Kiến thức : - Học sinh trình bày được những đặc điểm cấu tạocủa ruột non phù hợp với chức năng hấp thụ các chất dinh dưỡng.. - Các con đường vận chuyển các chất dinh dưỡng từruột non tới[r]
Trang 1Ngày soạn : Tiết :
-BÀI 29: HẤP THỤ CHẤT DINH DƯỠNG VÀ THẢI PHÂN
I MỤC TIÊU :
1 Kiến thức :
- Học sinh trình bày được những đặc điểm cấu tạocủa ruột non phù hợp với chức năng hấp thụ các chất dinh dưỡng
- Các con đường vận chuyển các chất dinh dưỡng từruột non tới các cơ quan , tế bào
-Vai trò của gan trên con đường vận chuyển các chất dinh dưỡng
- Vai trò của ruột già trong quá trình tiêu hóa của cơ thể
2 Kỹ năng :
- Rèn kĩ năng khái quát hóa, tư duy, hoạt động nhóm
3 Thái độ :
- Giáo dục ý thức vệ sinh ăn uống
II PHƯƠNG TIỆN DẠY HỌC
1 Chuẩn bị của giáo viên :
-Tranh phóng to hình 29.1 , 29.2 29.3 SGK
-Tư liệu về vai trò của gan trong hấp thụ dinh dưỡng
2 Chuẩn bị của học sinh :
- Kẻ bảng 29 SGK
III HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC :
Mở bài : 5 phút
Thức ăn sau khi biến đổi thành chất dinh dưỡng được cơ thể hấp thụ như thế nào?
ND1 : HẤP THỤ CHẤT DINH DƯỠNG
Hoạt động 1: Tìm hiểu hấp thụ chất dinh dưỡng 10 phút
Mục tiêu: Khẳng định được ruột non là nơi hấp thụ chất dinh dưỡng
+ Cấu tạo của ruột non phù hợp với sự hấp thụ
GV hỏi :
Căn cứ vào đâu người ta khẳng định rằng
ruột non là cơ quan chủ yếu của hệ tiêu
hóa đảm nhận vai trò hấp thụ chất dinh
dưỡng?
GV nhận xét và phân tích trên đồ thị( chỉ
cần một chất , đó là đường đơn)
GV yêu cầu trả lời câu hỏi:
Diện tích hấp thụ có liên quan tới hiệu
quả hấp thụ như thế nào?
Ruột non có đặc điểm cấu tạo nào làm
tăng diện tích bề mặt hấp thụ và khả
năng hấp thụ?
HS đọc thông tin SGK và quan sát hình 29.2 trang 93
Trao đổi nhóm thống nhất câu trả lời yêu cầu :Dựa vào thực nghiệm phản ánh qua đồ thị
Đại diện nhóm trình bày nhóm khác bổ sung
HS tiếp tục nghiên cứu sách giáo khoa và hình 29.1 SGK trang 93 ghi nhớ kiến thức .Trao đổi nhóm thống nhất ý kiến trả lới câu hỏi
Yêu cầu:
Diện tích tăng hiệu quả hấp thụ tăng
Trang 2GV đánh giákết quả của nhóm và giúp
học sinh hoàn thiện kiến thức bằng cách
giới thiệu cấu tạo đặc biệt của niêm mạc
ruột trên hình phóng to
Nếp gấp, lông ruột, hệ thống mao mạch Đại diện nhóm trình bày nhóm khác nhận xét bổ sung
Cá nhân bổ sung kiến thức
Tiểu kết :
*Ruột non là nơi hấp thụ chất dinh dưỡng
Cấu tạo ruột non phù hợp với việc hấp thụ:
+ Niêm mạc ruột có nhiều nếp gấp.
+ Có nhiều lông ruột và lông ruột cực nhỏ Mạng lưới mao mạch máu và bạch huyết dày đặc
+ Ruột dài tổng diện tích bề mặt 500 m 2
ND 2: CON ĐƯỜNG VẬN CHUYỂN HẤP THỤ CÁC CHẤT VÀ VAI TRÒ CỦA GAN
Hoạt động 2: Tìm hiểu con đường vận chuyển hấp thụ các chất và vai trò của
gan ( 10 Phút )
Mục tiêu: Chỉ rõ 2 con đường vận chuyển các chất, đó là con đường máu và bạch huyết Nêu vai trò quan trọng của gan
GV yêu cầu :
Hoàn thành bảng 29
Gan đóng vai trò vì trên con đường vận
chuyển các chất dinh dưỡng về tim ?
GV kẻ bảng 29 để các nhóm chửa bài
GV đánh giá kết quả của nhóm tìm hiểu
bao nhiêu nhóm trả lời đúng nhóm nào
sai sót nhiều
GV giúp học sinh hoàn thiện kiến thức
bằng cách khái quát hóa trên tranh hình
29.3
HS tự nghiên cứu thông tin hình 29 3 SGK trang 94 kết hợp kiến thức bài 28 Trao đổi nhóm thống nhất nội dung ở bảng 29
Đại diện nhóm lên điền vào bảng của GV , một vài nhóm trình bày bằng lời nhóm khác bổ sung
HS tự hoàn thiện kiến thức
BẢNG 29
Các chất dinh dưỡng được hấp thụ và
vận chuyển theo đường máu
Các chất dinh dưỡng được hấp thụ và vận chuyển theo đường bạch huyết
Đường
Axit béo và glyxêrin
Axit amin
Các Vitamin tan trong nước
Các muối khoáng
Nước
Lipit ( Các giọt đã được nhũ tương hóa ) Các Vitamin tan trong dầu ( Vitamin: A,D,E,K )
GV giảng giải thêm về chức năng dự trữ
của gan đặc biệt là các Vitamin điều
này liên quan đến chế độ dinh dưỡng
Còn chức năng khử độc của gan là lớn
Trang 3nhưng không phải là vô tận và liên quan
tới mức độsử dụng tràn lan của hóa chất
bảo vệ thực vật gây nhiều bệnh nguy
hiểm về gan cânđảm bảo an toàn thực
phẩm
Tiểu kết :
* HS ghi nội dung bảng 29.
- Vai trò của gan:
+ Điều hòa nồng độ các chất dinh dưỡng trong máu luôn ổn định , dự trữ
+ Khử độc
ND 3 : THẢI PHÂN
Hoạt động 3: Tìm hiểu về sự thải phân (10 Phút )
GV hỏi:
Vai trò chủ yếu của ruột già trong quá
trình tiêu hóa ở cơ thể người là gì?
GV đánh giá kết quả
GV cần giảng giải thêm :
Ruột già không phải là nơi chứa phân ( Vì
ruột già dài 1,5 m )
Ruột già có hệ sinh vật
Hoạt động sống cơ học của ruột già: dồn
chất chứa trong ruột xuống ruột thẳng
GV liên hệ một số nguyên nhân gây nên
bệnh táo bón Ít vận động thể lực
HS nghiên cứu SGK trả lời câu hỏi
HS khác nhận xét bổ sung
HS ghi nhớ để bổ sung kiến thức
HS đọc kết luận cuối bài
Tiểu kết :
- Vai trò của ruột già :
- Hấp thụ nước cần thiết cho cơ thể.
- Thải phân ( Chất cặn bã ) ra khỏi cơ thể
IV TỔNG KẾT ĐÁNH GIÁ : ( 5 Phút )
- GV yêu cầu học sinh trả lời câu hỏi 1,3 SGK
V HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ : (5 Phút )
- Học bài trả lời câu hỏi
- Liên hệ với bản thân về vấn đề tiêu hóa, chế độ ăn
- Đọc mục “ Em có biết ? “
- Sưu tầm tranh ảnh về bệnh răng và dạ dày
- Kẻ bảng 30 1 vào vở
VI RÚT KINH NGHIỆM :
………
………
………