Giáo án Lớp 5 từ tuần 21 đến tuần 25 - Nguyễn Thị Nhàn - Trường Tiểu học Tùng Lâm

B/ D¹y häc bµi míi : 1/ Giíi thiÖu bµi : 2/ Giới thiệu hình hộp chữ nhật và hình lập phương a GV tổ chức cho tất cả HS trong lớp hoạt động để tự hình thành biểu tượng vÒ h×nh hép ch÷ nhË[r]

Tuần 21

Sáng Thứ hai ngày 4 tháng 1 năm 2010.

Tập đọc

Trí dũng song toàn

I- Mục tiêu : Giúp HS:

1 Đọc lưu loát, diễn cảm bài văn – giọng đọc lúc rắn rỏi, hào hứng; lúc trầm lắng, tiếc thương Biết đọc phân biệt lời các nhân vật: Giang Văn Minh, vua Minh, đại thần nhà Minh, vua Lê Thánh Tông

2 Hiểu ý nghĩa bài đọc: Ca ngợi sứ thần Giang Văn Minh trí dũng song toàn, bảo

vệ được quyền lợi và danh dự của đất nước khi đi xứ nước ngoài

II - đồ dùng dạy – học

Tranh minh hoạ bài đọc trong SGK

iii- các hoạt động dạy – học

1- kiểm tra bài cũ

- 1HS đọc bài Nhà tài trợ đặc biệt của Cách mạng, trả lời câu hỏi về nội dung bài

2-Giới thiệu bài

3 Hướng dẫn HS luyện đọc và tìm hiểu bài

a) Luyện đọc

- Hai HS khá, giỏi (tiếp nói nhau) đọc bài văn

- HS quan sát tranh minh hoạ sứ thần Giang Văn Minh oai phong, khảng khái đối

đáp giữa triều đình nhà Minh

- Hai tốp HS (mỗi tốp 4 em) tiếp nối nhau đọc từng đoạn văn Chia bài ra làm 4

đoạn như sau:

Đoạn 1: Từ đầu đến mời ông đến hỏi cho ra lẽ

Đoạn 2: Từ Thám hoa vừa khóc đến thoát khỏi nạn mỗi năm cống nạp một tượng

vàng để đền mạng Liễu Thăng.

Đoạn 3: từ Lần khác đến sai người ám hại ông

Đoạn 4: Phần còn lại

GV kết hợp sửa lỗi cho HS ; giúp HS hiểu những từ ngữ được chú giải trong SGK (trí dũng song toàn, thám hoa, Giang Văn Minh, Liễu Thăng, đồng trụ, giải nghĩa thêm các từ: tiếp kiến (gặp mặt), hạ chỉ (ra chiếu chỉ, ra lệnh) than (thanh thở), cống nạp (nạp:nộp)

- HS luyện đọc theo cặp

- Một, hai HS đọc lại cả bài

- GV đọc diễn cảm baì văn

b) Tìm hiểu bài

* Học sinh đọc thầm bài văn và cho biết :

- Sứ thần Giang Văn Minh làm cách nào để nhà vua Minh bãi bỏ lệ góp giỗ Liễu Thăng?

GV phân tích thêm để HS nhận ra sự khôn khéo của Giang Văn Minh: đẩy vua Minh vào hoàn cảnh vô tình thừa nhận sự vô lí của mình, từ đó dù biết đã mắc mưu vẫn phải bỏ lệnh bắt nước Việt đóng giỗ Liễu Thăng

- Nhắc lại vua nhà Minh sai người ám hại ông Giang Văn Minh?

- Vì sao có thể nói ông Giang Văn Minh là người trí dũng song toàn

- HS nêu ND ,ý nghĩa bài văn

c) Đọc diễn cảm

- 5 HS luyện đọc diễn cảm bài văn theo cách phân vai (người dẫn chuyện, Giang Văn Minh, vua nhà Minh, đại thần nhà Minh, vua Lê thần Tông) GV hướng dẫn

HS đọc đúng lời Giang Văn Minh và các nhân vật

- Luyện đọc diễn cảm đoạn văn :

- Chờ rất lâu mang lễ vật sang cúng giỗ?

Trình tự hướng dãn: GV đọc mẫu – Từng tốp 3 HS luyện đọc diễn cảm đoạn văn theo vai (người dẫn chuyện, Giang Văn Minh, vua nhà Minh) – HS thi đọc

Hoạt động 3 Củng cố, dặn dò

- HS nhắc lại ý nghĩa của câu chuyện

- GV nhận xét tiết học Dặn HS kể câu chuyện về Giang Văn MInh cho người thân

Toán : luyện tập về tính diện tích

I Mục tiêu

- Giúp HS củng cố kĩ năng thực hành tính diện tích của các hình đã học như hình chữ nhật, hình vuông,

II Các hoạt động dạy học chủ yếu.

A Kiểm tra bài cũ: 1 HS chữa BT3 tiết trước

B Bài mới

Hoạt động 1: Giới thiệu cách tính:

Thông qua ví dụ nêu trong SGK để hình thành quy trình tính như sau:

- Chia hình đã cho thành các hình quen thuộc (các phần nhỏ) có thể tính được diện tích Cụ thể, chia hình đã cho thành hai hình vuông và một hình chữ nhật

- Xác định kích thước của các hình mới tạo thành Cụ thể: hình vuông có cạnh là 20m; hình chữ nhật có các kích thước là 70m và 40,1m

- Tính diện tích của từng phần nhỏ, từ đó suy ra diện tích của toàn bộ mảnh đất

Hoạt động 2: Thực hành

Bài 1:

Có thể chia hình đã cho thành 2 hình chữ nhật, tính diện tích của chúng, từ đó suy ra diện tích của cả mảnh đất

3,5m

3,5m

6,5m 4,2m

Bài 2: Hướng dẫn tương tự như bài 1, chia khu đất thành 3 hình chữ nhật.

GV có thể hướng dẫn để HS nhận biết một cách làm khác

40,5m

50m

30m

100,5m

+ Hình chữ nhật có các kích thước là 141m và 80m bao phủ khu đất

+ Khu đất đã cho chính là hình chữ nhật bao phủ bên ngoài khoét đi 2 hình chữ nhật chỏ ở góc trên bên phải và góc dưới bên trái

+ Diện tích của khu đất bằng diện tích của cả hai hình chữ nhật bao phủ trừ đi diện tích của hai hình chữ nhật nhỏ với các kích thước là 50m và 40,5m

III.Dặn dò Về làm bài tập trong VBT

khoa học : năng lượng mặt trời

I.Mục tiêu: Giúp HS:

- Trình bày tác dụng của năng lượng mặt trời trong tự nhiên

- Kể tên một số phương tiện, máy móc, hoạt động, của con người sử dụng năng lượng mặt trời

II.đồ dùng dạy – học

- Phương tiện, máy móc chạy bằng năng lượng mặt trời (Ví dụ: máy tính bỏ túi)

- Tranh ảnh về các phương tiện, máy móc chạy bằng năng lượng mặt trời

- thông tin và hình trang 84, 85 SGK

III.Hoạt động dạy – học

A Kiểm tra bài cũ: 2 HS trả lời 2 câu hỏi cuối bài 20

B Bài mới

Hoạt động 1: thảo luận

* Mục tiêu: HS nêu được ví dụ về tác dụng của năng lượng mặt trời trong tự nhiên

* Cách tiến hành:

Bước 1: Làm việc theo nhóm.

- HS thảo luận theo các câu hỏi:

+ Mặt Trời cung cấp năng lượng cho Trái đất ở những dạng nào? (ánh sáng và nhiệt)

+Nêu vai trò của năng lượng mặt trời với sự sống

+ Nêu vai trò của năng lượng mặt trời đối với thời tiết và khí hậu.

- GV cung cấp thêm: Than đá, dầu mỏ, khí tự nhiên được hình thành từ xác sinh vật qua hàng triệu năm Nguồn gốc của các nguồn năng lượng này là Mặt trời Nhờ có năng lượng mặt trời mới có quá trình quang hợp của lá cây và cây cối mới sinh trưởng được

Bước 2: Làm việc cả lớp

GV cho một số nhóm trình bày và cả lớp bổ sung , thảo luận

Hoạt động 2: quan sát và thảo luận

* Mục tiêu: HS kể được một số phương tiện, máy móc, hoạt động,… của con

người sử dụng năng lượng mặt trời

* Cách tiến hành:

Bước 1: Làm việc theo nhóm.

HS quan sát các hình 2, 3, 4 trang 84, 85 SGK và thảo luận theo các nội dung:

- Kể một số ví dụ về việc sử dụng năng lượng mặt trời trong cuộc sống hàng ngày (chiếu sáng, phơi khô các đồ vật, lương thực, thực phẩm, làm muối,…)

- Kể tên một số công trình, máy móc sử dụng năng lượng mặt trời Giới thiệu máy móc chạy bằng năng lượng mặt trời (chẳng hạn máy tính bỏ túi, (nếu có))

- Kể một số ví dụ về việc sử dụng năng lượng mặt trời ở gia đình và ở địa phương

Bước 2: Làm việc cả lớp

GV cho từng nhóm trình bày và cả lớp thảo luận

Hoạt động 3: trò chơi

* Mục tiêu: Củng cố cho HS những kiến thức đã học về vai trò của năng lượng

mặt trời

* Cách tiến hành:

- 2 nhóm tham gia (mỗi nhóm 5HS )

- GV vẽ hình Mặt trời lên bảng Hai nhóm bốc thăm xem nhóm nào lên trước, sau

đó các nhóm cử từng thành viên luân phiên nhau ghi lên những vai trò, ứng dụng của Mặt trời đối với sự sống trên trái đất nói chung và đối với con người nói riêng, sau đó nối với hình vẽ Mặt trời

Yêu cầu : Mỗi lần HS lên chỉ được ghi tên một vai trò, ứng dụng; không được ghi trùng nhau (Ví dụ: phơi thóc, phơi ngô coi như là trùng) Đến lượt nhóm nào không ghi tiếp được (sau khi đến 10) thì coi như thua Sau đó, GV có thể cho HS cả lớp bổ sung thêm ví dụng:

IV Củng cố , dặn dò: - GV nhận xét tiếthọc

- Dặn HS học bài ở nhà

chính tả (nghe - viết)

…

…

Chiếu sáng

Sưởi ấm

trí dũng song toàn

I- Mục tiêu : Giúp HS:

1 Nghe- viết đúng chính tả một đoạn của truyện Trí dũng song toàn

2 Làm đúng các bài tập chính tả phân biệt tiếng có âm đầu r, d, gi; có thanh hỏi hoặc thanh ngã

II - đồ dùng dạy – học

- Vở bài tập Tiếng Việt 5, tập hai

iii- các hoạt động dạy – học

1- kiểm tra bài cũ

HS viết những từ có chứa âm đầu r, d, gi hoặc ân chính o, ô.(Dựa vào BT2a hoặc 2b, tiết Chính tả, tuần 20)

2-Giới thiệu bài

GV nêu MĐ, YC của tiết học

3.Hướng dẫn HS nghe- viết

- GV đọc đoạn văn cần viết chính tả trong bài Trí dũng song toàn Cả lớp theo dõi trong SGK

- HS trả lời câu hỏi: Đoạn văn kể điều gì?

- HS đọc thầm lại đoạn văn GV nhắc HS chú ý cách trình bày đoạn văn, câu văn cần xuống dòng, câu văn đặt trong dấu ngoặc kép, những chữ cần viết hoa, những chữ HS dễ viết sai chính tả

- HS gấp SGK GV đọc cho HS viết GV đọc lại toàn bài chính tả cho HS soát lại bài GV chấm chữa bài Nêu nhận xét

4 Hướng dẫn HS làm bài tập chính tả

Bài tập (2)

- GV cho HS lớp mình làm BT2a

- HS đọc yêu cầu của bài

- HS làm bài độc lập

- Mời 3-4 HS lên bảng thi làm bài nhanh (HS không nhìn bài của nhau)

- HS tiếp nối nhau đọc kết quả Cả lớp và GV nhận xét, kết luận người thắng cuộc

là người tìm đúng, tìm nhanh, viết đúng chính tả, phát âm chính xác từ tìm được

Bài tập (3)

- GV nêu yêu cầu của bài tập 3a

- HS làm bài – các em viết vào VBT chữ cái r, d, gi (hoặc dấu hỏi / dấu ngã) thích hợp với mỗi chỗ trống trong bài

- Mời 3-4 nhóm HS tiếp nối nhau lên bảng thi tiếp sức HS cuối cùng của nhóm

đọc lại b ài thơ (hoặc mẩu chuyện vui) sau khi đã điền hoàn chỉnh chữ cái hoặc dấu thanh thích hợp Cả lớp và GV nhận xét kết quả làm bài, cách phát âm cuả mỗi HS

Hoạt động 4 Củng cố, dặn dò

- GV nhận xét tiết học

- Dăn HS về nhà đọc bài thơ Dáng hình ngọn gió hoặc nhớ mẩu chuyện vui Sợ mèo không biết để kể cho người thân.

Chiều Toán

ôn tập về cách chia số thập phân , giải toán về tỉ số phần trăm

I Mục tiêu : Giúp HS:

- Củng cố về cách chia số thập phân , giải toán về tỉ số phần trăm

II Các hoạt động dạy học chủ yếu

Bài 1 : Tính

27% + 68,97% 68,3% - 35,78%

35,6% 37 68,9% : 5

Bài 2 : Tìm tỉ số phần trăm của hai số

47 và 37 123,7 và 321 34,5 và 67

Bài 3 : Một người mua gà hết 500 000 đồng tiền vốn Sau khi bán hết số gạo ,

người đó thu được 650 000 đồng Hỏi :

a Tiền bán gà bằng bao nhiêu phần trăm tiền vốn ?

b Người đó đã lãi bao nhiêu phàn trăm ?

III.Củng cố – dặn dò

GVnx giờ học , chuẩn bị bài sau

Tiếng việt

Ôn tập về các bài tập đọc , cách dùng từ đặt câu

I.Mục tiêu

- Củng cố về các bài tập đọc đã học ở tuần 14,15

- Củng cố kĩ năng dùng từ đặt câu

II.Các hoạt động dạy học chủ yếu

Hoạt động 1 : Ôn các bài tập đọc

HS nhắc lại các bài tập đọc đã học – GV ghi bảng

- Cho HS lần lượt ôn tưng bài , Kết hợp nhắc lại nội dung của bài

- HS ôn trong nhóm

- Tổ chức thi đọc giữa các nhóm

Hoạt động 2 : Ôn tập về cách dùng từ , đặt câu

- GV ghi đề bài Y/c HS đọc thầm và làm bài tập

+ Tìm một số từ ngữ tả hình dáng người già ? ( Tìm 5 từ )

+ Đặt câu với mỗi từ tìm được

- Gọi lần lượt HS nêu câu mình đặt

III.Củng cố , dặn dò : GV nx tiết học , chuẩn bị bài sau

.

đạo đức

Uỷ ban nhân dân xã (phường) em

(Tiết 1)

I - Mục tiêu : Giúp HS biết:

-Cần phải tôn trọng Uỷ ban nhân dân(UBND) xã (phường) và vì sao phải tôn trọng UBND xã (phường)

- Thực hiện các quy định của UBND xã (phường) ; tham gia các hoạt động do UBND xã (phường) tổ chức

- Tôn trọng UBND xã (phường)

II – Tài liệu và phương tiện

ảnh trong bài phóng to

III- Các hoạt động dạy – học

Hoạt động 1: Tìm hiểu truyện Đến uỷ ban nhân dân phường

* Mục tiêu: HS biết một số công việc của UBND xã (phường) và bước đầu biết

được tầm quan trọng của UBND xã (phường)

* Cách tiến hành

1 Gv mời 1-2 HS đọc truyện trong SGK

2 Thảo luận cả lớp theo các câu hỏi sau:

- Bố Nga đến UBND phường để làm gì?

- UBND phường làm các công việc gì?

- UBND xã (phường) có vai trò rất quan trọng nên mỗi người dân cần phải

có thái độ như thế nào đối với UBND ?

3 GV kết luận: UBND xã (phường) giải quyết nhiều công việc quan trọng đối với người dân ở địa phương Vì vậy, mỗi người dân đều phải tôn trọng và giúp đỡ Uỷ ban hoàn thành công việc

4 GV mời 1- 2 HS đọc phần Ghi nhớ trong SGK

Hoạt động 2: Làm bài tập 1, SGK.

* Mục tiêu: HS biết một số việc làm của UBND xã (phường)

* Cách tiến hành

1 GV chia nhóm và giao nhiệm vụ cho các HS

2 HS thảo luận nhóm

3 Đại diện nhóm lên trình bày trước lớp Cả lớp trao đổi ý kiến, bổ sung

4 GV kết luận:

UBND xã (phường) làm các việc: b, c, d, đ, e, h, i

Hoạt động 3:Làm bài tập 3, SGK

* Mục tiêu: HS nhận biết được các hành vi, việc làm phù hợp khi đến UBND xã (phường)

* Cách tiến hành

1 GV giao nhiệm vụ cho HS

2 HS làm việc cá nhân

3 GV gọi một số HS lên trình bày ý kiến

4 GV kết luận:

IV.Hoạt động tiếp nối

Tìm hiểu về UBND xã (phường) tại nơi mình ở; các công việc chăm sóc, bảo vệ trẻ em mà UBND xã (phường) đã làm

Thứ ba ngày 5 tháng 1 năm 2010

Toán

luyện tập về tính diện tích (tiếp theo)

I Mục tiêu

Giúp HS củng cố kĩ năng thực hành hành tính diện tích của các hình đã học như hình chữ nhật, ình tam giác, hình thang,

II Các hoạt động dạy học chủ yếu

A. Kiểm tra bài cũ: 1 HS chữa BT3 tiết trước

B. GV giới thiệu bài mới

Hoạt động1: Giới thiệu cách tính.

Thông qua ví dụ nêu trong SGK để hình thành quy trình tính tương tự như trong tiết 101:

- Chia hình đã cho thành 3 hình tam giác và 1 hình thang

- Đo các khoảng cách trên mặt đất, hoặc thu thập số liệu đã cho, ta được bảng

số liệu như trong SGK

- Tính diện tích của từng phần nhỏ, từ đó suy ra diện tích của toàn bộ mảnh đất

Hoạt động 2: Thực hành

Bài 1 - 1 HS đọc đề bài

- HS tự tính vào vở

- 1 HS chữa bài trên bảng lớp

- Đổi vở để kiểm tra lẫn nhau

Bài giải

Mảnh đất đã cho được chia thành một hình chữ nhật AEGD và hai hình tam giác BAE và BGC

Diện tích hình chữ nhật AEGD là:

84 x 63 = 5292 (m2) Diện tích hình tam giác BAE là:

84 x 28 : 2 = 1176 (m2)

Độ dài cạnh BG là:

28 + 63 = 91 (m) A H

diện tích hình tam giác BGC là:

91 x 30 : 2 = 1365 (m2)

Đáp số: 7833m2

Bài 2: Hướng dẫn tương tự bài 1

IV Dặn dò : Về làm bài tập trong VBT

luyện từ và câu

mở rộng vốn từ: công dân

I- Mục tiêu : Giúp HS:

1 Mở rộng, hệ thống hoá vốn từ gắn với chủ điểm Công dân: các từ nói vè nghĩa

vụ, quyền lợi, ý thức công dân,…

2 Vận dụng vốn từ đã học, viết được một đoạn văn ngắn nói về nghĩa vụ bảo vệ

Tổ quốc của công dân

II - đồ dùng dạy – học

- Vở bài tập Tiếng Việt 5, tập hai

iii- các hoạt động dạy – học

1- Kiểm tra bài cũ

HS làm miệng các BT1, 2 (phần Luyện Tập), tiết LTVC trước

2-Giới thiệu bài: GV nêu MĐ, YC của tiết học

3 Hướng dẫn HS làm bài tập

Bài tập 1

- HS đọc yêu cầu của BT1

- HS trao đổi với bạn bên cạnh GV phát bút dạ và 3-4 tờ phiếu đã viết các từ trong bài tập cho 3-4 HS

- Những HS làm bài trên phiếu dán lên bảng lớp, đọc kết quả Cả lớp và GV nhận xét, chốt lại lời giải đúng:

công dân công dân

nghĩa vụ quyền

ý thức bổn phận trách nhiệm gương mẫu danh dự danh dự

công dân công dân công dân công dân công dân công dân công dân

Bài tập 2

- Một HS đọc yêu cầu của BT2

- Cả lớp đọc thầm yêu cầu của BT, suy nghĩ, làm bài cá nhân

- 3 HS lên bảng thi làm bài đúng, nhanh; sau đó từng em trình bày kết quả:

- Cả lớp và GV nhận xét kết luận lời giải đúng:

Cụm từ

Nghĩa

ý thức Công dân

Quyền công dân

Nghĩa vụ công dân

Điều mà pháp luật hoặc xã hội công nhận

cho người dân được hưởng, được làm,

được đòi hỏi

+

Sự hiểu biết về nghĩa vụvà quyền lợi của

Điều mà pháp luật hay đạo đức buộc

người dân phải làm đối với đất nước, đối

với người khác

+

Bài tập 3

- HS đọc yêu cầu của BT

- GV giải thích: Câu văn ở BT3 là câu Bác Hồ nói với các chú bộ đội nhân dipj Bác đến thăm đền Hùng Dựa vào câu nói của Bác, mỗi em viết một đoạn văn khoảng 5 câu về nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc của mỗi công dân

- Một, hai HS khá, giỏi làm mẫu – nói 3- 5 câu văn về nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc của mỗi công dân dựa theo câu nói của Bác Hồ

- HS suy nghĩ, viết bài vào VBT

- HS tiếp nối nhau đọc đoạn văn của mình Cả lớp và GV nhận xét, chấm điểm, biểu dương những học sinh viết đượ đoạn văn hay nhất

Hoạt động 3 Củng cố, dặn dò

GV nhận xét tiết học, khen ngợi những HS, nhóm HS làm việc tốt Dặn HS ghi nhớ, biết sử dụng đũng những từ mới học

địa lí CÁC NƯỚC LÁNG GIỀNG CỦA VIỆT NAM

I - MỤC TIấU : Giúp HS:

- Dựa vào lược đồ (bản đồ), nờu được vị trớ địa lớ của Cam-pu-chia, Lào, Trung Quốc và đọc tờn thủ đụ ba nước này

- Nhận biết được :

+ Cam-pu-chia và Lào là hai nước nụng nghiệp, mới phỏt triền cụng nghiệp + Trung Quốc cú số dõn đụng nhất thế giới, đang phỏt triển mạnh, nổi tiếng - về

một số mặt hàng cụng nghiệp và thử cụng truyền thống

II - ĐỒ DÙNG DẠY HỌC

- Bản đồ Cỏc nước chõu ỏ

- Bản đồ Tự nhiờn chõu ỏ

- Tranh ảnh về dõn cư, hoạt động kinh tế của cỏc nước Cam-pu-chia, Lào, Trung Quốc

III - CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY - HỌC CHỦ YẾU

1 Cam-pu-chia

* Hoạt động 1 : Làm việc cỏ nhõn, nhúm hoặc theo cặp

Bước 1:GV yờu cầu từng HS quan sỏt hỡnh 3 ở bài 7 và hỡnh 5 ở bài 8, nhận xột

Cam-pu-chia thuộc khu vực nào của chõu Á, giỏp những nước nào ?

+ Đọc đoạn văn về Cam-pu-chia trong SGK để nhận biết về địa hỡnh và cỏc ngành sản xuất chớnh của nước này

Bước 2 : HS ghi lại kết quả đó tỡm hiểu : Cam-pu-chia thuộc khu vực Đụng Nam

Á ; giỏp Việt Nam, Lào, Thỏi Lan và vịnh Thỏi Lan ; địa hỡnh chủ yếu là đồng bằng dạng lũng chảo trũng (ở giữa cú Biển Hồ) ; cỏc ngành sản xuất chớnh là trồng lỳa gạo, cao su, hồ tiờu, làm đường thốt nốt, đỏnh bắt cỏ

Bước 3 : HS trao đổi với bạn về kết quả làm việc cỏ nhõn