- C©u 2 lµ c©u miªu t¶: dïng H: C©u1: kÓ l¹i kh¸i qu¸t, một yếu tố thay đổi mái tóc ngắn gọn quãng đời xa quê để làm nổi bật yếu tố không làm quan làm nổi bật sự thay đổi tiếng nói quê[r]
Trang 1NS:29/10/2008
NG:31/10/2008
Tiết: 38
Ngẫu nhiên viết nhân buổi mới về quê
( Hồi hương ngẫu thư )
- Hạ Tri Chương – ( Phạm Sĩ Vĩ, Trần Trọng San dịch )
A Mục tiêu:
1 Kiến thức:
- Thấy tính độc đáo trong việc thể hiện tình cảm quê / sâu nặng của nhà thơ
- 6 7 đầu nhận biết phép đối trong câu cùng tác dụng của nó
2 Kĩ năng:
- Luyện kĩ năng đọc và phân tích thơ thất ngôn tứ tuyệt G H luật, 9 7 đầu so sánh phiên âm chữ Hán với bản dịch thơ
3 Thái độ:
- Yêu thích văn học 7 ngoài, nhớ đến quê / khi xa quê
B chuẩn bị:
GV: Bảng phụ, tài liệu tham khảo về tác giả, tác phẩm
HS: Vở soạn, vở bài tập
C phương pháp:
- Ph / pháp: giảng bình, phát vấn, phân tích, tổng hợp, thảo luận nhóm
D Tiến trình giờ dạy.
I ổn định: KTSS: -7B
II Kiểm tra bài cũ:
? Đọc thuộc lòng và diễn cảm bài thơ Cảm nghĩ trong đêm thanh tĩnh và trình bày
hiểu biết của em về nhà thơ Lí Bạch?
? Điền từ thích hợp để khái quát nội dung của văn bản Tĩnh dạ tứ
( Thị 0 /\ ( đầu ) ( minh nguyệt ) ( đầu ) ( cố / )
III Bài mới:
G: Xa quê nhớ quê, ngắm trăng nhớ về quê hương, buồn sầu xa xứ là những đề tài – chủ đề quen thuộc trong thơ cổ-Trung đại phương Đông nhưng mỗi nhà thơ, trong từng hoàn cảnh riêng lại có những cách thể hiện độc đáo, không trùng lặp Còn gì vui mừng, xốn xang hơn, khi xa quê đã lâu nay mới được trở về thăm nơi chôn nhau cắt rốn? Thế nhưng có khi lại gặp những chuyện bất ngờ, rất buồn muốn rơi nước mắt lần về thăm quê đầu tiên và cũng là cuối cùng sau hơn năm mươi năm xã cách của lão quan Hạ Tri Chương là trương hợp nao lòng như thế.
Lop7.net
Trang 2Hoạt động của Thầy Trò Nội dung
? Nêu một vài nét khái quát
về tác giả?
G: bổ sung
? Em hãy nêu hoàn cảnh sáng
tác bài thơ?
G: 7 dẫn H đọc bài: chú
ý ngắt nhịp 4/3 riêng câu 4
nhịp 2/5 giọng chậm, buồn
Riêng câu 3 giọng hơi ngạc
nhiên
G đọc mẫu H đọc
K 7 dẫn H giải thích từ
khó
? Bài thơ sáng tác theo
thể thơ gì?
? Em hãy so sánh thể thơ
phần nguyên tác với phần
dịch thơ?
? Em hiểu thế nào về từ
“ngẫu”? Tại sao lại “ngẫu
nhiên viết”?
GV:Từ “ngẫu” không những
không làm giảm ý nghĩa của
tác phẩm mà lại, còn
nâng ý nghĩa đó lên bội lần
? Biện pháp nghệ thuật nào
sử dụng ở đây? Hiệu quả
nghệ thuật của nó?
? Em hãy phân tích tác dụng
của phép đối trên?
- Câu 2 là câu miêu tả: dùng
một yếu tố thay đổi ( mái tóc)
để làm nổi bật yếu tố không
thay đổi ( tiếng nói quê
/\ là chi tiết vừa có tính
chân thực vừa có ý nghĩa
! ! làm nổi bật tình
cảm gắn bó với quê /5
? / thức biểu đạt của
câu 1 là gì?
? / thức biểu đạt của
H: Nêu theo phần chú thích SGK
H: - Bài thơ đựơc viết 744, khi nhà thơ về thăm quê
H: Thất ngôn tứ tuyệt
H: Phần dịch là thơ lục bát, nguyên tác là thơ thất ngôn
tứ tuyệt
H: Ngẫu nhiên viết vì tác giả vốn không chủ định làm thơ ngay khi mới đặt chân
đến quê nhà
H: đọc hai câu thơ đầu
H: Phép đối: đối vế câu, đối
từ loại, đối cú pháp, đối có
đại đối:( đối giữa câu trên
và câu ? 7'\l Tiểu đối ( đối giữa các vế các phần trong một câu thơ ở câu 1 đối rất chỉnh cả về ý lẫn lời Câu 2 khá chỉnh
H: Câu1: kể lại khái quát, ngắn gọn quãng đời xa quê làm quan làm nổi bật sự thay đổi về vóc H' tuổi tác đồng thời cũng 9 7
đầu hé lộ tình cảm quê / của nhà thơ
H: Biểu cảm qua tự sự
H: Biểu cảm qua miêu tả
I Tác giả và tác phẩm:
1 Tác giả:
- Hạ Tri j / (659-744)
2 Tác phẩm:
- Bài thơ đựơc viết 744, khi nhà thơ về thăm quê
3 Đọc- Tìm hiểu chú thích
II Phân tích
1 Thể loại- bố cục
- Thất ngôn tứ tuyệt
- Bố cục: Gồm 2 phần
2 Phân tích:
a/ Hai câu đầu:
“Thiếu tiểu li gia, lão đại hồi
Hương âm vô cải, mấn mao tồi”
Phép đối:
Thiếu tiếu li gia/lão đại hồi
đối vế câu, đối từ loại,
đối cú pháp làm nổi bật
sự thay đổi về vóc dáng, tuổi tác và hé lộ tình cảm Lop7.net
Trang 3câu 2 là gì?
H: đọc hai câu cuối
? Có một tình huống khá bất
ngờ nào đã xảy ra khi nhà thơ
vừa đặt chân về đến làng?
? Tại sao có thể xảy ra chuyện
vậy? Có vô lí không?
? Việc trẻ con vui H' hỏi
khách tác động gì đến thái độ
và tâm trạng của nhà thơ?
? Tại sao chỉ có nhi đồng xuất
hiện và ra đón? ( sao không
thấy những H' cùng lứa
tuổi của ông)
G: ông về quê lúc đã 85 tuổi,
mà N sống 70 đã
coi là chuyện N nay hiếm ”
thất thập cổ lai hi”
- Sự vui ! /' , hiếu khách của
lũ trẻ càng làm cho nỗi lòng
nhà thơ sầu muộn tình huống
đặc thù ấy đã tạo nên màu sắc
đặc biệt của 2 câu thơ: một
giọng điệu bi hài thấp thoáng
ẩn sau những lời kể ! R
trừng khách quan, trầm
tĩnh
? Nội dung chính của bài thơ
?
? Biện pháp nghệ thuật nào đã
sử dụng trong bài thơ?
G: K 7 dẫn H luỵện tập
H: Đó là tình huống một lũ trie con và ra tò mò nhìn
ông lão đầu tóc bạc phơ, lụ khụ chống gậy 9 7 xuống kiệu H' xa lạ ông lão kịp nói thì chúng
đã nhanh miệng hỏi: “
khách từ đâu đến làng?”
H: Nhà thơ thấy ngạc nhiên, sau đó là nỗi buồn tủi ngậm ngùi, xót xa cùng
ập đến
H: vì những H' cùng tuổi đều đã quy tiên rồi
HS đọc ghi nhớ
quê / của tác giả Câu 2: Phép đối làm nổi bật tình cảm gắn bó với quê /5
2 Hai câu cuối
Nhi đồng tương kiến bất tương thức.
Tiếu vấn: khách tòng hà
xứ lai.
- Giọng hóm hỉnh trước con trẻ
nỗi buồn tủi, ngậm ngùi, xót xa ! 7 những thay đổi của quê nhà và mình lại là khách trên quê /
IV Tổng kết:
1 Nội dung:
2 Nghệ thuật:
- Phép đối
- Tình huống bất ngờ
- Biểu cảm
3 Ghi nhớ: SGK
V Luyện tập:
IV củng cố:
? Đọc diễn cảm lại bài thơ ( phiên âm, dịch nghĩa, dịch thơ)
V Hướng dẫn về nhà:
- Học thuộc lòng bài thơ, cả 3 phần, phiên âm, dịch nghĩa và dịch thơ Nắm ND,NT của bài thơ
- Soạn bài: “ Bài ca nhà tranh bị gió thu phá nát”
E Rút kinh nghiệm:
Lop7.net
... Kĩ năng:- Luyện kĩ đọc phân tích thơ thất ngơn tứ tuyệt G H luật, 9 7 đầu so sánh phiên âm chữ Hán với dịch thơ
3 Thái độ:
- u thích văn học 7 ngồi, nhớ đến... H đọc
K 7 dẫn H giải thích từ
khó
? Bài thơ sáng tác theo
thể thơ gì?
? Em so sánh thể thơ
phần nguyên tác với phần
dịch thơ?
? Em... đồng thời 9 7
đầu lộ tình cảm quê / nhà thơ
H: Biểu cảm qua tự
H: Biểu cảm qua miêu tả
I Tác giả tác phẩm:
1 Tác giả:
- Hạ Tri j / (6 59- 744)
2