Giáo án dạy học Ngữ văn 8 - Tuần 21

3.Thái độ: Biết cách sắp xếp ý trong đoạn văn thuyết minh cho hợp lí II, Chuaån bò - Dự kiến khả năng tích hợp : Phần TLV qua các vb ở học kì I Phương pháp thuyết minh , phương pháp thuy[r]

Tuần 21, tiết 81

Ngày soạn:

Ngày dạy: Tập làm văn

VIẾT ĐOẠN TRONG VĂN BẢN THUYẾT MINH

I, Mục tiêu cần đạt

1.Kiến thức: Giúp hs biết nhận dạng, sắp xếp ý và viết một đoạn văn thuyết minh ngắn 2.Kĩ năng: Xác định chủ đề, sắp xếp và phát triển ý khi viết đoạn văn thuyết minh

3.Thái độ: Biết cách sắp xếp ý trong đoạn văn thuyết minh cho hợp lí

II, Chuẩn bị

- Dự kiến khả năng tích hợp : Phần TLV qua các vb ở học kì I Phương pháp thuyết minh , phương pháp thuyết minh về một thứ đồ dùng , phương pháp thuyết minh một thể loại

vb ; Phần Vh qua vb Nhớ rừng , Phần tiếng việt qua bài Câu nghi vấn

- HS : soạn bài , học bài

III, Tiến trình lên lớp

1, ổn định tổ chức (1’)

2, kiểm tra bài cũ :

3, Bài mới : (2’)

Đoạn văn là một phần của vb gồm 1 số câu có cùng đề tài liên kết với nhau theo một thứ tự nội bộ nhất định Tuỳ vào phạm vi giới hạn của vấn đề mà mỗi vb có số lượng đoạn văn hợp

lí và mỗi đoạn văn có thể có dung lượng dài ngắn khác nhau Trong vb thuyết minh , đoạn văn cũng đóng vai trò quan trọng Vậy để viết và trình bày như thế nào cho đúng ? Tiết học này sẽ trả lời cho câu hỏi đó

Hoạt động dạy và học

Hoạt động 1: Đoạn văn trong văn bản

thuyết minh (25’)

(?) Em hiểu thế nào là đoạn văn ?

- Đoạn văn là một phần của vb gồm một số

câu có cùng đề tài liên kết nhau theo một thứ

tự nội bộ nhất định Tuỳ vào phạm vi giới

hạn của vấn đề mà mỗi văn bản có số lượng

đoạn văn có thể có dung lượng dài ngắn

khác nhau

Gọi hs đọc đoạn văn ( a)

(?) Ở đoạn văn a câu nào là câu chủ đề các

câu còn lại có nhiệm vụ gì ?

- Câu 1 là câu chủ đề Câu 2 cung cấp

thông tin về lượng nước ngọt ít ỏi Câu 3

cho biết lượng nước âùy bị ô nhiễm Câu 4

nêu sự thiếu nước ở ácc nước trên thế giới

thứ 3 Câu 5 dự baó

- Như vậy , các câu sau bổ sung thông tin

làm rõ câu chủ đề Câu nào cũng nói về

nước

Gọi hs đọc đoạn văn ( b)

Nội dung

I, Đoạn văn trong văn bản thuyết minh

1, Nhận dạng đoạn văn thuyết minh

Đoạn a:

- Câu 1 là câu chủ đề Câu 2 cung cấp thông tin về lượng nước ngọt ít ỏi Câu

3 cho biết lượng nước âùy bị ô nhiễm Câu 4 nêu sự thiếu nước ở các nước trên thế giới Câu 5 dự báo

->Như vậy , các câu sau bổ sung thông tin làm rõ câu chủ đề Câu nào cũng nói về nước

Đoạn b:

(?) Hãy tìm từ ngữ chủ đề và cách sắp xếp

của các câu trong đoạn văn ?

- Từ ngữ chủ đề là Phạm văn Đồng , các câu

tiếp theo cung cấp thông tin về Phạm Văn

Đồng theo lối liệt kê các hoạt động đã làm

Gọi hs đọc đoạn văn ( a) phần 2

(?) Hãy nêu nhược điểm của đoạn văn ?

- Còn sắp xếp lộn xộn

(?) Nếu giới thiệu cây bút bi thì nên giới

thiệu ntn? Đoạn văn trên nên tách đoạn và

mỗi đoạn viết lại ntn?

- Trước hết phải giới thiệu cấu tạo : Muốn

thế phải chia từng bộ phận :: Ruột bút bi (

phần quan trọng nhất , vỏ bút , các loại bút

bi khác

+ Phần ruột bút bi: gồm đầu bút và ông

mực, loại mực đặc biệt

+ Phần vỏ: gồm ống nhựa hoặc sắt để bọc

ruột bút bi và làm cán viết Phần này gồm

ông , nắp bút có lò so

(?) Qua đó , chúng ta phải tách ra làm mấy

đoạn ? Hãy sửa lại đoạn văn vào vở ?

( 2 đoạn)

Gọi hs đọc đoạn ( b)

(?) Chỉ ra những chổ không hợp lí trong

đoạn văn ?

(Sắp xếp lộn xôn )

(?) Nên giới thiệu đàn bàn ằng phương pháp

nào ? Từ đó nên tách làm mấy đoạn ?

- Phương pháp phân loại Nên tách làm 3

đoạn

(?) Mỗi đoạn nên viết như thế nào ?

Phần bóng đèn , đui đèn , dây điện , công tắc

; p hần chao đèn , phần đế đèn

(?) Hãy sửa lại đoạn văn trên?

(?) Khi làm bài văn thuyết minh cần chú ý

điều gì ? Khi viết đoạn văn cần trình bày ra

sao và sắp xếp ý như thế nào ?

( Ghi nhớ sgk)

Hoạt động 2: Luyện tập (13’)

(?) Bài tập 1 yêu cầu chúng ta phải làm gì ?

(?) Muốn có kiến thức để làm bài văn này ,

em sẽ phải làm gì ?

- Từ ngữ chủ đề là Phạm văn Đồng, các câu tiếp theo cung cấp thông tin về Phạm Văn Đồng theo lối liệt kê các hoạt động đã làm.

2, Sửa lại các đoạn văn thuyết minh chưa chuẩn

Đoạn 1 : sắp xếp lộn xộn

- Trước hết phải giới thiệu cấu tạo Muốn thế phải chia từng bộ phận :

Ruột bút bi ( phần quan trọng nhất , vỏ bút , các loại bút bi khác

+ Phần ruột bút bi: gồm đầu bút và ông mực, loại mực đặc biệt

+ Phần vỏ: gồm ống nhựa hoặc sắt để bọc ruột bút bi và làm cán viết Phần này gồm ông , nắp bút có lò so

Đoạn 2 : Sắp xếp lộn xôn

* Sửa lại : + Phần bóng đèn , đui đèn , dây điện , công tắc

+ Phần chao đèn + Phần đế đèn

* Ghi nhớ sgk/15 II.Luyện tập

Bài tập 1 :

- Tên trường , ngày thành lập

- Vị trí , diện tích của trường , đóng ở đâu ?

- Tìm hiểu, điều tra, quan sát , ghi chép

(?) Em dự định sẽ trình bày theo những ý

lớn nào ? ( HSTLN)

(?) Gọi hs đọc yêu cầu bài tập 2 ?

- Các khu vực của trường : phòng Giám hiệu , số phòng học , vườn trường , thư viện

- Các lớp học ( số lượng , mội khối mấy lớp) Số lượng giáo viên , nam , nữ

- Các thành tích của trường trong đào tạo , thi đua

- Vị trí của nhà trường trong đời sống

xh ở địa phương Tình cảm của em đối với trướng

Bài tập 2 :

Giới thiệu về cuộc đời hoạt động cách mạng của Bác

Tình cảm của Bác dành cho nhân dân Tình cảm của nhân dân đối với Bác

4, Củng cố : Khi viết đoạn văn cần trình bày ntn? Các ý trong đoạn văn sắp xếp ra sao ? (3’)

5, HDHT: Về học thuộc phần ghi nhớ , Hoàn thành hết bài tập còn lại (1’)

Soạn bài Thuyết minh về 1 phương pháp (cách làm) IV.Rút kinh nghiệm:

Tuần 21, tiết 82-83

Ngày soạn:

Ngày dạy: Văn bản

QUÊ HƯƠNG ( Tế Hanh)

I, Mục tiêu cần đạt

1.Kiến thức: Giúp hs cảm nhận được vẻ đẹp tươi sáng , giàu sức sống của một làng quê miền

biển được miêu tả trong bài thơ và tình cảm quê hương đằm thắm của tác gia Thấy được những nét đặc sắc nghệ thuật của bài thơ

2.Kĩ năng: Đọc diễn cảm thơ tám chữ, phân tích các hình ảnh nhân hóa, so sánh đặc sắc 3.Thái độ: Cảm nhận được tình cảm thân thiết gắn bó với quê hương củ tác giả.

II, Chuẩn bị

- GV : Dự kiến khả năng tích hợp : Phần Văn qua bài Nhớ Rừng ; phần TLV qua vb Thuyết minh về một phương pháp ( cách làm ); Phần Tiếng việt qu vb Câu nghi vấn

Sưu tầm chùm thơ viết về Quê hương của Tế Hanh

- HS : học bài , sọan bài

III, Tiến trình lên lớp

1, ổn định tổ chức (10’)

2, Kiểm tra bài cũ : Đọc diễn cảm bài thơ Nhớ rừng ? Cho biết nội dung của bài thơ đó ?

3, Bài mới : Quê hương là nguồn cảm hứng lớn trong suốt cuộc đời của Tế Hanh Dưới ngòi

bút của ông , nguồn cảm hứng này đã tạo thành một dòng chảy tâm tình với nhiều bài thơ nổi tiếng Bài thơ Quê hương là sáng tác mở đầu cho mạch cảm hứng viết về quê hương xứ sở của Tế Hanh Ở thời điểm sáng tác bài thơ này, nhà thơ còn rất trẻ, đang phải sống xa quê Oâng mượn lời thơ để diễn tả nỗi nhớ quê da diết không nguôi Vậy nỗi nhớ quê đó được thể hiện ntn? Tiết học hôm nay , cô cùng các em đi tìm hiểu

Hoạt động dạy và học

Hoạt động 1: Đọc –Tìm hiểu chung (20’)

HDĐ: Đọc giọng nhẹ nhàng, trong trẻo, chú ý

nhịp phổ biến 3-2-3 hoặc 3-5.

(?) Em hãy nêu sơ lược vài nét về tác giả , tác

phẩm ? ( SGK)

Gv cùng hs đọc ( Khi đọc chú ý về cảm

hứng quê hương trong thơ Tế Hanh)

Giải thích từ khó

(?) Hãy nhâän xét về thể thơ và bố cục của bài

thơ Quê hương?

(Bài thơ thuộc thể tám chữ , gồm nhiều khổ ,

gieo vần ôm và vần liền ) Bố cục : 2 phần

+ Phần 1 : 3 khổ đầu – Hình ảnh quê hương

+ Phần 2 : Khổ còn lại – Nỗi nhớ quê hương

(?) Mỗi nội dung đó được thể hiện bằng

phương thức biểu đạt chính nào ?

- Phương thức miêu tả ( phần đầu )

- Phương thức biâểu cảm ( phần sau)

Hoạt động 2: Tìm hiểu văn bản (55’)

Gọi hs đọc phần đầu

(?) Tác giả đã giới thiệu chung về làng quê

của tác giả ntn?

Làng tôi vấn làm nghề chài lưới

Nước bao vây cách biển nửa ngày sông

(?) Vậy về hình ảnh làng hài được vẽ bằng

mấy nét chính ? ( 2 nét chính )

- Cảnh dân chài bơi thuyết đi đánh cá

- Cảnh thuyền và người về bến

* Từ đoạn thơ diễn tả cảnh dân chài bơi

thuyền đi đánh cá , hãy cho biết

(?) Làng chày lưới được miêu tả qua hình ảnh

nổi bật nào ?

( chiếc thuyền và cánh buồm )

Nội dung

I,Đọc, tìm hiểu chung

1 Đọc: Sgk/16,17

2 Giới thiệu tác giả – tác phẩm

3 Chú giải từ

4 Thể loại (thể thơ 8 chữ ) - bố cục

2 phần

II Tìm hiểu văn bản

1, Hình ảnh quê hương

(?) Người dân chài ra khơi trong thời điểm

nào và thời tiết ra sao ?

“Thời tiết đẹp và ra khơi vào buổi sớm mai

Khi trời trong , gió nhẹ , sớm mai hồng

Dân trai tráng bơi thuyền đi đánh cá”

(?) Chiếc thuyền ra khơi được miêu tả ntn?

- Chiếc thuyền nhẹ hăng như con tuấn mã

,Phăng mái chèo mạnh mẽ vượt trường giang

(?) Tác giả đã sử dụng nghệ thuật gì ?

- So sánh và sử dụng 1 loạt từ : ( hăng , phăng

, vượt )

(?) Chi tiết nào đặc tả con thuyền ?

Cánh buồn giương to như mãnh hồn làng

Rướn thân trắng bao la thâu góp gió

(?) Có gì độc đáo trong chi tiết này ?

- Dùng phép so sánh , ẩn dụ gợi liên tưởng con

thuyền như mang linh hồn , sự sống của làng

chài

(?) Qua phân tích cảnh dân chài bơi thuyền đi

đánh cả cho ta thấy phong cảnh thiên nhiên

và con người ở đây ntn?

- Phong cảnh thiên nhiên tươi sáng , vừa

là bức tranh lao động đầy hứng khởi và

dào dạt sức sống

Đọc đoạn thơ tả cảnh thuyền và người về

bến cho biết:

(?) Cảnh dân làng đón thuyền cá trở về được

thể hiện qua những câu thơ nào ?

Ngày hôm sau , ồn ào trên bến đỗ

Khắp dân làng tấp nập đó ghe về

Nhờn trời biển lặng cá đầy nghe

Những con cá tươi ngon thân bạc trắng

(?) Qua đó , ta thấy khung cảnh lao động ở

đây như thế nào ?

(Bức tranh lao động náo nhiệt , đầy ắp niềm

vui và sự sống , trong đó có cả lời cảm tạ

chân thành đất trời đã sóng yên biển lặng để

người dân chài trở về an toàn )

(?) Người dân chài làn da ngăm rám nắng gợi

tả bằng những chi tiết nào của người vùng

biển ?

Cả thân hình nồng thở vị xa xăm

(?) Cảm nhân của em về người dân chài từ

những chi tiết điển hình đó ?

-Người đi biển lâu ngày tắm nắng gió ở

“ Khi trời trong, gió nhẹ, sớm mai hồng

Dân trai tráng bơi thuyền đi đánh cá Chiếc thuyền nhẹ hăng như con tuấn mã

Phăng mái chèo mạnh mẽ vượt trường giang”…

So sánh và sử dụng một loạt từ ( hăng , phăng , vượt )

“Cánh buồn giương to như mãnh hồn làng

Rướn thân trắng bao la thâu góp gió

“…ù

Dùng phép so sánh , ẩn dụ gợi liên tưởng con thuyền như mang linh hồn , sự sống của làng chài

Phong cảnh thiên nhiên tươi sáng , vừa là bức tranh lao động đầy hứng khởi và dào dạt sức sống

- Bức tranh lao động náo nhiệt , đầy ắp niềm vui và sự sống , trong đó có cả lời cảm tạ chân thành đất trời đã sóng yên biển lặng để người dân chài trở về an toàn

- Người dân chài nơi đây mang vẻ đẹp và sự sống nồng nhiệt của biển

những vùng đại dượng xa xôi khiến cơ thể

khoẻ mạnh , rắn rỏi.

- Người dân chài nơi đây mang vẻ đẹp và sự

sống nồng nhiệt của biển cả

(?) Có gì đặc sắc về về nghệ thuật trong lời

thơ : Chiếc thuyền im bến mỏi trở về nằm –

Nghe chất muối thấm dần trong thớ vỏ ?

- Dùng phép nhân hoá Cảm nhận con thuyền

như một cơ thể sống , như một phần sự sống

lao động ở làng chài , gắn bó mật thiết với sự

sống con người ở đây.

(?) Từ đó , em cảm nhận được vẻ đẹp nào

trong tâm hồn người viết những lời thơ trên ?

- Tâm hồn nhạy cảm , tinh tế , lắng nghe được

sự sống âm thầm trong những sự vật của quê

hương

Gọi hs đọc đoạn cuối

(?) Trong xa cách , lòng tác giả nhớ tới những

điều gì nơi quê hương ?

Biển , cá , cánh buồm , mùi biển

(?) Một cuộc sống như thế nào được gợi lên

từ các chi tiết đó ?

- Đẹp và thanh bình

(?) Có thể cảm nhận cái mùi nồng mặn trong

nỗi nhớ quê của tác giả như thế nào ?

- Đó là mùi riêng của làng biển được cảm

nhận bằng tấm tình trung hiếu của người con

xa quê.

(?) Lời thơ “Tôi thấy nhớ cái mùi nồng mặn

quá” có thể diễn tả như thế nào ? Khi đó nó

có ý nghĩa gì ?

- Nhấn mạnh cả nỗi nhớ quê lẫn đặc điểm của

làng quê

(?) Từ đó ta thấy một nỗi nhớ quê ntn?

- Cụ thể , thắm thiết , bền bỉ

(?) Học qua bài thơ Quê hương , em cảm nhận

đựoc những điều tốt đẹp nào của sự sống và

lòng người ?

- Bức tranh tươi đẹp, khoẻ khoắn trong sự sống

àng chài

- Tấm lòng yêu quê trong sáng đằm thắm của

con người

(?) Từ đó em hiểu gì về nhà thơ Tế Hanh –

tác giả bài thơ này ?

( HSTLN)Tinh tế trong cảm thụ cuộc sống

làng quê

cả

- Dùng phép nhân hoá Cảm nhận con thuyền như một cơ thể sống , như một phần sự sống lao động ở làng chài , gắn bó mật thiết với sự sống con người ở đây

2, Nỗi nhớ quê hương

- Biển , cá , cánh buồm , mùi biển

- Đó là mùi riêng của làng biển được cảm nhận bằng tấm tình trung hiếu của người con xa quê

Cụ thể , thắm thiết , bền bỉ

Nồng hậu , thuỷ chung với quê hương

(?) Em học tập được gì từ nghệ thuật thể hiện

tình cảm quê hương từ bài thơ này ?

( HSTLN)( chân thành , thắm thiết trong cảm

xúc Tạo dựng những hình ảnh chân thực ,

vứa mới lạ , khoẻ khoắn để thể hiện nội tâm)

* Ghi nhớ sgk/18

4, Củng cố: Bài thơ có những đặc sắc gì nỗi bật ? (3’)

Từ nghệ thuật đó làm nổi bật lên nội dung gì của bài thơ ?

5, Dặn dò : Học thuộc lòng bài thơ ,nội dung bài thơ Sưu tầp , chép lại một số câu thơ , đoạn

thơ về tình cảm quê hương mà em thích nhất Soạn bài “ Khi con tu hú” (1’)

IV.Rút kinh nghiệm :

Tuần 21, tiết 84

Ngày soạn :

Ngày dạy : Văn bản

KHI CON TU HÚ ( Tố Hữu)

I, Mục tiêu cần đạt

1.Kiến thức : Giúp hs cảm nhận được lòng yêu sự sống ,niềm khát khao tự do cháy bỏng của

người chiến sĩ cách mạng trẻ tuổi đang bị giam cầm trong tù ngục được thể hiện bằng những hình ảnh gợi cảm và thể thơ lục bát giản dị mà tha thiết

2.Kĩ năng : Đọc sáng tạo thơ lục bát, phân tích những hình ảnh lãng mạn, bay bổng trong

bài thơ, sức mạnh nghệ thuật của các câu hỏi tu từ

3.Thái độ : Đồng cảm với niềm khao khát tự do cháy bổng của tác giả.

II, Chuẩn bị

- Dự kiến khả năng tích hợp : Phần Tiếng việt qua bài Câu nghi vấn ; tập làm văn qua bài Thuyết minh về một phương pháp ( Cách làm )

- Một số bài thơ có liên quan : Từ ấy( Tố Hữu ) , Người bạn tù thổi sao ( HCM)

III, Tiến trình lên lớp

1, ổn định tổ chức (7’)

2, Kiểm tra bài cũ : Đọc thuộc lòng – diễn cảm bài thơ Quê hương của Tế Hanh

Đây là bài thơ tả cảnh hay tả tình ? Vì sao ?

- Hình ảnh nào trong bài thơ gây cho em ấn tượng và xúc động nhất ? Vì sao ?

3, Bài mới :

Hoạt động dạy và học Hoạt động 1: Đọc –tìm hiểu chung (13)

Gọi hs đọc phần chú thích dấu sao

Nội dung I,Đọc, tìm hiểûu chung

1.Đọc: Sgk

(?) Em hãy nêu vài nét về thân thế sự nghiệp

của tác giả ?

(sgk)

Gv cùng hs đọc ( yêu cầu Chú ý thay đổi giọng

đọc Đoạn đầu với gịng vui , náo nức , phấn

chấn , đoạn sau với giọng bực bội và các từ

ngự cảm thán )

Giải thích từ khó

(?) Khi con tu hú được viết trong hoàn cảnh đặc

biệt nào ?

- Được viết trong nhà lao thừa phủ ( Huế ) khi

tác giả đang hoạt động cách mạng , mới bị bắt

(?) Nên hiêu nhan đề của bài thơ ntn? Hãy viết

một đoạn văn có bốn chữ đầu là “ Khi con tu

hú” để tóm tắt nội dung bài thơ ?

- Khi con tu hú gọi bầy là khi mùa hè đến ,

người tù cách mạng ( nhân vật trữ tình ) càng

cảm thấy ngột ngạt trong phòng giam chật chội

, càng thèm khát cháy bỏng cuộc sống tự do

tưng bừng ở bên ngoài Tên bài thơ đã gợi mở

cảm xúc của toàn bài

(?) Bài thơ này được viết theo thể thơ gì ? Hình

thức thơ ấy có diễn tả cảm xúc ntn?

- Thể thơ lục bát Diễn tả cảm xúc tha thiết ,

nồng hậu của tâm hồn

(?) Bài thơ này chia làm mấy đoạn ? Nêu nội

dung từng phần ?

- Đoạn 1 : Cảnh mùa hè

- Đoạn 2 : Tâm trạng người tù

(?) Hãy xác định phương thức biểu đạtt chính

của mỗi đoạn và của toàn bài ?

- Đoạn 1 : Chủ yếu là miêu tả

- Đoạn 2 : Biểu cảm

- Toàn bài : Kết hợp miêu tả và biểu cảm

Hoạt động 2: Tìm hiểu văn bản (22’)

Gọi hs đọc đoạn 1

(?) Thời gian mùa hè được gợi tả bằng những

âm thanh nào ?

- Tiếng tu hú / tiếng ve sầu

(?) Trong bài thơ Bếm lửa của Bằng Việt cũng

có tiếng chim tu hú : ‘’Tu hú ơi chẳng đến ở

cùng ba – Kêu chi hoài trên những cảnh đồng

xa’’ Theo em , có gì giống nhau và khác nhau

trong cảm nhận tiếng chim tu hú ở hai nhà thơ

2 Giới thiệu tác giả – tác phẩm

3 Chú giải từ

4 Thể loại (lục bát )- bố cục:

2 đoạn

II, Đọc, hiểu văn bản

1, Cảnh mùa hè

+ Aâm thanh : Tiếng tu hú / tiếng ve sầu

Tâố Hữu và Bằng Việt ?

- Giống nhau : Tiếng tu hú đều gợi không

gian đồng quê gần giũ , thân thuộc Đều

là âm thanh được đón nhận bởi tình

thương mến

- Khách nhau :

+ Trong thơ BV , tiếng tu hú gợi nhớ về những kỉ

niệm thân thương của tình bà cháu nơi quê nhà

+ Trong thơ TH , tiếng chim tu hú là âm thanh

báo hiệu mùa hè sôi động được cảm nhận từ

tâm hồn yêu sống , khát khao tự do của người

chiến sĩ cách mạng trong cảnh ngộ tù đày

(?) Mùa hè còn được gợi tả qua dấu hiệu điển

hình nào của không gian Không gian ấy

nhuốm những màu sắc nào ?

- Vàng ( Bắp rây vàng hạt )

- Hồng ( đầy sân nắng đào)

(?) Những sản vật điển hình nào của mùa hè

được gợi nhắc ?

- Trái cây ngọt dần

- Bắp dây vàng hạt

(?) Một sự sống như thế nào được gợi lên từ

những âm thanh , màu sắc , sản vật đó?

- Một sự sống tưng bừng rộn rã , thanh

bình , Tràn trề nhựa sống

(?) Bầu trời hạ cao xanh , nơi những tiếng sáo

diều vạng trong lời thơ : ‘’Trời xanh càng rộng

càng cao – Đôi con diều sáo lộn nhào từng

không ‘’ gợi lên một không gian như thế nào ?

( phóng khoáng , tự do )

(?) Tác giả đã cảm nhận rõ nát cảnh tượng đó

của mùa hè từ trong nhà tù Điều đó cho thấy

năng lực tâm hồn nào của nhà thơ ntn?

- Nồng nàn tình yêu cuộc sống

- Tha thiết với cuộc sống tự do

- Nhạy cảm với mọi biến cố của cuộc đời

(?) Năng lực yêu quí tự do còn được Tố Hưũ

thể hiện trong những vần thơ nào khác mà em

biết ?

“Cô đơn thay là cảnh thân tù

Tai mở rộng và , lòng nghe rạo rực

Tôi lắng nghe tiếng đời lăn náo nức

Ở ngoài kia vui sướng biết bao nhiêu”…

+ Màu sắc :

- Vàng ( Bắp rây vàng hạt )

- Hồng ( đầy sân nắng đào)

- Xanh( Trời Xanh càng rộng càng sao )

+ Sản vật :

- Lúa chim đang chín

- Trái cây ngọt dần

- Bắp dây vàng hạt

Một sự sống tưng bừng rộn rã, thanh bình, tràn trề nhựa sống Qua đó ta thấy được một thế giới tự do, phóng khoáng

Gọi hs đọc đoạn cuối

(?) Khi nhà thơ viết : “Ta nghe hè dậy bên

lòng” em hiểu nhà thơ đã đón nhận cảnh tươi

đẹp của mùa hè bằng thính giác hay bằng sức

mạnh của tâm hồn ?

- Bằng sức mạnh tâm hồn , bằng tấm lòng

(?) Từ đó có thể hình dung trạng thái tâm hồn

tác giả ntn?

- Nồng nhiệt với tình yêu cuộc sống tự do

(?) Con người muốn đạp tan phòng giam hãm

khi nghe hè dậy bên lòng còn vì lí do gì khác ?

- Cảm giác bực bội, u uất trong nhà giam chật

chội thiếu sinh khí

(?) Nhận xét về cách diễn đạt lời thơ này , Ý

nghĩa của cách diễn đạt này ?

- Bộc lộ thẳng thắn ,trực tiếp cảm xúc của lòng

mình

- Dùng câu cảm thán liên tiếp, dùng một loạt

động từ , cách ngắt nhịp đổi khác thường cho

thấy trạng thái căng thẳng cao độ đang diễn ra

trong tâm hồn người tù mất tự do

(?) Mở đầu và kết thúc bài thơ đều có tiếng

chim tu hú kêu , nhưng tâm trạng người tù khi

nghe tiếng tu hú kêu thể hiện ở câu đầu và câu

cuối khác nhau ntn? Vì sao ? ( HSTLN)

- Tiếng chim tu hú mở đầu bài thơ gợi ra bức

tranh mùa hè trong tưởng tượng với tâm trạng

náo nức bồn chồn của nhà thơ

- Tiếng chim tu hú ở câu kết gợi cảm xúc khác

hẳn : u uất , nôn nóng , khắc khoải – Tâm trạng

của kẻ bị cưỡng đoạt tự do , bị tách rời cuộc

sống

- Vì : Vì 2 tâm trạng được khơi dậy từ hai không

gian hoàn toàn khác nhau : tự do và mất tự do

(?) Em cảm nhận điều mãnh liệt nào diễn ra

trong tâm hồn con người từ những lời cuối

cùng của bài thơ khi con tu hú ?

- Thèm khát cao độ cuộc sống tự do

- Tâm hồn đang cháy lên khát vọng yêu sống ,

yêu tự do

(?) Hai đoạn thơ , một thiên về tả cảnh , một

thiên về tả tình nhưng đều là tiếng nói của một

tâm hồn Em cảm nhận được những điều cao

đẹp nào từ tâm hồn ấy ?

- Lòng yêu sống , niềm khát khao tự do cháy

2, Tâm trạng của nguời tù

“Ta nghe … cứ kêu!”

- Cảm giác bực bội, u uất trong nhà giam chật chội thiếu sinh khí

- Bộc lộ thẳng thắn ,trực tiếp cảm xúc của lòng mình

- Dùng câu cảm thán liên tiếp, dùng một loạt động từ , cách ngắt nhịp đổi khác thường cho thấy trạng thái căng thẳng cao độ đang diễn ra trong tâm hồn người tù mất tự do

Thèm khát cao độ cuộc sống tự

do Tâm hồn đang cháy lên khát vọng yêu sống , yêu tự do