BÀI TẬP THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN IMục tiêu : 1- Về kiến thức : * Biết cách tính thể tích của một số khối đa diện : Khối chóp, khối lăng trụ … * Biết cách tính tỉ số thể tích của hai khối đa[r]
Trang 1Ngày soạn :13/10/09
Tiết 8 BÀI TẬP THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN
I)Mục tiêu :
1- Về kiến thức :
* Biết cách tính thể tích của một số khối đa diện : Khối chóp, khối lăng trụ …
* Biết cách tính tỉ số thể tích của hai khối đa diện
2- Về kỹ năng:
* Sử dụng thành thạo công thức tính thể tích và kỹ năng tính toán
* Phân chia khối đa diện
3- Về tư duy và thái độ
* Rèn luyện trí tưởng tượng hình học không gian Tư duy lôgic
* Rèn luyện tính tích cực của học sinh
II) Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
1-Giáo viên : Bảng phụ , thước kẻ , phấn trắng , phấn màu
2-Học sinh : Thước kẻ , giấy
III) Phương pháp : Gợi mở và vấn đáp
IV) Tiến trình bài học
1- Ổn định tổ chức : Điểm danh
2- Kiểm tra bài cũ : Nêu công thức tính thể tích của khối chóp và khối lăng trụ , khối hộp chữ nhật , khối lập phương (5’)
3- Bài mới
Hoạt động 1 :
Bài tập 1 /25(sgk) Tính thể tích khối tứ diện đều cạnh a
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng
H1: Nêu công thức tính thể
tích của khối tứ diện ?
H2: Xác định chân đường
cao của tứ diện ?
* Chỉnh sửa và hoàn thiện
lời giải
* Trả lời các câu hỏi của giáo viên nêu
* Học sinh lên bảng giải
A
B D H
C
Hạ đường cao AH
VABCD = SBCD.AH
3 1
Vì ABCD là tứ diện đều nên
H là tâm của tam giác BCD
H là trọng tâm
3
a
Trang 2.Tính chiều cao của
E.ABCD
? E.ABCD là hình gì ?
? EO như thế nào với
(ADBC); vì sao ?
? Cạnh bên và cạnh đáy
như thế nào với nhau ?
? cách tính AC ?
? ABCD là hình gì ?
HS tính
Suy ra thể tích của khối bát diện
O
F
B A
Gọi các cạnh của bát diện là a
2
( )
BD
4 Củng cố tồn bài
+ Nắm vững các cơng thức thể tích
+ Khi tính thể tích của khối chĩp tam giác ta cần xác định mặt đáy và chiều cao để bài tốn đơn giản hơn
5 Bài tập về nhà : Giải các bài cịn lại.
Lop12.net
Trang 3Ngày soạn :20/10/09
Tiết 9 BÀI TẬP THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN
I)Mục tiêu :
1- Về kiến thức :
* Biết cách tính thể tích của một số khối đa diện : Khối chóp, khối lăng trụ …
* Biết cách tính tỉ số thể tích của hai khối đa diện
2- Về kỹ năng:
* Sử dụng thành thạo công thức tính thể tích và kỹ năng tính toán
* Phân chia khối đa diện
3- Về tư duy và thái độ
* Rèn luyện trí tưởng tượng hình học không gian Tư duy lôgic
* Rèn luyện tính tích cực của học sinh
II) Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
Giáo viên : Bảng phụ , thước kẻ , phấn trắng , phấn màu
Học sinh : Thước kẻ , giấy
III) Phương pháp : Gợi mở và vấn đáp
IV) Tiến trình bài học
1.Ổn định tổ chức : Điểm danh
2.Kiểm tra bài cũ : Nêu công thức tính thể tích của khối chóp và khối lăng trụ , khối hộp chữ nhật , khối lập phương (5’)
3.Bài mới
Hoạt động 1 Bài 3/25(sgk) Cho hình hộp ABCD.A’B’C’D’ Tính tỉ số thể tích của khối hộp đó
và thể tích của khối tứ diện
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng
Đặt V1 =VACB’D’
V= thể tích của khối hộp
H1: Dựa vào hình vẽ các em
cho biết khối hộp đã được
chia thành bao nhiêu khối
tứ diện , hãy kể tên các khối
tứ diện đó ?
H2: Có thể tính tỉ số ?
1
V V
H3: Có thể tính Vtheo V1
được không ?
H4: Có nhận xét gì về thể
tích của các khối tứ diện
D’ADC , B’ABC,
*Trả lời câu hỏi của GV
* Suy luận
V = VD’ADC + VB’ABC
+VAA’B’D’+ VCB’C’D’ + V1
* Suy luận
VD’ADC = VB’ABC = VAA’B’D’
D C
A B
C’
D’
A’
Gọi V1 = VACB’D’ B’
V là thể tích hình hộp
S là diện tích ABCD
h là chiều cao
V = VD’ADC + VB’ABC
+VAA’B’D’+ VCB’C’D’ + V1
Mà
Trang 4Gọi h và h’ lần lượt là chiều cao
của chóp hạ tư øA, A’ lên (SBC);
Gọi và S1 S2 lần lượt là diện
tích SBC và SB’C’
Tính và S1 S2
Tính thể tích của S.ABC ?
S.A’B’C’ ?
Suy ra ' ' ' ?
.
S A B C
S ABC
V
-Ghi nhận kiến thức
HS suy nghĩtrả lời
HS thảo luận, tính toán
C'
B'
A'
H' h'
h
H
C
B S
2
1
1
' ' ' ' 2
1
2
' ' '
S A B C
S ABC
V
1 1
1
3 1 3
S SA
S h
SA SB SC
SA SB SC
4 Củng cố tồn bài
+ Nắm vững các cơng thức thể tích
+ Khi tính thể tích của khối chĩp tam giác ta cần xác định mặt đáy và chiều cao để bài tốn đơn giản hơn
+ Khi tính tỉ số thể tích giữa hai khối ta cĩ thể tính trực tiếp hoặc tính gián tiếp
5 Bài tập về nhà : Giải các bài cịn lại.
Lop12.net
Trang 5Ngày soạn :27/10/09
Tiết 10 BÀI TẬP THỂ TÍCH KHỐI ĐA DIỆN
I)Mục tiêu :
1- Về kiến thức :
* Biết cách tính thể tích của một số khối đa diện : Khối chóp, khối lăng trụ …
* Biết cách tính tỉ số thể tích của hai khối đa diện
2- Về kỹ năng:
* Sử dụng thành thạo công thức tính thể tích và kỹ năng tính toán
* Phân chia khối đa diện
3- Về tư duy và thái độ
* Rèn luyện trí tưởng tượng hình học không gian Tư duy lôgic
* Rèn luyện tính tích cực của học sinh
II) Chuẩn bị của giáo viên và học sinh
1-Giáo viên : Bảng phụ , thước kẻ , phấn trắng , phấn màu
2-Học sinh : Thước kẻ , giấy
III) Phương pháp : Gợi mở và vấn đáp
IV) Tiến trình bài học
1.Ổn định tổ chức : Điểm danh
2.Kiểm tra bài cũ : Nêu công thức tính thể tích của khối chóp và khối lăng trụ , khối hộp chữ nhật , khối lập phương (5’)
3.Bài mới
Hoạt động 1:
Bài tập 5/26(sgk) Cho tam giác ABC vuông cân ở A AB = a Trên đường thẳng qua C và vuông
góc với (ABC) lấy diểm D sao cho CD = a Mặt phẳng qua C vuông góc với BD cắt BD tại F và cắt AD tại E Tính thể tích khối tứ diện CDEF
Hoạt động của giáo viên Hoạt động của học sinh Ghi bảng
H1: Xác định mp qua C
vuông góc với BD
H2: CM : BD(CEF)
H3: Tính VDCEF bằng
cách nào?
* Dựa vào kết quả bài tập
5 hoặc tính trực tiếp
H4: Dựa vào bài 5 lập tỉ số
nào?
H5: dựa vào yếu tố nào để
tính được các tỉ số
DB
DF
&
DA
DE
H5: Tính thể tích của khối
tứ diện DCBA
* GV sửa và hoàn chỉnh
lời giải
* Trả lời câu hỏi GV
* xác định mp cần dựng là (CEF)
* vận dụng kết quả bài tập 5
* Tính tỉ số :
DCAB
CDEF V V
* học sinh trả lời các câu hỏi và lên bảng tính các tỉ
số
* học sinh tính VDCBA
D F
E
B C A
Dựng CF BD (1) dựng CE AD
ta có :
CA BA
CD BA
(2)
CE BA ADC
Từ (1) và (2) (CFE)BD
DB
DF DA DE
DB
DF DA
DE DC
DC V
V
DCAB CDEF
* ADC vuông cân tại C có CE AD
E là trung điểm của AD
2
1
DA DE
(3)
*
3 a a a a
DC AC
AB
DC BC
DB
2 2 2
2 2
2
2 2
2
* CDBvuông tại C có CF BD
(4)
3
1 a 3
a DB
DC DB DF
DC DB DF
2
2 2 2 2
1 DF DE
Lop12.net
Trang 6H2: Xác định góc giữa hai
đường d và d’
* Chú ý GV giải thích
^
ABE
sin()sin
H3: Xác định chiều cao của
khối tứ diện CABE
* Chỉnh sửa và hoàn thiện
bài giải của HS
+ Gọi HS lên bảng và giải thẳng chéo nhau d và d’
* là góc giữa d và d’
không đổi
* Trong (BCD) dựng hình bình hành BDCE
* VABCD=VABEC
* Vì d’//BE (d,^d')(AB,BE)
Và h là khoảng cách từ d’đến mp(ABE) h không đổi
3
1
VABEC ABE
= AB BE sin h
2
1 3
abh sin
6 1
* VABCD abh sin
6 1
Không đổi
Hoạt động 5: giải bài toán 6 bằng cách khác ( GV gợi ý dựng hình lăng trụ tam giác ) (5’)
4 Củng cố toàn bài (5’)
+ Nắm vững các công thức thể tích
+ Khi tính thể tích của khối chóp tam giác ta cần xác định mặt đáy và chiều cao để bài toán đơn giản hơn
+ Khi tính tỉ số thể tích giữa hai khối ta có thể tính trực tiếp hoặc tính gián tiếp
5.Bài tập về nhà :
Lop12.net
Trang 7Cho khối lăng trụ đứng ABC.A’B’C’ có đáy là tam giác vuông tại A , AC = b , góc ACB =
60o Đường thẳng BC’ tạo với mp (AA’C’C) một góc 30o
1) Tính độ dài đoạn thẳng AC’
2) Tính thể tích của khối lăng trụ