- Bài 2: Hs thảo luận theo nhóm - Văn bản nhật dụng: kiểu văn bản nghị luận đề xuất một hành động tích cực bảo vệ môi trường nhưng đã sử dụng yếu tố thuyết minh để nói rõ tác hại của bao[r]
Trang 1Ngày soạn: 05/ 11/ 2008
Tuần: 11
Tiết: 44
Tập Làm Văn:
TÌM HIỂU CHUNG VỀ VĂN BẢN THUYẾT MINH
a Mục tiêu.
Giúp h/s:
- Hiểu được vai trò, vị trí và đặc điểm của văn bản thuyết minh trong đời sống con người
- Phân biệt văn thuyết minh với các văn bản tự sự, miêu tả, biểu cảm và nghị luận
- Rèn kĩ năng viết và phân tích văn bản thuyết minh
b Chuẩn bị
- GV: Giáo án, SGK
- HS: Trả lời các câu hỏi SGK
c Lên lớp.
I Ổn định tổ chức
II Kiểm tra bài cũ 5’
- HS1: Người kể chuyện trong văn bản tự sự kể theo ngôi kể nào?
A Chỉ kể theo ngôi thứ nhất
B Chỉ kể theo ngôi thứ ba
C Có thể kết hợp ngôi thứ nhất với ngôi thứ ba
D Cả A, B, C đều đúng
- HS2: Văn bản ''Thông tin về ngày Trái Đất năm 2000'' chủ yếu nhằm trình bày giải thích sự kiện nào?
III Bài mới
1 Giới thịêu bài 1’
Ở lớp 6, 7 chúng ta đã được làm quen với một số kiểu bài tự sự, miêu tả, biểu cảm
và nghị luận Bài học hôm nay chúng ta tiếp tục tìm hiểu một kiểu văn bản khác đó là văn bản thuyết minh Vậy văn bản thuyết minh là kiểu văn bản ntn? Đặc điểm của nó ntn, chúng ta cùng tìm hiểu bài
2 Tiến trình bài dạy 34’
Thời
19’ Hoạt động 1: Hướng dẫn tìm
hiểu vai trò, đặc điểm chung
của văn bản thuyết minh
? Yêu cầu h/s đọc thầm 3 văn
bản trong SGK?
? Ba văn bản trình bày, giới
thiệu giải thích về điều gì?
- Hs đọc thầm 3 văn bản
- Văn bản a: trình bày lợi ích của cây dừa Lợi ích này gắn với đặc điểm của cây dừa Ở
I Vai trò và đặc điểm chung của văn bản thuyết minh.
1 Văn bản thuyết minh trong đời sống con người.
Trang 2? Trong thực tế khi nào người
ta dùng các văn bản đó?
? Hãy kể tên một vài văn bản
đã học cùng kiểu văn bản trên?
- HS thảo luận nhóm (5’)
? Các văn bản trên có thể xem
là văn bản tự sự, miêu tả, biểu
cảm không? Tại sao? Chúng
khác với các văn bản ấy ở chỗ
nào?
- GV: Đây là kiểu văn bản khác
đó là văn bản thuyết minh
? Vậy thế nào là văn bản thuyết
minh ?
? Các văn bản trong SGK có
đặc điểm chung nào làm chúng
trở thành một kiểu riêng?
đây là giới thiệu về cây dừa Bình Định, gắn với người dân Bình Định
- Văn bản b: Giới thiệu tác dụng của chât diệp lục làm cho lá cây có màu xanh
- Văn bản c: Giới thiệu Huế
là một trung tâm văn hóa với những đặc điểm tiêu biểu riêng của Huế
- Khi cần có những hiểu biết khách quan về đối tượng (sự vật, sự việc, sự kiện) thì ta phải dùng văn bản trên (thuyết minh )
- VD: Cầu Long Biên chứng nhân lich sử
- Thông tin về ngày Trái Đất năm 2000
- Ôn dịch thuốc lá
- Không phải là văn bản tự
sự, miêu tả, biểu cảm Vì:
- Văn bản tự sự phải có sự việc và nhân vật
- Văn bản miêu tả phải có cảnh sắc, con người, cảm xúc
- Văn bản nghị luận phải có luận điểm, luận cứ, luận chứng
- HS khái quát lại dựa vào ghi nhớ
- VD: Cây dừa: thân, lá, nước, cùi
- Lá cây: tế bào, ánh sáng, sự hấp thụ ánh sáng ntn?
- Huế: cảnh sắc, các công trình kiến trúc ntn?
Trang 3? Cách trình bày về các đối
tượng của ba văn bản trên có gì
đáng lưu ý?
? Mục đích của văn bản thuyết
minh là gì?
? Gọi h/s đọc ghi nhớ
- Cung cấp một cách khách quan về đối tượng để người đọc hiểu đúng đắn và đầy đủ
về đối tượng đó
- Không có yếu tố hư cấu, tưởng tượng và tránh bộc lộ cảm xúc chủ quan
- Giúp người đọc nhận thức
về đối tượng như nó vốn có trong thực tế chứ không phải giúp cho người đọc có cảm hứng thưởng thức một hiện tượng NT được xây dựng bằng hư cấu, tưởng tượng
- Hs đọc ghi nhớ SGK
2 Đặc điểm chung của văn bản thuyết minh.
Trình bày những đặc điểm tiêu biểu của đối tượng
* Ghi nhớ / 117
15’ Hoạt động 2: Hướng dẫn luyện
tập
? Gọi h/s đọc văn bản
Hình thức: chia nhóm (5’)
? Gọi h/s đọc bài 2, 3 ?
- Hs đọc văn bản Thảo luận theo nhóm
- Một văn bản cung cấp kiến thức lịch sử
- Một văn bản cung cấp kiến thức khoa học sinh vật
- Đọc bài tập 2, 3
- Bài 2: Hs thảo luận theo nhóm
- Văn bản nhật dụng: kiểu văn bản nghị luận đề xuất một hành động tích cực bảo
vệ môi trường nhưng đã sử dụng yếu tố thuyết minh để nói rõ tác hại của bao bì ni lông làm cho văn bản có sức thuyết phục cao
- Bài 3: Các văn bản khác cũng cần phải sử dụng yếu tố thuyết minh Vì:
+ Tự sự: giới thiệu sự việc, sự vật
+ Miêu tả: giới thiệu cảnh vật, con người, thời gian,
III Luyện tập Bài 1:
Bài 2, 3.
Trang 4không gian.
+ Biểu cảm: giới thiệu đối tượng gây cảm xúc là con người hay sự vật
+ Nghị luận: giới thiệu luận điểm, luận cứ
IV Củng cố và hướng dẫn về nhà 5’
1 Củng cố: 3’
- Văn bản thuyết minh có vai trò gì trong đời sống con người?
- Văn bản thuyết minh có những đặc điểm gì?
- Mục đích của văn bản thuyết minh là gì?
2 Hướng dẫn về nhà: 2’
- Học thuộc ghi nhớ
- Làm các bài tập còn lại
- Chuẩn bị bài: ''Phương pháp thuyết minh''