Một số phương pháp tích hợp giáo dục BVMT trong môn Địa lí lớp 8 Mục đích của việc đưa GDMT vào nhà trường thông qua môn Địa lí là nhằm giúp HS có được một số kiến thức phổ thông, cơ bản[r]
Trang 1A/ PHẦN MỞ ĐẦU
I/ Lý do chọn đề tài
1 Lý luận
Môi
sinh
trong tình
(BVMT)
Trong
trong
các
vì,
nguyên thiên nhiên, môi
)? BVMT
2 Thực tiễn
thông Trong
nó
GDMT qua môn
Do
có ý
II/ Mục đích và phương pháp nghiên cứu
1 Mục đích nghiên cứu
Tìm
cho HS, giúp HS
thiên nhiên,
thói quen,
Thông qua
thích
nguyên thiên nhiên; có
các
Trang 2tuyên
2 Phương pháp nghiên cứu
Ph
hình thành thói quen
tìm
Ph
* \ giáo HS ý 9 BVMT, GV phát các ' Q / cho 5 (- tìm -
5 Q / . HS
giáo
III/ Giới hạn của đề tài
1 Đối tượng nghiên cứu
1.1 Mục tiêu chung về GDMT trong môn Địa lí cấp THCS
GDMT qua môn
- F4 :' 9e
HS H 8'e
+ Trái
* nhiên và tài nguyên thiên nhiên
+ con
+ + + Các
thiên nhiên, BVMT)
-
+ Có + Có
- F4 thái (7 hành vi
HS H e
+ Tôn
+ Tuyên các
hành vi làm
Trang 31.2 Một số phương pháp tích hợp giáo dục BVMT trong môn Địa lí lớp 8
có
có
ra
8:
pháp
2 Phạm vi nghiên cứu
Trong quá trình
kinh
Trong
trình
công Tuy nhiên, do tôi
pháp ,& Q tích * có (< , ? 5 cao trong quá trình Q / . HS hay không?
HS
các em sinh
IV/ Kế hoạch thực hiện
Giáo
-3 F? tích = - ? @ 3 9 (e 9 ( toàn H 7 9 ( 8 / và 9 ( liên
thù Vì
nghiên
môn
công
Trang 4B/ PHẦN NỘI DUNG
I/ Cơ sở lý luận
Môi
kì quan
f %7i
ta,
ngày 15 tháng 11
trong
TTg ngày 17 tháng 10
các
phát
31 tháng 1
công tác giáo
cho HS
phù = ) các vùng, 4 3
II Cơ sở thực tiễn
giáo
dân
Nam
Nhìn chung, môi
báo
Trang 5phát
\ - ' hóa công tác BVMT, trong (# có công tác giáo BVMT
Trong
HS tình yêu thiên nhiên,
có thói quen
BVMT cho HS, có trách ? - khai công tác giáo BVMT phù = ) (4 :?
tâm lý 9 O Q sinh THCS
III Thực trạng nghiên cứu
1 Các khuynh hướng GDMT qua môn Địa lí ở trường THCS
Khuynh
-
- GDMT qua môn
- GDMT qua môn
THCS
-
2 Xác định nội dung GDMT qua môn Địa lí lớp 8
có
Tên bài Địa chỉ
Bài 16
P
(-
kinh '
các
Nam Á
1:
U4 kinh '
. các
Nam Á
phát -
khá nhanh,
song
- }' 9e
- Phân tích thác tài nguyên thiên nhiên và BVMT
Bài 24
Vùng
8- F?
Nam
2:
Tài nguyên
và 85 )?
môi
8- F?
Nam
- }' 9e +
5 là vô / 3 Vì )/& H 5 khai thác = lí và 85 )? môi
+ B và / 53
-
Trang 6. nó qua tranh 5 7 trên * '3 Bài 26
P
(- tài
nguyên
khoáng
5 F?
Nam
3:
F2 (4
khai thác
và 85 )?
tài nguyên
khoáng 5
- }' 9e +
kinh khi
+ E' )? khai thác, )/ &- và ' 8' khoáng 5 @ vùng
H ( ( ) )? BVMT
- + Xác + Xác J23
- Thái trái phép
Bài 28
P
(- (
hình
F?
Nam
3:
hình
ta mang tính
2 ?
( gió
mùa và
tác
S . con
- }' 9e
- hình qua tranh 5 và trên * '3
Bài 31
P
(- khí
/ F?
Nam
2:
Tính 2 - }' 9e+
+
+ E' 8? pháp 85 )? 8H không khí trong lành
- Xác
- Thái (e Không không khí
Bài 32
Các
4 khí
/ và
'
ta
1, 2, 3 - }' 9e
+ Trình bày
+ gây ra
- Xác
Trang 7&- . bão.
- Thái (e + Có ý 9 tìm - )4 '7 khí /3 + Có tinh
Bài 33
P
(-
sông
ngòi
F?
Nam
2:
Khai thác
kinh ' và
85 )? *
trong ,
. các
dòng sông
- }' 9e +
+
- + Phân tích khác và các +
và trên * '3
- Thái (7 hành vi:
+ Có ý quê + Không (O 2 5 vào các sông, +3 Bài 36
P
(- (2
F?
Nam
2:
F2 (4 N
, (2 @
F? Nam
- }' 9e +
+ B và nguyên nhân . nó
+
- trên * '3
- Thái (7 hành vi:
+ Có ý + Không Bài 37
P
(-
sinh )/
F?
Nam
1:
P (-
chung
- }' 9e +
do tác +
- Xác Bài 38
E5 )?
tài
nguyên
sinh )/
F?
1, 2, 3 - }' 9e
+ + + phát
Trang 8Nam -
Tính toán và Nam
- Thái (7 hành vi:
+ Có ý không
M 8T chim thú…
+ Có ý 9 tìm - và 2 hành các chính sách, pháp / . Nhà
Bài 41
4
ET và
ET ET
E
4:
Tài nguyên
phong phú,
4 5
(b O
- }' 9e +
phú,
+ nguyên, môi
- + Phân tích nguyên +
Bài 42
4
Tây ET
và ET
Trung
E
4:
Tài nguyên
phong phú
(4 tra,
khai thác
- }' 9e +
phú, sinh )/ quý '_ tài nguyên 8- 3 + E' )2 (4 )4 BVMT trong 4 3
- Xác ( trên 85 (+ các bãi T7 các VQG trong 4 3 Bài 43
4
Nam
Trung
E và
Nam E
4:
Tài nguyên
phong phú
và /
trung, B
khai thác
- }' 9e +
phú, + E' )2 (4 )4 BVMT . 4 3
- Phân tích, so sánh các ? )4 tài nguyên . 4 so ) các
IV Các biện pháp giải quyết vấn đề
1 Phương pháp thảo luận
HS
trên
quan
Thông qua
Trang 9và
Ví dụ: Khi ,& 3: F2 (4 khai thác và 85 )? tài nguyên khoáng 5 trong bài
26:
GV có - cho 5 / nhóm, chia thành 4 nhóm:
- Nhóm 1,2
+
+ Nguyên nhân
+
- Nhóm 3,4
+
+
+
8' khoáng 5 gây nên?
Sau khi GV (^ cho dung 5 / và 2 ( gian, HS ' hành 5 / ) nhau; HS N (, ? trình bày :' 5 5 / _ GV yêu H các nhóm khác / xét,
Ví dụ: Khi ,& 2: Khai thác kinh ' và 85 )? * trong , . các dòng sông
trong bài 33:
có - cho 5 / nhóm, chia thành 4 nhóm:
- Nhóm 1,2
- Nhóm 3,4
8 ô Bl - dòng sông không 8 ô B chúng ta H 5 làm gì?
Sau khi GV (^ cho dung 5 / và 2 ( gian, HS ' hành 5 / ) nhau; HS N (, ? trình bày :' 5 5 / _ GV yêu H các nhóm khác / xét,
2 Phương pháp đóng vai
giác hay
mình mà còn
môi
thái
Ví dụ: Khi ,& 1 và 3 trong bài 38: E5 )? tài nguyên sinh )/ F? Nam – lí
8
GV
Vai 1: Nhóm cây cho
2 _ vai 3: Nhóm cây _ vai 4: Nhóm cây * x_ vai 5: Nhóm cây làm
Trang 10nguyên
vai 8: sinh
- Nội dung các vai diễn
Vai 1: Tôi là
có
T T (2&3
Vai 2: Tôi là
* và 2 (#3
Vai 3: Tôi là
chúng tôi là nhóm cây làm 3
Vai 4: Tôi là
* x7 cung 2 9 M cho các 8, (#3
Vai 5: Và tôi là
Vai 6: Tôi là
hoa
gì không? Chúng tôi là nhóm cây
cho môi
mòn
Vai 7: Tôi là
Vai 8: Tôi là
7 trang 9i
phú và có giá
Sau
Các vai
- HS thảo luận, đánh giá:
GV cho HS / xét và 5 / e
+ Giá
+ Tài nguyên sinh
+ Hành
nghiêm
3 Phương pháp viết báo cáo
U dung báo cáo 2 phong phú, - ) dung GDMT thông qua môn lí
Trang 11nguyên thiên nhiên, dân
Ví dụ: Sau khi ,& bài 26: P (- tài nguyên khoáng 5 F? Nam, GV có - yêu
+
+ Tình hình khai thác và
nào?
+ Tài nguyên khoáng
+ Nêu ý
4 Phương pháp dạy học với sự hỗ trợ của công nghệ thông tin (CNTT)
Encatar, Atlas
Thông qua
Không gian
hán…),
Ví dụ: Khi ,& 2 trong bài 38: E5 )? tài nguyên sinh )/ F? Nam – lí
8,
hình
Hình 1
Trang 12Hình 2
Hình 3 (, phim trong bài zE5 )? tài nguyên sinh )/ F? Nam
hành vi
Ví dụ: Khi ,& 2 trong bài 33: P (- sông ngòi F? Nam – lí 8, (-
khai thác
Hình 1: slide hình 5 )4 giá . sông ngòi
Hình 2: slide hình 5 )4 các nguyên nhân gây ô B sông ngòi
@ các em thái ( và hành vi 85 )? * trong , cho các dòng sông
Trang 13Trên
tơi xin minh
thơng qua mơn lí 8
Ngày soạn:
Ngày dạy:
Tuần 34/ Tiết 49.
Bài 41: MIỀN BẮC VÀ ĐÔNG BẮC BẮC BỘ
I Mục tiêu bài học:
1 Kiến thức:
- Biết được vị trí địa lí và phạm vi lãnh thổ của miền Bắc và Đông Bắc Bắc Bộ
- Trình bày và giải thích được một số đặc điểm nổi bật về địa lí tự nhiên của miền
- Biết những khó khăn do thiên nhiên gây ra và vấn đề khai thác tài nguyên, bảo vệ môi trường của miền
2 Kĩ năng:
- Sử dụng bản đồ, lược đồ Địa lí tự nhiên miền Bắc và Đông Bắc Bắc Bộ hoặc Atlat Địa lí Việt Nam để trình bày vị trí, giới hạn, các đặc điểm tự nhiên của miền
- Phân tích lát cắt địa hình của miền Bắc và Đông Bắc Bắc Bộ để thấy rõ hướng nghiêng của địa hình, một số đặc điểm địa hình của miền
- Vẽ và phân tích biểu đồ khí hậu ở một số địa điểm trong miền
3 Thái độ:
- Giúp học sinh thêm yêu thích thiên nhiên
II Phương tiện dạy học:
- Bản đồ tự nhiên miền Bắc và Đông Bắc Bắc Bộ
- Tranh ảnh về Vịnh Hạ Long, hồ Ba Bể
- Hình ảnh một số vườn quốc gia với các hệ sinh thái đặc trưng và các sinh vật quý hiếm của chúng Ví dụ: Voọc mông trắng (Cúc Phương), Voọc mũi hếch (Ba Bể)…
III Tiến trình tổ chức tiết dạy:
1 Ổn định lớp: (1’)
2 Kiểm tra bài cũ: (không)
3 Giảng bài mới:
khu
này
Trang 14TG HOẠT ĐỘNG CỦA THẦY HOẠT ĐỘNG CỦA TRÒ NỘI DUNG
6’
8’
12’
HĐ1: Cá nhân
CH: Miền Bắc và ĐBBB bao
gồm những khu vực nào?
CH: Cho biết ý nghĩa của vị
trí địa lí, đặc biệt đối với khí
hậu?
HĐ2: Cá nhân
CH: Cho biết đđ nổi bật về
khí hậu của miền?
CH: Ảnh hưởng của khí hậu
lạnh tới sản xuất nông nghiệp
và đời sống con người ntn?
CH: Vì sao tính chất nhiệt đới
của miền bị giảm sút mạnh
mẽ?
HĐ3: Cá nhân
Yêu cầu hs xem hình 41.1
SGK kết hợp với bản đồ tự
nhiên VN
CH: Miền này có những dạng
địa hình nào? Dạng địa hình
TL: Bao gồm khu đồi núi tả
ngạn sông Hồng và khu đồng bằng Bắc Bộ
TL: Nằm sát với chí tuyến
bắc, tiếp liền với khu á nhiệt đới Hoa Nam, tiếp nhận nhiều đợt gió mùa ĐB khô và lạnh
TL: - Mùa đông lạnh kéo
dài nhất cả nước
- Mùa hạ nóng ẩm mưa nhiều, có mưa ngâu
TL: Mùa đông lạnh đã tạo
điều kiện cho sinh vật ưa lạnh cận nhiệt đới phát triển, nhất là rau màu, hoa quả vụ đông-xuân Song cần đề phòng sương muối, sương giá và hạn hán xảy ra
TL: - Miền ở vị trí tiếp giáp
với vùng ngoại chí tuyến, á nhiệt đới Hoa Nam
- Chịu ảnh hưởng trực tiếp của nhiều đợt gió mùa đông bắc lạnh
- Địa hình đồi núi thấp, dãy núi hình cánh cung mở rộng về phía bắc, tạo đk cho các luồng gió mùa ĐB lấn sâu vào Bắc Bộ
Hs quan sát hình SGK
TL: - Núi tb, núi thấp, đồi
và thềm phù sa cũ, núi đá
1 Vị trí và phạm vi lãnh thổ
- Gồm khu đồi núi tả ngạn sông Hồng và khu đồng bằng Bắc Bộ
2 Tính chất nhiệt đới bị giảm sút mạnh mẽ, mùa đông lạnh nhất cả nước
- Mùa đông lạnh kéo dài nhất cả nước
- Mùa hạ nóng ẩm mưa nhiều, có mưa ngâu
- Sinh
/ ? ( phát
- 7 (P 8? là rau màu, hoa 5 )
3 Địa hình phần lớn là đồi núi thấp với nhiều cánh cung núi mở rộng về phía bắc và quy tụ ở Tam Đảo
Trang 15nào chiếm diện tích lớn?
CH: Xác định trên bản đồ các
sơn nguyên đá vôi Hà Giang,
Cao Bằng?
CH: Xác định trên hình 41.1
SGK
- Các dãy núi cánh cung sông
Gâm, Ngân Sơn, Bắc Sơn,
Đông Triều
- Đồng bằng sông Hồng
- Vùng quần đảo Hạ Long –
Quảng Ninh
CH: Quan sát lát cắt địa hình
H41.2 SGK cho nhận xét về
hướng nghiêng của địa hình
miền Bắc và ĐBBB?
CH: Xác định trên bản đồ các
hệ thống sông lớn và cho biết
hướng chảy – chế độ nước
của sông?
CH: Để phòng chống lũ lụt ở
ĐBSH, nhân dân ta đã làm
gì? Việc làm đó đã biến đổi
địa hình ở đây như thế nào?
HĐ4: Nhĩm
GV chia lớp ra 6 nhóm thảo
luận trong thời gian 6’v4 mt
s ni dung sau:
Nhĩm 1,2: , tài
nguyên &' . 4 ET
và EEE3
Nhĩm 3,4:
vôi, đồng bằng
- Dạng địa hình núi thấp
TL: Hs thực hành trên bđồ.
TL: Hs thực hành trên bđồ.
TL: Hướng TB – ĐN.
TL: 2 hệ thống sông lớn: hệ
thống sông Hồng, hệ thống sông Thái Bình Chảy theo hướng TB-ĐN và vòng cung, chế độ nước theo mùa
TL: - Đắp đê, xây dựng các
hồ chứa nước ở thượng lưu sông, trồng rừng ở đầu nguồn, nạo vét lòng sông
- Phân chia đồng bằng thành nhiều ô trũng, thấp hơn mặt mặt đê và mặt nước sông mùa lũ rất nhiều
HS hoạt động nhóm Đại diện nhóm trình bày, các nhóm khác nhận xét, bổ sung
TL: Đây là miền giàu
khoáng sản nhất so với cả nước Tài nguyên ksản:
than, apatit, sắt, thiếc, vonfram, thủy ngân…
- Cĩ 4 dãy núi cánh cung: sông Gâm, Ngân Sơn, Bắc Sơn, Đông Triều
- Đồng bằng sông
- Vùng ven 8- cĩ ) >, Long
-
- Các sơng thung
hai mùa c và , 2
rõ ?3
4 Tài nguyên phong phú, đa dạng có nhiều cảnh đẹp nổi tiếng
- Miền giàu khoáng sản nhất so với cả nước: than, apatit, sắt, thiếc, vonfram…
- Nhiều cảnh đẹp nổi tiếng: Vịnh Hạ
Trang 16chính . 4 3
Nhĩm 5,6: Chúng ta phải làm
thế nào để giữ cho môi trường
ở đây được trong sạch, kinh tế
phát triển bền vững?
GV tĩm T và x xác
:' 9 D:' = cho HS xem
tranh 5 )4 các phong 5
nhiên phá, (2 8 xĩi mịn, 8- 8 ơ nhiBm… sương muối, sương giá, lũ lụt, hạn hán… Tài nguyên bị khai thác nhiều
TL: E? pháp 85 )? mơi
+ Không chặt phá rừng đầu nguồn
+ Xử lí các chất thải từ các khu công nghiệp
+ Tiến hành định canh, định cư cho đồng bào các dân tộc ít người ở miền núi
+ Giáo dục ý thức giữ gìn vệ sinh môi trường cho mỗi người dân
Long, hồ Ba Bể…
* Khó khăn: sương muối, sương giá, lũ lụt, hạn hán… Tài nguyên bị khai thác nhiều
4 Củng cố: (3’)
Câu 1:
b) Cĩ 4 dãy núi cánh cung d) hình (+ núi 2 là &'3
Câu 2:
Câu 3: Nêu một số bi?n pháp để bảo vệ tài nguyên thiên nhiên và môi trường c.a miền?
5 Dặn dò: (1’)
- Học bài cũ
- Xem bài mới và trả lời các câu hỏi trong sách giáo khoa c.a bài
************
V Hiệu quả áp dụng
b mơn Q này
các kì
Trang 17}' 5 KSCL (H M }' 5 HKI }' 5 HKII
}' 5
TB 5 M
t HS
Trên
các em qua các giai
Qua )? 2& ý :' . GV 8 môn, GVCN và * vào :' 5 (4 tra, tích
tuyên
Thông qua
Trang 18C/ PHẦN KẾT LUẬN
I Ý nghĩa của đề tài đối với công tác
GV, ngoài
bài
BVMT trong quá trình
mà chính các em là
hình thành nên các hành
quanh nhà,
rác
xanh – , – (b 3
GDMT là
trách ? BVMT cho HS không 5 là 7 47 do (# GV H kiên trì không
nhân ,7 “cái nôi của xã hội loài người”.
II Khả năng áp dụng
không
Q \ tránh nhàm chán cho Q sinh Giúp Q sinh luôn / 2& [ bài Q là sai ? )4 ( 7 tiêu bài ,&3
(W :' linh ,7 sáng ,7 có ( mê có - / trung công 97 gian tìm :'7
trách ? )4 :' 5 Q / . mình và :' 5 chung . thông qua )? tích *
III Bài học kinh nghiệm, hướng phát triển
1 Bài học kinh nghiệm
-
Trang 19+ Xác
+ Các câu
+
+ ` x 8 ' Q / cho Q sinh (câu ;7 bài /7 trò …), chú ý các :' 9 H : T sâu
+
khi 2 5 các cá nhân tích * làm )?G3
-
+ GV
,& 8 môn lí
+ Trong quá trình
theo
+ GV
+ GV
+ GV
gia 5 câu ; . GV (4 ra
+ Khi
mê
2 Phương hướng tới
Trên
thông qua môn
Qua
chúng ta có
trong
thêm
Q cách linh ,3
Trên
hành
... data-page="3">1.2 Một số phương pháp tích hợp giáo dục BVMT mơn Địa lí lớp 8< /b>
có
có
ra
8:
pháp
2 Phạm vi nghiên cứu
Trong q trình
kinh. .. hướng GDMT qua mơn Địa lí trường THCS
Khuynh
-
- GDMT qua môn
- GDMT qua môn
THCS
-
2 Xác định nội dung GDMT qua mơn Địa lí lớp
có...
8 - F?
Nam
2:
Tài nguyên
và 85 )?
môi
8 - F?
Nam
- }'' 9e +
5 vô / 3 Vì )/& H 5 khai thác = lí 85 )? môi