HS: Nhận xét hiện tượng thí nghiệm - Hỗn hợp nóng đỏ lên rồi chuyển dÇn sang mµu x¸m ®en - S¶n phÈm kh«ng bÞ nam ch©m hót chøng tá r»ng chÊt r¾n thu ®îc kh«ng cßn tÝnh chÊt cña s¾t n÷a [r]
Trang 1Ngày soạn: 18/10/2009
Ngày giảng: 19/10/2009
Tiết 17: sự biến đổi của chất
i mục tiêu
- HS phân biệt được hiện tượng vật lý và hiện tượng hoá học
- HS tiếp tục được rèn luyện kĩ năng làm thí nghiệm và quan sát thí nghiệm
- Giáo dục học sinh tính cẩn thận, thái độ học tập nghiêm túc
ii chuẩn bị
GV:
+ Hoá chất: Bột sắt, bột lưu huỳnh, nước, đường, muối ăn
+ Dụng cụ: đèn cồn, nam châm, kẹp gỗ, kiềng đun
iii hoạt động dạy – học
1- ổn định lớp
2- Bài cũ: Kiểm tra trong bài học
3- Bài mới
1 hiện tượng vật lí (15 phút)
GV: Yêu cầu HS quan sát hình vẽ 2.1
(SGK tr.45) và đặt câu hỏi:
- Hình vẽ đó nói lên điều gì?
GV: Hỏi HS về cách biến đổi từng giai
đoạn cụ thể
Ví dụ: Làm thế nào để nước lỏng
chuyển thành nước đá?
GV: Hướng dẫn HS làm thí nghiệm:
- Hoà tan muối ăn vào nước (quan sát)
- Dùng kẹp gỗ kẹp vào 1/3 ống nghiệm
(từ miệng ống) và đun nóng bằng đèn
cồn (quay miệng ống về phía không có
người)
- Quan sát và ghi lại sơ đồ của quá trình
biến đổi
GV: Sau 2 thí nghiệm trên, em có nhận
xét gì? (về trạng thái, về chất)
GV: Thông báo:
Các quá trình biến đổi đó gọi là hiện
tượng vật lí
GV: Dẫn dắt để chuyển sang hiện
tượng hoá học
HS: Hình vẽ đó thể hiện quá trình biến
đổi:
Nước Nước Nước
(rắn) (lỏng) (hơi)
HS:
HS: Ghi lại sơ đồ của quá trình biến
đổi:
Muối ăn (rắn)hoà tan vào nước dung dịch muối nhiệt độ muối ăn(rắn)
HS: Trong các quá trình trên đều có sự
thay đổi về trang thái nhưng không có
sự thay đổi về chất
Trang 2ii hiện tượng hoá học ( 15 phút) GV: Làm thí nghiệm 2: Sắt tác dụng
với lưu huỳnh theo các bước sau:
1) Trộn đều bột sắt với bột lưu huỳnh
rồi chia làm hai phần
2) Đưa nam châm lại phần một: Sắt bị
nam châm hút
3) Đổ phần 2 vào ống nghiệm và đun
nóng
GV: Gọi HS nhận xét
Em hãy rút ra kết luận
GV: Yêu cầu HS làm thí nghiệm theo
các bước sau:
- Cho một ít đường trắng vào ống
nghiệm
- Đung nóng ống nghiệm bằng ngọn
lửa đèn cồn
Quan sát:
GV: Các quá trình biến đổi trên có phải
là hiện tượng vật lí không? Tại sao?
GV: Thông báo: Đó là các hiện tượng
hoá học Vậy hiện tượng hoá học là gì?
GV: Muốn phân biệt hiện tượng hoá
học và hiện tượng vật lí ta dựa vào dấu
hiệu nào?
HS: Nhận xét hiện tượng thí nghiệm
- Hỗn hợp nóng đỏ lên rồi chuyển dần sang màu xám đen
- Sản phẩm không bị nam châm hút (chứng tỏ rằng chất rắn thu được không còn tính chất của sắt nữa)
HS: Quá trình biến đổi trên đã có sự
thay đổi về chất (có chất mới được tạo thành)
HS: Đường chuyển dần sang màu nâu,
rồi đen (than), thành ốngnghiệm xuất hiện những giọt nước
HS: Các quá trình biến đổi trên không
phải là hiện tượng vật lí vì: Các quá trình trên đều có sinh ra chất mới
HS: Hiện tượng hoá học là quá trình
biến đổi có tạo ra chất khác
HS: Dựa vào dấu hiệu: Có chất mới tạ
ra hay không
4- Luyện tập – củng cố (14 phút)
GV: Yêu cầu Hs làm bài luyện tập 1
vào vở
Bài tập:
Trong các quá trình sau, quá trình nào
là hiện tượng hoá học? Hiện tượng nào
là hiện tượng vật lí? Giải thích?
a) Dây sắt được cắt nhỏ thành từng
đoạn và tán thành đinh
b) Hoà tan axit axetic vào nước được
dung dịch axit axetic loãng, dùng là
giấm ăn
c) Cuốc xẻng làm bằng sắt để lâu trong
không khí bị gỉ
HS: Làm bài tập vào vở khoảng 3 phút
HS:
- Trong các quá trình trên, hiện tượng vật lí là: a, b
Vì trong các quá trinh đó không sinh ra chất mới
- Hiện tượng hoá học là: c, d Vì các quá trình này có sinh ra chất mới:
Phần c:
Trang 3d) Đốt cháy gỗ, củi
GV: Yêu cầu HS trả lời và giải thích - Chất ban đầu là sắt- Chất mới: gỉ sắt (là oxi sắt)
Phần d:
- Chất ban đầu: Xenlulozơ Chất mới: Than, nước
5- Hướng dẫn học ở nhà( 1 phút)
Bài tập về nhà 1, 2, 3 (SGK tr.47)
Rút kinh nghiệm: