Giáo án Phụ đạo khối 10 năm 2010 - 2011

I/ MỤC TIÊU : Củng cố các phương pháp lập luận đã học ở cấp 2 làm cơ sở cho việc vận dụng vào bài văn nghị luận ở cấp 3 II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC : Hoạt động GV-HS Nội dung Hs xá[r]

TUẦN 1 HƯỚNG DẪN LÀM BÀI CẢM NHẬN I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh phân tích nắm vững các yêu cầu của một bài cảm nhận nhằm phục vụ cho bài kiểm tra đầu năm học

- Cung cấp cho học sinh dàn bài tổng quát để có thể làm bài cảm nhận về các đối tượng

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

Giáo viên diễn

giảng là chủ yếu

Có thể gợi mở dẫn

dắt trên cơ sở một

đề bài cụ thể trong

sách giáo khoa để

học sinh dễ tiếp thu

hơn

1/ Khái niệm về kiểu bài cảm nhận :

Phát biểu những cảm xúc và suy nghĩ của bản thân trước một đối tượng

cụ thể mà đề bài yêu cầu

2/ Các loại bài cảm nhận :

- Cảm nhận về một sự vật sự việc

- Cảm nhận về một hiện tượng trong tự nhiên

- Cảm nhận về một tác giả hay tác phẩm…

- Cảm nhận về một con người…

3/ Dàn bài tổng quát :

A/ Mở bài :

Giới thiệu đối tượng cảm nhận và nêu cảm xúc hay ấn tượng chung

về đối tượng

B/ Thân bài :

Lần lượt nêu những cảm xúc , suy nghĩ của bản thân về đối tượng theo những trình tự :

- Từ xa đến gần và ngược lại

- Từ thấp đến cao và ngược lại

- Từ ngoài vào trong và ngược lại

- Từ tổng quát đến chi tiết và ngược lại

- Từ ngoại hình đến nội tâm và ngược lại

- Từ đầu tiên đến cuối cùng và ngược lại

- Từ quá khứ đến hiện tại và tương lai và ngược lại

- Từ chung đến riêng và ngược lại

- Từ phạm vi này đến phạm vi khác và ngược lại

Khi trình bày nên đan xen miêu tả , tự sự và biểu cảm làm cho văn bản sinh động hơn

C/ Kết bài :

Ấn tượng sâu sắc nhất của bản thân về đối tượng hay gợi mở ra những

TUẦN 2 THỰC HÀNH DÀN Ý VĂN TỰ SỰ BẰNG CÁCH NHẬP VAI

I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh thực hành một dàn ý cụ thể bằng cách nhập vai một nhân vật trong một tác phẩm vừa học

- Từ đó rút ra những thao tác cần thiết để có thể nhập vai và kể lại một câu chuyện sinh động, đạt yêu cầu

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

Hs nắm vững và kể

lại được toàn bộ câu

chuyện

Lọc ra những sự

việc chỉ liên quan

đến An Dương

Vương

Sắp xếp các sự việc

theo trình tự của câu

chuyện

Đóng vai nhân vật

và chọn giọng kể

thích hợp

Kể miệng từng cá

nhân lần lượt từng

sự việc theo trình tự

của câu chuyện

Tập thể sửa chữa và

rút ra những điều

cần ghi vào tập

ĐỀ : Nhập vai nhân vật An Dương Vương kể lại câu chuyện An Dương

Vương và Mị Châu Trọng Thủy

DÀN Ý CHI TIẾT :

1/ Mở bài : Nhân vật tự giới thiệu là An Dương Vương để kể câu chuyện

2/ Thân bài : Cần đảm bảo những tình tiết sau đây khi kể câu chuyện :

- Thời gian và không gian : Nước Âu Lạc , thời An Dương Vương ,thành Cổ Loa

- Việc xây thành chế nỏ bảo vệ nước Âu Lạc…

- Việc Triệu Đà cầu hôn cho Trọng Thủy…

- Việc Triệu Đà đem binh xâm lược

- Việc An Dương Vương thua chạy…

- Việc An Dương Vương chém chết Mị Châu về thủy cung

-3/ Kết bài : Nhân vật tự rút ra bài học kinh nghiệm để lại cho người đời sau về tinh thần cảnh giác trong sự nghiệp bảo vệ tổ quốc trước hiểm họa ngoại xâm

TUẦN 3 THỰC HÀNH VIẾT ĐOẠN VĂN TỰ SỰ

I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh thực hành viết một đoạn văn tự sự sau khi chọn được sự việc , chi tiết tiêu biểu trong một tác phẩm vừa học

- Từ đó rút ra những thao tác cần thiết để có thể viết chính xác một đoạn văn tự sự sinh động, đạt yêu cầu

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

Hs dựa vào trí nhớ

và sách giáo khoa

để tái hiện lại

những chi tiết cần

phải đảm bảo khi

viết những đoạn

văn này Gv ghi

trên bảng

Hs tập viết từng

đoạn Gv hướng

dẫn và sửa bài

ĐỀ 1;

Viết một đoạn văn kể lại sự việc Mị Châu rắc lông ngỗng làm dấu cho Trọng Thủy đuổi theo An Dương Vương đến hết

CẦN LƯU Ý VÀ ĐẢM BẢO NHỮNG CHI TIẾT SAU : + Tóm tắt phần câu truyện trước khi sự việc cần kể diễn ra ( hoàn cảnh , thời gian , không gian , nhân vật…)

+ Kể lần lượt những tình tiết chính

+ Gút ý kết thúc đoạn văn

ĐỀ 2 :

Viết một đoạn văn kể lại sự việc Cám lừa Tấm lấy hết tôm tép để đoạt chiếc yếm đỏ

TUẦN 4 – 5 THỰC HÀNH MIÊU TẢ VÀ BIỂU CẢM TRONG VĂN TỰ SỰ

I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh thực hành viết một đoạn văn tự sự có dùng những yếu tố miêu tả và biểu cảm dựa theo những chi tiết trong một câu chuyện vừa học

- Từ đó rút ra những thao tác cần thiết để có thể viết chính xác một đoạn văn tự sự có dùng yếu tố miêu tả và biểu cảm sinh động, đạt yêu cầu

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

Hs đọckĩ lại phần

văn bản trong sách

giáo khoa để nắm

chắc những chi tiết

cần phải tải hiện

khi làm bài

Gv lưu ý các em về

việc sử dụng những

từ láy tượng thanh ,

tượng hình, có tính

biểu cảm cao trong

khi viết

Hs thực hành trong

tập Sau đó gv gọi

1 – 2 hs lên bảng

.Cả lớp theo dõi ,

bổ sung , sửa chữa

và hoàn chỉnh đoạn

văn

ĐỀ :

1/ Viết đoạn văn miêu tả cô Tấm trong trang phục đi dự hội

2/ Viết đoạn văn miêu tả quang cảnh làng vào hội thử giày

3/ Viết đoạn văn miêu tả cảnh Đăm-săn giao chiến với Mtao-Mxây

TUẦN 6 THỰC HÀNH NGÔN NGỮ NÓI VÀ NGÔN NGỮ VIẾT

I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh thực hành chuyển đổi từ ngôn ngữ viết ra ngôn ngữ nói và ngược lại trong từng mẫu câu cụ thể

- Từ đó rút ra những thao tác cần thiết để có thể viết văn bản theo dạng nói hoặc viết,đạt yêu cầu

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

Hs tìm hiểu yêu cầu

từng bài tập

Hs thực hành từng

bài trong tập.Gv gọi

mỗi bài 2 hs lên

bảng làm

Cả lớp theo dõi ,sửa

chữa,bổ sung và

hoàn thành bài tập

dưới sự hướng dẫn

của gv

Bài 1 :

Đặt 5 câu văn nói rồi chuyển sang văn viết

Bài 2 :

Viết 1 đoạn văn ngắn gồm 5 câu trong đó có dùng những từ thuộc văn nói

Bài 3 :

Tìm những từ là văn nói trong đoạn văn trên sau đó đổi chúng thành văn viết

Bài 4 :

Viết đoạn văn gồm 5 câu dung toàn là văn viết Sau đó chuyển một số

từ thành văn nói

TUẦN 7-8 THỰC HÀNH VĂN TỰ SỰ : MỞ BÀI - KẾT BÀI

I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh thực hành phần mở bài , kết bài của một bài văn tự sự theo văn bản hay tự sự sáng tạo

- Từ đó rút ra những thao tác cần thiết để có thể viết đoạn mở bài, kết bài đạt yêu cầu

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

Hs tìm hiểu yêu

cầu của từng đề cụ

thể

Hs thực hành trong

tập Gv gọi 2 em

lên bảng làm bài

Cả lớp theo dõi

,sửa chữa,bổ sung

và hoàn thành bài

tập dưới sự hướng

dẫn của gv

ĐỀ 1 : Làm phần mở bài của những đề sau đây :

a/ Thuật lại câu chuyện An Dương Vương và Mị Châu Trong Thủy b/ Thuật lại câu chuyện Tấm Cám

ĐỀ 2 : Làm phần mở bài của những đề sau đây :

a/ Đóng vai An Dương Vương hãy kể lại truyền thuyết về An Dương Vương và Mị Châu Trong Thủy

b/ Đóng vai Cám hãy kể lại câu chuyện cổ tích Tấm Cám

ĐỀ 3 : Làm phần mở bài của những đề sau đây :

a/ Thuật lại câu chuyện An Dương Vương và Mị Châu Trong Thủy

b/ Thuật lại câu chuyện Tấm Cám

c/ Đóng vai An Dương Vương hãy kể lại truyền thuyết về An Dương Vương và Mị Châu Trong Thủy

d/ Đóng vai Cám hãy kể lại câu chuyện cổ tích Tấm Cám

TUẦN 9 – 10 THỰC HÀNH TÓM TẮT VĂN BẢN TỰ SỰ

I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh thực hành phần tóm tắt một bài văn tự sự theo văn bản

- Từ đó rút ra những thao tác cần thiết để có thể viết bài tóm tắt đạt yêu cầu

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

Hs tìm hiểu yêu

cầu của từng đề cụ

thể

Hs thực hành trong

tập Gv gọi 2 em

lên bảng làm

bài.Cả lớp theo dõi

,sửa chữa,bổ sung

và

hoàn thành bài tập

dưới

sự hướng dẫn của

gv

LƯU Ý :

Hs cần phân biệt rõ

giữa tóm tắt toàn

bộ câu chuyện với

tóm tắt theo nhân

vật

ĐỀ 1: Tóm tắt câu chuyện An Dương Vương và Mị Châu Trọng Thủy

ĐỀ 2 : Tóm tắt câu chuyện cổ tích Tấm Cám

ĐỀ 3 : Tóm tắt truyền thuyết An Dương Vương và Mị Châu Trọng Thủy theo nhân vật Mị Châu

ĐỀ 4 : Tóm tắt câu chuyện cổ tích Tấm Cám theo nhân vật Tấm

TUẦN 11-12-13 MỞ RỘNG THƠ CỔ ĐIỂN TRUNG QUỐC

LÍ BẠCH VÀ ĐỖ PHỦ

I/ MỤC TIÊU :

Giáo viên giảng mở rộng về hai tác giả Lí Bạch và Đỗ Phủ cung cấp thêm một số kiến thức

về hai thi hào này trên nhiều phương diện như : cuộc đời , sự nghiệp văn chương , phong cách thơ và những giai thoại về họ để giáo dục tình yêu văn chương ở các em học sinh

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

Học sinh lắng

nghe, ,ghi chép nếu

thấy cần thiết

Giáo viên diễn

giảng là chủ yếu

Giáo viên kể thêm

những giai thoại về

Lí Bạch và Đỗ Phủ

cho học sinh nghe

Gv phân tích thêm

một số bài thơ tiêu

biểu của hai tác giả

này

I/ Lí Bạch :

Lí Bạch ( 701 – 762 ) , tự là Thái Bạch , quê ở Lũng Tây ( nay thuộc tỉnh Cam Túc ) Ông là nhà thơ lãng mạn vĩ đại của Trung Quốc Vì tính cách khoáng đạt thơ ông lại hay nói đến cõi tiên nên Lí Bạch được mệnh danh là Thi Tiên Thơ ông hiện còn trên 1000 bài

Nội dung thơ Lí Bạch rất phong phú với những chủ đề chính như là :ước mơ vươn tới lí tưởng cao cả , khát vọng giải phóng cá tính, bất bình với hiện thực tầm thường , thể hiện tình cảm phong phú và mãnh liệt

Phong cách thơ Lí Bạch rất hào phóng , bay bổng mà tự nhiên , tinh tế mà giản

dị Đặc trưng nổi bật của thơ Lí Bạch là sự thống nhất giữa cái cao cả và cái đẹp

Tác phẩm : Vọng Lư Sơn Bộc Bố , Tĩnh Dạ Tư , Độc Tọa Kính Đình San…

II/ Đỗ Phủ :

Đỗ Phủ ( 712-770 ) tự là Tử Mĩ, quê ở huyện Củng tỉnh Hà Nam Trung Quốc Ông xuất thân trong một gia đình nho học có truyền thống thơ ca lâu đời Ông sống trong nghèo khổ,chết trong bệnh tật trên một chiếc thuyền nát trong một trận lụt

Đỗ Phủ là nhà thơ hiện thực vĩ đại của Trung Quốc , là danh nhân văn hóa của nhân loại Thơ của ông còn lại hơn 1500 bài với nội dung phong phú và sâu sắc Đó là những bức tranh hiện thực sinh động và chân xác đến mức được gọi là thi sử ( lịch sử bằng thơ ) Đó cũng là niềm thương cảm với nhân dân trong khổ nạn , chứa chan tình yêu nước và tinh thần nhân đạo Giọng thơ Đỗ Phủ trầm uất nghẹn ngào Ông sành tất cả các thể thơ nhưng đặc biệt

thành công ở thể luật thi Với nhân cách cao cả , tài năng trác việt Đỗ Phủ được mệnh danh là Thi Thánh

Tác phẩm tiêu biểu :Thạch Hào Lại , Thu Hứng , Vi Ốc Mao Phong Sở Phá

ca, Tuyệt cú

TUẦN 14

ÔN TẬP HỌC KÌ I

TUẦN 15

THI KIỂM TRA HỌC KÌ I

TUẦN 16 THỰC HÀNH KẾT CẤU VĂN BẢN THUYẾT MINH

I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh thực hành phần phân tích kết cấu văn bản thuyết minh

- Từ đó rút ra những kiểu kết cấu thuyết minh cần thiết để có thể vận dụng vào bài làm đạt yêu cầu

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

Hs đọc văn bản một

lần Sau đó Gv

hướng dẫn phân tích

văn bản rút ra kết

cấu

Hs đọc văn bản một

lần Sau đó Gv

hướng dẫn phân tích

văn bản rút ra kết

cấu

ĐỀ :

Phân tích kết cấu văn bản Chu Văn An – nhà sư phạm mẫu mực ( Sách giáo khoa )

ĐỀ :

Phân tích kết cấu văn bản thuyết minh về tác giả Nguyễn Trãi ( sách giáo khoa )

TUẦN 17-18 DÀN Ý VĂN BẢN THUYẾT MINH

I/ MỤC TIÊU :

- Hướng dẫn học sinh thực hành lập dàn ý văn bản thuyết minh

- Từ đó rút ra những thao tác cần thiết để lập dàn ý một văn bản thuyết minh có thể vận dụng vào bài làm đạt yêu cầu

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

HS đọc đề 3 lần

sau đó phân tích

yêu cầu của đề

Ở phần mở bài ta

sẽ làm công việc gì

?

HS phân tích VD

rút ra thao tác

Có thể MB bằng

cách trực tiếp hoặc

gián tiếp

HS thực hành với

tác giả Nguyễn Du

Tập thể sửa và

hoàn chỉnh phần

MB

Ở phần TB ta sẽ

thuyết minh những

mặt nào với tác giả

Nguyễn Trãi.?

HS phân tích rút ra

thao tác rồi thực

hành với tác giả

Nguyễn Du

Ta sẽ việc gì ở

KB?

HS thực hành về

Nguyễn Du

Tập thể sửa bài

dưới sự hướng dẫn

của GV

Đề :

Hãy thuyết minh về một tác giả mà anh ( chị ) đã học.

I/ Mở bài :

Giới thiệu tác giả sẽ thuyết minh

Ví dụ 1:

Trong văn học Việt Nam thế kỷ XV có một tác giả là một trong ba vị Khai Quốc Công Thần nhà Hậu Lê Nhưng trớ trêu thay chính triều đại này lại tru di tam tộc gia đình ông.Người đó là Nguyễn Trãi

Ví dụ 2:

Cuối thế kỷ XVIII đầu thế kỷ XIX trào lưu nhân đạo chủ nghĩa phát triển rực rỡ đến đỉnh cao trong văn học trung đại Việt Nam với những tên tuối như Bà Huyện Thanh Quan , Đoàn Thị Điểm , Đặng Trần Côn …Nhưng nổi tiếng nhất với tác phẩm bất hủ Truyện Kiều là Nguyễn Du

II/ Thân bài :

Lần lượt thuyết minh từng phương diện , từng mặt , từng khía cạnh

của đối tương thuyết minh.

Ví dụ : 1/ Thân thế của Nguyễn Trãi

2/ Cuộc đời và sự nghiệp chính trị của Nguyễn Trãi

3/ Sự nghiệp văn chương của Nguyễn Trãi

4/ Đặc điểm thơ văn của Nguyễn Trãi

5/ Đóng góp của Nguyễn Trãi vào nền văn học dân tộc

III/ Kết bài :

Đánh giá chung và phát biểu cảm nghĩ của bản thân về đối tượng

thuyết minh.

TUẦN 19 MỞ RỘNG VĂN XUÔI CỔ : TRÍCH DIỄM THI TẬP VÀ VĂN BIA THỜI HẬU LÊ ( THẾ KỶ XV-XVI )

I/ MỤC TIÊU :

Giảng thêm về Trích Diễm Thi Tập và những văn bia trong Văn Miếu Quốc Tử Giám

để học sinh hiểu them về thể loại Tựa và Văn bia trong văn học cổ

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

HS lắng nghe,ghi

chép và xem các

hình ảnh minh

họa ở video clip

I/ TRÍCH DIỄM THI TẬP:

1/ Thơ văn các đời trước : Văn thơ đời Lý – Trần ( thế kỷ XI-XII-XII )

2/ Thơ văn đời Hậu Lê :

* Thơ văn của Nguyễn Trãi

*Thơ văn của Lê Thánh Tông

*Thơ văn của hội Tao Đàn Nhị Thập Bát Tú

*Thơ văn của Hoàng Đức Lương

II/ VĂN BIA :

1/ Giới thiệu về Văn Miếu xưa và nay

2/ Giới thiệu về Quốc Tử Giám xưa và nay

TUẦN 20 HÀO KHÍ ĐÔNG A THỜI NHÀ TRẦN ( THẾ KỶ XIII )

I/ MỤC TIÊU :

Giúp học sinh hiểu thêm về một triều đại lừng lẫy những chiến công vang dội lưu danh

thiên cổ với những tên tuổi như Trần Hưng Đạo, Trần Nhật Duật , Trần Bình Trọng , Trần Quốc

Toản , Phạm Ngũ Lão , Trương Hán Siêu , Yết Kiêu , Dã Tượng…Qua đó giáo dục về lòng tự hào

dân tộc

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

Hs xem phim và

thảo luận theo gợi

ý của GV

I/ HÀO KHÍ ĐÔNG A:

GV diễn giảng về hào khí Đông A và liên hệ với hào khí thời kháng chiến chống Mỹ

II/ PHIM TƯ LIỆU LỊCH SỬ : 1/ Lá cờ thêu sáu chữ vàng : 2/ Thà làm quỉ nước Nam còn hơn làm vương đất Bắc:

3/ Lễ hội đền Đức Thánh Trần ;

TUẦN 21-22-23 LUYỆN TẬP VIẾT ĐOẠN THUYẾT MINH

I/ MỤC TIÊU :

Qua thực hành viết các loại đoạn văn thuyết minh ở MB , TB , KB củng cố kỹ năng viết

đoạn văn đúng chuẩn theo các kiểu thông thường đã học ở lớp dưới

II/ TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY VÀ HỌC :

Hoạt động GV-HS Nội dung

HS thực hành theo

yêu cầu của GV

Làm cá nhân trong

nháp , 1-2 em lên

bảng trình bày phần

viết của mình , cả

lớp theo dõi , sửa

chữa , bổ sung và

hoàn chỉnh đoạn văn

theo gợi ý của GV

1/ Mở bài :

- Trực tiếp :

- Gián tiếp theo kiểu diễn dịch :

- nt qui nạp :

THỰC HÀNH :

Làm phần MB theo 2 kiểu diễn dịch và qui nạp các đề sau đây : a/ Thuyết minh về tác giả Nguyễn Trãi

b/ Thuyết minh về tác giả Nguyễn Du

2/ Thân bài :

THỰC HÀNH :

Viết thành đoạn văn các ý sau đây : a/ Cuộc đời của Nguyễn Trãi

b/ Cuộc đời của Nguyễn Du

c/ Sự nghiệp văn thơ của Nguyễn Trãi

d/ Sự nghiệp văn thơ của Nguyễn Du e/ Đóng góp của Nguyễn Trãi cho văn học nước nhà

f/ Đóng góp của Nhuyễn Du đối với văn học Việt Nam

3/ Kết bài :

THỰC HÀNH :

Viết đoạn kết bài của các đề sau đây : a/ Thuyết minh về tác giả Nguyễn Trãi

b/ Thuyết minh về tác giả Nguyễn Du