3/ Chu trình nước - Nước mưa rơi xuống đất, một phần thấm xuống các mạch nước ngầm, một phần tích lũy trong sông , suối, ao , hồ,… - Nước mưa trở lại bầu khí quyển dưới dạng nước thông q[r]
Trang 1Bài 44: CHU TRÌNH SINH ĐỊA HOÁ VÀ SINH QUYỂN
I- MỤC TIÊU
1/ Kiến thức
- Nêu khái niệm niệm khái quát về chu trình sinh địa hoá Nêu được các nội dung
chủ yếu của chu trình cacbon, nitơ, nước
- Nêu được khái niệm sinh quyển, các khu sinh học trong sinh quyển và lấy ví dụ
minh họa các khu sinh học đó
- Giải thích được nguyên nhân của một số hoạt động gây ô nhiễm môi trường, từ
đó nâng cao ý thức bảo vệ môi trường thiên nhiên
- Biết được khí CO2 thải vào bầu khí quyển ngày càng nhiều gây nhiều thiên tai
trên trái đất
2/ Kĩ năng
Phát triển năng lực quan sát, phân tích, so sánh, khái quát hoá
3/ Thái độ
- Yêu thích nghiên cứu về sinh thái học
- Sử dụng hợp lý và tiết kiệm nguồn nước sạch
- có ý thức bảo vệ môi trường sống
II- PHƯƠNG TIỆN
1/ Chuẩn bị của GV
Tranh vẽ hình 44.1, 44.2, 44.3, 44.4 44.5
2/ Chuẩn bị của HS
Chuẩn bị bài trước ở nhà
III- PHƯƠNG PHÁP
Hỏi đáp – diễn giảng – thảo luận
IV – TIẾN TRÌNH BÀI GIẢNG
1/ On định lớp : kiểm tra sĩ số
2/ Kiểm tra bài cũ
- Thế nào là chuỗi và lưới thức ăn ? cho ví dụ minh họa về 2 loại chuỗi thức ăn
3/ Bài mới
Gv: quan sát hình 44.1 hãy cho biết
- Vòng bên ngoài thể hiện điều gì?
- Vòng bên trong thể hiện điều gì?
- Trao đổi vật chất giữa quần xã và môi trường
vô sinh được thực hiện qua quá trình nào?
- Theo chiều mũi tên trên hình 44.1 hãy giải
thích một cách khái quát sự trao đổi vật chất
trong quần xã và chu trình sinh địa hoá
- Chu trình sinh địa hoá là gì? bao gồm các thành
phần nào?
- Dạng cacbon đi vào chu trình là gì?
- Bằng những con đường nào cacbon đã đi từ
I- Trao đổi vật chất qua chu trình sinh địa hóa
- Chu trình sinh địa hoá là chu trình trao đổi các chất trong tự nhiên
- Một chu trình sinh địa hoá gồm có các phần: tổng hợp các chất, tuần hoàn vật chất trong tự nhiên, phân giải và lắng đọng một phần vật chất trong đất , nước
II- Một số chu trình sinh địa hoá
1/ Chu trình cacbon
- Cacbon đi vào chu trình dưới dạng cabon điôxit ( CO2)
- TV lấy CO2 để tạo ra chất hữu cơ đầu tiên thông qua QH
Trang 2chất trong QX và trở lại MT không khí và môi
trường đất?
- Có phải lượng cacbon trong QX được trao đổi
liên tục theo vòng tuần hoàn kín hay không? vì
sao?
- Nguyên nhân gây nên hiệu ứng nhà kính?
- Tác hại của hiệu ứng nhà kính ?
- Để khắc phục hiệu ứng nhà kính thì con người
cần có những biện pháp nào ?
- TV hấp thụ nitơ dưới dạng nào?
- Mô tả ngắn gọn sự trao đổi nitơ trong tự nhiên?
- Lượng nitơ được tổng hợp từ con đường nào là
lớn nhất?
- Hãy nêu một số biện pháp sinh học làm tăng
hàm lượng đạm trong đất để năng cao năng suất
cây trồng và cải tạo đất?
- Nêu nội dung chủ yếu của chu trình nước?
- Hãy nêu một số nguyên nhân gây ô nhiễm môi
trường nước ?
- Nước có phải là nguồn tài nguyên vô tận hay
không ?
- Nêu các biện pháp bảo vệ nguồn nước?
- Sinh quyển là gì?
- Nêu tên và đđ của các khu sinh học trong SQ?
cacbon, SV trả lại CO2 và nước cho môi trường
- Nồng độ khí CO2 trong bầu khí quyển đang tăng gây thêm nhiều thiên tai trên trái đất
2/ Chu trình nitơ
- TV hấp thụ nitơ dưới dạng muối amôn (NH4+) và nitrat (NO3-)
- Các muồi trên được hình thành trong tự nhiên bằng con đường vật lí, hóa học và sinh học
- Nitơ từ xác SV trở lại môi trường đất, nước thông qua hoạt động phân giải chất hữu cơ của
VK, nấm,…
- Hoạt động phản nitrat của VK trả lại một lượng nitơ phân tử cho đất, nước và bầu khí quyển
3/ Chu trình nước
- Nước mưa rơi xuống đất, một phần thấm xuống các mạch nước ngầm, một phần tích lũy trong sông , suối, ao , hồ,…
- Nước mưa trở lại bầu khí quyển dưới dạng nước thông qua hoạt động thoát hơi nước của lá cây và bốc hơi nước trên mặt đất
III- Sinh quyển
1/ Khái niệm SQ
SQ là toàn bộ SV sống trong các lớp đất, nước và không khí của TĐ
2/ Các khu sinh học trong sinh quyển
- Khu sinh học trên cạn: đồng rêu đới lạnh, rừng
thông phương Bắc, rừng rũng lá ôn đới,…
- khu sinh học nước ngọt: khu nước đứng ( đầm,
hồ, ao, )và khu nước chảy ( sông suối)
- Khu sinh hoc biển:
+ theo chiều thẳng đứng: SV nổi, ĐV đáy, + theo chiều ngang: vùng ven bờ và vùng khơi
4/ Củng cố
- Nêu khái niệm về chu trình sinh địa hoá, chu trình cacbon, chu trình nitơ, chu trình
nước trong tự nhiên
Trang 3- Những nguyên nhân làm cho nồng độ khí co2 trong bầu khí quyển tăng? Nêu hậu quả và cách hạn chế
- Nêu các biện pháp sinh học để nâng cao hàm lượng đạm trong đất nhằm cải tạo và nâng
ca năng suất cây trồng
3 Củng cố và hướng dẫn về nhà :
* Củng cố : Sử dụng ô ghi nhớ và bài tập cuối bài
* Hướng dẫn về nhà : làm bài tập,học bài cũ và chuẩn bị bài mới trước khi đến lớp