Nhưng muốn lập được CTHH của chất thì phải biết được hóa trị của từng nguyên tố... Hãy chứng tỏ CTHH trên là công thức phù hợp đúng theo quy tắc hóa trị.[r]
Trang 1Ngày trình bày : 29/8/2010 BÀI 10 : HÓA TRỊ (Tiết 1) Tiết : ……….
I/ MỤC TIÊU – Đạt chuẩn kiến thức, kỹ năng :
II/ CÔNG TÁC CHUẨN BỊ :
- 2 bảng phụ có ghi bài tập 1,2
- bút viết bảng
- 2 bảng phụ có ghi bài tập /quy tắc hóa trị
- làm bài tập theo yêu cầu của GV = (2 bảng phụ)
- Phân tử là gì? – bảng phụ/ nhóm học tập
- Công thức hóa học – bài tập còn lại sau củng cố…
III/ PHƯƠNG PHÁP DẠY HỌC :
- Vấn đáp gợi mở, hoạt động nhóm, giảng giải
IV/ TIẾN TRÌNH DẠY HỌC :
1/ Ổn định lớp : (30 giây) - Kiểm tra sĩ số học sinh
2/ Kiểm tra bài cũ : (6’) – (Cùng 1 lúc 3 hs lên bảng )
HS1: Viết công thức hóa học của các chất sau: - (hs TB) - Dùng bảng phụ - (bảng 1)
HS2: Viết số nguyên tử của từng nguyên tố hoặc nhóm nguyên tố có trong hợp chất sau-(hs khá …)
- Dùng bảng phụ - (bảng 2)
Stt Tên hợp chất Công thức hóa học Số nguyên tử hoặc nhómnguyên tử
HS3: (viết lên bảng ) – (hs học yếu)
Viết công thức hóa học của đơn chất, của hợp chất ? Nêu ý nghĩa của công thức hóa học ?
@ Thời gian này GV kiểm tra việc chuẩn bị bài của học sinh
Cho hs nhận xét từng bài, GV bổ sung, điều chỉnh - ghi điểm – cất bảng 2
HS4: (đứng tại chỗ)- Phân tử là gì? – GV nhận xét, ghi điểm.
3/ Vào bài mới : từ phân tử … gồm một số nguyên tử liên kết với nhau … tạo thành chất, chất được biểu
diễn = công thức HH Nhưng muốn lập được CTHH của chất thì phải biết được hóa trị của từng nguyên tố Vậy hóa trị là gì ? Hóa trị được xác định như thế nào? Ta sang học bài Hóa trị
GV – HS : ghi đầu bài
- Em có n/xét gì về số nt của H liên
kết với n.tử của từng ng.tố có trong
các h/c (ở bài tập 1)?
- Số ntH thay đổi – … khả năng liên
kết với số H của mỗi Cl, O, N, C là
khác nhau Khả năng liên kết đó gọi
là hóa trị.
Vậy theo em hiểu khả năng liên kết
của ntH ? (<, >)
- Khả năng liên kết của ntH là nhỏ
nhất do đó người ta …
- Nói cách khác h.trị của một n.tố
được xác định theo vấn đề ?
số nt của H … thay đổi
Tiếp thu Khả năng liên kết của ntH là <
Tiếp thu Thực hiện
I/ Hóa trị của một nguyên tố được xác định bằng cách nào ?
1/ Cách xác định :
a) Theo khả năng liên kết với số nguyên tử H :
- Quy ước : H hóa trị I - (h.trị ghi = số La mã)
Trang 2- Từ bài tập của HS1 – xác định
h.trị của Cl, O, N, C có trong từng
h.chất (1hs lên ghi vào bảng)
- cho hs nhận xét, bổ sung …
- nhận xét, bổ sung …
(che cột 2)
- Ngoài xác địn h.trị của một n.tố
theo khả năng liên kết của số n.tử
H với n.tử của n.tố đó còn dựa vào
khả năng liên kết với oxy
- Treo bảng phụ 2 – từ kết quả
b.tập của hs2 Hãy xác định h.trị
của K, Ca, Al (hs khá – lên bảng)
- cho hs nhận xét, bổ sung …
- 1 hs cho biết hóa trị của nhóm :
(tại chỗ) OH, SO4, PO4
- cho hs nhận xét, bổ sung …
- nhận xét, bổ sung …
- Vậy nói tóm lại :
+ Hóa trị của 1 n.tố là gì ?
+ H.trị của 1 n.tố, nhóm n.tố
được xác định theo h.trị của n.tố ?
Vì sao?
- K có ? h.trị; Fe có ? hóa trị
Từ b.tập 2, cho biết Fe có? h.trị
Trong b.tập 1,2 ta thấy từ công
thức hóa học của chất ta xác định
được h.trị của từng n.tố Vậy
ngược lại khi biết được h.trị của
mỗi n.tố thì có lập được CTHH?
H.trị - chỉ số của mỗi n.tố có trong
CTHH/ chất có quan hệ ? có theo
quy tắc h.trị?
- T.hiện (ghi vào GN)
Cl :
O :
N :
C :
- T.hiện
- tiếp thu-ghi bài
- tiếp thu
- T.hiện (hs≠ghi GN)
K :
Fe :
Fe :
- T hiện
- OH ,SO4…, PO4
- T.hiện
- tiếp thu- ghi bài
- Hóa trị là …
- H.trị của 1 n.tố, nhóm n.tố được xác định theo h.trị của n.tố H, O
- có … , nhưng cũng
có những nguyên tố
có vài hóa trị
- Tiếp thu
- Ví dụ :
Tên chất CTHH Hóa trị
b) Theo khả năng liên kết với số nguyên tử O
- O luôn luôn hóa trị II
- Ví dụ :
Tên chất CTHH Hóa trị
Sắt (III) oxit Fe2O3 Fe : III
Axit sunfuric H2 SO4 (SO4 ) : II
2/ Kết luận: SGK
II/ Quy tắc hóa trị:
1/ Quy tắc:
Trang 3- treo 2 b.phụ có ghi b.tập
- cho 2 hs lên bảng
III II
B.1: Từ : Fe2 O3 hãy so sánh tích
2 x III 3 x II
- cho hs nhận xét, bổ sung …
- p/ biểu hoàn chỉnh
- Viết dưới dạng tổng quát
- nhận xét, bổ sung …
Từ quy tắc trên, ta có thể tìm h.trị
của 1 n tố hoặc chỉ số của một
nguyên tố ? Ta sang …
- 1 hs lên bảng, số hs còn lại làm
vào GN
- Cho hs nhận xét, chỉnh sửa …
- Nhận xét, hướng dẫn cách trình
bày
- hs nhắc lại cách tính h.trị của
4/ Củng cố :
- Cho hs làm bài tập : (4 nhóm)
@ Bài 1: Xác định hóa trị của S
có trong các h/chất sau : SO2, SO3
- Đ.diện nhóm 3 treo bảng k quả
b) … SO 3
- Gọi hóa trị của S là a, ta có
a II
S O3
Theo quy tắc h.trị : 1 x a = 3 x II
a = VI
- Vậy hóa trị của S là VI
- Đ.diện nhóm 4 nhận xét
- Em có n xét gì về h.trị của S?
Nguyên tố S có nhiều hóa trị …
Nhận xét, bổ sung …(= bài 2,4(37
- 1 hs phát biểu lại quy tắc
@ Bài 2 : Cho CTHH :
Ca(NO3)2 , trong đó Ca : II; NO3 :
I Hãy chứng tỏ CTHH trên là
công thức phù hợp đúng theo quy
tắc hóa trị
- 2 hs khá … lên bảng (cùng lúc)
- hs khác nhận xét, bổ sung …
Nhận xét, bổ sung … (= bài 3(37)
- T.hiện (hs≠ghi GN)
Tích của …
- Thực hiện
- Tiếp thu
- Thực hiện
- Tiếp thu-ghi bài
- Thực hiện
- Thực hiện(b.phụ
- Thực hiện
- Thực hiện
- Thực hiện
- S có 2 hóa trị
- Tiếp thu
- T hiện (cá nhân)
- Thực hiện
- Thực hiện
- Ví dụ :
I II B.2: Từ H2 SO4 hãy so sánh tích
2 x I 1 x II
- Quy tắc : (SGK)
- Dạng tổng quát : a b - a,b …
Ax By - x,y … Theo quy tắc h.trị có: x.a = y.b
Lưu ý : Quy tắc …
2/ Vận dụng :
a) Tính hóa trị của một nguyên tố :
Ví dụ : Tính hóa trị của Fe trong hợp chất
FeCl3, biết Cl : I
Giải :
- Gọi hóa trị của Fe là a, ta có
a I
Fe Cl3
Theo quy tắc hóa trị : 1x a = 3 x I
a = III
- Vậy hóa trị của Fe là III
- Đ.diện nhóm 1 treo bảng kết quả
Bài tập 1 : a) … SO 2
- Gọi hóa trị của S là a, ta có
a II
S O2 Theo quy tắc hóa trị : 1x a = 2 x II
a = IV
- Vậy hóa trị của S là IV
- Đ.diện nhóm 2 nhận xét
Bài tập 2: II I
Ta có : Ca(NO3)2
1 x II = 2 x I
Ta thấy tích của … đúng theo quy tắc hóa trị
5/ Dặn dò :
- Học lại Tính chất 1,2 của tỷ lệ thức – bài 7- đại số lớp 7 ( trang 25 )
- Làm bài tập 2,3,4 (37);
- Học bài – trả lời câu hỏi theo bài 1 (37);
- Viết lại bảng 1(42 – hóa 8) vào bìa trắng bóng, kẹp vào trang đầu của vở ghi hóa