Hoạt động 1: CÊu t¹o cña d©y thÇn kinh tñy - Môc tiªu: Trình bày được cấu tạo của dây thần kinh tuỷ Nhận biết được dây thần kinh tủy trên tranh.. HOẠT ĐỘNG CỦA HS.[r]
Trang 1Ngày soạn: 22/ 02/211
Ngày 24 / 02/2011
Tiết 48-Bài 45 DÂY THẦN KINH TỦY
I Mục tiêu:
1.Kiến thức:
- Trỡnh bày và ! dõy # kinh &
- '%(% thớch vỡ sao dõy # kinh & là dõy pha.
- / %0 dõy # kinh trờn tranh
2.Kĩ năng:
- Kĩ năng quan sát, phân tích, tổng hợp.
- Kĩ năng tự nghiên cứu và hoạt động nhóm
3.Thỏi độ:
- Cú thỏi 5 yờu thớch mụn 89 tớch :9 , tỏc nhúm.
II Đồ dựng
1 GV: Chuẩn bị tranh vẽ H45.1, H45.2
2 HS: Sgk, <9 bỳt
III Phương phỏp / Kĩ thuật dạy học
Trực quan, vấn đáp, thảo luận nhóm, thuyết trình.
IV Tổ chức dạy học:
* ?<% 5 6< bài
- @A tiờu: 2 B $%0 C9 gõy thỳ 8 /,
-
- Cỏch %0 hành
+ CH: Trình bày cấu tạo của tủy sống?
+ GV %H% %I vào bài:Núi dõy # kinh là dõy pha, / dõy # kinh cú
0 nào ?
Hoạt động 1: Cấu tạo của dây thần kinh tủy
- Mục tiêu: Trỡnh bày ! dõy # kinh &
/ %0 dõy # kinh trờn tranh
- Thời gian: 10’
- KL dựng 8 Tranh vẽ H45.1
- Tiến hành:
- GV yêu cầu HS đọc
thông tin, quan sát H45.1,
thảo luận :
?.Cú bao nhiờu 7% dõy
# kinh J-
- HS quan sát kỹ hình, đọc thông tin SGK tr.142 ->
Tự thu thập thông tin
Thảo luận ( +D% cõu N%
+Cú 31 7% dõy # kinh
-+ 2 gồm 2 rễ : Rễ
I Cấu tạo của dây thần kinh tủy
- Cấu tạo: có 31 đôi dây thần kinh tủy, mỗi dây gồm 2 rễ:
+ Rễ /RS rễ vận
động
Trang 2?.Nêu cấu tạo của dây
thần kinh tủy?
GV hoàn thiện kiến thức
cho HS:
Các rễ tủy đi ra khỏi lỗ
gian đốt tạo thành dây
thần kinh tủy
/RSV rễ vận động ), Rễ sau( rễ cảm giác)
Nhúm khỏc / xột R sung.
+ Rễ sau: rễ cảm giác Các rễ tủy đi ra khỏi lỗ gian đốt tạo thành dây thần kinh tủy
Hoạt động 2 Chức năng của dõy thần kinh tủy
- Mục tiêu: Trỡnh bày ! dõy # kinh &
'%(% thớch vỡ sao dõy # kinh & là dõy pha.
- Thời gian: 20’
- KL dựng 8 Tranh tranh vẽ H45.2
- Tiến hành:
GV yêu cầu HS quan sát
H45.2, nghiên cứu kĩ thí
nghiệm, đọc bảng 45,thảo
luận:
? Nêu chức năng của S
?.
?.Nêu chức năng của dây
thần kinh tủy ?
?.Vì sao dây thần kinh
tủy là dây pha ?
GV nhận xét và hoàn
thiện kiến thức cho HS
- GV yêu cầu HS đọc kết
luận chung
- HS đọc kỹ nội dung thí nghiệm và kết quả ở bảng
45 SGK -> thảo luận nhóm -> rút ra kết luận về
ch c năng của rễ tuỷ.
+ Rễ /RS dẫn truyền xung thần kinh vận động + Rễ sau dẫn truyền xung thần kinh cảm giác
Dây thần kinh tuỷ có chức năng dẫn truyền xung thần kinh theo 2 chiều
+Vỡ dây thần kinh tủy do các bó sợi cảm giác và vận
động nhập lại nối với tủy sống qua rễ /RS và rễ sau tạo thành dây pha
Đại diện nhóm trình bày, các nhóm khác bổ sung.
II Chức năng của dây thần kinh tủy
- Rễ /RS dẫn truyền xung thần kinh vận động
- Rễ sau dẫn truyền xung thần kinh cảm giác
Dây thần kinh tuỷ có chức năng dẫn truyền xung thần kinh theo 2 chiều
- Dây thần kinh tủy do các
bó sợi cảm giác và vận
động nhập lại nối với tủy sống qua rễ /RS và rễ sau tạo thành dây pha
V Tổng kết và hướng dẫn học tập ( 5’):
1 Tổng kết:
? Nêu rõ cấu tạo và chức năng của dây thần kinh tuỷ?
? Tại sao nói dây thần kinh tuỷ là dây pha?
2 Hướng dẫn học tập
- Hoàn thành câu hỏi bài tập sách giáo khoa
- Chuẩn bị bài 46:
+Tỡm %T U trớ và ! nóo 5- Tỡm %T và ! A nóo, nóo trung gian, %T nóo.
Trang 3Ngày soạn: 10/02/2011
Ngày giảng: 18/02/2011
Bài 46 TRỤ NÃO, TIỂU NÃO, NÃO TRUNG GIAN
I Mục tiêu: Sau bài học này, học sinh cần đạt
1 Kiến thức:
- Trỡnh bày U trớ và cỏc thành ,# ! 5 nóo
- Trỡnh bày và ! A nóo, %T nóo và nóo trung gian ./ %0 cỏc 5 ,/ ! 5 nóo trờn mụ hỡnh
2 Kĩ năng:
- Rèn kĩ năng quan sát, phân tích, tổng hợp.
- Kĩ năng tự nghiên cứu và hoạt động nhóm
3 Thái độ:
- Có ý thức học tập bộ môn
II Đồ dùng dạy học
GV: Chuẩn bị tranh vẽ H46.1, H46.2, H46.3 và mô hình não, bảng phụ
HS: Y U bài < nhà
III Tiến trình dạy học
1 Ổn định (1’)
2 Kiểm tra bài cũ (5’)
- Tại sao nói dây thần kinh tủy là dây pha?
Trang 4- Trình bày cấu tạo và chức năng của dây thần kinh tủy?
3 Bài m ới (30’)
L6
Z gỡ , [6 < " và có chức năng gì ?
.^` DUNG
Hoạt động 1 Tìm hiểu vị trí và các thành phần của não bộ :7’
GV yêu cầu HS đọc thông
tin, quan sát H46.1, thảo
luận hoàn thành bài tập
trong SGK trang 144
Truù naừo tieỏp lieàn vụựi tuyỷ
soỏng ụỷ phớa dửụựi Naốm giửừa
truù naừo vaứ ủaùi naừo laứ :
………Truù naừo goàm ………,
………vaứ ………… Naừo giửừa
goàm …….…………ụỷ maởt trửụực
vaứ ……… ụỷ maởt
sau.Phớa sau truù naừo laứ
…………
Gv 8% % %I lờn hoàn
thành bài /, trờn ( ,A-
GV chớnh xaực hoaự laùi thoõng
tin
Gv 8% 1 -2 hoùc sinh chổ
treõn tranh vũ trớ , giụựi haùn
cuỷa truù naừo , tieồu naừo , naừo
trung gian
HS dựa vào hình vẽ -> Tìm hiểu vị trí các thành phần não và hoàn thành bài /, SGK trang 144
Hs +# + lờn hoàn thành
1- Não trung gian 2- Hành não 3- Cầu não 4- Não giữa 5- Cuống não 6- Củ não sinh R 7- Tiểu não
Hs khỏc / xột
Hs % %I lờn xỏc U
thụg tin trờn tranh
1/ Vị trí và các thành phần của não bộ
Não bộ kể từ PRS# lên trên gồm : trụ não, não trung gian, đại não, tiểu não nằm phía sau trụ não
Hoạt động 2 Hoạt động 2:Tìm hiểu cấu tạo và chức năng của trụ não: 10’
GV yêu cầu HS quan sát
H46.2, đọc thông tin, thảo
luận: 3’
+ Hoàn thành bảng 46
+ Nêu cấu tạo và chức
năng của trụ não?
- GV hoàn thiện kiến thức
cho HS: 2 c là D
liờn + 89 B% cỏc ,#
trờn ! nóo H% *B và
bao quanh xỏm
2 xỏm /, trung thành
nhõn xỏm 3 là trung khu
# kinh, e% P phỏt cỏc
Hs tửù thu nhaọn vaứ xửỷ lớ thoõng tin ( +/ ủeồ traỷ lụứi caõu hoỷi :
Moọt vaứi hs % %I lờn hoàn thành ( 46 lụựp boồ sung
+2 c <
ngoài, xỏm < trong
F2 %g $%T9
%g hũa 5 ! cỏc
5% quan và i
g 2/ Cấu tạo và chức năng của trụ não
- Trụ não tiếp liền với tuỷ
sống
- Cấu tạo: chất trắng ở ngoài, chất xám ở trong
- Chức năng: chất xám điều khiển, điều hoà hoạt động của các nội quan
- Chất trắng : dẫn truyền
Trang 5dõy # kinh nóo ( cú 12
7% dõy # kinh nóo, L6
3 +% dõy: dõy (6 giỏc,
dõy / 5 và dõy pha)
- Giải thích cho hs thấy 'R
chức năng chủ yếu của trụ
não là : điều khiển, điều hoà
các nội quan( tuần hoàn, hô
hấp , tiêu hoá) do nhân xám
đảm nhiệm
Chất trắng làm nhiệm vụ dẫn
truyền
Hs ghi
/-Baỷng 46 trang 145:Vị trí, chức năng của tuỷ sống và trụ não
Vị trí Chức năng Vị trí Chức năng Chất xám ở giữa tuỷ
sống, thành dải liên tục
Căn cứ thần kinh( trung khu)
Phân thành các nhân xám
Căn cứ thần kinh
Bộ phận
Chất trắng Bao quanh
chất xám
Dẫn truyền dọc
Bao phía ngoài các nhân xám
Dẫn truyền dọc
và nối 2 bán cầu sau tiểu não
Bộ phận ngoại biên( dây
thần kinh)
Dây thần kinh pha( 31 đôi) 3 loại: dây cảm giác, dây vận
động và dây pha( 12 đôi)
Hoạt động 3 Tìm hiểu não trung gian :7’
GV yêu cầu HS đọc thông
tin, ( +D%:
?.Nêu cấu tạo và chức năng
của não trung gian?
GV yêu cầu HS lên xác định
trên mô hình
GV hoàn thiện kiến thức
cho HS
HS đọc thông tin, ( +D%:
+Não trung gian nằm giữa trụ não và đại não( gồm đồi thị và vùng PRS# đồi) Đồi thị là trạm cuối cùng chuyển
truyền cảm giác từ PRS# đi lên não
+Các nhân xám nằm ở vùng PRS# đồi điều khiển quá
trình trao đổi chất và điều hoà thân nhiệt
Hs % %I lờn xỏc U trờn
mụ hỡnh
Hs ghi /
3 Não trung gian
Cấu tạo và chức năng:
+ Chất trắng: chuyển tiếp
PRS# lên não + Chất xám: là các nhân xám điều khiển quá trình trao đổi chất và điều hoà thân nhiệt
Hoạt động 4.Tỡm hiểu Tiểu não :8’
GV yêu cầu HS quan sát HS quan sát H46.3, đọc 4/ Tiểu não
Trang 6H46.3, đọc thông tin, thảo
luận:
+ Vị trí của tiểu não?
thế nào?
+ Tiểu não có chức năng
gì?
Vd: khi phá tiểu não chim
bồ câu , con vật đi lảo đảo,
mất thăng bằng
Khi huỷ một bên tiểu não
ếch, cũng làm cho ếch nhảy,
bơi lệch về phía huỷ tiểu
não
GV hoàn thiện kiến thức
cho HS
GV yêu cầu HS đọc kết luận
chung
thông tin, ( +D%
+ Tiểu não nằm sau trụ não , PRS# bán cầu não
+ Tiểu não có chất chất xám
ở ngoài và chất trắng ở trong
+2 %g hũa, ,B%
, cỏc l 5 , , và
%Z [ cho e
T-Hs 8 ghi H và ghi /
thụng tin
- Vị trí: sau trụ não, PRS# bán cầu não
- Cấu tạo:
+Chất xám: ở ngoài làm thành vỏ tiểu não
+ Chất trắng ở trong là
- Chức năng: Điều hoà, phối hợp các cử động phức tạp và giữ thăng bằng cho cơ thể
4 Củng cố: 5’
- Gv yêu cầu hs nhắc lại cấu tạo và chức năng của trụ não, não trung gian và tiểu não ?
- Trả lời câu 1 sgk-146:
Các bộ phận
Đặc điểm
Trụ não Não trung gian Tiểu não
Cấu tạo Gồm: hành tuỷ, cầu
não và não giữa Chất trắng bao ngoài, chất xám là các nhân xám
Gồm: đồi thị và vùng PRS# đồi thị
Đồi thị và các nhân xám, vùng PRS# đồi
là chất xám
Vỏ chất xám nằm ngoài
Chất trắng là các
liên hệ giữa tiểu não với các phần khác của hệ thần kinh Chức năng điều khiển hđ của
các cơ quan sinh tiêu hóa, hô hấp…
điều khiển quá
trình trao đổi chất
và điều hoà thân nhiệt
điều hoà và phối hợp các hoạt động phức tạp
5/ Hướng dẫn về nhà: 2’
- Học và làm các câu hỏi cuối bài
Câu 2: RA# say /R chân nam đá chân chiêu là do /R đã ngăn cản, ức chế sự dẫn truyền qua xinap giữa các tế bào có liên quan đến tiểu não.Tiểu não không điều khiển /R -RS đi không vững
- Đọc mục em có biết
- Tìm hiểu /RS bài sau:
Trang 7+Tìm %T và ! % não
Long Khánh, ngày 12 tháng 02 6 2011
Kí I ! TTCM
... vẽ -& gt; Tìm hiểu vị trí thành phần não hồn thành /, SGK trang 144Hs +# + lờn hoàn thành
1- Não trung gian 2- Hành não 3- Cầu não 4- Não 5- Cuống não 6- Củ não sinh R 7- Tiểu... bán cầu sau tiểu não
Bộ phận ngoại biên( dây
thần kinh)
Dây thần kinh pha( 31 đôi) loại: dây cảm giác, dây vận
động dây pha( 12 đôi)
Hoạt động Tìm hiểu não... Y U < nhà
III Tiến trình dạy học< /b>
Ổn định (1’)
Kiểm tra cũ (5’)
- Tại nói dây thần kinh tủy dây pha?
Trang