* Nhạc lí và tập đọc nhạc: ở phần này các em sẽ được trang bị những kiến thức cơ bản về âm nhạc, nhận biết các kí hiệu âm nhạc và lam quen với cách đọc nhạc.. * Âm nhạc thường thức: Giới[r]
Trang 1Tuần 1 Ngày soạn: 05/ 9/ 2010
Tiết 1 Ngày dạy: 09/ 9/ 2010
GIỚI THIỆU MÔN HỌC ÂM NHẠC Ở TRƯỜNG THCS
HỌC HÁT BÀI QUỐC CA
I Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức:
- HS có khái niệm về nghệ thuật âm nhạc
- Học sinh nắm sơ lược về các phân môn học hát,nhạc lý,tập đọc nhạc và Âm nhạc thường thức
- Ôn tập lại bài hát "Quốc ca" của Việt Nam.
2 Kĩ năng:
- Biết cảm thụ về âm nhạc, biết tác dụng của từng phân môn
- Thể hiện chính xác bài hát "Quốc ca" của Việt Nam
3 Thái độ: Các em biết thường xuyên tiếp xúc với âm nhạc để học tập tốt hơn.
II Chuẩn bị:
- Nhạc cụ quen dùng (Đàn phím điện tử)
- Đàn và hát thuần thục, chính xác bài hát Quốc ca Việt Nam.
III Tiến trình dạy học
1 Ổn định lớp: Kiểm tra sĩ số
2 Kiểm tra bài cũ: (3’) Kiểm tra sự chuẩn bị bài của học sinh.
3 Dạy bài mới:
TG Hoạt động của thầy và trò Nội dung
20’
Hoạt động 1
GV chỉ định HS đọc sgk
HS đọc bài
H: Tiếng hát có được gọi là âm thanh
không?
HS: được gọi là âm thanh
H: Tiếng phát ra từ động cơ có được gọi
là âm nhạc không?
HS: không được gọi là âm nhạc
H: Tiếng hát có được coi là âm nhạc
không?
HS: tiếng hát được coi là âm nhạc vì nó
có giai điệu và tiết tấu
GV khái quát nội dung ghi bảng
GV giới thiệu thêm: Âm nhạc có giai
điệu và tiết tấu Tác dụng của âm nhạc
giúp ta thư giãn, tạo sự thoải mái …
I Giới thiệu môn âm nhạc ở trường trung học cơ sở.
1 Khái niệm về âm nhạc
- Âm nhạc là nghệ thuật của những
âm thanh đã được chọn lọc, dùng để diễn tả toàn bộ thế giới tinh thần của con người
Trang 2Chính vì thế mà âm nhạc được đưa vào
chương trình phổ thông nhằm giúp các
em có được những giờ phút thư giãn sau
những giờ học căng thẳng Ngoài ra môn
học này còn trang bị cho các em những
kiến thức cơ bản để các em có những
hiểu biết nhất định về môn âm nhạc
GV giới thiệu về chương trình âm nhạc
ở trường THCS
HS nghe, chép bài
Hoạt động 2
-Gv giới thiệu về bài hát Quốc ca cho
học sinh: đây là một bài hát khá quen
thuộc không chỉ với các em học sinh mà
nó còn có một ý nghĩa quan trọng với
nhân dân Việt Nam Năm 1945 khi nước
Việt Nam giành độc lập từ tay TDP lần
đầu tiên ca khúc Tiến quân ca của nhạc
sĩ Văn Cao được phát trên đài tiếng nói
Việt nam và ca khúc ấy dã được chọn là
Quốc ca của nước Việt Nam dân chủ
công hòa và từ đó ca khúc này không chỉ
vang lên trên đất nước Việt Nam mà còn
được vang lên ở rất nhiều nơi trên thế
giới
GV mở cho học sinh nghe băng mẫu
HS lắng nghe
GV đàn cho học sinh hát bài hát
HS nghe nhạc và hát
2 Giới thiệu về chương trình
- Âm nhạc ở trường THCS gồm 3 phân môn:
* Học hát : trong chương trình THCS các em sẽ được học 28 bài hát tất cả Ở 3 khối lớp 6, 7, 8 mỗi lớp được học 8 bài riêng lớp 9 học 4 bài
* Nhạc lí và tập đọc nhạc: ở phần này các em sẽ được trang bị những kiến thức cơ bản về âm nhạc, nhận biết các kí hiệu âm nhạc và lam quen với cách đọc nhạc
* Âm nhạc thường thức: Giới thiệu cho các em những thể loại âm nhạc, một số nhạc sĩ trong nước và nước ngoài, giới thiệu về dân ca và những sinh hoạt văn hóa âm nhạc của Việt Nam
II Học hát Quốc ca.
1 Giới thiệu về bài hát Quốc ca
2 Học hát Quốc ca
Trang 3GV nghe và sửa những chỗ sai.
HS lắng nghe và sửa sai
GV đàn và cho học sinh hát lại bài hát
HS hát bài và sửa những chỗ sai
4 Củng cố: (2’)
Hs nhắc lại những kiến thức thu được trong bài học
5 Hướng dẫn về nhà: (2’)
- Về nhà học thuộc bài Quốc ca
- Chuẩn bị bài: Học hát bài Tiếng chuông và ngọn cờ.
**********************************************
Tuần 2 Ngày soạn: 14/ 09/ 2010 Tiết 2 Ngày dạy: 16 /09 / 2010
BÀI ĐỌC THÊM: ÂM NHẠC Ở QUANH TA
I Mục tiêu bài học :
1 Kiến thức:
- Dạy cho HS biết hát một bài hát hay của nhạc sĩ Phạm Tuyên, đồng thời giới thiệu một
số ca khúc tiêu biểu của ông viết cho thiếu nhi
- Hát đúng giai điệu bài hát
2 Kĩ năng:
Qua bài hát bước đầu cho HS nghe và phân biệt được tính chất nhẹ nhàng, mềm mại của giọng thứ và tính chất khoẻ, tươi sáng của giọng trưởng
3 Thái độ:
Giáo dục các em yêu hoà bình và tình thân ái, đoàn kết
II Phần chuẩn bị :
1 Chuẩn bị của GV:
- Đàn Organ, thanh phách, đĩa nhạc
- Máy nghe, tranh ảnh về buổi lễ chào cờ
2 Chuẩn bị của HS:
- SGK âm nhạc, vở ghi
- Thực hiện theo hướng dẫn của gv
III Tiến trình bài dạy :
1 ổn định tổ chức: (1’)
GV kiểm tra sĩ số lớp
2 Kiểm tra bài cũ : (5’)
H: Âm nhạc là gì? Tác dụng của âm nhạc?
Hs: Âm nhạc là nghệ thuật của âm thanh Tác dụng của âm nhạc mang tính giải trí
H: Hát bài hát Quốc Ca
3 Bài mới
T/g Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng
Trang 4HS đọc sgk.
H: Hãy nêu nhưng nét chính về nhạc sĩ
Phạm Tuyên cũng như phong cách âm
nhạc của ông?
HS trả lời
H: Kể tên một số bài hát của nhạc sĩ?
HS trả lời
H: Hãy giới thiệu một cách ngắn gọn về
xuất xứ của bài hát “Tiếng chuông và ngọn
cờ”?
GV hát mẫu theo nhạc đệm
GV treo bản nhạc đã chép sẵn gọi 1- 3 em
đọc lời ca
H: Bài hát có nội dung gì?
HS nêu nội dung
H: Bài hát được chia làm mấy đoạn, mấy
câu?
HS nhận xét
GV đệm đàn cho HS luyện thanh
GV đàn câu thứ nhất 1 lần và hát mẫu 2
lần cho HS nghe
GV bắt điệu cho HS hát 1-3 lần
GV đàn câu thứ 2 cho học sinh nghe
GV gọi 1-3 em hát lại – GV nhận xét
GV bắt điệu cho cả lớp hát câu 2
GV gọi 1-2 em ghép câu 1 và câu 2 của
đoạn 1 GV nhận xét
GV bắt điệu cho lớp hát ghép đoạn 1
GV dạy đoạn 2 dạy tương tự như đoạn 1
H: Em hãy so sánh tính chất của đoạn 1 và
đoạn 2?
HS: Luyện tập theo hình thức hát và vỗ
cờ.
1 Tác giả
- Nhạc sĩ Phạm Tuyên sinh năm
1930, quê ở Hải Dương Ông nguyên là trưởng ban âm nhạc đài TNVN và ban văn nghệ đài THVN
- Âm nhạc của ông trong sáng giản
dị, đằm thắm, dễ hát dễ thuộc
- Một số bài hát của ông: “Cánh én tuổi thơ” và “Như có bác trong ngày vui đại thắng”
2 Bài hát
- Hưởng ứng phong trào thiếu nhi quốc tế ngọn cờ hoà bình, năm
1985 ông đã sáng tác ca khúc này
- Bài hát nói lên ước vọng của tuổi thơ mong muốn một cuộc sống hoà bình, hữu nghị, đoàn kết giữa các dân tộc trên thế giới
- Bài hát được chia làm 2 đoạn:
Đoạn 1 “Trái đất …của ta” viết ở giọng rê thứ, đoạn 2 từ “Boong bính boong .đến hết” bài viết ở
giọng rê trưởng
* Dạy hát:
* Luyện thanh theo mẫu
- Bài hát chia làm 2 đoạn: Đoạn 1 làm 2 câu
* Dạy hát từng câu:
* Hoàn thiện bài hát:
* Tính chất : Đoạn 1 mềm mại, tha
thiết Đoạn 2 tươi sáng, khoẻ mạnh
* Tiết tấu:
Trang 5tay theo nhịp, tiết tấu của 2 đoạn
HS: Từng bàn luyện tập hát và nhún theo
nhịp của bài hát
Hoạt động 2
GV gọi từ 1-3 em đọc bài đọc thêm
GV yêu cầu HS tóm tắt những ý chính của
bài đọc thêm
HS tóm tắt lại những ý chính của bài đọc
thêm
H: Âm nhạc là gì?
HS: Âm nhạc là nghệ thuật của âm thanh
H: Những âm thanh như thế nào mới được
dùng trong âm nhạc?
Hỏi: Âm nhạc nói lên điều gì?
HS trao đổi cùng bàn trả lời
GV kết luận
II Bài đọc thêm: Âm nhạc ở quanh ta.
4 Củng cố: (3’)
- Bài hát “ Tiếng chuông và ngọn cờ” đã nói lên khát vọng gì của tuổi thơ?
TL: ước vọng của tuỏi thơ mong muốn cuộc sống hòa bình, hữu nghị, đoàn kết giữa các dân tộc trên toàn thế giới.
- Hãy kể 1 số bài hát của nhạc sĩ Phạm Tuyên mà em biết?
TL: Chiếc đèn ông sao, Cánh én tuổi thơ, Gặp nhau dưới trời thu Hà Nội
- Hát hoàn chỉnh bài hát
5 Hướng dẫn về nhà: (2’)
- Về nhà hát đúng giai điệu và tính chất của bài hát
- Tập thêm một số động tác phụ họa
- Chuẩn bị bài mới: Những thuộc tính của âm thanh, các kí hiệu âm nhạc
**************************************
Trang 6Tuần 3 Ngày soạn: 21/ 09/ 2010
Tiết 3 Ngày dạy : 23/ 09/ 2010
ÔN TẬP BÀI HÁT: TIẾNG CHUÔNG VÀ NGỌN CỜ
NHẠC LÍ: - NHỮNG THUỘC TÍNH CỦA ÂM NHẠC
- CÁC KÍ HIỆU ÂM NHẠC
I Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức:
- HS biết được bốn thuộc tính của âm thanh, nhận biết tên 7 nốt nhạc trên khuông
- Học sinh biết và viết được khoá son trên khuông nhạc
2 Kĩ năng:
- HS thuộc bài hát, biết thể hiện sắc thái tình cảm khác nhau giữa hai đoạn a và b của bài
hát
- HS biết vừa hát vừa vận động phụ hoạ theo nhịp 2/4, biết thể hiện một số động tác phụ hoạ
3 Thái độ:
Học sinh tích cực tìm hiểu và yêu thích môn học
II Chuẩn bị:
1.Chuẩn bị của GV:
- Đàn phím điện tử
- Bảng phụ minh hoạ cho phần nhạc lí.
- Thanh phách
2 Chuẩn bị của HS
- Tìm hiểu nội dung bài học
- Thanh phách
III Tiến trình dạy học:
1 Ổn định tổ chức: (1’) Kiểm tra sĩ số
2 Kiểm tra bài cũ: (5’)
- Câu hỏi 1: Bài hát “ Tiếng chuông và ngọn cờ” của tác giả nào? Nêu những nét chính về
tác giả đó?
Trang 7Hs: Bài hát của nhạc sĩ Phạm Tuyên Ông sinh năm 1930 quê ở Hải Dương hiện đang làm trưởng ban âm nhạc của đài THVN và trưởng ban văn nghệ đài TNVN
- Câu hỏi 2: Hãy hát bài hát “ Tiếng chuông và ngọn cờ”.
HS: Thực hiện
Gọi HS khác nhận xét
GV nhận xét cho điểm
3 Bài mới:
T/g Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng
15’
20’
Hoạt động 1
H: Hát lại bài hát Tiếng chuông và
ngọn cờ?
GV yêu cầu HS nhận xét bạn hát
GV nhận xét và chỉnh sửa, nói lên
tính chất của từng đoạn
GV hát mẫu bài hát 1 lượt
GV hướng dẫn HS luyện tập theo
hình thức có người điều khiển theo
từng nhóm
Tổ nhóm lên trình bày theo từng
nhóm và cử người điều khiển nhóm
GV gọi một vài em lên hát đúng lời
đúng cao độ của bài hát
GV nhận xét cho điểm
GV đánh đàn cho HS đoán câu hát
trong bài từ câu 1- 3
GV hướng dẫn HS gõ:
+ Nhịp
+ Phách
+ Tiết tấu
HS chú ý làm theo và phân biệt
Hoạt động 2
GV chỉ định HS đọc nội dung sgk
HS đọc
H: Âm thanh gồm có mấy loại, là
những loại nào?
HS trả lời
GV giới thiệu về các thuộc tính của
âm thanh
I.Ôn tập bài hát “ Tiếng chuông và
ngọn cờ”
* Luyện tập theo nhóm
* Cách gõ nhịp, phách và tiết tấu của bài hát
II Nhạc lí
1 Những thuộc tính của âm thanh
* Có 2 loại âm thanh:
+ Loại 1: là những âm thanh không có cao độ gọi là tiếng động như: tiếng gõ vào bàn, tiếng kẹt cửa…
+ Loại 2: là những âm thanh có 4 thuộc tính rõ rệt (là những âm thanh dùng trong âm nhạc)
* Bốn thuộc tính của âm thanh:
+ Cao độ: độ trầm, bổng, cao, thấp
+ Trường độ: độ ngân dài, ngắn
Trang 8H: Để ghi một bản nhạc ta sử dụng
gì?
HS: kí hiệu âm nhạc
H: để ghi cao độ trong một bản nhạc
ta dùng mấy nốt nhạc?
HS: bảy nốt nhạc gồm: đồ, rê, mi,
pha, sol, la, si
H: Cấu tạo của một khuông nhạc như
thế nào?
HS suy nghĩ trả lời
GV hướng dẫn HS cách vẽ một
khuông nhạc
Hs thực hiện vẽ khuông nhạc
H: Em hãy cho biết khóa nhạc là gì?
HS trả lời
GV chốt nội dung
GV hướng dẫn HS cách vẽ khóa
nhạc
HS thực hiện vẽ khóa nhạc
+ Cường độ: độ mạnh, nhẹ
+ Âm sắc: sắc thái khác nhau
2 Các kí hiệu âm nhạc
a Các kí hiệu ghi cao độ:
- Dùng 7 nốt C-D-E-F-S-A-H(B)
- Trong một đoạn nhạc hay một bản nhạc giao hưởng chỉ dùng đến 7 nốt nhạc trên Đó chính là kí hiệu ghi cao độ
b Khuông nhạc:
- Gồm 5 dòng kẻ song song và cách đều nhau, ở giữa có khe và đều được tính từ dưới lên Ngoài ra còn có những dòng kẻ phụ ở trên và dưới khuông nhạc
c Khóa nhạc
- Là kí hiệu để xách định tên nốt trên khuông Có 3 loại khóa đó là khóa
Đô, khóa Pha và khóa Sol được sử dụng thông dụng nhất
- Ở khóa Sol nốt nhạc trên dòng kẻ thứ 2 là nốt sol qua đó ta tìm được các nốt nhạc khác
4 Củng cố: ( 2’)
- Nhắc lại những thuộc tính của âm thanh
- Thể hiện bài hát Tiếng chuông và ngọn cờ đúng những thuộc tính đó
5 Dặn dò: ( 2’)
- Về nhà tập vẽ khuông nhạc và các loại khóa nhạc
- Hát đúng sắc thái bài hát “ Tiếng chông và ngọn cờ”
- Trả lời câu hỏi trong SGK
- Chuẩn bị bài mới
***************************************
Tuần 4 Ngày soạn: 25/ 09/2010 Tiết 4 Ngày dạy : 29/ 09/2010
NHẠC LÍ: CÁC KÍ HIỆU GHI TRƯỜNG ĐỘ
Trang 9CỦA ÂM THANH TẬP ĐỌC NHẠC: TĐN SỐ 1.
I Mục tiêu.
1 Kiến thức:
- Cho HS nhận biết và làm quen với các hình nốt thường gặp trong bản nhạc
- HS biết được hình dáng 2 dấu lặng thường gặp có giá trị tương ứng với hình nốt nhạc
- Biết được vị trí nốt nhạc trên khuông và đọc được bài TĐN số 1
2 Kĩ năng:
- HS hiểu được quan hệ giữa các hình nốt (thông qua sơ đồ) và biết cách viết hình nốt trên khuông
- Đọc đúng cao độ, trường độ cường độ bài TĐN
3 Thái độ: Hiểu biết thêm về âm nhạc và thêm yêu môn học
II Chuẩn bị:
1 Chuẩn bị của GV:
- Bảng phụ ghi mối quan hệ giữa các nốt nhạc
- Đàn Oóc - gan
- Tập luyện kĩ bài TĐN số 1 và ghép lời ca
2 Chuẩn bị của HS:
- SGK âm nhạc, vở ghi
-Thực hiện theo đúng hướng dẫn của GV
III Tiến trình bài dạy:
1 Ổn định tổ chức: (1’)
GV kiểm tra sĩ số lớp
2 Kiểm tra bài cũ : (5’)
- Câu hỏi 1: Âm nhạc có mấy thuộc tính? Đó là những thuộc tính nào?
HS: Âm nhạc có 4 thuộc tính: cao độ, trường độ, cường độ, âm sắc
- Câu hỏi 2: Có mấy loại khóa nhạc? Nêu cách vẽ khuông nhạc?
HS: Có 3 loại khóa nhạc đó là khóa Đô, khóa Fa và khóa Sol
Khuông nhạc gồm 5 dòng kẻ song song cách đều nhau ở giữa có các khe và đều được tính
từ dưới lên Ngoài ra còn có dòng kẻ phụ và khe phụ ở trên và dưới khuông nhạc
Gọi HS khác nhận xét
GV nhận xét cho điểm
3 Bài mới
T/g Hoạt động của thầy và trò Nội dung ghi bảng
20’
Hoạt động 1
Hỏi: Kí hiệu ghi cao độ là gì?
HS: Để ghi lại được bài hát, bản nhạc thì
phải có ngôn ngữ riêng Đó chính là các kí
hiệu âm nhạc
GV: Như vậy để ghi lại giai điệu của bản
nhạcthì sử dụng 7 nốt nhạc - còn ghi lại độ
ngân ngắn dài của giai điệu thì chúng ta
phải dùng các kí hiệu ghi trường độ
I Nhạc lí: Các kí hiệu ghi trường
độ của âm thanh.
Trang 10Hỏi: Trường độ là gì?
- Là độ ngân ngắn dài ngắn của âm thanh
GV: Kí hiệu ghi trường độ được kí hiệu
bằng hệ thống các hình nốt
GV treo bảng phụ có ghi sơ đồ hình nốt từ
sgk
HS quan sát bảng phụ
Hỏi: Hình nốt là gì?
HS dựa vào sgk để trả lời
Hỏi: Hình nốt gồm những loại nào?
HS trả lời
GV giới thiệu
Hỏi: Trong những bài hát đã học những nốt
nhạc có những quy luật như thế nào ở trên
khuông nhạc?
HS: + Các nốt nhạc nằm ở dòng kẻ thứ 3
đuôi nốt có thể quay lên hoặc quay xuống
+ Các nốt từ dòng thứ 3 trở xuống đuôi nốt
quay quay lên
+ Các nốt từ dòng thứ 3 trở lên đuôi nốt
quay xuống
+ Các nốt có móc đứng cạnh nhau có thể
nối với nhau bằng ghạch ngang
GV hỏi HS định nghĩa dấu lặng
HS trả lời theo sgk
Hỏi: Dấu lặng đen, lặng đơn tương ứng với
nốtnào?
HS: Lặng đen tương ứng nốt đen
Lặng đơn tương ứng nốt đơn
Hoạt động 2
GV hướng dẫn hs đọc gam Cdur
GV hướng dẫn hs đọc tên nốt
HS nghe và làm theo hướng dẫn
1 Hình nốt ( trường độ)
- Để ghi độ dài của âm thanh người
ta đã dùng các kí hiệu ghi độ dài như:
+ Nốt tròn: bằng 2 nốt trắng
+ Nốt trắng: bằng 2 nốt đen
+ Nốt đen: bằng 2 nốt đơn
+ Nốt đơn: bằng 2 nốt kép
2 Cách viết các hình nốt trên khuông nhạc:
3 Dấu lặng
- Dấu lặng là kí hiệu chỉ thời gian tạm ngừng, nghỉ của âm thanh Mỗi hình nốt có một dấu lặng tương ứng
II Tập đọc nhạc: TĐN số 1
Đồ, Rê, Mi, Pha, Son, La.
1 Đọc gam
2 Đọc TĐN