Nếu muốn truyền tải một công suất điện P bằng đường dây có điện trở R và đặt vào hai đầu đường dây một hiệu điện thế U.[r]
Trang 1Phần bài ghi cho học sinh : Các em lớp 9 , dựa vào nội dung này , chép lại vào
tập học của mình
BÀI 36-37: TRUYỀN TẢI ĐIỆN NĂNG ĐI XA – MÁY BIẾN THẾ
I TRUYỀN TẢI ĐIỆN NĂNG ĐI XA :
1/ Nguyên nhân gây hao phí điện năng trên đường dây tải điện :
Khi truyền tải điện năng đi xa bằng đường dây tải điện sẽ có một phần điện năng hao phí do toả nhiệt
trên dây dẫn
2/ Tính điện năng hao phí trên đường dây :
Nếu muốn truyền tải một công suất điện P bằng đường dây có điện trở R và đặt vào hai đầu đường
dây một hiệu điện thế U Ta có :
- Công suất của dòng điện ( tại nơi cung cấp ) : P = UI ( 1 )
- Công suất toả nhiệt ( công suất hao phí ) : Php = I2 R ( 2 )
- Từ ( 1 ) , ( 2 ) , công suất hao phí do toả nhiệt : Php = R2
U P 2 ( 3 )
Với U : hiệu điện thế hai đầu đường dây tải điện ( V )
R : điện trở của đường dây ( Ω )
P : công suất tải điện ( công suất máy phát điện )
3/ Cách làm giảm hao phí :
- Có hai cách làm giảm hao phí điện năng : Giảm điện trở đường dây hoặc tăng hiệu điện thế hai
đầu đường dây
- Cách thực hiện tốt nhất là tăng hiệu điện thế đặt vào hai đầu đường dây
II MÁY BIẾN THẾ :
1/ Cấu tạo và hoạt động của máy biến thế :
a) Cấu tạo : Gồm 2 bộ phận chính
- Hai cuộn dây dẫn có số vòng dây khác nhau , đặt cách điện với nhau Một cuộn dây được
mắc vào nguồn điện xoay chiều gọi là cuộn sơ cấp , cuộn còn lại là cuộn thứ cấp
- Một lõi sắt ( hay thép ) chung cho cả hai cuộn dây ( hai cuộn dây quấn quanh lõi sắt )
b ) Hoạt động :
Máy biến thế hoạt động dựa vào hiện tượng cảm ứng điện từ Khi đặt vào hai đầu cuộn sơ cấp của máy biến thế một hiệu điện thế xoay chiều thì
hai đầu cuộn thứ cấp xuất hiện một hiệu điện thế xoay chiều
2/ Tác dụng làm biến đổi hiệu điện thế của máy biến thế :
Hiệu điện thế ở hai đầu mỗi cuộn dây của máy biến thế tỉ lệ với số vòng dây mỗi cuộn :
1 1
2 2
U n
U =n ( 4 )
U1 : hiệu điện thế hai đầu cuộn sơ cấp ; U2 : hiệu điện thế hai đầu cuộn thứ cấp
n1 : số vòng dây cuộn sơ cấp ; n2 : số vòng dây cuộn thứ cấp
• Khi n1 > n 2 U 1 > U 2 : máy biến thế làm giảm hiệu điện thế
• Khi n1 < n 2 U 1 < U 2 : máy biến thế làm tăng điện thế 3/ Lắp đặt máy biến thế ở hai đầu đường dây tải điện :
- Trên đường dây tải điện , để giảm hao phí điện năng trên đường dây , người ta lắp đặt máy biến
thế làm tăng hiệu điện thế ở hai đầu đường dây tải điện
- Ở nơi tiêu thụ , người ta lắp đặt máy biến thế làm giảm hiệu điện thế để đưa
về hiệu điện thế sử dụng ( 220 V , 380 V )