Lượng giá tài nguyên môi trường là việc xác định hoặc đánh giá giá trị bằng tiền của các tài nguyên (hay dịch vụ, hàng hóa môi trường), nhằm cung cấp cơ sở cho việc ra quyết định trong [r]
Trang 1Nguyễn Hoàng Nam
Khoa Môi trường và Đô thị Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
KINH TẾ VÀ QUẢN LÝ MÔI TRƯỜNG
Chương IV: Lượng giá TNMT và Phân tích chi phí – lợi ích
Trang 2Nội dung Chương IV
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
4.2 Phân tích chi phí – lợi ích
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
4.1.1 Khái niệm
4.1.2 Mục đích của lượng giá tài nguyên và môi trường 4.1.3 Các phương pháp/kỹ thuật lượng giá tài nguyên
và môi trường 4.2 Phân tích chi phí – lợi ích (CBA)
4.2.1 Khái niệm
4.2.2 Phân tích tài chính và phân tích kinh tế
4.2.3 Các bước tiến hành phân tích chi phí-lợi ích
4.2.4 Các chỉ tiêu đánh giá hiệu quả
Trang 34.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
4.1.1 Khái niệm
• Đánh giá kinh tế (Economic evaluation)
Đánh giá kinh tế là việc phân tích một cách hệ thống tất cả các chi phí và lợi ích liên quan tới một đề xuất, dự án, chính sách, hoặc một chương trình phát triển nào đó Đánh giá kinh tế bao gồm việc xác định (identification), đo lường (measurement), lượng giá (valuation)
và sau đó so sánh tất cả các lợi ích và chi phí với nhau
• Định giá/Lượng giá (Valuation)
Lượng giá là việc xác định hoặc đánh giá giá trị bằng tiền của một hàng hoá, một khối tài sản hay một dịch vụ nhất định nào đó
Khái niệm lượng giá được dùng phổ biển trong các lĩnh vực tài chính
và kinh tế
Trang 44.1.1 Khái niệm (tiếp)
• Lượng giá tài nguyên (và) môi trường (Environmental and
Resource Valuation)
Lượng giá tài nguyên môi trường là việc xác định hoặc đánh giá giá trị bằng tiền của các tài nguyên (hay dịch vụ, hàng hóa môi trường), nhằm cung cấp cơ sở cho việc ra quyết định trong hoạch định chính sách, thiết kế công cụ kinh tế và bảo tồn thiên nhiên…
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
4.2 Phân tích chi phí – lợi ích
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
Trang 54.1.2 Mục đích của lượng giá tài nguyên và môi trường
Lượng giá tài nguyên và môi trường giúp cho việc lựa chọn giữa các phương án thay thế và các phương thức sử dụng tài nguyên hiệu quả khác nhau
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
Trang 64.1.2 Mục đích của lượng giá tài nguyên và môi trường
Mục đích xét theo 3 hình thức lượng giá:
- Lượng giá phân tích tác động (Impact Analysis Valuation): lượng hoá thiệt hại
về suy giảm chức năng môi trường và tài nguyên, khi có một tác động hay sốc (shock) của bên ngoài như sự cố tràn dầu, ô nhiễm công nghiệp.
- Lượng giá từng phần (Partial Valuation): được sử dụng để lượng hoá giá trị kinh tế của hai hay nhiều phương án sử dụng tài nguyên khác nhau (ví dụ nuôi tôm, du lịch hay bảo tồn tại VQG – cần lượng giá từng phương án để so sánh).
- Lượng giá tổng thể (Total Economic
Valuation): được sử dụng để lượng hoá
phần đóng góp tổng thể của tài nguyên
cho hệ thống phúc lợi xã hội Là cơ sở để
đầu tư bảo tồn.
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
4.2 Phân tích chi phí – lợi ích
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
Trang 74.1.3 Các phương pháp lượng giá TN & MT
Tổng giá trị kinh tế (TEV)
TEV là tổng hợp tất cả các dạng giá trị có liên quan đến một tài nguyên hoặc hàng hóa, dịch vụ môi trường.
Như vậy, tổng giá trị kinh tế không chỉ đơn giản là giá cả (của một tài nguyên hoặc hàng hóa dịch vụ môi trường đó) trên thị trường
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
Trang 84.1.3 Các phương pháp lượng giá TN & MT
Tổng giá trị kinh tế (TEV)
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
4.2 Phân tích chi phí – lợi ích
Trang 94.1.3 Các phương pháp lượng giá TN & MT
Phân loại các phương pháp lượng giá
Phương pháp
Bộc lộ sự ưa thích -Revealed Preferences
(Dựa trên giá cả, hành vi)
Phát biểu sự ưa thích -Stated Preferences
(Dựa trên WTP/WTA)
Sơ cấp Trực tiếp Giá thị trường Đánh giá ngẫu nhiên
Xếp hạng ngẫu nhiên
Gián tiếp
Chi phí thay thế Chi phí phòng ngừa Chi phí du hành Giá trị hưởng thụ
Các mô hình tượng trưng: Phân tích kết hợp
Thí nghiệm lựa chọn Xếp hạng ngẫu nhiên
Thứ cấp
Chuyển giao lợi ích Các phương pháp phân tích
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
Trang 104.1.3 Các phương pháp lượng giá TN & MT
- Phương pháp giá thị trường (Market price)
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
4.1 Lượng giá tài nguyên môi trường
4.2 Phân tích chi phí – lợi ích