TCf nhQng nghien eUu da cd, nghidn cUu bd sung va k i t qua phdn tich cho phep tdng hdp nhOng y l u td cd bdn quyet djnh sy phdt sinh va phdt tnen cac qud trinh ngoai sinh b i t Ipi[r]
Trang 1NGHIDN CQU-TRRO BOI
He thong hda cac qua trinh va hien tupg t|r nhien, t|r nhien - liji thuat
TS NGUYEN OOC MANH
Tnjdnq Ba\ hoc Giao thdn^ Vin t i i
Cac tang tSl yS'u, d3't cat bao hoa kem ch^t, mgt sfi' ddc thu vg' kie'n tao va dig'u kign
t^ nhlSn vung, cung nhif ho^t dgng ciia con ngirdi la nhffng ye'u to quan trong quye't djnh su phat sinh va phat trien cac qua trinh va hiln tirong tir nhlSn, dja cha't tu nhien, dja cha't tir nhien - k^ thuat TU nhUng k6't qu^ quan tr<ic va nghi§n cUu 6 Ha Ndi, tac gii phSn tfch va h6 thong hoa quy luSt hinh thanh, quy mo cung nhu d$c dl^m cac qua trinh va hien tUOng nay, nhjm phuc vu viec khai thac sir dung khong gian ngam (KGN) tal ThiJ do mfit each an toan va hieu qu^
SYrSTEMATIZATION Or NATUDAL
PDOCES&ES AND PHENOMENA,
NATUDAL-TECHNOGENIC roc UTILIZATION SAFETY AND
HIGH EfflCIENCY OF UDBAN
UNDEDGDOUNDSPACE IN HANOI
Summary
The presence of soft soil layers, loose sandy layers of
saturation, the specific characteristics of tectonic and
natural conditions of the region, as well as technical
activity of human is the decisive factor In the formationand
development processes and natural phenomena, geological,
natural geological-technogenic in Hanoi On the basis of the
research and monitoring results, this paper analyzes and
systematic roles of the formation, scale and characteristics
of Ihe processes and phenomena, to serve the utilization of
undergroundspace in the Capital safety and high efficiency
I Dat van 0e
Vide khai Ihac va sd dung KGN eua Ha Not gdn lien vdi Itch sCi hinh thanh va phdl tnen eua thdnh phd Bat dau bang viec xdy dung phan mdng cua kinh thdnh Thang Long cho d i n cac gid'ng dao lay nudc cd xUa, d i n nay khai thdc KGN tai Thu dd cd quy md ngdy edng Idn da dang vd vdt nhilu myc dieh khde nhau, nhu: bd tri ede cdng trinh ha tang ngam (thoat nude, ca'p nude, cap dien, cdp vidn thdng ), phan k i t eau ngam hay lang ham cdc tda nhd, cdc he thdng giao thdng ngam (metro, ham vUPt, bat dd xe )
Vdi ly le dai danh cho giao thdng d Hd Not chi dat 2,5% la qua thap so vdi mUc 20-25% tai cdc dd thj cua nhieu nudc trong khu vUc va tren t h i gidl, eung vdi dd la he Ihdng cdc cdng trinh ha tang ky thuat dd thi qua lai va xudng cd'p nghiem trpng Irong khi mat dp xay dyng nha va cde cdng trinh qua cao, khiln quy dai xay dyng tren mat khdng cdn Vi vay
ed t h i ndi, KGN Ha Ndi Id ngudn lai nguyen dat xay dyng dd thi dac thu, dang va se duPc khai thac sir dung de phai trien ThCi dd van minh, hidn dai va
b i n vUng
B l khai thac va sCf dung hdp ly, an loan va hieu qud ngudn tai nguyen KGN Ha Ndi, mpt trong nhQng yeu id khdng the I h i l u la phai xem xet tdng hpp dac diem, cUdng dp phat trien cdc qua trinh va
0 - - n^.o TapcHEKOflHQS
so mam 2013 c « M l V ! S f N M 57
Trang 2NGHieNCCfU-TRROeOl
hi§n Wdng dja chSt W nhiSn cung nhi/ dieu kl$n tuong
tac, cac qua trinh chuyin dSl tiJ nhiSn cua thach quyen,
thuy quyen v4 sinh quyIn dUdI tic dfing cCia c4c hoat
dpng ky thuSt, cac dSc dilm ciia viec xSy di,rng vi khai
thac cdng trinh trdn mat vi cdng trinh ngim
II Nql dung va ket qua nghien Gihi
Nghiin ciiu Sic 6iSm li/nhien, ilia chit vi trim tich
DiTiJicuaHiNQi
HS Npi cO khi hSu d^c trung vimg Ddng bSng BSc Bl>
vdi hai mua ro ret ia mua mua keo d&i tCf thdng 5 din
Til nam 1991 din 2007, iupng mua Irung binh nSm 6
thanh pho dao dpng til 1.016 din 2.536 mm, trung binh
1.670 mm va 85% Iupng nudc niy tSp trung v4o miia
mua LUpng boc hdi trung binh nam thudng chiem 60%
Iupng mua, tao nen dp am khdng khi thudng duy tri d
miic cao (78-81%) Ntiiet dp khdng khi ngay thSp nhit
ghi nhan dupc 2,7°G, cao nhat dat 42,8°C, trung binh nSm
dao dong trong khoang 23-25''C
Phan Idn dien tich thanh pho Ha Npi nam trong ddi syt
dia hao trung tam cua trung Ha Npi thudc mien kien tao
Ddng Bac - Bac Bp, ddi nay nam kep gii3a cac dirt gay
sau sdng Chay d phia Tay Nam va sdng Ld phia Ddng
Bac, dong thdi cat qua cau true Trung lam va Ddng Bac
thupc he chuan udn nep Ddng Viet Nam, cdn phia Tay
Nam giap vdi he upn nip Tay Vidt Nam Vdi dac diem
nhu vay, Ha Noi gan lien vdi cac dac dilm chung cua
trung Ha Ndi, vdi cau true kien tao rat phiic tap, mdc dp
ddng va dap vd vd Trai dat manh Nguon goc cua moi
van dong ndi smh vimg Ha Ndi chiu ^nh hudng cua sU
van hanh hai he ddt gay sdng Hong va Ddng Trieu [1, 3,
6,7]
Tren mat cat Kainozol vung Ha Ndi phat trien day du
cac thanh tao Oligocen (E3), Neogen (N) va De Td (Q)
Vdi nen tram tich De Td khd day, cd thi dat tren 120 m,
din nay va trong tuong lai ddi tupng ndy chu yeu dupc
tai Thu dd Td dudi len tren, cac thanh tao De Td khu vdc
Ha Ndi gdm he tang Le Chi {aQJc), Ha Npi {a,apQ,| ^^^hn],
Vtnh Phuc (a,lbQ,„Vp), Hai Hung (m,lb,bQ|,'-^hf)) vd Thai
Binh (a,alb,aQ,/(b) [1, 3, 7],
Cac thanh tap tram tich sdng he ting Le Chi, til dUdi
len gom cudi, Sdi, cat iln bdt set, cd ndi Id bdt set d ben
tren Cdc thdnh tao De Td co nhd't nay phan bd pho bien
d vung Ha Ndi, khdng Id ra tren mat, thudng gap d dp
sdu 45-69,5 m, vdi tong be day 25-30 m He tang Ha Ndi
phdn bo rdng khdp pham vi Ha Ndi, dUdc Id ra d phan ria
dpng bang (vung ddi gO Sdc Sdn), phan cdn lai bi phu bdi
cac tram tich tre hPn la cac thanh tao sdng vd song lu,
thdnh phan gpm cudi, sdi, cdt, nhieu ndi cc cdt pha hay
sdt pha 6 bdn tren Vdi gia tri md dun ting biln dang klia
cap (>70 MPa), cdc thanh tac cudi sdi hi ting Le Chi va
Hd Ndi Id ting ehju Mc quan trpng chd rrdng cpc ddi »iii cdc cdng trinh Idn trdn dia ban thanh php
Cdc trim tich Pleistocen mudn - he tang Vinh Phucco ngudn glc sdng, hd vd h i - dim iSy dupc phdn bp rdng rai trpng viing Hd Ndi Chung Id ra tren mdt d Sdng Anil,
Sdc Sdn vd di$n nhd d C l Nhul - Xuan Dinh vd khu \nic NghTa Dd, gim c6 hai tdp tram tich Tap dudi phan bS
r^ng khIp, thdnh phin Id cat iSn hay chCia sci san, cat thd, cdt Vila, cdt nhd, cd ndi gdp cdt bui hay cat pha, kfch thudc hat vd dd chdt cd xu hudng tang dan theo chieu sdu til chat Vila din rit chat, S nhiing noi cat nhd hay cat bui thudng cd trang thdi rdi rae, chieu sdu phdn bl tdng
din til 10 din 20 m d phia Bdc vd Tdy Bic, 20-25 m i
phia Tdy Nam, 30-40 m 6 phia Ddng Nam vd Nam Tdp tren khd phi bien, thanh phin chCi ylu Id set pha, set, hay cat pha dang Ihlu kinh mdu sic Ipang Ip ddc trUng, trang thai ddo cdng, niia cCing, ddi ndi gap dat loai set lin tan tich hOiu cd trang thai dee chdy, chay Chieu ddy tap tren d viing nil cao thudng Id 10-15 m, cd khi nho hay Idn hdn, 6 vung chim vd dad sau chieu ddy 2-5 m, cd ndi mat han Nhdng thdnh tad tram tich cudi, sdi vd cdt ciJa cac
he ting Le Chi, Ha Ndi vd VTnh Phuc la tang chda nudc Pleistocen (qp) phong phu vd quan trpng cua Hd Ndi Cdc thdnh tao Holocen dudi - giOa he ting Hal Hung
cd nguon goc ho - dam lay, bien va dam lay Thanh phan gIm set, set pha dfeo chay din chay lan tdn tich hilu cd, set xdm xanh dac trUng vd than bun Cac thanh tao chda hOu CO Hai Hung cd tinh di hudng cao, mdc dd thdnh da thap, thudng nam trdn be mat khdng bang phang cija cac tram tich set bdt ting VTnh Phuc va phan b l khpng lidn tuc, tao nen tinh phdc tap cua dilu kien dia chat cong trinh tai nhQng ndi Chung cd mat
He ting Thai Binh Id trim tich De Td trS nhat, phan
bo rdng rai, gdm hai phu he vdi tpng be ddy cd the dat
46 m Phu he tang Thai Binh dudi la cdc thdnh tac tram tich sdng, sdng - h i - dam lay, phan b l rpng rai 3 be mat dpng_ bdng trong de thdnh phan gpm cat the, cat Vila co khi Idn san, cat nhd va cat bgi (nam dudi), cdt pha, set pha, it gap set, cd ndi idn tdn tich hOu cd (nim tren) Phu
he tang Thdi Binh tren Id cac tram tich bdi boi vd Idng sdng, phan bo ngodi de sdng Hong, Duong, Cd Lo-, vSi thdnh phin gdm cudi, sdi, cdt Idn cat pha hay set pha thdu kinh (nam dudi) va cdt pha, set pha (nam tren) Cdc tram tich cat he ting Thai Binh thudng cd trang thai rdi rae din chat viia, ben dudi cd ndi trang thdi chat, chieu sdu phan bp 4-8 m, cd ndi 12-18 m, chieu day thudng 12-20 m, phin ven sdng od the tdi hdn 20 m Cae thdnh tao cat he ting Thai Binh la ting chda nildc Holocen (qh) khd phong phu trong KGN thdnh phi
„ TcjpchKHOflHM ^ , , , „ „
Trang 3NGHieNCOU-TRnODOl
Vdi ba tang d i t y l u VTnh Phuc, Hdi Hung va Thdt Binh
CO ngudn gdc hd - d i m lay hay dam tdy, dan xen la cdc
t r i m tfch bd rdt chCfa nude ciia eac he tang Thdi Binh vd
VTnh Phuc, cung vdi eau triJc k i l n tao phUc tpp Igo ndn
tinh ddc thu cua KGN vung Hd Ndi
NhOnp yeu t6 co ban quyet 6mh si/ hinh thanh vd
phiit trien cdc quit trinh vd h!$n tU0ng dia chS't ngo^i
sinh anh hudng den khai thdc KGN Hd N0i
Cde y l u td khi hau, c h i dd thiiy vdn eCia sdng Hdng,
sy cd mat cdc t i n g dat yeu vdi mUe dO thanh dd thd'p
cua he tang Thai Binh (albQ,„3to) Hdi Hung (Ib.bQ^^'-^/irt),
nude (a,Q|/fb), {aQ^^^vp), cdc t i n g nUdc dUdI d i t qh, qp
hay do hogt ddng kinh t l - ky thudt cCia con ngUdi tgi Ha
cudng dp, quy md cdc qud trinh va hien tupng dja chat
ngoai sinh KGN tgl Thij dd
TCf nhQng nghien eUu da cd, nghidn cUu bd sung va
k i t qua phdn tich cho phep tdng hdp nhOng y l u td cd bdn
quyet djnh sy phdt sinh va phdt tnen cac qud trinh ngoai
sinh b i t Ipi ddi vdi viec khai thac KGN tai Hd Ndi, eu the
Hdng, sy cd mdt cde tang dat set va set pha y l u bao hda
vdt miJc dd thdnh da tha'p, diem ddc thii nude dUdl dai,
va hoat dpng ky thudt cua con ngUdi Cae yeu td nay ed
den su phdt sinh phdt tnen cdc qud trinh ngoai sinh trong
KGN d thanh phd
Quy ludt, dieu ki$n va d0c diem phat sinh cac qua
trinh vd hi$n tU0ng dia chat ti/nhiin, dia chit tu nhiin
• ky thu$t trong KGN Ha Ngi
Theo k i t qud nghien eUu eua Vien Vdt ty Dja eau [3,
6], thdnh phd Ha Ndi cd the xdy ra ddng dd't manh vdi
Magnitude tdt 6,1-6,2, IUdng Ung cap 8 thang MSK-64,
dp sdu chan tidu 15-20 km lien quan den hoat ddng eua
cde dijft gay sau sdng Hdng va sdng Chay Ben canh dd,
vilng Ha Not cdn ehju anh hudng cua ddng dd't tU cdc
ngudn sinh chan lan can do cae dUt gay sdng Ld, VTnh
Ninh, Ddng T r i l u vd sdng Dd gdy ra
Trong "Danh myc ddng dat Viet Nam" eua Vien Vat ly
Dja cau, ddng dat mgnh cap 7-8 dd tUng xdy d Ha Not
Cho d i n nay, da xdc dinh dupc tren 152 Iran ddng dat
xdy ra d thdnh phd va viing lan can, trong do cd 2 Iran
cdp 7-8 (1278 va 1285), 4 tran cap 7, edn lal Id ddng
dd't nhd hdn cd'p 7 Cde tran ddng dd't manh xdy ra trong
thdi gian gan day nhu ddng dd't Luc Yen (Yen Bat) ndm
1953 vd 1954 vdi M = 5,1 vd M = 5,3 (tUPng Ung cap 7),
dpng d i t Yen Lac (Phu Thp) ngay 20.9.1958 vdi M = 5,3
(tUdng Ung cap 6), ddng d i t Tdn Ydn (Bac Giang) ngay
12,6.1961 vdt IVl = 5,9 (tuong Cfng d p 7), ddng dat Tuan
Giao (Lal Chau) ngay 24.6.1983 vdi M = 6,8 (tUdng Ung
d p 8), vd ddng dat Yen The ngdy 6.1 1987 vdi M = 5,1 Tinh hinh ddng dd't neu trdn rd rdng Id y l u td nguy
h i l m khdng t h i khdng tfnh d i n kht xdy dung cac edng trinh 6 Hd Ndi, ddc bidt quan trpng khi vgch c h i l n lupe
khai thde vd sii dyng KGN cCia thdnh phd Ben cgnh do,
sy cd mdt cdc thdnh tgo d i t logi eat chUa nude, dae biet
cdt kem chdt hd t i n g Thdi Binh (a.Q^^^tb) cd khi Id hd
n g l m ndng vd vdi hdm lUpng hgt byi kha cao (22-68%), Chung hoan toan cd t h i xdy ra sU hda Idng khi xay ra ddng d i t d p 7-8 {1,2, 3 6], Su cd mdt cdc tang dat bun
y l u bao hda nude vdi chieu ddy kha Idn va gan mdt d i t
he tang Hdt Hung {\b,bQ^^'-^hh) vd Thdi Binh (albQ,/to)
khdng chi gdy sut lim mgnh khi ddng dd't ma cdn Idm tang cao den 1 -1,5 d p dd mgnh ddng dat [3,6]
Vdi 85% IUdng mUa trung binh nam (1.670 mm) tap trung vdo mua mua, ea biet thang 11 2008 trong vdng 80 gtd tupng mUa dat 545,1 mm (khu vUe Lang), 817,2 mm (Ha Ddng) va 965,5 mm (Trdu Quy) (theo Trung tam Khi phd ed tdi hdn 200 d i l m hdng nam thudng xay ra ngap ung do mua Idn tU 0,4-0,6 m, ed khi 0,8-1,0 m va keo ddi 1-2 ngay, ed khi 4-5 ngay,
Su ed mat eua he t h i n g dd sdng Hdng va sdng Dudng tao ra tinh ddc thu cua dja hinh cung nhu ehe do thuy van ddng chay tgi Thu dd V l mua mUa, cao dp mUc nUde sdng (ngodi de) thudng eao hdn eao dd l y nhien thanh phd (trong de) 4-6 m, cablet d i n 8 m (1971) Khidd, hau nhu todn bd cdc khu vUc bai eao ngoai de tai TU Liem, Tay Hd, Hoan K i l m , Hai Bd TrUng, Hoang Mai, Thanh Tri, Ddng Anh, Long Bien va Gia Lam bi ngap tut Cimg vdi muc nudc sdng ddng cao, td'c dp ddng chay sdng Hdng tang manh, thudng 1,6-2,3 m/s, cd khi 3-4 m/s, luu tupng ddng tU 3.000-4 000 mVs den 15.000-16.000 m^/s,
cd biet 19.000 mVs [3, 7], da gay ra sy phd huy bd sdng (xdi, sul vd trupt Id) xay ra d i u dan, thudng xuyen lal
n h i l u khu vyc khac nhau d Bdng Anh, TU Liem, Long Bidn, Tdy Hd, Gia Lam hay Thanh Tri Khdng nhOng vdy,
sy phan bd kha pho bien cdc tram tich cat pha, cat mjn,
eat nhd hay vUa he tang Thai Binh {a,Q^^^tb) hay VTnh
Phiie (aQ,||Vp) cd tinh chat cdt chay ro ret, the hien bdi
he sd khdng deu, hat kha nhd (Ce ^ 2-10) va dd dn dinh
24 cm^), hay kha nang xdi ngam (Cc= 15-22) gan mat dat dudi n l n de, khdng ehi d l tam dang cao mye nude dudi dd't khi nUde sdng Hdng tdng ten, ma cdn thudng xuyen xud't hidn cdc mach dun, mach sCii - bien dang Iham (cat chay, xdi ngam, dim da't) d nen trong de d Ha Npi
Viec khai thac va sd dung KGN tai Ha Npi khdng the
khdng nhac tdi sy cd mat cua eae thanh tgo dat y l u cd ngudn gdc hd - dam lay hay dam lay cdc he tang VTnh
So 1 nam 2013 Tapchi-KHOIHSf
Trang 4Phiic, Hai Hung va Thdi Binh Ddng chii y Id sp phdn bd
phd b i l n , chilu day b i l n ddi mgnh cua cdc t i n g dd't y l u
bdo hda, n h i l u chd ehUa hijtu ed va vdt mUc dd thdnh dd
thap he tang Thai Binh (atbQ.^^'fb) vd Hdi Hung
(lb,bQ|y'-^hh)
Vdi tang dat y l u he tang Thai Binh, c h i l u sdu xuat
hien thudng thay ddi trong khodng 3-15 m, c h i l u ddy 1-5
m, cd khi d i n 20 m hode hdn [1, 3, 4, 7) Dd't y l u hd t i n g
nay thudng cd dd am Idn W = 38-60%, bien dgng Idn
(md dun long b i l n dgng E^ < 4.000 kPa, h i s6 nen tun
a = 0.05-0.2 cm^/kg) cac dde trUng SLfc ehdng c i t cua
ddt thap ((p = 3-10° c = 2-21 kPa, cp^ = 30-14°, c^ = 3-24
kPa), trpng tupng the tfch ty nhidn khdng tdn ( Y = 16-18
kN/m^)
Mdt trong nhQng y l u td q u y l t dmh d i n mCfc dp phUc
tap cua dieu kidn dja chal cdng trinh KGN Hd Npi la sy
ed mat pho bien lang dd't y l u chUa hCfu co va than bun
ddi lU 0,5-6 m den 18-20 m, cd khi ddy d i n 30 m Nhieu
trudng hpp, tdp dd't yeu nay thay doi 0-20 m trong mdt
dien tieh xdy dung ehl vdi tram met vudng Dd't ed eac
dgc trung dd ben cdl thap ((p = 1-9°, c = 2-19 kPa, (p^^ =
30- 9°, c^ = 3-23 kPa), bien dang tdn (he sd nen lun a,.^
= 0,06-0,35 em^/kg, md dun idng b i l n dang Eo < 3.500
kPa) dd am thudng 45-70%, trong IUdng Ihe lieh tu nhien
Y= 14-18 kN/m^ vd dd bao hoa ciia dd't thudng tdn hdn
95% [3]
Cae tang dat yeu bao hda nude t i n hOu cd he tang
That Binh vd Hat HUng khdng chi la nguyen nhan gay tim
nhieu, tiin khdng deu [3], ma cdn gdy mat on dinh tat cae
bd ddc khi thi cdng hd mdng, hien luong xiic b i l n , hien
tUdng bung nen va ap tuc dia lang tdn tren cdc cdng Irinh
khai dao ngam
Ngoai tang chUa nude tdn tgi trong cac lang dat nhan
tao (dai tap, dat dap), trong mat cai tram tfch Oe TU KGN
Ha Ndi ed mat hai tang chUa nude phong phii Pleistocen
(qp) va Holocen (qh) Tang chUa nudc qp phdn bd rdng
khdp d Ha Npi, dupc tdn tgi trong cde tram tich rdi hd
tang Ld Chi, Ha Npi va VTnh Phue vdi chieu day Ihay ddi
tu 10-30 m den 40-70 m Cae tang dai chUa nudc nay ed
he sd thd'm tdn (k = 20-70 m/ngay), he sd dp dan nudc
50-2.300 m^/ngay [3, 4], Phan tren ciia mat cdt Be TU,
tang chUa nude qh dupc phdn bd Irong cac tang tram tich
bd rdi he tang Thai Binh, chieu day thay doi 2-20 m Cac
lang dat chUa nudc qh ed he sd tham thay ddi k = 15-50
m/ngay, he sd dd ddn nude 20-800 m^/ngay [3, 4] Dieu
dd ed nghTa Id, viec thi cdng cae hd mdng, dac ngam hay
eac cdng irinh ngam dai trong eac tang da't chUa nudc qp
hay qh, khdng chi ddn thuan can xif ly hien tupng nudc
chay hd mdng, chdng tham cho cdng trinh ngam ma cdn
phai ddi phd vdi hien tupng xdi ngam, cat chay hoac biing
n l n Mat khde, dd pH cua cdc tang chUa nudc bien doi trong phgm vi rdng, vdi qp (3,7-8,4) va qh (4,0-8.6), nghTa
la tgl mpt s d khu vyc trdn dia bdn Ha Ndi, nude nglm co tinh dn mdn axit ddt vdi be tdng v d be tdng cdt thep thong thudng
Vdi nhQng d i l m ddc thu v l cac d i l u kidn tu nhien dja ehat cdng trinh vd dia c h i t thuy van tgi Hd Ndi, hoat ddng ky thudt eua con ngUdi ddng vai trd quan trpng den
sy phdt sinh didn b i l n cung nhU quy md cac qua trinh va hl^n tupng dja c h i t trong KGN Thu dd Viec khai thac cat khdng dung quy hogch, xdy dpng cdc cdng trinh, san tip hay ddo phd dpc bd sdng la mot trong nhOng nguydn nhdn cd bdn gdy m i t dn dinh bd ddc dpc sdng Hong trong n h i l u ndm qua tai Hd Ndi N h i l u cdng trinh nghien cQu da chi rd, tgi hdng togt khu vUc trdn dja bdn thanh phd, cae tang nUde dudi d i t da vd dang bj d nhidm ngdy cang nghidm trong, tgo d i l u kien hinh Ihanh mdi trudng
y I m khi khi cd mat eae vat c h i t hQu cd ty nhien hoac do 6 nhiem trong dat Ddc d i l m ndy dupe the hien bdi dgi lUpng
t h i d xy hda khif (Eh) khdng cao eiJa cac t i n g nUdc qp (-88 - -H140 mV, thudng +20 ^ +70 mV) vd qh (-63 + +132 mV,lhUdng +16-^+80 mV), v a e d xu t h i gidm do d nhiem
d mdt sd npi (bdi rdc cu, doc cdc sdng v d kenh thoat rnidc
trong thdnh phd) [3] Va dd se la dieu kien thuan ldi cho qua trinh dn mdn didn hda ddi vdi cae k i t eau thep va mot
sd kim logi trong dieu kidn mdi trUdng thieu dxy Khong nhUng vdy, khi sU nhidm ban nUde ngam bdi cac dong nude thai, npi cd qud trinh khilf dxy eua lUu huynh vdt siJ tham gia ede vi hOu cd eylfal hda, ddn d i n sU thdnh lao hydro sulfur va hidrotroilit, S y tich ly cdc khi gas sinh hoa
it tan (CH^, N^, H^ ) vdi vide tang ddng thdt khdi vl sinh gay ra sU ndi tdng (giam chdt) eae Idp dat, kem Iheo do
Id su giam dd ben vd md dun tdng b i l n dgng cua chung, ddng thdi tgo d i l u kien hinh thdnh tinh chd't xuc biln va tdng dp nhgy cua da! vdi tdi trpng ddng Su bao hoa khf trong eac t r i m tich cat lam giam gdc ma sat trong cua chiing, dieu nay lam lang sy ehuyen t i l p cdt sang tr^ng thdi long [5] Cd the ndi, viec khai thdc nudc dudi d i t vdt tUu tupng qud Idn (khoang 1.000.000 m='/ngay) nhU hidn nay, da gdy ha thap mUc nude ngam vdt tri sd d i n 30-35
m tai Ha Dinh, Phdp Van vdi vimg ha thap d i n 250 km^
dd va dang gay hien tUpng lun mat dd't de'n 244 mm tal mpt sd khu vuc vd ngdy eang nghiem trong [1,3], gdy tiin
vd nUt nhieu tda nhd v d edng trinh xdy dyng eung nhiJ gdp phan tang didn tich ung ngap tgi Thu dd trong nhQng nam qua
Tong hpp cdc y l u to q u y l t djnh, quy md va thdt gian xuat hipn cde qua trinh va hidn tupng dja chat tU nhien, dia chal ty nhien - ky thuat trong KGN Hd Ndi dUpc tdng hpp trong b^ng 1
CdNGNGHEVIETNfflr s°^"^^20i3
Trang 5Bang 1 he th6ng hoa cic hi$n tuang vA qud trinh tu nhiSn vii tu nhi4n - tiy Ihuit liSn quan dSn khai thiic KGN Ha Noi
" " " " " S " " " " " "
"«""
—
sSl:
: S ' "
Cic qud Irinh 4|B chf) in«o dfc
•«ng d f l
NflSo lgi
Domini Bn
"SiVr,"^"';^";!^,:,''!!'"' " " •
" « , ! « ' « n " ' ° * " " ' " ' * ' " " " '
BiSn dang i n m lgi c«c KHu vifc
BIf n ileng Ihlm t»\ nln M ph«ng l>4
( d l c K i y , 141 nglm)
c6nB''!'°"hM%X"' ""' ""* "*
N>Mccl.a,him4nii
DD t i l irong phu Ihtm
ll^^:^'"'^'
r h y d l , c h d , h , l , h O y v n
I H r i n n g i r n " " "" " ' " " " '
C « c h i y , , i l n p l , n
v i k^r c l u cOng Irinh nglm cungnhil
Ehta;"i';f" "•"""•"'
Biin dang lnfol 101 e ^ mdi di5c cua
BungnSn
Ky hlfu l i n g d|d c h l i
<.,<,lW„'tB,aO.,-«i
a o , ' *
- o , ' * , o,alliO,'IO, •Q.'w) olDQ„=/D,lbO "Irh,
a alOQ^-U =0 , ' ^ dJpO.,'hn, ddt lip
db,„'vp: ipQ.,.');N B.dpQ„'nn, d l l lip
'•^-'^'SiT
^!!?o'"''i.^°dgt'ap a.dlbO„ir6 ni,lbO,,"Wr
a,S^Ca"i^::'r
i'pQ°?;"''"'°™""''
Q u , n , d , f t h l » n Vuno
C jc^bO, cd khi dl«n
Cue ba, doc IhBO Cue b4, ai«n rfng CgcM,dOCIh90
C v c M docihgo Cucbft C.cb6.dl,nreng
C u c M Khu V.C, didn rang C„cbO,dlOnrang 0.cba didn rang
; „ 0 M d « l h , 0
™ohha"yXg Cue ba ihdo dian vd CiiCDa
C u b a t h « , tuyln
e t c y f u l S q u y A djnh
mill mi o^u M KKn l.s v^ng host QOng cAe c«c d,n gB, hj«n l,a , M c h A o , 1,
c , ™ , h W , , « «
M , ™ ~ « » g H , , , , • • „ « ,B« • g i » « < • « , h
.";.* « / , ; s ™ ; ; •••'"••'•«''•'•"''''""""•'"«"' ••' '."»^7J^".^?.'"»'«"•.'«"•""""'""""""'"'"""""
B , , < » I • « > g 11., I l g • n « , , 1 , Ddc dilm dilu kiln d|i chli izdng Irlnh ndn d t vd l u d t n g cso mUC nuac lang HAng cai cO Unh ell chdy node cai cdhd sd khfing diu hdi H > IDcRIU ISc Mng g'Mlen
fhay dl7C>"»l"c'r"^^Sl n l n " ' ' " ' ' " " ' " " * " ""^ ' * ' " " " " • " " ' ' " '"'" " ' "
Irong cSc ling d l l chiln nildc
Ap luc idn cdc Idp d l l lip vA d l l d i p uii chuin Dl m i l bJng i l y dung (con goi bUn
n n g cao dng u i t c i h.du trong cSc Idp d l l l » i Mt ylu gly rn c«c b^n ddng b i Tha, dll cdc dilu kian cung d p b l sung, Ihlm v i kha, Ihdc nudc dud ddt Khai lUo ldy di^ng cing Irlnh nglm hay h i mdng trong cdc ling nuoc dUBI d l l
Khai M o nim h6 mang bang cic ting ctl bto hda cA Unh cAI chdy hay khi cat
^T^'s:tr.sis:T.TJi'J:ss.-stsz.TS
2°.?.','.' 3 ; j j s;—"''"«>~ '••""•»•••"•"'.>*"• "^' • "
°£tT^ist,TSt^iiT,:s:^ZmSS^'^'""'
Th.l gian p h
• * S ' "
' • • • " " •
S;."K
" " " • •
™™.~
» " ' • • " '
S2".°!',
ngdy, Ihdng nfiTCldu Phui, Bid ngdy Ihdng
Ngdy, thing
S;,-i wj,,™™
Tlwdogiuyln Sid Ihdng Tic ma. va
TjcndLBld
III Ket luan
Dac diem ddc thu ve cde dilu kidn tU nhidn, kiln
tgo, dja ehat, dja chat cdng trinh, dia chat thiiy van
va hoat ddng kinh te - ky thuat chua hdp ly eiia con
ngudi ta nhifng y l u td ed b^n quylt djnh d i n kh&
nang xua't hien, cudng dp, quy md vd ddc dilm cac
qua trinh va hien tupng dja chal tu nhien, dta ehat tu
nhien - ky thuat anh hudng bat tdi vd trUc tiep d i n
vide khai thac si^ dung KGN tal Ha Ndi
Bang tdng hdp cae qud trinh va hien tupng tU
nhien, ty nhien - ky thuat dUdc xay dUng la ed sd
luan chiifng can thiet va quan trpng phuc vu vide
quy hoaeh xay dung tdi Uu, lUa chpn kd't ca'u cdng
trinh eung nhu giai phap thi edng hpp ly khi khai
thac va sCf dyng KGN tai Ha Ndi •
Tai lieu tham khao
[1] Nguyen DiJc Dai v a nnk (1996) Baa cao dieu tra dia chSt do
thi thanh pho Hi N^i, thuoc "Chuong trinh (3iachat do Ihi V i g t N a m " ,
Tong cue Dia chat ViSt N a m , Ha
NOi-[2] Nguyen Dilc Manh v a nnk (1 2012) "Khi nSng hda long cua
nen dat khi dong dS't vi anh hUdng cua no den khai thic KGN d Hi NOI" Tuyen tap cac bao c a o Hoi nghi K H & C N chSo mOng ky mem
55 thanh lap Vien K H & C N Giao thong v a n tai Hk Npi, tr.265-272 [3] N g u y i n DLIC Mgnh (2010), "CO sd dia chSt cdng trinh cua
w§c khai thac KGN Ih^nh phd Hi Ndi (Viet Nam)"{b^r\ tieng Nga),
luSn an ti^'n sy dia chat khoang vSt hpc, D?i hpc M 6 quoc gia Xanh Peterburg - Lifin Bang Nga (tr 256)
[4] Nguyen DLTC M a n h R E Dasko (2010) "Mdt so van d4 cua
viec khai Ihic vi sCl dung KGN trong dieu kiin dia chSt cdng trinh phdc tap d thdnh phd Ha Nqi'ibkn tie'ng Nga) T ^ p chf Dia chat cong
trtnh quae gia, Moxkva, thang 6,2010, tr 5 6 - 6 1
[5] Nguyen DLIC M g n h , N g u y i n Ngoc LSn (2010) "Dia mdi
trddng vdi khai thic va sU dicing hi^u qua KGN dd thi Ha Ndi" Tgp
ch( Khoa hpc GTVT - TrUcJng Dgi hpc GTVT No 29, tr-65-70
[6] Nguyen Ngoc Thuy, Nguyen Smh Mmh (2004) Nghien cdu
bo sung vi hoin chinh bin do phSn vijng nhd ddng dat thanh phd
ddng n4n dSt d HA Noi dng vdi bin do tren Bao cao tdng k^'t de tai
K H & C N Vi#n V S t l y D i a c a u
[7] VCl Cong NgO va cs (2007) Nghien cdu danh gia bo sung
di4u kien dat nen vung Ha Noi va viing phu cin vi giai phap nSn mong cdng trinh Bao cao khoa hoc tong ket d ^ tai Li§n hiep khoa
hpc san x u ^ l t!|a ch^t xay d y n g va cap nUcSc, Ha N6i
S6' 1 n a m 2 0 1 3 Tapchi -•{•^ ! 61