Khi biết được công dân, tổ chức, cơ quan nhà nước vi phạm pháp luật, làm thiệt hại đến lợi ích của mình và nhà nước thì chúng ta phải tố cáo, khiếu nại để bảo vệ lợi ích cho mình và trán[r]
Trang 1Ngày soạn :11 /02/2012
Lớp 8A; Tiết 4 (tkb) Ngày dạy : 01/ 03 /2012 Sĩ số vắng
Lớp 8B; Tiết 3 (tkb) Ngày dạy : 02/ 03/2012 Sĩ số vắng
Lớp 8C Tiết 1 (tkb) Ngày dạy : 01/ 03/2012 Sĩ số vắng
Tuần 26 Tiết 25 Bài 18 QUyền khiếu nại và tố cáo
I Mục tiêu bài học:
1, Kiến thức:
- HS hiểu rõ nội dung, ý nghĩa của quyền khiếu nại, tố cáo, phân biệt sự giống và khác nhau của hai quyền này
2, Kĩ năng:
- HS có kĩ năng phân biệt, giải quyết các tình huống khiếu nại, tố cáo trong c/s
3, Thái độ:
- GD HS trung thực, mạnh dạn khi sử dụng quyền này
II/Chuẩn bị:
1 Giáo viên:
- SGK, SGV GDCD 8
- Phiếu học tập
- Giấy khổ lớn, bút dạ, băng dính, kéo
2 Học sinh: SGK GDCD 8
III Các giá trị sống cần tích hợp và những kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài.
- Các giá trị sống cần tích hợp: hợp tác GD lòng trung thực.Nhận biết.
- Những kĩ năng sống cơ bản được giáo dục trong bài:
- KN trình bàysuy nghĩ /ý tưởng.,
- KN tư duy sáng tạo,
- KN hợp tác
- KN phân tích so sánh
- KN ra quyết định; giải quyết vấn đề
IV/ Các phương pháp/ kĩ thuật dạy học tích cực có thể sử dụng.
- Thảo luận nhóm/ lớp
- Giải quyết vấn đề
- Xử lí tình huống
- Động não
IV Tài liệu phương tiện
1- Thầy : SGK, SGV, BTTH, VBT, máy chiếu, (bảng phụ)
- Luật khiếu nại, tố cáo
- Bảng so sánh quyền khiếu nại, tố cáo
2- Trò : SGK, đọc trước bài ở nhà, sưu tầm tư liệu, bài báo về việc bv tài sản nhà nước, và lợi ích công cộng
V- Các hoạt động dạy - học
Trang 21- ổn định lớp :
2- Kiểm tra bài cũ
3- Bài mới:
Hoạt động 1 Giới thiệu bài mới:
Điều 74 HP năm 1992 qui định CD có quyền khiếu nại và tố cáo Phát luật nước ta thừa nhận
và bảo vệ quyền cơ bản của công dân theo khuôn khổ của pháp luật nước CHXHCNVN, trong đó có quyền khiếu nại, tố cáo của công dân Muốn biết quyền khiếu nại, tố cáo của CD là gì, ccacs quyền
đó dược thực hiện như thế nào, chúng ta cùng tìm hiểu bài 18 quyền khiếu nại, tố cáo của công dân
HOẠT ĐỘNG 1: Tỡm hiểu phần “ Đặt vấn đề ”(10’)
- Mục tiêu :Bước đầu học sinh hiểu được công dân có quyền khiếu nại, tố cáo.
- Rèn các kỹ năng sống:Làm việc nhóm,hợp tác, suy nghĩ tích cự, thực hành, nhận biết, phân biệt.
Gv : Yờu cầu học sinh đọc phần
đặt vấn đề, sau đú hỏi :
- Nếu nghi ngờ cú địa điểm buụn
bỏn và sử dụng ma tỳy, em sẽ sử
lý ra sao?
- Phỏt hiện người lấy cắp xe đạp
của ban An thỡ em sẽ làm gỡ?
- Theo em anh H phải làm gỡ để
bảo vệ quyền lợi của mỡnh?
- Trong ba trường hợp, trường
hợp nào sử dụng quyền tố cỏo,
trường hợp nào sử dụng quyền
khiếu nại?
- Em rỳt ra bài học gỡ qua 3 tỡnh
huống trờn?
Gv: Nhận xột, kết luận
Đọc
Trả lời
Trả lời
Trả lời
Trường hợp 1,2: xác minh đúng
thì đi tố cáo với cơ quan công an
để kịp thời ngăn chặn -> Quyền
tố cỏo Trường hợp 3: anh H nên khiếu
nại để đợc khôi phục lại quyền
lợi của mình -> quyền khiếu nại
HS: thảo luận và cử đại diện trình bày
Rỳt ra bài học
I - Đặt vấn đề.
Tỡnh huống (sgk-tr 50)
- Nếu nghi ngờ bỏo cho cơ quan chức năng theo dừi
- Khi biết người lấy cắp xe đạp của bạn An bỏo cho thầy cụ
và cơ quan cụng an
- Anh H sẽ khiếu nại với cơ quan cú thẩm quyền
*Bài học:
Trang 3Khi biết được cụng dõn, tổ chức, cơ quan nhà nước vi phạm phỏp
luật, làm thiệt hại đến lợi ớch của mỡnh và nhà nước thỡ chỳng ta phải
tố cỏo, khiếu nại để bảo vệ lợi ớch cho mỡnh và trỏnh thiệt hại cho xó hội.
? Qua 3 tỡnh huống 1, 2,3 em thấy cú sự khỏc
nhau hay khụng? Nếu cú thỡ khỏc nhau như
thế nào?
GV: cho hs tiếp tục tỡm hiểu về quyền KN và
TC
HS phõn tớch
Tỡnh huống (1) (2) và 3 đó cú sự khỏc nhau về cả nội dung và hỡnh thức ở tỡnh huống (3) vỡ muốn đũi hỏi lợi ớch của bản thõn mỡnh thỡ cần phải KN, TC
Hoạt động 2 Nhận biết quyền khiếu nại,quyền tố cáo
- Mục tiêu :Nhận ra khi nào cần khiếu nại,khi nào cần tố cáo.
- Rèn các kỹ năng sống:Làm việc nhóm,hợp tác ,suy nghĩ tích cực,thực hành ,nhận biết,phân biệt.
*Cỏch thực hiện:
Giỏo viờn nờu tỡnh huống
Gv chia HS thành 4 nhúm và giao
cho mỗi nhúm thảo luạn một tỡnh
huống
GV phỏt phiếu cõu hỏi thảo luận
cho cỏc nhúm
N1 Tỡnh huống: Bạn Bỡnh là một
hs lớp 8 chăm ngoan học giỏi Do
mắc một sai sút nhỏ trong việc
thực hiện nội quy của đội (đi họp
muộn) CGCN ra quyết định kỉ
luật đối với bạn Bỡnh và hạ hai
bậc hạnh kiểm Bạn An núi: Bạn
làm đơn khiếu nại đi?
? Theo em, bạn An khuyờn bạn
Bỡnh như vậy là đỳng hay sai?
Nếu muốn khiếu nại việc này
theo em bạn Bỡnh phải:
1 Khiếu nại vỡ cụ giỏo ra quyết
định kỉ luật sai.
2.Khiếu nại chớnh quyết định kỉ
HS làm việc theo nhúm và thảo luận theo cõu hỏi đó được phõn cụng
- Cỏc nhúm thảo luận và ghi kết quả ra giấy
- Đại diờn cỏc nhúm lần lượt bỏo cỏo, ỏp dụng kĩ thuật trỡnh bày một phỳt
- Cỏc nhúm khỏc nhận xột bổ sung
- Lớp lựa chọn đỏp ỏn phự hợp nhất theo cỏch hiểu của cỏc em
N1: Bạn An khuyờn bạn Bỡnh
như vậy là đỳng
- Nếu muốn khiếu nại vịệc này thi bạn Bỡnh phải khiếu nại chớnh quyết định kỉ luật của cụ giỏo chủ nhiệm khi cú căn cứ cho rằng quyết định đú là trỏi với qui định của nhà trường
Trang 4luật sai? Bạn An cú quyền khiếu
nại thay cho bạn Bỡnh hay
khụng? Vỡ sao?
3 Bạn Bỡnh thực hiện quyền KN
bằng hỡnh thức nào?
N2 Tỡnh huống: Chứng kiến cảnh
một bạn gỏi 14 tuổi đi làm thuờ
thường xuyờn bị chủ nhà đỏnh
đập Hoa rất thương bạn nờn cú ý
định tố cỏo hành động đú với cơ
quan cụng an Nhưng Hải căn
ngăn:
- Hóy nhờ bố mẹ đi bỏo cụng an,
chỳng mỡnh cũn nhỏ làm gỡ cú
quyền được tố cỏo người khỏc
Em cú đồng ý với với ý ,kiến
của bạn Hải khụng? Vỡ sao?
Từ hai tỡnh huống trờn và những
kinh nghiệm đó cú của hs GV
nờu cõu hỏi:
1 CD có thể căn cứ vào đâu để
thực hiện quyền khiếu nại, tố
cáo?
1: Vậy khi nào thì CD khiếu nại?
Khi nào thì CD tố cáo?
2: Mục đích của khiếu nại và tố
cáo có gì khác nhau?
3: Cơ sở của việc khiếu nại và tố
cáo có gì khác nhau?
4: Ai là người có quyền được
khiếu nại và tố cáo?
? Khi nào cụng dõn được thực sử
dụng quyền khiếu nại?
?: CD thực hiện quyền khiếu nại
bằng cách nào?
GV: nhận xét, kết luận.
- Bạn An khụng cú quyền khiếu nại thay cho bạn Bỡnh, vỡ khong
cú quyền và lợi ớch liờn quan trực tiếp đến quyết định của CGCN
- Bạn Bỡnh thực hiện quyền KN
bằng hỡnh thức trực tiếp hoặc viết đơn
N2: Khụng đồng ý với ý kiến của bạn vỡ ai cũng cú quyền tú cỏo cỏc hành vi, vi phạm phỏp luật
HS: căn cứ điều: 74 - HP 1992.
HS: đọc điều 74-HP 1992.
HS: suy nghĩ và trình bày
Trang 5- Khi quyết định, việc làm của
cán bộ, cơ quan nhà nước trái với
quy định của PL, vi phạm đến
quyền và lợi ích hợp pháp của
mình thì -> Khiếu nại
- Khi phát hiện các hành vi, vụ
việc vi phạm PL của cơ quan nhà
nước, cá nhân nào đó gây thiệt
hại đến lợi ích nhà nước, công
dân
-> tố cáo.
- Mục đích của khiếu nại: khôi
phục quyền và lợi ích hợp pháp
cho ngời khiếu nại
- Mục đích của tố cáo: phát giác,
ngăn chặn, hạn chế các hành vi vi
phạm PL gây thiệt hại cho NN,
CD
- CS của KN: khi quyền và lợi ích
hợp pháp của CD bị xâm phạm
- CS của tố cáo: tất cả các hành vi
vi phạm PL
- Người có quyền khiếu nại và tố
cáo: Tất cả CD (trừ người mất
năng lực hành vi dân sự)
- Hình thức: Trực tiếp, đơn thư,
đài báo, điện thoại qua đường dây
nóng
Gv đưa câu hỏi nhằm rèn cho hs
kn tư duy sáng tạo
?Nếu người KN không có đủ
năng lực hành vi pháp lí (không
biết chữ , mù ) phải thực hiện
như thế nào?
Qua tìm hiểu Gv tiếp tục cho hs
rút ra nội dung của bài học 1 và 2
trong SGK trang 51
HS rèn kĩ năng tư duy sáng tạo, nhận thức
HS trình bày khái niệm 1,2 trong sgk
HS đọc NDBH 1, 2 trong sgk
II Nội dung bài học
1 Quyền khiếu nại:
2 Quyên tố cáo.
Trang 6?: Qua tìm hiểu, em hiểu thế nào
là quyền khiếu nại? Thế nào là
quyền tố cáo?
GV khái quát nội dung bài học
1,2
Quyền khiếu nại
- Là quyền của cụng dõn đề nghị với cơ quan cú thẩm quyền xem xột cỏc
quyết định hành chớnh, hành vi hành chớnh làm thiệt hại lợi ớch của mỡnh
Quyền tố cỏo
- Là quyền của cụng dõn bỏo cho cơ quan nhà nước cú thẩm quyền hành vi vi phạm phỏp luật của cơ quan, tổ chức, cỏ nhõn gõy thiệt hại cho nhà nước, cơ quan,
cỏ nhõn
* Cách thực hiện:- trực tiếp bằng miệng.,
bằng đơn thư, Qua các phương tiện thông tin đại chúng
GV Qua nghiên cứu các em tìm hiểu
ND của 2 quyền này chúng ta tiếp tục
tìm hiểu sự giống và khác nhau giữa
quyên KN và quyền TC
Gv: Cho học sinh làm bài tập 4
(sgk-tr52 ), nhận xột sự giống và khỏc nhau
giữa quyền khiếu nại và tố cỏo
- Gv kết luận phần thảo luận (việc lập
bảng giúp hs so sánh sự giống và khác
nhau của KN và TC, khái quát đáp án
đưa lên bảng phụ.(MC)
So sỏnh
Hs ghi vào vở
Giống nhau
- Là quyền của cụng dõn được quy định trong Hiến phỏp
- Là cụng cụ để bảo vệ quyền và lợi ớch hợp phỏp của cụng dõn
- Là phương tiện cụng dõn tham gia quản lý nhà nước và xó hội
Trang 7- Trực tiếp, đơn, thư, bỏo , đài…
Người thực hiện (là ai?)
Những người cú quyền và lợi ớch bị xõm phạm
Là người trực tiếp bị hại
Bất cứ cụng dõn nào
Đối tượng
(vấn đề gỡ?)
Cỏc quyết định hành chớnh, hành vi hành chớnh
Hành vi vi phạm phỏp luật gõy thiệt hại đến lợi ớch nhà nước, của cụng dõn
…
Cơ sở (vỡ sao?)
Quyền, lợi ớch bản thõn người khiếu nại bị xõm phạm
Tất cả cỏc hành vi gõy thiệt hại đến lợi ớch nhà nước, quyền lợi ớch hợp phỏp của tổ chức, cơ quan, cụng dõn
Mục đớch
(để làm gỡ?)
Khụi phục quyền, và lợi ớch hợp phỏp của người khiếu nại đó bị xõm phạm hoặc bị thiệt hại
Là phỏt giỏc, ngăn chặn kịp thời hành
vi xâm phạm đến lợi ớch nhà nước, tổ chức, cụng dõn
Từ sự phân tích các nội dung trên cho
hs trả lời câu hỏi về ý nghĩa của quyền
KN và TC
- GV đặt câu hỏi: Nêu câu hỏi:
? Vì sao HP qui định công dân có
quyền khiếu nại, tố cáo? Vì sao HP ghi
nhận 2 quyền trên?
GV có thể gợi ý cho hs bản chất của
NN ta là gì? của ai?
- GV: Nếu HS không hiểu gv tiếp tục
đặt câu hỏi ?: nhà nước quy định CD
có quyền này có ý nghĩa gì?
- GV: Kết luận
Gv chốt: Để tạo cơ sở phỏp lý cho cụng
dõn bảo vệ quyền và lợi ớch hợp phỏp
HS cả lớp trao đổi, suy nghĩ trả lời
- Là NN dân chủ, NN của dân, do dân và vì dân Pháp luật ghi nhận hai quyền này
là để CD có cơ sở pháp lí đấu tranh phòng chống mọi hành
vi, vi phạm của cơ auan tổ chức, cá nhân là hình thức để
CD giám sát hoạt động của cơ quan NN, cán bọộ của NN khi thi hành công vụ
HS trình bày
3 ý nghĩa, tầm quan trọng của khiếu nại, tố cáo.
Trang 8khi bị xõm phạm, để tạo cơ sở phỏp lý
cho cụng dõn giỏm sỏt cỏc hoạt động
- Yờu cầu học sinh đọc điều 74- Hiến
phỏp 1992
- HS: Ghi vào vở
- Yờu cầu học sinh đọc điều 74- Hiến phỏp 1992
- Là quyền cơ bản của cụng dõn được ghi trong Hiến phỏp và cỏc văn bản luật
- Tạo điều kiện cho CD bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp khi bị xâm phạm
- Tạo cơ sở cho CD giám sát các hoạt động của cán
bộ, cơ quan nhà nước
- Góp phần ngăn ngừa, đấu tranh phòng chống tội phạm
Hoạt động 3: Tìm hiểu trách nhiệm của NN và công dân trong việc đảm bảo thực hiện và thực
hiện quyền KN, TC
Mục tiêu: - HS nêu được trách nhiệm của CD trong việc thực hiện quyền KN, TC và trách nhiệm của
NN trong việc đảm bảo thực hiện quyền KN, TC của CD
- Rèn luyện kĩ năng trình bày suy nghĩ, ý tưởng; kĩ năng hợp tác
GV: nêu tình huống
-A ghét B nên làm đơn tố cáo sai sự thật
về A
?: Theo em A làm nh vậy có vi phạm Pl
ko? Vì sao?
GV: vẫn tiếp tục tình huống trên: Ô B bị
ô A tố cáo sai sự thật đã tức giận và doạ
sẽ trả thù ô A
? Theo em việc làm đó của ô B có vi
phạm PL ko? Tại sao?
- GV: Tiếp tục nêu câu hỏi cho Hs liên
hệ
- GV: Theo em việc đặt hòm thư góp ý
có nên làm hay không? Vì sao? Mang
lại lợi ích gì?
? Em thấy các bạn trong trường ta đã
HS: có vi phạm PL vì: việc
làm đó đã xúc phạm danh dự của ngời khác, đồng thời gây phiền hà, hao tốn công sức, tiền của nhà nước
HS: trả lời theo điều 74 - HP 1992
Trang 9thực hiện tốt hai quyền này chưa? Ví
dụ?
?: khi thực hiện quyền khiếu nại, tố cáo
CD cần đảm bảo yêu cầu gì?
GV: đó chính là trách nhiệm của CD
khi thực hiện quyền KN, TC của mình
- Trỏch nhiệm của cơ quan giải quyết
khiếu nại, tố cỏo như thế nào?
HS: Tự liên hệ
HS: Trung thực khách quan
và thận trọng
Trả lời 3, Trách nhiệm của CD
khi tham gia khiếu nại, tố cáo:
4 Trỏch nhiệm của cụng dõn, Nhà nước,
- Trách nhiệm của công dân:
- Trách nhiệm của nhà nước:
- Trách nhiệm của công dân:
+ Phải trung thực, khách quan và thận trọng
+ Tìm hiểu và nắm vững những qui định của pháp luật về quyền này
- Trách nhiệm của nhà nước:
- Nhà nước nghiờm cấm việc trả thự người khiếu nại, tố cỏo;
lợi dụng quyền khiếu nại, tố cỏo để vu khống vu cỏo người khỏc
GV: Có rất nhiều vụ tham nhung, ăn
hối lộ, kéo bè, kéo cánh, trù dập, ức
hiếp quần chúng, buôn lậu trốn thuế và
những vi phạm pháp luật khác … đã bị
đưa ra ánh sáng nhờ có sự phát hiện của
quần chúng nhân dân Vậy là một hs em
cần phải làm gì?
GV: Kết luận nhắc nhở hS
Tìm hiểu và nắm vững những qui định
của pháp luật về quyền này
- Bảo đảm việc khiếu nại, tố cáo phải
trung thực khách quan nnhằm bảo vệ lợi
HS: Lắng nghe và ghi nhớ
- Nâng cao, hiểu biết pháp luật
- Học tập, lao động, rèn luyện
đạo đức
- Sống và làm việc theo hiến
Trang 10ích chính đáng của bản thân, gia đình
và xã hội Không được xuyên tạc sự
thật, mưu cầu lợi ích cho mình mà làm
hại lợi ích của NN, tập thể và của người
khác; nếu vi phạm phải chịu trách
nhiệm trước pháp luật La một hs phải:
- Nâng cao, hiểu biết pháp luật.
- Học tập, lao động, rèn luyện đạo đức.
- Sống và làm việc theo hiến pháp, pháp
luật.
pháp, pháp luật
Hoạt động 4 Thảo luận nhóm làm bài tập
- Mục tiêu: Học sinh hiểu trường hợp naofdungf quyền khiếu nại, trường hợp nào dùng quyền tố cáo, cách ứng xử trong tình huống đó.
- Rèn luyện các KNS: KN hợp tác, Kn ra quyết định, giải quyết vấn đề; KN trình bày suy nghĩ, ý tưởng.
- Tớch hợp bảo vệ mụi trường
*Cách tiến hành
Hướng dẫn học sinh làm bài tập1, 2
(sgk-tr52}
GV: Kết luận
Bài tập 1:
Tố cáo hành việc làm của nhóm người
xấu đó với cơ quan công an hoặc báo
cho nhà trường, cô giáo và bố mẹ T biết
để họ kịp thời giúp bạn ấy
Bài tập 2:
Ông Ân có quyền khiếu nại hộ chi Bình
Vì chỉ người có lợi ích trực tiếp bị quyết
định hoặc việc làm của cán bộ công chức
nhà nước khi thực hiện công vụ xâm
phạm mới có quyền KN
GV: Tích hợp bảo vệ môi trường.
Em sẽ ứng xử như thế nào trong
những trường hợp sau:
Nếu em được chứng kiến, Xí nghiệp sản
- HS nghe hướng dẫn
- Đại diện nhóm báo cáo
- Lớp nhận xét tranh luận bổ
sung thống nhất ý kiến
Bài 1:
Tố cáo hành vi của bọn ngời xấu cho nhà trường, cô giáo
và bố mẹ T biết
Bài 2:
Ô Ân có quyền khiếu nại, vì
việc làm của
HS suy nghĩ trình bày
III, Bài tập
Bài 1:
Bài 2: