay đổi

bài tập số 5

Bài tập 5:

Cho dung dịch NaOH có PH = 12 ( dung dịch A).Cần pha loãng dung dịch A bao nhiêu lần để thu được dung dịch NaOH có PH = 11

Giải:

Gọi V1 là thể tích dd NaOH ban đầu Gọi V2 là thể tích dd NaOH sau khi pha loãng

1

2

OH OH



Mà khi pha loãng thì số mil không thay đổi nên

ta có:

→ V2 = 10V1

10  V 10 V

KL: pha loãng 10 lần để có pH = 11

5 Dặn dò

BTVN:

Câu 1: Cho dung dịch HCl có pH = 4 Hỏi phải thêm một lượng nước gấp bao nhiêu lần thể tích dung dịch

ban đầu để thu được dung dịch HCl có pH = 5

………

Chuyên đề phụ đạo : PHẢN ỨNG TRAO ĐỔI ION TRONG

DUNG DỊCH CÁC CHẤT ĐIỆN LI

Định dạng
Số trang	20
Dung lượng	324,12 KB