Viết các phương trình hoá học của phản ứng dưới dạng công thức cấu tạo rút gọn của các chất theo các dãy chuyển hoá sau biết X2 và X3 là các sản phẩm chính : a.. Hoàn thành các phương tr[r]
Trang 1Ch ương 6
I Câu h ỏi, bài tập tự luận
1 Vit các ph ng trình hoá hc ca phn ng trong các tr ng hp sau :
a) C ng Br2 vào buta-1,3-(ien theo t* l, mol 1:1 Cho bit sn ph/m nào có (1ng phân hình hc ?
b) Clo hoá isobutan theo t* l, mol 1:1
2 Vit các ph ng trình hoá hc ca phn ng d 5i d6ng công thc c8u t6o rút gn ca các ch8t theo các dãy chuy<n hoá sau (bit X2 và X3 là các sn ph/m chính) :
a) Cao su buna
Ankan
o 2
t , xt H
X1
C4H7Br (X2 ;X3)
b)
Cao su isopren
Ankan
o 2
t , xt H
X4
C5H8Br2 (X5 ;X6 ; X7)
3 Hoàn thành các ph ng trình hóa hc ca phn ng sau :
o , p
to, p
Fe, H2 1
CH2 CH
ancol, to
KOH
benzen O
O
O
80o
4
CH2
5 CH3CH2CH2I HC CNa A3 A NaNH 2 4 A (CH ) CHBr 3 2 5
Trang 24 Vit ph ng trình hóa hc ca phn ng giIa
a) propen v5i HCl
b) 2-metylpropen v5i HOH
Xác (Knh sn ph/m chính, phL
5 Vit công thc c8u t6o ca các anken có tên gi sau :
a) hex-3-en b) 2-metylpent-1-en c) 3-metylpent-2-en
d) 2-metylbut-1-en e) 3-metylhex-2-en f) 2,2-(imetylbut-2-en
6 a) Nêu (iQu ki,n (< 1 anken có (1ng phân hình hc
b) Vit công thc c8u t6o các (1ng phân ca anken có công thc phân tR C5H10, gi tên theo danh pháp IUPAC Phân lo6i các (1ng phân vit ( c
7 a) T6i sao anken ho6t ( ng hoá hc m6nh h n ankan ?
b) Vit các ph ng trình hóa hc :
Propen c ng : Br2 ; HBr ; H2SO4 ; H2O
Oxi hoá propen bXng dung dKch KMnO4
Trùng hp propen
8 a) Th nào là phn ng trùng hp ? H, s\ trùng hp ?
b) Tính kh\i l ng phân tR ca polime polibut-1-en nu h, s\ trùng hp là 20.000
9 T] axetilen, các ch8t vô c và (iQu ki,n c^n thit, hãy vit các ph ng trình hoá hc (iQu ch cao su buta(ien
10 T] metan l_p s (1 và vit các ph ng trình hóa hc ca phn ng (iQu ch xiclohexa-1,3-(ien
11 Vit các (1ng phân c8u trúc ca phân tR 3-metylhexa-1,4-(ien (có (1ng phân hình
hc và quang hc)
12 Hi(ro hoá hoàn toàn m t l ng anken c^n 112 ml H2 ((ktc), sau phn ng thu ( c
m t ankan m6ch nhánh Cang l ng anken trên cho phn ng v5i brom thu ( c 1,08 gam dbn xu8t ca hi(rocacbon Xác (Knh anken
13 Hcn hp khí A g1m m t ankan và m t anken d (iQu ki,n tiêu chu/n 8,8 gam A chim th< tích là 8,96 lít Nu (em (\t 8,8 gam hcn hp khí A thì thu ( c 13,44 lít
CO2 ((ktc) Xác (Knh công thc phân tR và tính ph^n trfm th< tích t]ng ch8t trong A ?
14. Hcn hp X g1m 1 ankan và 1 anken có s\ mol bXng nhau Dbn X qua n 5c brom,
kh\i l ng brom tham gia phn ng là 16 g Nu (\t cháy hoàn toàn hcn hp thu ( c 13,44 lít CO2 ((ktc)
a) Xác (Knh công thc phân tR 2 hi(rocacbon
b) Xác (Knh t* kh\i ca X so v5i không khí
15 Hi(rat hóa but-1-en thu ( c hcn hp sn ph/m 2 monoancol trong (ó m t ancol chim 97%
Trang 3a) Vit PTHH, ch* rõ ancol nào chim 97%.
b) Tính kh\i l ng ancol chim 97%, bit kh\i l ng but-1-en tham gia phn ng là 1
kg, hi,u su8t phn ng 100%
16 2,8 g anken A phn ng v]a ( v5i 8 g Br2 Xác (Knh công thc phân tR, vit CTCT
ca A bit khi hi(rat hoá A ch* thu ( c 1 ancol duy nh8t
17 j\t cháy hoàn toàn 0,25 mol khí (A) thu ( c 33 gam CO2 và 13,5 gam h i n 5c a) L_p công thc phân tR, vit công thc c8u t6o ca A và gi tên Bit rXng l (iQu
ki,n tiêu chu/n kh\i l ng riêng ca A là 1,875 g/lít
b) Tính kh\i l ng sn ph/m t6o thành khi cho khí A trên l i qua dung dKch Br2 d
18 Hai hi(rocacbon X, Y là (1ng phân v5i nhau Khi cho tác dLng v5i brom theo t* l, mol 1 : 1 trong (iQu ki,n thích hp thì X ch* t6o ra sn ph/m hIu c Z, còn Y ch* t6o
ra sn ph/m hIu c T Bit rXng hai sn ph/m Z và T có thành ph^n ph^n trfm kh\i
l ng ca brom chênh l,ch nhau 16,494% Tìm công thc c8u t6o X, Y, Z, T
19 Hi(rocacbon X phn ng c ng brom t6o ra hp ch8t trong (ó kh\i l ng brom bXng 246,15% kh\i l ng ca X Khi (un nóng X v5i etilen sinh ra sn ph/m Y Y có (1ng phân quang hc, 1 mol Y có kh nfng phn ng v5i 1 mol H2 cho hp ch8t Z X’ là (1ng phân ca X, (un nóng X’v5i etilen sinh ra sn ph/m Y’, Y’ không có (1ng phân quang hc, 1 mol Y’ phn ng v5i 1 mol H2 cang cho hp ch8t Z
a) Xác (Knh công thc c8u t6o X, Y, X’, Y’ và Z bit kh\i l ng phân tR X không
v t quá 196 Vit các ph ng trình hóa hc ca phn ng
b) Vit ph ng trình (t* l, mol 1 : 1) ca X v5i HBr
Chú thích : Hp ch8t có (1ng phân quang hc trong phân tR có nguyên tR cacbon b8t (\i (C*) là nguyên tR cacbon liên kt v5i 4 nguyên tR hay nhóm nguyên tR khác nhau)
20 Hcn hp X g1m hai anken là (1ng (sng k tip ca nhau Hi(rat hóa hoàn toàn a g
hcn hp X thu ( c hcn hp Y j\t cháy hoàn toàn hcn hp Y thu ( c 6,048 lít
CO2 ((ktc) và 6,66 g H2O Tìm CTPT ca hai anken
21 M t hi(rocacbon X m6ch hl, phân nhánh Kh\i l ng ca V lít X bXng 2 l^n kh\i
l ng ca V lít N2 l cùng (iQu ki,n Tìm CTCT và tên gi ca X
22 Hcn hp khí X g1m hai anken k tip nhau trong dãy (1ng (sng j\t cháy hoàn toàn
3 lít hcn hp X c^n v]a ( 15,3 lít O2 (các th< tích khí l cùng (iQu ki,n nhi,t ( và
áp su8t) Tìm CTPT ca hai anken
23 a) Khi thtc hi,n phn ng c ng H2 vào axetilen ng i ta thu ( c hcn hp khí g1m etilen và axetilen Trình bày ph ng pháp hoá hc (< tách riêng l8y t]ng khí t] hcn
hp trên ?
b) T] khí etilen và các ch8t vô c c^n thit khác, vit ph ng trình hoá hc (iQu ch :
PE, r u etylic
24 Vit các ph ng trình hoá hc ca các phn ng thtc hi,n các s (1 chuy<n hoá sau :
Trang 4CH4
polietilen
C2H2 C4H4 C4H6 polibuta®ien
C2H3Cl PVC
25 a) Cho các (1ng phân ankin có công thc phân tR C5H8 tác dLng v5i dung dKch AgNO3 trong NH3 Vit ph ng trình hoá hc ca các phn ng ?
b) Có các bình m8t nhãn (tng riêng bi,t các ch8t lvng sau : hexan ; hex-1-en;
pent-1-in BXng ph ng pháp hoá hc, trình bày cách nh_n bit các l trên ?
26 a) Vit ph ng trình hoá hc ca các phn ng (< thtc hi,n s (1 chuy<n hoá sau :
C3H8 CH4 C2H2 C2H4 C2H6
b) Nêu hai thí dL vQ ng dLng ca etilen và vit ph ng trình hoá hc (< minh ho6
27 BXng ph ng pháp hoá hc hãy tách l8y t]ng ch8t ra khvi hcn hp g1m : etan, etilen
và axetilen
28 Swp xp các ch8t : H2O ; NH3 ; RC CH ; RH theo chiQu tfng d^n tính axit, gii thích
và vit các ph ng trình phn ng chng minh
29 Hcn hp khí A g1m : etan, etilen, axetilen Cho 11,2 gam hcn hp A vào 1 lít dung dKch Br2 0,8M, sau phn ng n1ng ( dung dKch brom gim m t nRa và có 2,24 lít khí thoát ra Xác (Knh thành ph^n ph^n trfm kh\i l ng các ch8t trong hcn hp A
30 Hcn hp khí A g1m etilen và axetilen Dbn 3,36 lít khí A vào m t l ng d dung dKch AgNO3 trong NH3, kt thúc phn ng thu ( c 24,0 gam kt ta và có V lít khí thoát ra Các th< tích (o l (ktc
Tính V và ph^n trfm vQ th< tích ca các khí trong hcn hp A
31 j\t cháy hoàn toàn ch8t hIu c Y ng i ta thu ( c 14,336 lít khí CO2 ((ktc) và 5,76 g H2O d cùng (iQu ki,n nhi,t ( và áp su8t thì tyng th< tích CO2 và h i n 5c thu ( c bXng tyng th< tích ca Y và O2 tham gia phn ng
a) Xác (Knh công thc phân tR ca Y
b) Bit Y m6ch hl, vit công thc c8u t6o ca Y
c) Khi Y tác dLng v5i n 5c brom theo t* l, 1 : 2 thu ( c ch8t hIu c Z
Vit các công thc c8u t6o có th< có ca Z
32 M t hcn hp có kh\i l ng 13,6 gam g1m 2,24 lít m t hi(rocacbon A m6ch hl và 4,48 lít m t ankin B (phân tR A, B h n kém nhau m t nguyên tR cacbon) j\t cháy hoàn toàn hcn hp trên, toàn b sn ph/m cháy ( c h8p thL ht bXng n 5c vôi trong
d th8y t6o thành 100 gam kt ta
a) A thu c lo6i hi(rocacbon nào ?
b) Xác (Knh CTPT ca A, B (các th< tích khí (o l (ktc)
Trang 533 Khi sn xu8t (8t (èn ng i ta thu ( c hcn hp g1m CaC2, Ca và CaO (hcn hp A) Cho 20 gam hcn hp A tác dLng hoàn toàn v5i H2O thu ( c 6,72 lít hcn hp khí B ((ktc) có t* kh\i h i so v5i H2 là 5 Cho hcn hp khí B qua \ng (tng Ni nung nóng, sau m t thi gian thu ( c hcn hp khí X Cho X qua dung dKch AgNO3 /NH3 d t6o
ra 2,4 gam kt ta Hcn hp khí còn l6i làm m8t màu v]a ht 6,32 gam KMnO4 trong dung dKch
a) Tính thành ph^n kh\i l ng các ch8t trong hcn hp A
b) Tính hi,u su8t ca phn ng chuy<n hcn hp khí B thành hcn hp khí A
34 Hcn hp X g1m m t anken (A) và m t ankin (B) Cho X sLc vào dung dKch AgNO3/NH3 d th8y t6o ra 7,2 gam kt ta Nu (\t cháy hoàn toàn X r1i thu sn
ph/m h8p thL hoàn toàn vào dung dKch Ca(OH)2 d th8y t6o 10 gam kt ta Lc bv
kt ta, th8y kh\i l ng dung dKch gim 4,34 gam Tìm CTPT ca A, B (bit A, B có
s\ nguyên tR C nh nhau)
II Câu h ỏi, bài tập trắc nghiệm khách quan
1 Tên gi ca CH2=C(CH3)CH=CH2 là
C 3-metylbuta-1,3-(ien D isopenta(ien
2 M t hi(rocacbon X có t* kh\i h i so v5i H2 là 28 X không có kh nfng làm m8t màu
n 5c brom Công thc c8u t6o ca Y là
H2C
H2C
H2C CH2
C CH3 – CH = CH – CH3 D CH2 = C(CH3)2
3 Hi(rocacbon X có công thc phân tR C6H12, bit X không làm m8t màu dung dKch brom, còn khi tác dLng v5i brom khan ch* thu ( c m t dbn xu8t monobrom duy nh8t
X là là ch8t nào d 5i (ây?
A 3~metylpentan B 1,2 – (imetylxiclobutan
C 1,3 ~ (imetylxiclobutan D xiclohexan
Trang 64 Hp ch8t X có công thc phân tR là C9H16 Khi cho X tác dLng v5i H2 d , xúc tác niken thu ( c hcn hp g1m các ch8t có công thc c8u t6o sau
CH3
CH2CH3
CH3
CH2CH3
CH3
CH3 Công thc c8u t6o ca X là
H3C
CH3
H3C
CH3
H3C
H3C
CH3
CH3
5 Tyng s\ (1ng phân (c8u t6o và (1ng phân hình hc) ca C4H8 là
6 C 8u t6o nào sau (ây không có (1ng phân hình hc ?
A CH3-CH=CH-CH3 B CH3-C C-CH3
C CH3-CH=CH-CH=CH-CH3 D CH3-CH2-C(CH3)=CH-CH3
7 Ch8t nào sau (ây khi c ng HCl trái v5i qui twc c ng Mac-côp-nhi-côp ?
8 Xác (Knh X, Y, Z, T trong chuci phn ng sau:
A X: butan, Y: but~2~en, Z: propen, T: metan
B X: butan, Y: etan, Z: cloetan, T: (icloetan
C X: butan, Y: propan, Z: etan, T: metan
C X: butan, Y: etilen, Z: etan, T: metan
9 Trong các hp ch8t: propen (I); 2~metylbut~2~en (II); 3,4~(imetylhex~3~en (III);
3~cloprop~1~en (IV); 1,2~(icloeten (V)
Ch8t nào có (1ng phân hình hc?
Trang 7A III, V B II, IV C.I, II, III, IV D.I, V
10 Có bao nhiêu (1ng phân (k< c (1ng phân hình hc) có cùng công thc phân tR
C5H10?
11 Etilen có lbn các t6p ch8t SO2, CO2, h i n 5c Có th< lo6i bv t6p ch8t bXng cách nào
d 5i (ây?
A Dbn hcn hp (i qua bình (tng dung dKch brom d
B Dbn hcn hp qua bình (tng dung dKch natri clorua d
C Dbn hcn hp l^n l t qua bình (tng dung dKch NaOH d và bình (tng CaO
D Dbn hcn hp l^n l t qua bình (tng dung dKch brom d và bình (tng dung dKch
H2SO4 (c
12 jiQu ch etilen trong phòng thí nghi,m t] C2H5OH (H2SO4 (c, to170oC) th ng lbn các oxit nh SO2, CO2 Chn m t trong s\ các ch8t sau (< lo6i bv SO2 và CO2
A Dung dKch brom d B Dung dKch NaOH d
C Dung dKch Na2CO3 d D Dung dKch KMnO4 loãng, d
13 Khi c ng HBr vào 2~metylbut~2~en theo t* l, 1:1, s\ l ng sn ph/m thu ( c là bao nhiêu?
14 jem hcn hp các (1ng phân m6ch hl ca C4H8 c ng hp v5i H2O (H+, to) thì thu ( c t\i (a s\ sn ph/m c ng là
15 Ch 8t nào sau (ây không tham gia phn ng v5i H2 (Ni xúc tác) ?
A xiclobutan B buta-1,3-(ien C Xiclopentan D Propen
16 Ch 8t nào trong s\ các ch8t sau (ây không làm m8t màu dung dKch brom ?
A propilen B Isopren C Xiclobutan D metylxiclopropan
17 Dùng dung dKch brom d dàng phân bi,t ( c cp ch8t nào d 5i (ây ?
A propen và etilen B but-1-en và but-2-en
C but-1-en và buta-1,3-(ien D but-1-en và xilobutan
18 Ph n ng nào d 5i (ây không là phn ng oxi hoá -khR
A CH2=CH2 + H2 t o,xt
CH3-CH3
B CH2=CH2 + Br2 CH2Br-CH2Br
C CH2=CH2 + O2 CO2 + H2O
Trang 8CH2- CH2
n nCH2=CH2 t
o, xt, p D
19 Khi oxi hoá m t anken bXng dung dKch KMnO4 trong môi tr ng axit, trong sn ph/m thu ( c có hai sn ph/m hIu c là CH3COOH và CH3COCH3 Công thc c8u t6o ca anken (em oxi hoá là
A CH2=C(CH3)-CH2-CH3 B CH3-CH=C(CH3)3
C CH3-CH=CH-CH2-CH3 D CH2=CH-C(CH3)-CH3
20 Hai hi(rocacbon (1ng phân A và B có công thc phân tR C4H8 A và B (Qu phn ng
v5i H2 (Ni, to) Bit A có (1ng phân cis−trans và tác dLng ( c v5i Br2 trong CCl4 B không tham gia phn ng này Công thc c8u t6o ca A và B l^n l t là
A CH3~CH=CH~CH3 , CH2=CH~CH~CH3
H2C
H2C
CH CH3
H2C
H2C CH2
CH2
C CH3~CH=CH~CH3,
H2C
H2C
CH CH3
D CH3~CH=CH~CH3,
H2C
H2C CH2
CH2
21 Anken thích hp (< (iQu ch ancol d 5i (ây
là
CH3CH2 C
OH
C2H5
CH2CH3
C 3~etylpent~1~en D 3,3~(imetylpent~1~en
22 Hcn hp A g1m m t ankan và m t anken j\t cháy hcn hp A thì thu ( c a (mol) H2O và b (mol) CO2 Hvi t* s\ T = a/b có giá trK trong khong nào?
A 1,2< T <1,5 B 1< T < 2 C 1 T 2 D 1,5 T 2
23 Polime nào d 5i (ây ( c dùng sn xu8t cao su buna ?
CH2- CH
CH=CHn 2
A.
CH2- C = CH -CH2
n
Trang 9CH2- CH = CH -CH2
n
C.
CH2- C = CH -CH2
n
D.
CH3
24 Có b\n ch8t CH2=CH~CH3; CHC~CH3; CH2=CH~CH=CH2 và benzen S\ ch8t có
kh nfng làm m8t màu dung dKch brom là
25 Có bao nhiêu (1ng phân c8u t6o, m6ch hl có công thc phân tR C5H8 tác dLng v5i H2
d (Ni, to) thu ( c sn ph/m là iso pentan?
26 Có bao nhiêu (1ng phân ankin có công thc phân tR C5H8?
27 Có bao nhiêu (1ng phân ankin có công thc phân tR C5H8 tác dLng ( c v5i dung dKch AgNO3/NH3 d t6o kt ta vàng?
28 X là m t hi(rocacbon (ng (^u m t dãy (1ng (sng X làm m8t màu dung dKch brom
và t6o kt ta vàng nh6t v5i dung dKch AgNO3/NH3 d X là
A C2H4 B C2H6 C C4H6 D C2H2
29 j< nh_n bit 3 khí (tng trong 3 l m8t nhãn: C2H6, C2H4, C2H2, ng i ta dùng các hoá ch8t nào d 5i (ây?
A Dung dKch Br2
B Dung dKch AgNO3/NH3 và dung dKch Br2
C Dung dKch AgNO3/NH3
D dung dKch HCl và dung dKch Br2
30 Propen tham gia phn ng c ng v5i HCl cho sn ph/m chính là ch8t nào d 5i (ây?
31 Cho 120 lít ancol etylic 96o qua hcn hp xúc tác (ZnO + MgO) l 500o C thu ( c sn
ph/m là buta-1,3-(ien Bit hi,u phn ng (6t 90%; kh\i l ng riêng ca ancol etylic
là 0,8 g/ml Kh\i l ng buta-1,3-(ien thu ( c là
32 j< tyng hp ( c 43,2 t8n polibuta(ien, c^n bao nhiêu m3 khí buta-1,3-(ien ((ktc),
bit hi,u su8t phn ng (6t 80%
A 5,40 103 m3 B 2,24 103 m3 C 1,12 103 m3 D 1,20 103 m3
Trang 1033 Khi (\t cháy m t hi(rocacbon X ta thu ( c CO2 và H2O v5i t* l, s\ mol là =2
O H
CO
n n
2 2
X là hi(rocacbon nào sau (ây?
A C2H2 B C2H4 C C3H6 D C4H8
34 j\t cháy hoàn toàn 5,6 gam m t anken A có t* kh\i h i so v5i hi(ro là 28 thu ( c 8,96 lit khí CO2 ((ktc) Cho A tác dLng v5i HBr ch* cho m t sn ph/m duy nh8t Công thc c8u t6o nào ca A d 5i (ây là (úng?
A CH2=CH~CH2CH3 B CH2=C(CH3)2
35 j\t cháy hoàn toàn m t hi(rocacbon X bXng m t l ng v]a ( oxi Dbn hcn hp sn
ph/m cháy qua H2SO4 (c thì th< tích khí gim h n m t nRa X thu c dãy (1ng (sng
36 Khi (\t cháy 1 lít hi(rocacbon X c^n 6 lít O2 t6o ra 4 lít khí CO2, X có th< làm m8t
m^u dung dKch brom Khi cho X c ng hp v5i H2O (xt, to) ta ch* thu ( c m t sn
ph/m duy nh8t Công thc c8u t6o ca X là
C CH2=CH~CH2~CH3 D CH3~CH2~CH=CH~CH2~CH3
37 j\t cháy hoàn toàn hcn hp 3 ankin A, B, C thu ( c 3,36 lít CO2 ( l (ktc) và 1,8 gam H2O V_y s\ mol hcn hp ankin bK (\t cháy là
A 0,15 mol B 0,25 mol C 0,08mol D 0,05mol
38 j\t cháy hoàn toàn m t ankin X thu ( c 10,8 gam H2O Nu cho t8t c sn ph/m cháy h8p thL ht vào bình (tng n 5c vôi trong thì kh\i l ng bình tfng thêm 50,4 gam Công thc phân tR ca X là
A C2H2 B C3H4 C C4H6 D C5H8
39 Ch8t hIu c X có công thc phân tR C6H6 Bit 1 mol X tác dLng v5i AgNO3/NH3 d
t6o ra 185 gam ch8t kt ta Khi cho X tác dLng v5i H2 d (Ni, to) thu ( c 3-metylpentan Công thc c8u t6o ca X là
A CH C ~ C C ~ CH2~ CH3 B CH C ~ CH2 ~ CH = C = CH2
C CH C ~ CH(CH3)~ C CH D CH C ~ C(CH3) = C = CH2
40 Cho 5,6 lít hcn hp khí X g1m m t ankan và m t anken l i ch_m qua dung dKch KMnO4 d , sau phn ng th8y bình (tng KMnO4 tfng 4,2 gam và thoát ra 2,24 lít khí (l (ktc) có kh\i l ng 3,0 gam Hai hi(rocacbon (ó là
A C3H8, C4H8 B C3H8, C2H4 C C2H6, C3H6 D C2H6, C2H4
... ca anken có tên gi sau :a) hex-3-en b) 2-metylpent-1-en c) 3-metylpent-2-en
d) 2-metylbut-1-en e) 3-metylhex-2-en f) 2, 2-( imetylbut-2-en
6 a) Nêu (iQu ki,n (<... (ây ?
A propen etilen B but-1-en but-2-en
C but-1-en buta-1, 3-( ien D but-1-en xilobutan
18 Ph n ng d 5i (ây khơng phn ng oxi hố -khR
A CH2=CH2... CH3-CH=CH-CH3 B CH3-C C-CH3
C CH3-CH=CH-CH=CH-CH3 D CH3-CH2-C(CH3)=CH-CH3